એતે સોમા અતિ વારાણ્યવ્યા દિવ્યા ન કોશાસો અભ્રવર્ષાઃ । વૃથા સમુદ્રં સિન્ધવો ન નીચીઃ સુતાસો અભિ કલશાઁ અસૃગ્રન્
આ સોમો વિશાળ અવરોધો પાર કરી ગયા છે, જાણે આકાશના ઘડામાંથી વરસાદ વરસે છે. જેમ નદીઓ દરિયા તરફ વહે છે, એમ પિછડાયેલા સોમો પણ ઘડામાં ભળી ગયા છે.
શુષ્મી શર્ધો ન મારુતં પવસ્વાનભિશસ્તા દિવ્યા યથા વિટ્ । આપો ન મક્ષૂ સુમતિર્ભવા નઃ સહસ્રાપ્સાઃ પૃતનાષાણ્ન યજ્ઞઃ
શક્તિશાળી, મારોતોની સેના જેવો, શુદ્ધ થયેલો સોમ, તું આકાશ જેવો અપરાજિત છે. પાણી જેવો ઝડપી, અમને શુભતા આપ, હજારો પ્રવાહવાળો, યુદ્ધવિજયી યજ્ઞ.
રાજ્ઞો નુ તે વરુણસ્ય વ્રતાનિ બૃહદ્ગભીરં તવ સોમ ધામ । શુચિષ્ટ્વમસિ પ્રિયો ન મિત્રો દક્ષાય્યો અર્યમેવાસિ સોમ
રાજા વરુણના નિયમો ખરેખર તારા છે; સોમ, તારો નિવાસ વિશાળ અને ઊંડો છે. તું ખૂબ શુદ્ધ છે, મિત્ર જેવો પ્રિય, કુશળ, અને સોમ, તું અર્યમન જેવો છે.
પ્રો સ્ય વહ્નિઃ પથ્યાભિરસ્યાન્દિવો ન વૃષ્ટિઃ પવમાનો અક્ષાઃ । સહસ્રધારો અસદન્ન્યસ્મે માતુરુપસ્થે વન આ ચ સોમઃ
અગ્નિ પોતાની પાંખે ચાલે છે; જાણે આકાશમાંથી વરસાદ વરસે છે, એમ શુદ્ધ થયેલો સોમ વહે છે. હજારો પ્રવાહવાળો સોમ, અમારે માટે માતાના કોળમાં, લાકડામાં સ્થિર થયો છે.
રાજા સિન્ધૂનામવસિષ્ટ વાસ ઋતસ્ય નાવમારુહદ્રજિષ્ઠામ્ । અપ્સુ દ્રપ્સો વાવૃધે શ્યેનજૂતો દુહ ઈં પિતા દુહ ઈં પિતુર્જામ્
નદીઓના રાજા, તું શ્રેષ્ઠ નિવાસ પસંદ કર્યો છે; તું સત્યની ઝડપી નૌકામાં ચડ્યો છે. પાણીમાં, બિંદુ વૃદ્ધિ પામ્યો છે, શ્યેન સાથે જોડાયો છે; પિતા તેને દોહે છે, પિતાનો સંતાન પણ તેને દોહે છે.
સિંહં નસન્ત મધ્વો અયાસં હરિમરુષં દિવો અસ્ય પતિમ્ । શૂરો યુત્સુ પ્રથમઃ પૃચ્છતે ગા અસ્ય ચક્ષસા પરિ પાત્યુક્ષા
તેઓ સિંહ જેવો, બળવાન, પીળો અને આકાશનો સ્વામી એવા સોમની સ્તુતિ કરે છે. યુદ્ધમાં પ્રથમ, વીર ગાયોને શોધે છે; તેની નજરથી, વાછરડો બધાને રક્ષે છે.
* મધુપૃષ્ઠં ઘોરમયાસમશ્વં રથે યુઞ્જન્ત્યુરુચક્ર ઋષ્વમ્ । સ્વસાર ઈં જામયો મર્જયન્તિ સનાભયો વાજિનમૂર્જયન્તિ
તેઓ ભયાનક, મધથી ભરેલા, બળવાન ઘોડાને પહોળા પૈડાવાળા અને ઊંચા રથમાં જોડે છે. તેની બહેનો અને સગા તેને ધોઈને શુદ્ધ કરે છે; એક જ પેટમાંથી જન્મેલા તેને વધુ બળવાન બનાવે છે.
