ઇમા ઉ ત્વા પસ્પૃધાનાસો અત્ર મન્દ્રા ગિરો દેવયન્તીરુપ સ્થુઃ । અર્વાચી તે પથ્યા રાય એતુ સ્યામ તે સુમતાવિન્દ્ર શર્મન્
અહીં, હે દેવરૂપ ઈન્દ્ર, આ મધુર ગીતો તારી ભક્તિમાં ગવાઈ રહી છે. તારી કૃપાથી અમને સુખ અને ધન મળતું રહે, અને અમે તારા આશ્રયમાં હંમેશા તારી શુભ દૃષ્ટિમાં રહીએ.
ધેનું ન ત્વા સૂયવસે દુદુક્ષન્નુપ બ્રહ્માણિ સસૃજે વસિષ્ઠઃ । ત્વામિન્મે ગોપતિં વિશ્વ આહા ન ઇન્દ્રઃ સુમતિં ગન્ત્વચ્છ
જેમ ગાયનું દૂધ મેળવવા ઈચ્છાય છે, તેમ વસિષ્ઠે તારી સ્તુતિઓ ગાઈ છે. બધા લોકો તને પોતાના ગોપાલક માને છે, હે ઈન્દ્ર, તારી કૃપા અમારે પર વરસે.
અર્ણાંસિ ચિત્પપ્રથાના સુદાસ ઇન્દ્રો ગાધાન્યકૃણોત્સુપારા । શર્ધન્તં શિમ્યુમુચથસ્ય નવ્યઃ શાપં સિન્ધૂનામકૃણોદશસ્તીઃ
ઈન્દ્રે સુદાસ માટે વિશાળ અને ઊંડા પાણી પાર ઉતારવા યોગ્ય કરી દીધાં. શિમ્યુના વધતા સૈન્યને તોડી નાંખ્યું અને સિંધુ નદીઓનો શાપ પણ દૂર કરી દીધો.
પુરોળા ઇત્તુર્વશો યક્ષુરાસીદ્રાયે મત્સ્યાસો નિશિતા અપીવ । શ્રુષ્ટિં ચક્રુર્ભૃગવો દ્રુહ્યવશ્ચ સખા સખાયમતરદ્વિષૂચોઃ
તુર્વશ અને યદુ યજ્ઞકર્મમાં જોડાયા, મત્સ્ય ધન મેળવવા આતુર અને તીખા હતા. ભૃગુ અને દ્રુહ્યુએ મિત્રતા કરી, અને શત્રુતા વચ્ચે મિત્રએ મિત્રને પાર કરી ગયો.
આ પક્થાસો ભલાનસો ભનન્તાલિનાસો વિષાણિનઃ શિવાસઃ । આ યોઽનયત્સધમા આર્યસ્ય ગવ્યા તૃત્સુભ્યો અજગન્યુધા નૄન્
પક્ત, ભલાન, અલિન, વિષાણિન અને શિવા—all ભેગા થયા. જે આર્યનો સભા ગાય માટે આગળ લાવ્યો, એ ઇન્દ્રે ત્રિત્સુઓના દુશ્મનોને હરાવી દીધા.
દુરાધ્યો અદિતિં સ્રેવયન્તોઽચેતસો વિ જગૃભ્રે પરુષ્ણીમ્ । મહ્નાવિવ્યક્પૃથિવીં પત્યમાનઃ પશુષ્કવિરશયચ્ચાયમાનઃ
જેઓ સમજથી વંચિત હતા અને અદિતીનું અનુગ્રહ મેળવવા ઈચ્છતા હતા, તેઓએ પરુષણી નદી પર કબજો કર્યો. પણ મહાન ઇન્દ્રે રાજા માટે ધરતી ફેલાવી અને ગાયો છૂટા મૂકી દીધી.
ઈયુરર્થં ન ન્યર્થં પરુષ્ણીમાશુશ્ચનેદભિપિત્વં જગામ । સુદાસ ઇન્દ્રઃ સુતુકાઁ અમિત્રાનરન્ધયન્માનુષે વધ્રિવાચઃ
તેઓ લાભ માટે, નુકસાન માટે નહીં, પરુષણી પાસે આવ્યા; તેઓ ઝડપથી જીતવા દોડ્યા, પણ ઇન્દ્રે, સોમરસ માટે આતુર, સુદાસ માટે દુશ્મન અને મૌન રહેનારા લોકોને અટકાવ્યા.
