આ મધ્વો અસ્મા અસિચન્નમત્રમિન્દ્રાય પૂર્ણં સ હિ સત્યરાધાઃ । સ વાવૃધે વરિમન્ના પૃથિવ્યા અભિ ક્રત્વા નર્યઃ પૌંસ્યૈશ્ચ
ઇન્દ્ર માટે મીઠું પાન પૂરું ભરાઈને અર્પણ થયું છે, કારણ કે એ સાચે ઉદાર છે. એ પૃથ્વીની વિશાળતામાં પોતાના સારા કાર્યો અને શૂરવીરતાથી વધુ મહાન બન્યો છે.
વ્યાનળિન્દ્રઃ પૃતનાઃ સ્વોજા આસ્મૈ યતન્તે સખ્યાય પૂર્વીઃ । આ સ્મા રથં ન પૃતનાસુ તિષ્ઠ યં ભદ્રયા સુમત્યા ચોદયાસે
ઇન્દ્ર પોતાની શક્તિથી યુદ્ધના ટોળાંઓને વિખેરી દે છે; અનેક લોકો એની મિત્રતા મેળવવા પ્રયત્ન કરે છે. યુદ્ધમાં, રથની જેમ મજબૂત ઊભા રહો, જેમ તમે શુભ કૃપાથી આગળ ધપાવ છો.
પ્ર દેવત્રા બ્રહ્મણે ગાતુરેત્વપો અચ્છા મનસો ન પ્રયુક્તિ । મહીં મિત્રસ્ય વરુણસ્ય ધાસિં પૃથુજ્રયસે રીરધા સુવૃક્તિમ્
દેવતાઓ માટે આ સ્તુતિ આગળ વધે, મનની ઝડપથી પવિત્ર અર્પણ બને. તમે મીત્ર અને વરુણના મહાન નિયમ ધરાવો છો, અમને વિશાળ અને સુંદર પ્રશંસા આપો.
અધ્વર્યવો હવિષ્મન્તો હિ ભૂતાચ્છાપ ઇતોશતીરુશન્તઃ । અવ યાશ્ચષ્ટે અરુણઃ સુપર્ણસ્તમાસ્યધ્વમૂર્મિમદ્યા સુહસ્તાઃ
હે યજમાનો, તમારી અર્પણો તૈયાર રાખો, શ્રદ્ધા અને ઉત્સાહથી આગળ આવો. લાલચોળ સુંદર પાંખોવાળો દેવ તમારે નજર રાખે છે; તમારી મજબૂત હાથે પાવન પાન વહાવો.
અધ્વર્યવોઽપ ઇતા સમુદ્રમપાં નપાતં હવિષા યજધ્વમ્ । સ વો દદદૂર્મિમદ્યા સુપૂતં તસ્મૈ સોમં મધુમન્તં સુનોત
હે યજમાનો, પાણી પાસે જાઓ, સમુદ્ર તરફ જાઓ, પાણીના પુત્રને અર્પણથી પૂજો. એ તમને શુદ્ધ, ફેનાવાળો પ્રવાહ આપશે; એ માટે મધુર અને મીઠો સોમ પિડો.
યો અનિધ્મો દીદયદપ્સ્વન્તર્યં વિપ્રાસ ઈળતે અધ્વરેષુ । અપાં નપાન્મધુમતીરપો દા યાભિરિન્દ્રો વાવૃધે વીર્યાય
જે બળતણ વિના પણ પાણીમાં તેજ આપે છે, એવા દેવને જ્ઞાનો યજ્ઞમાં બોલાવે છે. હે પાણીના પુત્ર, અમને એ મધુર પ્રવાહો આપો, જેના દ્વારા ઇન્દ્રે પોતાની શક્તિ વધારી.
યાભિઃ સોમો મોદતે હર્ષતે ચ કલ્યાણીભિર્યુવતિભિર્ન મર્યઃ । તા અધ્વર્યો અપો અચ્છા પરેહિ યદાસિઞ્ચા ઓષધીભિઃ પુનીતાત્
જે પ્રવાહોથી સોમ આનંદિત થાય છે અને ખુશી અનુભવે છે, જેમ યુવાન સુંદર યુવતીઓ સાથે આનંદ કરે છે, હે યજમાન, એ પાણી પાસે જાઓ, જેથી તમે ઔષધિઓ સાથે સોમને શુદ્ધ કરી શકો.