ચતસ્ર ઈં ઘૃતદુહઃ સચન્તે સમાને અન્તર્ધરુણે નિષત્તાઃ । તા ઈમર્ષન્તિ નમસા પુનાનાસ્તા ઈં વિશ્વતઃ પરિ ષન્તિ પૂર્વીઃ
ચાર ઘી દોહનારીઓ તેની સેવા કરે છે, એક જ ઓરડામાં બેઠેલી. તેઓ શ્રદ્ધાથી તેને શુદ્ધ કરે છે; પ્રાચીન સ્ત્રીઓ તેને ચારે બાજુથી ઘેરી રાખે છે.
વિષ્ટમ્ભો દિવો ધરુણઃ પૃથિવ્યા વિશ્વા ઉત ક્ષિતયો હસ્તે અસ્ય । અસત્ત ઉત્સો ગૃણતે નિયુત્વાન્મધ્વો અંશુઃ પવત ઇન્દ્રિયાય
આકાશનો આધાર, ધરતીનો આધાર, બધાં લોક તેના હાથમાં છે. કૂવો ગાયનોથી પ્રસન્ન થયો છે; મધનો બિંદુ, સોમ, બળ માટે વહે છે.
વન્વન્નવાતો અભિ દેવવીતિમિન્દ્રાય સોમ વૃત્રહા પવસ્વ । શગ્ધિ મહઃ પુરુશ્ચન્દ્રસ્ય રાયઃ સુવીર્યસ્ય પતયઃ સ્યામ
નવા પવન જેવો વિજયી બની, દેવયજ્ઞ તરફ આવો, સોમ, શુદ્ધ કરનાર, ઇન્દ્ર માટે, વિઘ્નહર્તા. અમને મહાન, તેજસ્વી ધનની સંપત્તિ આપો; અમે વીરતા અને બળના સ્વામી બનીએ.
પ્ર હિન્વાનો જનિતા રોદસ્યો રથો ન વાજં સનિષ્યન્નયાસીત્ । ઇન્દ્રં ગચ્છન્નાયુધા સંશિશાનો વિશ્વા વસુ હસ્તયોરાદધાનઃ
પ્રેરિત સર્જનહાર, આકાશ અને ધરતીના સર્જક, રથ જેવો પુરસ્કાર મેળવવા આગળ વધે છે. ઇન્દ્ર પાસે જાય છે, શસ્ત્રોથી સજ્જ, અને બધા ખજાના પોતાના હાથમાં એકત્ર કરે છે.
અભિ ત્રિપૃષ્ઠં વૃષણં વયોધામાઙ્ગૂષાણામવાવશન્ત વાણીઃ । વના વસાનો વરુણો ન સિન્ધૂન્વિ રત્નધા દયતે વાર્યાણિ
ગીતો ત્રિપૃષ્ઠ, બળવાન, યુવાન સુધી પહોંચ્યા છે. લાકડાથી ઢંકાયેલો, નદીઓમાં વરુણ જેવો, તે અમૂલ્ય ભેટ આપે છે અને ધન આપે છે.
શૂરગ્રામઃ સર્વવીરઃ સહાવાઞ્જેતા પવસ્વ સનિતા ધનાનિ । તિગ્માયુધઃ ક્ષિપ્રધન્વા સમત્સ્વષાળ્હઃ સાહ્વાન્પૃતનાસુ શત્રૂન્
વીરોથી ભરેલો, સર્વશક્તિમાન, વિજયી, સોમ, તું ધન જીતનારો બની શુદ્ધ થા. તીક્ષ્ણ શસ્ત્રો, ઝડપી ધનુષ્યવાળો, યુદ્ધમાં ભયાનક બની, શત્રુઓને હરાવ.
ઉરુગવ્યૂતિરભયાનિ કૃણ્વન્સમીચીને આ પવસ્વા પુરંધી । અપઃ સિષાસન્નુષસઃ સ્વર્ગાઃ સં ચિક્રદો મહો અસ્મભ્યં વાજાન્
વિશાળ ચરોતરો ધરાવતો, બધાને નિર્ભય બનાવતો, બુદ્ધિશાળી સાથે વહે, શુદ્ધ કરનાર. પાણી શોધતો, તેજસ્વી ઉષાઓ, ધ્વનિ સાથે, અમને મહાન ઇનામો આપ.
મત્સિ સોમ વરુણં મત્સિ મિત્રં મત્સીન્દ્રમિન્દો પવમાન વિષ્ણુમ્ । મત્સિ શર્ધો મારુતં મત્સિ દેવાન્મત્સિ મહામિન્દ્રમિન્દો મદાય
સોમ, વરુણમાં આનંદ માણ, મિત્રમાં આનંદ માણ, ઇન્દ્રમાં આનંદ માણ, શુદ્ધ થયેલા, વિષ્ણુમાં આનંદ માણ. મારોતોની સેના, દેવોમાં આનંદ માણ, અને મહાન આનંદથી, શુદ્ધ થયેલા, આનંદ માણ.
