એતે દ્યુમ્નેભિર્વિશ્વમાતિરન્ત મન્ત્રં યે વારં નર્યા અતક્ષન્ । પ્ર યે વિશસ્તિરન્ત શ્રોષમાણા આ યે મે અસ્ય દીધયન્નૃતસ્ય
આ મહાનતાથી બધાને પાર કરી જાય છે, જેમણે ઉત્તમ સ્તુતિ રચી છે, કુશળ પુરુષો. જે લોકો ધ્યાનપૂર્વક સર્વજનને પાર કરે છે, અને મારા માટે સત્યની જ્યોત પ્રગટાવે છે.
નૂ ત્વામગ્ન ઈમહે વસિષ્ઠા ઈશાનં સૂનો સહસો વસૂનામ્ । ઇષં સ્તોતૃભ્યો મઘવદ્ભ્ય આનડ્યૂયં પાત સ્વસ્તિભિઃ સદા નઃ
હવે, હે અગ્નિ, અમે વસિષ્ઠો તને બોલાવીએ છીએ, તું શક્તિનો સ્વામી અને ધનનો પુત્ર છે. સ્તુતિ કરનાર અને દાનશીલને અખૂટ આહાર આપ, અને હંમેશા અમને શુભ આશીર્વાદથી રક્ષા કર.
ઇન્ધે રાજા સમર્યો નમોભિર્યસ્ય પ્રતીકમાહુતં ઘૃતેન । નરો હવ્યેભિરીળતે સબાધ આગ્નિરગ્ર ઉષસામશોચિ
રાજા, સર્વોપરી, શ્રદ્ધાથી પ્રજ્વલિત થાય છે, જેના મુખને ઘીથી બોલાવવામાં આવે છે. મનુષ્યો અગ્નિને હવનથી પૂજે છે; તે ઉષા સાથે આગળ તેજથી ઝગમગે છે.
અયમુ ષ્ય સુમહાઁ અવેદિ હોતા મન્દ્રો મનુષો યહ્વો અગ્નિઃ । વિ ભા અકઃ સસૃજાનઃ પૃથિવ્યાં કૃષ્ણપવિરોષધીભિર્વવક્ષે
આ મહાન અગ્નિ ખરેખર હોતા તરીકે ઓળખાય છે, મનુષ્યોમાં આનંદદાયક અને શક્તિશાળી છે. તે પ્રકાશ ફેલાવે છે અને પૃથ્વી પર કાળી ટોચવાળી ઔષધિઓ સાથે વિહરે છે.
કયા નો અગ્ને વિ વસઃ સુવૃક્તિં કામુ સ્વધામૃણવઃ શસ્યમાનઃ । કદા ભવેમ પતયઃ સુદત્ર રાયો વન્તારો દુષ્ટરસ્ય સાધોઃ
હે અગ્નિ, કઈ રીતે તું અમને ઉત્તમ અને વિશાળ સ્તુતિ આપશે, અમારી ઇચ્છા પૂર્ણ કરશે, જેમ તારી સ્તુતિ થાય છે? ક્યારે અમે સારા માર્ગદર્શનવાળા, ધનની પ્રાપ્તિ કરનાર અને મુશ્કેલીઓ પાર કરનાર બનીશું?
પ્રપ્રાયમગ્નિર્ભરતસ્ય શૃણ્વે વિ યત્સૂર્યો ન રોચતે બૃહદ્ભાઃ । અભિ યઃ પૂરું પૃતનાસુ તસ્થૌ દ્યુતાનો દૈવ્યો અતિથિઃ શુશોચ
ભરતોના અગ્નિની ખ્યાતિ સર્વત્ર સાંભળાય છે, જ્યારે તે સૂર્ય જેવું મહાન તેજથી ઝગમગે છે. તેણે યુદ્ધમાં પૂરુના પક્ષમાં ઊભો રહીને, દિવ્ય મહેમાન તરીકે તેજથી પ્રકાશિત કર્યો છે.
અસન્નિત્ત્વે આહવનાનિ ભૂરિ ભુવો વિશ્વેભિઃ સુમના અનીકૈઃ । સ્તુતશ્ચિદગ્ને શૃણ્વિષે ગૃણાનઃ સ્વયં વર્ધસ્વ તન્વં સુજાત
હે અગ્નિ, તારી ઘણી બધી આહુતિઓ શ્રદ્ધાપૂર્વક આપવામાં આવે છે, તું સર્વે શુભ રૂપોથી પ્રસન્ન છે. તારી સ્તુતિ કરવામાં આવે ત્યારે પણ, તું સાંભળે છે; હે સુજાત, તું તારી જાતે વધુ વિકસ.