ઈયુર્ગાવો ન યવસાદગોપા યથાકૃતમભિ મિત્રં ચિતાસઃ । પૃશ્નિગાવઃ પૃશ્નિનિપ્રેષિતાસઃ શ્રુષ્ટિં ચક્રુર્નિયુતો રન્તયશ્ચ
ગાયોએ, રખેવાળની જેમ, શત્રુઓ વચ્ચે પણ, હંમેશાની રીત પ્રમાણે ચરવા માટે ગઇ. રંગબેરંગી ગાયોએ, રંગબેરંગી દ્વારા મોકલાયેલી, માર્ગ બનાવ્યો અને સૈનિકો ખુશીથી ઝૂમી ઉઠ્યા.
એકં ચ યો વિંશતિં ચ શ્રવસ્યા વૈકર્ણયોર્જનાન્રાજા ન્યસ્તઃ । દસ્મો ન સદ્મન્નિ શિશાતિ બર્હિઃ શૂરઃ સર્ગમકૃણોદિન્દ્ર એષામ્
એ રાજાએ વૈકર્ણના એક અને એકવીસ પ્રખ્યાત જાતિઓને હરાવી દીધી. ઘરમાં બેસીને, જેમ શૂરવીર બિરાજે, તેમ ઇન્દ્રે તેમના માટે નદી વહાવી.
અધ શ્રુતં કવષં વૃદ્ધમપ્સ્વનુ દ્રુહ્યું નિ વૃણગ્વજ્રબાહુઃ । વૃણાના અત્ર સખ્યાય સખ્યં ત્વાયન્તો યે અમદન્નનુ ત્વા
પછી વજ્રધારી ઇન્દ્રે પાણીમાં વૃદ્ધ કવષ અને દુર્ભાગ્ય દુર્ભ્યુને વશ કરી લીધા. અહીં જે મિત્રતા ઈચ્છતા હતા તેમને મિત્રતા મળી, અને જે તારી ભક્તિ કરતા હતા તેઓ તારી પાછળ ચાલ્યા.
વિ સદ્યો વિશ્વા દૃંહિતાન્યેષામિન્દ્રઃ પુરઃ સહસા સપ્ત દર્દઃ । વ્યાનવસ્ય તૃત્સવે ગયં ભાગ્જેષ્મ પૂરું વિદથે મૃધ્રવાચમ્
ઇન્દ્રે તાત્કાલિક તેમની બધી મજબૂત કિલ્લાઓ, સાત દુર્ગો, તોડીને નષ્ટ કરી દીધી. તૃત્સુ માટે ગયાને દૂર હાંકી કાઢ્યો અને સ્પર્ધામાં કઠોર વાણી બોલનાર પૂરુને પણ વશ કરી લીધો.
નિ ગવ્યવોઽનવો દ્રુહ્યવશ્ચ ષષ્ટિઃ શતા સુષુપુઃ ષટ્ સહસ્રા । ષષ્ટિર્વીરાસો અધિ ષડ્દુવોયુ વિશ્વેદિન્દ્રસ્ય વીર્યા કૃતાનિ
અનુ અને દુર્ભ્યુના સાથીઓમાંથી સાઠ, એકસો અને છ હજાર યોદ્ધાઓ નિદ્રાધીન થયા; સાઠ વીર અને છ નેતાઓ પણ. આ બધું ઇન્દ્રની શક્તિથી શક્ય બન્યું.
ઇન્દ્રેણૈતે તૃત્સવો વેવિષાણા આપો ન સૃષ્ટા અધવન્ત નીચીઃ । દુર્મિત્રાસઃ પ્રકલવિન્મિમાના જહુર્વિશ્વાનિ ભોજના સુદાસે
ઇન્દ્ર સાથે તૃત્સુઓ આનંદમાં ડૂબી ગયા અને પાણીની જેમ વહેતા નીચેથી પસાર થઈ ગયા; દુશ્મનોએ પોતાની ખોટી યોજના બનાવી, પણ આખી સંપત્તિ સુદાસને છોડી દીધી.
અર્ધં વીરસ્ય શૃતપામનિન્દ્રં પરા શર્ધન્તં નુનુદે અભિ ક્ષામ્ । ઇન્દ્રો મન્યું મન્યુમ્યો મિમાય ભેજે પથો વર્તનિં પત્યમાનઃ
સોમરસ પીતા ઇન્દ્રે અડધી આગળ વધી રહેલી સેના પાછી હાંકી દીધી અને ગર્વીલો સામે ઊભો રહ્યો; ઇન્દ્રે ગુસ્સો સામે ગુસ્સો રાખ્યો અને યોગ્ય રસ્તો પસંદ કરી બધું સંભાળ્યું.