એવેદ્યૂને યુવતયો નમન્ત યદીમુશન્નુશતીરેત્યચ્છ । સં જાનતે મનસા સં ચિકિત્રેઽધ્વર્યવો ધિષણાપશ્ચ દેવીઃ
અહીં યુવતીઓ નમન કરે છે, જ્યારે તેમને બોલાવવામાં આવે છે, ત્યારે એ ઉત્સાહપૂર્વક આવે છે. એ મનથી અને ઇચ્છાથી એક થાય છે—હે યજમાનો અને જ્ઞાનની તથા પાણીની દેવીઓ.
યો વો વૃતાભ્યો અકૃણોદુ લોકં યો વો મહ્યા અભિશસ્તેરમુઞ્ચત્ । તસ્મા ઇન્દ્રાય મધુમન્તમૂર્મિં દેવમાદનં પ્ર હિણોતનાપઃ
જેને તમારા માટે બંધ રસ્તા ખોલ્યા, અને મોટી શાપમાંથી મુક્ત કર્યા, એ ઇન્દ્રને મધુર પ્રવાહ, દેવોને આનંદ આપતું પાન અર્પણ કરો, હે પાણી.
પ્રાસ્મૈ હિનોત મધુમન્તમૂર્મિં ગર્ભો યો વઃ સિન્ધવો મધ્વ ઉત્સઃ । ઘૃતપૃષ્ઠમીડ્યમધ્વરેષ્વાપો રેવતીઃ શૃણુતા હવં મે
એ માટે મધુર પ્રવાહ વહાવો, જે તમારી નદીઓનું બીજ છે, મધથી ભરેલો સ્ત્રોત છે. ઘીથી ભરેલી, યજ્ઞમાં વખાણપાત્ર પાણી, મારી પ્રાર્થના સાંભળો.
તં સિન્ધવો મત્સરમિન્દ્રપાનમૂર્મિં પ્ર હેત ય ઉભે ઇયર્તિ । મદચ્યુતમૌશાનં નભોજાં પરિ ત્રિતન્તું વિચરન્તમુત્સમ્
એ આનંદદાયક, ઇન્દ્ર માટે પાનરૂપ પ્રવાહ, હે નદીઓ, વહાવો, જેને બંને લોક મોકલે છે—મદથી વહેતો, આકાશમાંથી જન્મેલો, સ્ત્રોતને ફરતો, તાંતણું વણતો.
આવર્વૃતતીરધ નુ દ્વિધારા ગોષુયુધો ન નિયવં ચરન્તીઃ । ઋષે જનિત્રીર્ભુવનસ્ય પત્નીરપો વન્દસ્વ સવૃધઃ સયોનીઃ
સદાય વહેતી, હવે બે ધારોમાં વહેતી, ગાયોની જેમ ગૌશાળામાં જતી—હે નદીઓ, ઋષિના માતાઓ, જગતની પત્નીઓ, એ જ એક આસન વહેંચતી મહાન નદીઓને વંદન કરો.
હિનોતા નો અધ્વરં દેવયજ્યા હિનોત બ્રહ્મ સનયે ધનાનામ્ । ઋતસ્ય યોગે વિ ષ્યધ્વમૂધઃ શ્રુષ્ટીવરીર્ભૂતનાસ્મભ્યમાપઃ
અમારા માટે દેવોને પ્રસન્ન કરતો યજ્ઞ વહાવો; ધન મેળવવા માટે પ્રાર્થના વહાવો. સત્ય સાથે જોડાઈ, ભૂલથી મુક્ત રહો; અમારી વાત સાંભળવા તૈયાર રહો, હે પાણી.
આપો રેવતીઃ ક્ષયથા હિ વસ્વઃ ક્રતું ચ ભદ્રં બિભૃથામૃતં ચ । રાયશ્ચ સ્થ સ્વપત્યસ્ય પત્નીઃ સરસ્વતી તદ્ગૃણતે વયો ધાત્
હે તેજસ્વી પાણી, તમે ખરેખર ધન ધરાવો છો; શુભ સલાહ અને અમરત્વ આપો. તમે સમૃદ્ધિના સ્વામીની પત્નીઓ છો; સરસ્વતી, એ પ્રસિદ્ધ મહિમા અમને આપો.
પ્રતિ યદાપો અદૃશ્રમાયતીર્ઘૃતં પયાંસિ બિભ્રતીર્મધૂનિ । અધ્વર્યુભિર્મનસા સંવિદાના ઇન્દ્રાય સોમં સુષુતં ભરન્તીઃ
જ્યારે પાણી ઘી, દૂધ અને મધ લઈને દેખાય છે, વહે છે—યજમાનો સાથે મનથી જોડાઈ, એ ઇન્દ્રને પિરસાયેલ સોમ લાવે છે.