ઇદં વચઃ શતસાઃ સંસહસ્રમુદગ્નયે જનિષીષ્ટ દ્વિબર્હાઃ । શં યત્સ્તોતૃભ્ય આપયે ભવાતિ દ્યુમદમીવચાતનં રક્ષોહા
આ વચન શતગણું, સહસ્રગણું અગ્નિ માટે રચાયું છે, બે કુશાસનવાળા માટે. જે સ્તુતિ કરનારને આનંદ આપે છે, તે સહાયરૂપ થાય, તેજથી ભરપૂર, દુઃખ દૂર કરનાર અને અનિષ્ટને નાશક બને.
નૂ ત્વામગ્ન ઈમહે વસિષ્ઠા ઈશાનં સૂનો સહસો વસૂનામ્ । ઇષં સ્તોતૃભ્યો મઘવદ્ભ્ય આનડ્યૂયં પાત સ્વસ્તિભિઃ સદા નઃ
હવે, હે અગ્નિ, અમે વસિષ્ઠો તને બોલાવીએ છીએ, તું શક્તિનો સ્વામી અને ધનનો પુત્ર છે. સ્તુતિ કરનાર અને દાનશીલને અખૂટ આહાર આપ, અને હંમેશા અમને શુભ આશીર્વાદથી રક્ષા કર.
અબોધિ જાર ઉષસામુપસ્થાદ્ધોતા મન્દ્રઃ કવિતમઃ પાવકઃ । દધાતિ કેતુમુભયસ્ય જન્તોર્હવ્યા દેવેષુ દ્રવિણં સુકૃત્સુ
પ્રિયકર્તા ઉષાનોની ગોદમાં જાગ્યો છે, હોતા આનંદદાયક, સર્વશ્રેષ્ઠ અને શુદ્ધ છે. તે બંને જાતિના જીવ માટે સંકેત આપે છે, દેવતાઓને હવન અને સારા કર્મ કરનારને ધન પહોંચાડે છે.
સ સુક્રતુર્યો વિ દુરઃ પણીનાં પુનાનો અર્કં પુરુભોજસં નઃ । હોતા મન્દ્રો વિશાં દમૂનાસ્તિરસ્તમો દદૃશે રામ્યાણામ્
જે બુદ્ધિશાળી છે, તે દાન ન આપનારા દુર્ગો તોડી નાખે છે, સ્તુતિ શુદ્ધ કરે છે અને અમને ઘણું અન્ન આપે છે. આનંદદાયક હોતા, લોકોનો સ્વામી, અંધકાર દૂર કરે છે અને તેજસ્વીઓમાં દેખાય છે.
અમૂરઃ કવિરદિતિર્વિવસ્વાન્સુસંસન્મિત્રો અતિથિઃ શિવો નઃ । ચિત્રભાનુરુષસાં ભાત્યગ્રેઽપાં ગર્ભઃ પ્રસ્વ આ વિવેશ
અવિનાશી, કવિ, અદિતિ, તેજસ્વી, મિત્ર અને મહેમાન અમારે માટે શુભ છે. તેજસ્વી પ્રકાશથી તે ઉષાઓમાં આગળ ઝગમગે છે; જળનો બીજ વિશાળતામાં પ્રવેશી ગયો છે.
ઈળેન્યો વો મનુષો યુગેષુ સમનગા અશુચજ્જાતવેદાઃ । સુસંદૃશા ભાનુના યો વિભાતિ પ્રતિ ગાવઃ સમિધાનં બુધન્ત
હે જાતવેદા, તું યુગો યુગથી મનુષ્યોમાં પૂજનીય છે, શુદ્ધ છે. સુંદર પ્રકાશથી તું ઝગમગે છે; તારી પ્રજ્વલન સાથે ગાયો જાગે છે.
અગ્ને યાહિ દૂત્યં મા રિષણ્યો દેવાઁ અચ્છા બ્રહ્મકૃતા ગણેન । સરસ્વતીં મરુતો અશ્વિનાપો યક્ષિ દેવાન્રત્નધેયાય વિશ્વાન્
હે અગ્નિ, તું દૂત તરીકે આવ, નિષ્ફળ ન થજે; ભક્તિપૂર્વક ભજન કરનારોના સમૂહ સાથે દેવતાઓ પાસે જા. સરસ્વતી, મરુત, અશ્વિની, જળ અને બધા દેવતાઓની પૂજા કર, સર્વ શ્રેષ્ઠ ધન માટે.
ત્વામગ્ને સમિધાનો વસિષ્ઠો જરૂથં હન્યક્ષિ રાયે પુરંધિમ્ । પુરુણીથા જાતવેદો જરસ્વ યૂયં પાત સ્વસ્તિભિઃ સદા નઃ
વસિષ્ઠે અગ્નિ, તને પ્રજ્વલિત કરીને, અમને સુરક્ષા અને સમૃદ્ધિ માટે તને પોકારે છે. અનેક અર્પણોથી તેજસ્વી બન, જાતવેદસ. તમે સૌ સદા અમારું કલ્યાણથી રક્ષણ કરો.