આધ્રેણ ચિત્તદ્વેકં ચકાર સિંહ્યં ચિત્પેત્વેના જઘાન । અવ સ્રક્તીર્વેશ્યાવૃશ્ચદિન્દ્રઃ પ્રાયચ્છદ્વિશ્વા ભોજના સુદાસે
માત્ર એક જ ઘા સાથે તેણે ભયાનક દુશ્મનને કંપાવી દીધો અને સિંહને પણ પોતાની તાકાતથી હરાવ્યો; ઇન્દ્રે દુશ્મનના નેતાઓને નાશ કર્યા અને આખી સંપત્તિ સુદાસને આપી.
શશ્વન્તો હિ શત્રવો રારધુષ્ટે ભેદસ્ય ચિચ્છર્ધતો વિન્દ રન્ધિમ્ । મર્તાઁ એન સ્તુવતો યઃ કૃણોતિ તિગ્મં તસ્મિન્નિ જહિ વજ્રમિન્દ્ર
દુશ્મનો સતત વિરોધ કરતા હોવા છતાં તૂટી પડ્યા, ભલે તેઓ તોડવાનો પ્રયત્ન કરતા; જે મરણશીલ તારો સ્તુતિ કરે, એના માટે, ઇન્દ્ર, તું તારો તીખો વજ્ર પ્રહાર કર.
આવદિન્દ્રં યમુના તૃત્સવશ્ચ પ્રાત્ર ભેદં સર્વતાતા મુષાયત્ । અજાસશ્ચ શિગ્રવો યક્ષવશ્ચ બલિં શીર્ષાણિ જભ્રુરશ્વ્યાનિ
યમુના અને તૃત્સુઓએ સવારે ઇન્દ્રને આગળ ધપાવ્યો, બધાં અવરોધો તોડી નાખ્યા; અજાઓ, શિગ્રુઓ અને યક્ષુઓએ ભેટ લઈને ઘોડાની માથાં લઈ ગયા.
ન ત ઇન્દ્ર સુમતયો ન રાયઃ સંચક્ષે પૂર્વા ઉષસો ન નૂત્નાઃ । દેવકં ચિન્માન્યમાનં જઘન્થાવ ત્મના બૃહતઃ શમ્બરં ભેત્
એમને ઇન્દ્રની કૃપા કે ધન, જૂની કે નવી કોઈ પણ ઉષા બચાવી શકી નહીં; હે ઇન્દ્ર, તું પોતે જ પોતાને મોટો માનનારા દેવકને હરાવ્યો અને મહાન શમ્બરને તોડી નાખ્યો.
પ્ર યે ગૃહાદમમદુસ્ત્વાયા પરાશરઃ શતયાતુર્વસિષ્ઠઃ । ન તે ભોજસ્ય સખ્યં મૃષન્તાધા સૂરિભ્યઃ સુદિના વ્યુચ્છાન્
શત્રુના ઘરમાં જે આનંદ કરતા હતા—પરાશર, શતયાતુ અને વશિષ્ઠ—એમણે ભોજના મિત્રતાને ક્યારેય છોડ્યા નહીં; તેથી જ બુદ્ધિશાળી માટે શુભ દિવસો ઉગ્યા છે.
દ્વે નપ્તુર્દેવવતઃ શતે ગોર્દ્વા રથા વધૂમન્તા સુદાસઃ । અર્હન્નગ્ને પૈજવનસ્ય દાનં હોતેવ સદ્મ પર્યેમિ રેભન્
દેવવતાના પૌત્ર સુદાસે બે સો ગાય અને બે વઘાવાળી રથો જીત્યા; હે અગ્નિ, હું પૈજવનની ભેટને પૂજું છું, યજમાનની જેમ ઘરની પરિક્રમા કરીને સ્તુતિ કરું છું.
ચત્વારો મા પૈજવનસ્ય દાનાઃ સ્મદ્દિષ્ટયઃ કૃશનિનો નિરેકે । ઋજ્રાસો મા પૃથિવિષ્ઠાઃ સુદાસસ્તોકં તોકાય શ્રવસે વહન્તિ
પૈજવનની ચાર ભેટો, મારી યાદ માટે, દુર્બળોએ અલગ કરી છે; પૃથ્વી પર ઊભેલા સુદાસના ઝડપી ઘોડાઓ સંતાન અને વંશ માટે યશ લાવે છે.
યસ્ય શ્રવો રોદસી અન્તરુર્વી શીર્ષ્ણેશીર્ષ્ણે વિબભાજા વિભક્તા । સપ્તેદિન્દ્રં ન સ્રવતો ગૃણન્તિ નિ યુધ્યામધિમશિશાદભીકે
જેનું યશ આકાશ અને પૃથ્વી વચ્ચે વ્યાપેલું છે, દરેક શિખરે વહેંચાયેલું છે; સાત નદીઓ ઇન્દ્રની સ્તુતિ કરે છે અને યુદ્ધમાં તેણે શત્રુઓને દબાવી દીધા છે.