એવા રાજેવ ક્રતુમાઁ અમેન વિશ્વા ઘનિઘ્નદ્દુરિતા પવસ્વ । ઇન્દો સૂક્તાય વચસે વયો ધા યૂયં પાત સ્વસ્તિભિઃ સદા નઃ
રાજા જેવો બુદ્ધિશાળી બની, બધા દુઃખોનો નાશ કરતા શુદ્ધ થા. હે ઇંદુ, સ્તુતિ અને વચન માટે અમને પાંખ આપ. હંમેશા અમારો કલ્યાણથી રક્ષણ કરો.
અસર્જિ વક્વા રથ્યે યથાજૌ ધિયા મનોતા પ્રથમો મનીષી । દશ સ્વસારો અધિ સાનો અવ્યેઽજન્તિ વહ્નિં સદનાન્યચ્છ
મહાન વિચાર અને ઈચ્છાથી, યુદ્ધમાં રથ પર જેમ, એ પ્રથમ વિદ્વાન વહેતો થયો છે. પર્વતની ચોટી પર દસ બહેનો, દરેકે પોતાના ઘર માટે, અગ્નિને જન્મ આપ્યો છે.
વીતી જનસ્ય દિવ્યસ્ય કવ્યૈરધિ સુવાનો નહુષ્યેભિરિન્દુઃ । પ્ર યો નૃભિરમૃતો મર્ત્યેભિર્મર્મૃજાનોઽવિભિર્ગોભિરદ્ભિઃ
સ્વર્ગના લોકોએ ગાયેલ ગીતો સાથે, ઇંદુ વહેતો થયો છે અને નાહુષના જ્ઞાની લોકોમાં પ્રવેશ્યો છે. એ અમર, ગાય અને પાણી વડે પોતાને શુદ્ધ કરે છે, શુદ્ધતાથી તેજસ્વી બને છે.
વૃષા વૃષ્ણે રોરુવદંશુરસ્મૈ પવમાનો રુશદીર્તે પયો ગોઃ । સહસ્રમૃક્વા પથિભિર્વચોવિદધ્વસ્મભિઃ સૂરો અણ્વં વિ યાતિ
બળવાન માટે ગર્જનારો વૃષભ, તેજસ્વી દૂધ વહાવે છે. હજારો ધારો સાથે, માર્ગે માર્ગે, સૂર્ય આપણા વચ્ચે વાણી વહેંચતો આગળ વધે છે.
રુજા દૃળ્હા ચિદ્રક્ષસઃ સદાંસિ પુનાન ઇન્દ ઊર્ણુહિ વિ વાજાન્ । વૃશ્ચોપરિષ્ટાત્તુજતા વધેન યે અન્તિ દૂરાદુપનાયમેષામ્
શુદ્ધ થતો ઇંદુ, દુશ્મનના મજબૂત કિલ્લાઓ તોડી નાખે અને વિજય sweep કરી લે. ઉપરથી વૃષભ પોતાના શસ્ત્રથી પ્રહાર કરે છે; નજીક કે દૂર જે હોય, તેમને અમારી પાસે લાવ.
સ પ્રત્નવન્નવ્યસે વિશ્વવાર સૂક્તાય પથઃ કૃણુહિ પ્રાચઃ । યે દુઃષહાસો વનુષા બૃહન્તસ્તાઁસ્તે અશ્યામ પુરુકૃત્પુરુક્ષો
જેમ પ્રાચીન સમયમાં, તેમ હવે સર્વવ્યાપી માટે, સ્તુતિના માર્ગો સરળ કર. જે દુર્જય અને પ્રબળ છે, એ બધાને, અનેક કાર્ય અને બળ ધરાવનાર સોમ, આપણે જીતીએ.
એવા પુનાનો અપઃ સ્વર્ગા અસ્મભ્યં તોકા તનયાનિ ભૂરિ । શં નઃ ક્ષેત્રમુરુ જ્યોતીંષિ સોમ જ્યોઙ્નઃ સૂર્યં દૃશયે રિરીહિ
આ રીતે શુદ્ધ થતા, અમને સ્વર્ગીય પાણી, ઘણાં સંતાન અને વંશ આપ. અમારા ખેતર, વિશાળ પ્રકાશ, સોમ, આશીર્વાદ આપ; અમને સૂર્યનું તેજ દેખાવા માટે આપ.