ઉષો ન જારઃ પૃથુ પાજો અશ્રેદ્દવિદ્યુતદ્દીદ્યચ્છોશુચાનઃ । વૃષા હરિઃ શુચિરા ભાતિ ભાસા ધિયો હિન્વાન ઉશતીરજીગઃ
ઉષા, પ્રેમી જેવી વિશાળ શક્તિથી, તું પ્રકાશિત થાય છે, તેજસ્વી અને ઝળહળતી. સોનાની જેમ તેજવાળી, શુદ્ધ અને તેજથી ભરી, જાગેલા મનને પ્રેરણા આપે છે.
સ્વર્ણ વસ્તોરુષસામરોચિ યજ્ઞં તન્વાના ઉશિજો ન મન્મ । અગ્નિર્જન્માનિ દેવ આ વિ વિદ્વાન્દ્રવદ્દૂતો દેવયાવા વનિષ્ઠઃ
ઉષાએ પ્રકાશમય જગતને દેખાડ્યું છે; જાગેલા લોકો યજ્ઞ કરે છે અને પોતાના મન અર્પે છે. અગ્નિ, સર્વ જન્મો જાણનારો, દૂતની જેમ દેવો માટે ઉત્સુક બની આવે છે.
અચ્છા ગિરો મતયો દેવયન્તીરગ્નિં યન્તિ દ્રવિણં ભિક્ષમાણાઃ । સુસંદૃશં સુપ્રતીકં સ્વઞ્ચં હવ્યવાહમરતિં માનુષાણામ્
દેવોને સમર્પિત સ્તુતિઓ અને વિચારો ધન માટે અગ્નિ પાસે જાય છે. તે સૌને સ્પષ્ટ દેખાય છે, સુંદર સ્વરૂપ ધરાવે છે, સૌમ્ય છે, હવન લેનારો અને મનુષ્યોને આનંદ આપનાર છે.
ઇન્દ્રં નો અગ્ને વસુભિઃ સજોષા રુદ્રં રુદ્રેભિરા વહા બૃહન્તમ્ । આદિત્યેભિરદિતિં વિશ્વજન્યાં બૃહસ્પતિમૃક્વભિર્વિશ્વવારમ્
અગ્નિ, તું ઇન્દ્રને વસુઓ સાથે લાવ, શક્તિશાળી રુદ્રને રુદ્રો સાથે લાવ, આદિત્યો સાથે સર્વજનીની માતા અદિતિને લાવ અને ઋષિઓ સાથે બૃહસ્પતિને લાવ.
મન્દ્રં હોતારમુશિજો યવિષ્ઠમગ્નિં વિશ ઈળતે અધ્વરેષુ । સ હિ ક્ષપાવાઁ અભવદ્રયીણામતન્દ્રો દૂતો યજથાય દેવાન્
જાગેલા લોકો યજ્ઞોમાં સૌથી યુવાન અને સૌમ્ય અગ્નિની સ્તુતિ કરે છે. તે રાત અને ધનની રક્ષા કરે છે, અવિરત દૂત બની દેવતાઓની પૂજા માટે યોગ્ય છે.
મહાઁ અસ્યધ્વરસ્ય પ્રકેતો ન ઋતે ત્વદમૃતા માદયન્તે । આ વિશ્વેભિઃ સરથં યાહિ દેવૈર્ન્યગ્ને હોતા પ્રથમઃ સદેહ
આ યજ્ઞનું જ્ઞાન મહાન છે; તારા વિના, અગ્નિ, અમર દેવતાઓ આનંદ પામતા નથી. બધા દેવતાઓ સાથે આવો અને પ્રથમ પુજારી બની અહીં બેસો.
ત્વામીળતે અજિરં દૂત્યાય હવિષ્મન્તઃ સદમિન્માનુષાસઃ । યસ્ય દેવૈરાસદો બર્હિરગ્નેઽહાન્યસ્મૈ સુદિના ભવન્તિ
ઝડપી અગ્નિ, લોકો હંમેશા તારી દૂતની સેવા માટે અર્પણ કરે છે. જેના યજ્ઞમાં દેવતાઓ બેસે છે, તેના દિવસો શુભ બની જાય છે.