એમા અગ્મન્રેવતીર્જીવધન્યા અધ્વર્યવઃ સાદયતા સખાયઃ । નિ બર્હિષિ ધત્તન સોમ્યાસોઽપાં નપ્ત્રા સંવિદાનાસ એનાઃ
હવે તેજસ્વી, જીવન આપતી નદીઓ આવી છે; હે યજમાનો, મિત્રો, તેમને બેસાડો. પવિત્ર કુશ પર સોમના અર્પણો મૂકો, પાણીના પુત્ર સાથે એકતા રાખીને.
આગ્મન્નાપ ઉશતીર્બર્હિરેદં ન્યધ્વરે અસદન્દેવયન્તીઃ । અધ્વર્યવઃ સુનુતેન્દ્રાય સોમમભૂદુ વઃ સુશકા દેવયજ્યા
ઉત્સુક નદીઓ આ પવિત્ર કુશ પર આવી છે, યજ્ઞસ્થળે બેઠી છે, દેવસેવા ઈચ્છે છે. હે યજમાનો, ઇન્દ્ર માટે સોમ પિરો; તમારો દેવોને પ્રસન્ન કરતો યજ્ઞ સફળ થયો છે.
આ નો દેવાનામુપ વેતુ શંસો વિશ્વેભિસ્તુરૈરવસે યજત્રઃ । તેભિર્વયં સુષખાયો ભવેમ તરન્તો વિશ્વા દુરિતા સ્યામ
દેવતાઓની કૃપા અમારી પાસે આવે, તેઓ પોતાની સંપૂર્ણ શક્તિથી અમારી રક્ષા કરે. તેમની સાથે અમે સારા મિત્ર બનીએ અને બધાં દુઃખો પાર કરી શકીએ.
પરિ ચિન્મર્તો દ્રવિણં મમન્યાદૃતસ્ય પથા નમસા વિવાસેત્ । ઉત સ્વેન ક્રતુના સં વદેત શ્રેયાંસં દક્ષં મનસા જગૃભ્યાત્
માનવએ અયોગ્ય રીતે ધન મેળવવાની ઇચ્છા ન રાખે, પણ સત્યના માર્ગે, વિનમ્રતાથી ધન મેળવે. પોતાનું મન મજબૂત રાખીને, ઉત્તમ બુદ્ધિ પ્રાપ્ત કરે.
અધાયિ ધીતિરસસૃગ્રમંશાસ્તીર્થે ન દસ્મમુપ યન્ત્યૂમાઃ । અભ્યાનશ્મ સુવિતસ્ય શૂષં નવેદસો અમૃતાનામભૂમ
પ્રેરિત વિચાર પ્રગટ થયો છે; સ્તુતિઓ પવિત્ર સ્થળે વહે છે, દયાળુને શોધે છે. અમે દયાળુ અને જ્ઞાનીના આશીર્વાદને પ્રાપ્ત કર્યા છે અને અમર જેવા બની ગયા છીએ.
નિત્યશ્ચાકન્યાત્સ્વપતિર્દમૂના યસ્મા ઉ દેવઃ સવિતા જજાન । ભગો વા ગોભિરર્યમેમનજ્યાત્સો અસ્મૈ ચારુશ્છદયદુત સ્યાત્
જેને દેવ સવિતાએ જન્મ આપ્યો છે, તે હંમેશા યુવાન, ઘરનો માલિક અને સ્વયં સંયમી છે. ભગ અથવા અર્યમાન તેને ગાયોથી વંચિત ન કરે; તે સુંદરતાથી ઢંકાઈ જાય અને એવું જ થાય.
ઇયં સા ભૂયા ઉષસામિવ ક્ષા યદ્ધ ક્ષુમન્તઃ શવસા સમાયન્ । અસ્ય સ્તુતિં જરિતુર્ભિક્ષમાણા આ નઃ શગ્માસ ઉપ યન્તુ વાજાઃ
આ ધરતી ઉષા જેવી સમૃદ્ધ બને, જ્યારે શક્તિશાળી લોકો એકત્ર થાય. આ ગાયકની સ્તુતિની ઇચ્છા રાખીને, ઝડપી ઇનામો અમારી પાસે આવે.
અસ્યેદેષા સુમતિઃ પપ્રથાનાભવત્પૂર્વ્યા ભૂમના ગૌઃ । અસ્ય સનીળા અસુરસ્ય યોનૌ સમાન આ ભરણે બિભ્રમાણાઃ
તેની કૃપા વ્યાપી ગઈ છે, પ્રાચીન અને વિશાળ ગાય જેવી. આ સ્વામીના ઘરમાં, સાથીઓ એકસાથે રહે છે અને સમાન જીવન નિર્વાહ કરે છે.