ઇમં નરો મરુતઃ સશ્ચતાનુ દિવોદાસં ન પિતરં સુદાસઃ । અવિષ્ટના પૈજવનસ્ય કેતં દૂણાશં ક્ષત્રમજરં દુવોયુ
આ પુરુષો અને મરુતો સાથે મળીને સુદાસના પિતા દિવોદાસનું અનુસરણ કરે છે; હે પૈજવન, તું અમને રક્ષણ માટે અક્ષય અને અવિનાશી શક્તિ આપ.
યસ્તિગ્મશૃઙ્ગો વૃષભો ન ભીમ એકઃ કૃષ્ટીશ્ચ્યાવયતિ પ્ર વિશ્વાઃ । યઃ શશ્વતો અદાશુષો ગયસ્ય પ્રયન્તાસિ સુષ્વિતરાય વેદઃ
જે તીખા શિંગાવાળો, વાઘ જેવા ભયાનક છે, એકલો જ બધાં લોકોને હલાવી દે છે; જે હંમેશાં દયાળુ ગયાને શ્રેષ્ઠ ભેટ તરફ લઈ જાય છે, એ બધું જાણે છે.
ત્વં હ ત્યદિન્દ્ર કુત્સમાવઃ શુશ્રૂષમાણસ્તન્વા સમર્યે । દાસં યચ્છુષ્ણં કુયવં ન્યસ્મા અરન્ધય આર્જુનેયાય શિક્ષન્
હે ઇન્દ્ર, તું કutsaને પોતાની દેહથી યુદ્ધમાં બચાવ્યો, કારણ કે તે સેવા કરવા ઇચ્છતો હતો; તું દાસ શુષ્ણ અને કુયવને હરાવ્યો અને અર્જુનેયાને વિજય આપ્યો.
ત્વં ધૃષ્ણો ધૃષતા વીતહવ્યં પ્રાવો વિશ્વાભિરૂતિભિઃ સુદાસમ્ । પ્ર પૌરુકુત્સિં ત્રસદસ્યુમાવઃ ક્ષેત્રસાતા વૃત્રહત્યેષુ પૂરુમ્
હે પરાક્રમી, તું સર્વ સહાયથી સુદાસને આગળ વધાર્યો; તું પૌરુકુત્સ અને ત્રસદસ્યુને બચાવ્યો અને ભૂમિ અને વૃત્રના વિનાશમાં પુરુને પણ રક્ષા કરી.
ત્વં નૃભિર્નૃમણો દેવવીતૌ ભૂરીણિ વૃત્રા હર્યશ્વ હંસિ । ત્વં નિ દસ્યું ચુમુરિં ધુનિં ચાસ્વાપયો દભીતયે સુહન્તુ
હે ઇન્દ્ર, પુરુષોમાં શ્રેષ્ઠ, તું અનેક વૃત્રોને મારો છે; તું દાસ્યુ કુમુરી અને ધુનીને પણ હરાવી, ભક્ત માટે તેમને નિદ્રામાં મૂકી દીધા.
તવ ચ્યૌત્નાનિ વજ્રહસ્ત તાનિ નવ યત્પુરો નવતિં ચ સદ્યઃ । નિવેશને શતતમાવિવેષીરહઞ્ચ વૃત્રં નમુચિમુતાહન્
હે ઇન્દ્ર, વજ્રધારી, તારા કાર્યો પ્રસિદ્ધ છે: જ્યારે તું એક સાથે નવ્વદ શહેરો તોડી નાખ્યા; સોથીમું ઘર તું પ્રવેશ્યો અને ત્યાં તું વૃત્ર અને નમુચિને પણ હરાવ્યો.
સના તા ત ઇન્દ્ર ભોજનાનિ રાતહવ્યાય દાશુષે સુદાસે । વૃષ્ણે તે હરી વૃષણા યુનજ્મિ વ્યન્તુ બ્રહ્માણિ પુરુશાક વાજમ્
આ પ્રાચીન ભેટો, હે ઇન્દ્ર, તારા ભક્ત સુદાસ માટે છે; હું તારા બે વાઘ જેવા ઘોડાઓ જોડું છું, સ્તુતિઓ તને વધુ બળ આપે.
મા તે અસ્યાં સહસાવન્પરિષ્ટાવઘાય ભૂમ હરિવઃ પરાદૈ । ત્રાયસ્વ નોઽવૃકેભિર્વરૂથૈસ્તવ પ્રિયાસઃ સૂરિષુ સ્યામ
હે ઇન્દ્ર, અમને આ શક્તિની સ્પર્ધામાં પછાડાઈ ન જવું દે; તારી અખૂટ રક્ષાથી અમને બચાવ, અને અમને દયાળુઓમાં તારો પ્રિય બનાવ.