ત્રિશ્ચિદક્તોઃ પ્ર ચિકિતુર્વસૂનિ ત્વે અન્તર્દાશુષે મર્ત્યાય । મનુષ્વદગ્ન ઇહ યક્ષિ દેવાન્ભવા નો દૂતો અભિશસ્તિપાવા
દિવસમાં ત્રણ વખત પણ, દયાળુ મનુષ્ય માટે લોકો તારા ખજાનાની ઇચ્છા કરે છે. મનુની જેમ, અગ્નિ, અહીં દેવતાઓની પૂજા કર અને અમારો દૂત બની, અમને શાપથી બચાવ.
અગ્નિરીશે બૃહતો અધ્વરસ્યાગ્નિર્વિશ્વસ્ય હવિષઃ કૃતસ્ય । ક્રતું હ્યસ્ય વસવો જુષન્તાથા દેવા દધિરે હવ્યવાહમ્
અગ્નિ મહાન યજ્ઞનો સ્વામી છે, અને દરેક અર્પણનો સ્વામી પણ છે. વસુઓ તેની શક્તિમાં આનંદ પામે છે; તેથી દેવોએ તેને હવન લેનારો બનાવ્યો છે.
આગ્ને વહ હવિરદ્યાય દેવાનિન્દ્રજ્યેષ્ઠાસ ઇહ માદયન્તામ્ । ઇમં યજ્ઞં દિવિ દેવેષુ ધેહિ યૂયં પાત સ્વસ્તિભિઃ સદા નઃ
અગ્નિ, આજે યજ્ઞ માટે દેવતાઓને અહીં લાવ, ઇન્દ્રને મુખ્ય બનાવી, જેથી તેઓ આનંદ પામે. આ યજ્ઞને સ્વર્ગસ્થ દેવોમાં સ્થાન આપ. તમે સૌ સદા અમારું કલ્યાણથી રક્ષણ કરો.
અગન્મ મહા નમસા યવિષ્ઠં યો દીદાય સમિદ્ધઃ સ્વે દુરોણે । ચિત્રભાનું રોદસી અન્તરુર્વી સ્વાહુતં વિશ્વતઃ પ્રત્યઞ્ચમ્
અમે મહાન શ્રદ્ધાથી યુવાન અગ્નિ સુધી પહોંચ્યા છીએ, જે પોતાના ઘરમા પ્રજ્વલિત થાય ત્યારે તેજસ્વી બને છે. આ અજોડ તેજવાળો અગ્નિ, આકાશ અને ધરતી વચ્ચે, સર્વત્રથી બોલાવવામાં આવે છે અને અમને સામેથી જુએ છે.
સ મહ્ના વિશ્વા દુરિતાનિ સાહ્વાનગ્નિ ષ્ટવે દમ આ જાતવેદાઃ । સ નો રક્ષિષદ્દુરિતાદવદ્યાદસ્માન્ગૃણત ઉત નો મઘોનઃ
મહાનતાથી, અગ્નિ, જાતવેદસ, ઘર માટે બધાં દુઃખો દૂર કરે છે. તે અમને અને અમારા દાનશીલોને દુઃખ અને અપરાધથી બચાવે.
ત્વં વરુણ ઉત મિત્રો અગ્ને ત્વાં વર્ધન્તિ મતિભિર્વસિષ્ઠાઃ । ત્વે વસુ સુષણનાનિ સન્તુ યૂયં પાત સ્વસ્તિભિઃ સદા નઃ
અગ્નિ, તું વરુણ અને મિત્ર છે; વસિષ્ઠો તને પોતાના વિચારોથી મહિમા આપે છે. તારી પાસે સદાય ધન સમૃદ્ધિ રહે. તમે સૌ સદા અમારું કલ્યાણથી રક્ષણ કરો.
પ્રાગ્નયે વિશ્વશુચે ધિયંધેઽસુરઘ્ને મન્મ ધીતિં ભરધ્વમ્ । ભરે હવિર્ન બર્હિષિ પ્રીણાનો વૈશ્વાનરાય યતયે મતીનામ્
અગ્નિ, સર્વશુદ્ધિકારક, તારી પાસે અમે મન લગાવીએ છીએ; દૈત્યનાશક, તને અમારી સ્તુતિ અને પ્રાર્થના અર્પણ કરીએ છીએ. હવન લાવીએ છીએ, બરખાસ્થળે આનંદથી, વૈશ્વાનર, વિચારના નેતા માટે.
ત્વમગ્ને શોચિષા શોશુચાન આ રોદસી અપૃણા જાયમાનઃ । ત્વં દેવાઁ અભિશસ્તેરમુઞ્ચો વૈશ્વાનર જાતવેદો મહિત્વા
અગ્નિ, તું તારી જ્યોતિથી આકાશ અને ધરતીને જન્મે ત્યારે પ્રકાશથી ભરિ દે છે. વૈશ્વાનર, જાતવેદસ, તારી મહિમાથી અમને શાપમાંથી મુક્ત કર.