કિં સ્વિદ્વનં ક ઉ સ વૃક્ષ આસ યતો દ્યાવાપૃથિવી નિષ્ટતક્ષુઃ । સંતસ્થાને અજરે ઇતઊતી અહાનિ પૂર્વીરુષસો જરન્ત
કયું વન હતું અને કયું વૃક્ષ હતું, જેમાંથી આકાશ અને ધરતી રચાઈ? તેઓ અડગ અને અક્ષય છે, મજબૂત આધાર ધરાવે છે; અનેક દિવસો અને ઉષાઓ વીતી ગઈ છે.
નૈતાવદેના પરો અન્યદસ્ત્યુક્ષા સ દ્યાવાપૃથિવી બિભર્તિ । ત્વચં પવિત્રં કૃણુત સ્વધાવાન્યદીં સૂર્યં ન હરિતો વહન્તિ
આથી આગળ કંઈ નથી, કંઈ મોટું નથી; વાછરડો આકાશ અને ધરતીને ધારણ કરે છે. સ્વયં નિર્ભર લોકો ચામડી અને છાણણી બનાવે છે અને તેજસ્વી લોકો સૂર્યને ઘોડા જેવી વહેંચે છે.
સ્તેગો ન ક્ષામત્યેતિ પૃથ્વીં મિહં ન વાતો વિ હ વાતિ ભૂમ । મિત્રો યત્ર વરુણો અજ્યમાનોઽગ્નિર્વને ન વ્યસૃષ્ટ શોકમ્
વાછરડાની જેમ, તે ધરતીથી ક્યારેય થાકતો નથી; પવનની જેમ, તે જગતમાં સ્વતંત્રપણે ફરતો રહે છે. જ્યાં મિત્ર અને વરુણની પૂજા થાય છે, અને અગ્નિ, વનમાં અગ્નિ જેવી, પોતાની તાપ છોડી નથી.
સ્તરીર્યત્સૂત સદ્યો અજ્યમાના વ્યથિરવ્યથીઃ કૃણુત સ્વગોપા । પુત્રો યત્પૂર્વઃ પિત્રોર્જનિષ્ટ શમ્યાં ગૌર્જગાર યદ્ધ પૃચ્છાન્
જ્યારે રથચાલક ઝડપથી ઘોડાં હાંકે છે, ત્યારે તે ચંચળને સ્થિર કરે છે અને પોતાના લોકોની રક્ષા કરે છે. જ્યારે પુત્ર માતા-પિતાથી પહેલાં જન્મે છે, ત્યારે ગાય ધીમે ધીમે રંભે છે જ્યારે વાછરડાં પૂછાય છે.
ઉત કણ્વં નૃષદઃ પુત્રમાહુરુત શ્યાવો ધનમાદત્ત વાજી । પ્ર કૃષ્ણાય રુશદપિન્વતોધરૃતમત્ર નકિરસ્મા અપીપેત્
કેટલાક કહે છે કે કણ્વ માનવપુત્ર છે, અને શ્યાવ વિજયી બનીને ધન મેળવે છે. તેજસ્વી લોકો અંધકારવાળાને આપે છે; આ વિષયમાં અમને કોઈએ પછાડ્યા નથી.
પ્ર સુ ગ્મન્તા ધિયસાનસ્ય સક્ષણિ વરેભિર્વરાઁ અભિ ષુ પ્રસીદતઃ । અસ્માકમિન્દ્ર ઉભયં જુજોષતિ યત્સોમ્યસ્યાન્ધસો બુબોધતિ
ઉત્સાહી અને બુદ્ધિશાળી લોકો શ્રેષ્ઠ દાન લઈને આવે, આનંદથી. હે ઇન્દ્ર, જ્યારે તમે સોમરસનો સ્વાદ લો, ત્યારે તમે બંનેથી પ્રસન્ન થાઓ.
વીન્દ્ર યાસિ દિવ્યાનિ રોચના વિ પાર્થિવાનિ રજસા પુરુષ્ટુત । યે ત્વા વહન્તિ મુહુરધ્વરાઁ ઉપ તે સુ વન્વન્તુ વગ્વનાઁ અરાધસઃ
હે ઇન્દ્ર, તમે આકાશના તેજસ્વી પ્રદેશો અને પૃથ્વીના વિસ્તારોમાં વિહાર કરો છો, હે બહુ વખાણેલા. જે લોકો યજ્ઞમાં તમને વહેંચે છે, તેઓ મજબૂત અવાજથી તમને પ્રસન્ન કરે અને દુશ્મનને દૂર કરે.