પરિ સુવાનો હરિરંશુઃ પવિત્રે રથો ન સર્જિ સનયે હિયાનઃ । આપચ્છ્લોકમિન્દ્રિયં પૂયમાનઃ પ્રતિ દેવાઁ અજુષત પ્રયોભિઃ
પીતળિયા રંગનો, છાનવામાં વહેતો, રથની જેમ મુક્ત થઈ આગળ વધે છે. શુદ્ધ થઈ, એ સ્તુતિ અને શક્તિ પ્રાપ્ત કરે છે; દેવતાઓએ તેને પોતાના અર્પણથી સ્વીકાર્યો છે.
અચ્છા નૃચક્ષા અસરત્પવિત્રે નામ દધાનઃ કવિરસ્ય યોનૌ । સીદન્હોતેવ સદને ચમૂષૂપેમગ્મન્નૃષયઃ સપ્ત વિપ્રાઃ
એ દ્રષ્ટા, કવિના ગર્ભમાં, નામ ધારણ કરીને છાનવામાં ગયો છે. ઘરમાં યજમાનની જેમ બેઠો છે, પાત્રોમાં, સાત વિદ્વાન ઋષિઓ તેની પાસે આવ્યા છે.
પ્ર સુમેધા ગાતુવિદ્વિશ્વદેવઃ સોમઃ પુનાનઃ સદ એતિ નિત્યમ્ । ભુવદ્વિશ્વેષુ કાવ્યેષુ રન્તાનુ જનાન્યતતે પઞ્ચ ધીરઃ
સોમ, શુદ્ધ, બુદ્ધિશાળી, માર્ગ જાણનાર, હંમેશા સર્વ દેવતાઓ માટે સ્તુતિમાં આવે છે. એ સર્વ ગીતોમાં આનંદ પામે છે, પાંસઠમાં વિદ્વાન લોકોમાં પ્રસરે છે.
તવ ત્યે સોમ પવમાન નિણ્યે વિશ્વે દેવાસ્ત્રય એકાદશાસઃ । દશ સ્વધાભિરધિ સાનો અવ્યે મૃજન્તિ ત્વા નદ્યઃ સપ્ત યહ્વીઃ
હે પવમાન સોમ, તને સર્વ દેવતાઓ, ત્રણ અને અગિયાર, મળવા આવ્યા છે. દસ પોતાના બળથી પર્વતની ચોટી પર, સાત પ્રબળ નદીઓ તને ધોઈને શુદ્ધ કરે છે.
તન્નુ સત્યં પવમાનસ્યાસ્તુ યત્ર વિશ્વે કારવઃ સંનસન્ત । જ્યોતિર્યદહ્ને અકૃણોદુ લોકં પ્રાવન્મનું દસ્યવે કરભીકમ્
આ સત્ય પવમાન સોમનું હોય, જ્યાં બધા કવિઓ એક થાય છે. જ્યારે પ્રકાશ દિવસ માટે સર્જાયું, ત્યારે જગત બન્યું; મનુએ દાસ્યુ માટે કરભિકાને આગળ વધાર્યા.
પરિ સદ્મેવ પશુમાન્તિ હોતા રાજા ન સત્યઃ સમિતીરિયાનઃ । સોમઃ પુનાનઃ કલશાઁ અયાસીત્સીદન્મૃગો ન મહિષો વનેષુ
યજમાન ઘરમાં ધન લાવે છે, રાજા સચ્ચાઈથી સભામાં આવે છે. શુદ્ધ સોમ પાત્રોમાં પ્રવેશી ગયો છે; એ જંગલમાં હરણ કે મહીષની જેમ બેઠો છે.
સાકમુક્ષો મર્જયન્ત સ્વસારો દશ ધીરસ્ય ધીતયો ધનુત્રીઃ । હરિઃ પર્યદ્રવજ્જાઃ સૂર્યસ્ય દ્રોણં નનક્ષે અત્યો ન વાજી
દસ બહેનો, વિદ્વાનની વિચારધારાઓ, એકસાથે વહેતી અને શુદ્ધ કરે છે. પીતળિયો સૂર્યના પાત્રની આસપાસ દોડે છે, એનું માપે છે, વિજય માટે ઉત્સુક ઘોડા જેવો.
સં માતૃભિર્ન શિશુર્વાવશાનો વૃષા દધન્વે પુરુવારો અદ્ભિઃ । મર્યો ન યોષામભિ નિષ્કૃતં યન્સં ગચ્છતે કલશ ઉસ્રિયાભિઃ
માતાઓ સાથે બાળક જેવો આનંદ કરે છે, દાનમાં સમૃદ્ધ વૃષભ પાણી સાથે વહે છે. યુવાન અને કન્યાની જેમ, સોમ ગાયવાળા પાત્ર તરફ જાય છે.