યૂયં ગાવો મેદયથા કૃશં ચિદશ્રીરં ચિત્કૃણુથા સુપ્રતીકમ્ । ભદ્રં ગૃહં કૃણુથ ભદ્રવાચો બૃહદ્વો વય ઉચ્યતે સભાસુ
હે ગાયો, તમે દુર્બળને પણ તંદુરસ્ત બનાવો છો, અનાકર્ષકને પણ સુંદર બનાવો છો; તમે ઘર સુખમય કરો છો, તમારો અવાજ શુભ છે અને સભામાં તમારું યશ ફેલાય છે.
પ્રજાવતીઃ સૂયવસં રિશન્તીઃ શુદ્ધા અપઃ સુપ્રપાણે પિબન્તીઃ । મા વ સ્તેન ઈશત માઘશંસઃ પરિ વો હેતી રુદ્રસ્ય વૃજ્યાઃ
સંતાનથી ભરપૂર, લીલાં ચરાણમાં ચરતી, શુદ્ધ પાણી પીતી ગાયો—તમારા પર ચોર કે દુર્ભાવનાવાળો કદી અધિકાર ન મેળવે; તમે રુદ્રના શસ્ત્રથી બચો.
ઉપેદમુપપર્ચનમાસુ ગોષૂપ પૃચ્યતામ્ । ઉપ ઋષભસ્ય રેતસ્યુપેન્દ્ર તવ વીર્યે
આ અર્પણ ગાયો વચ્ચે કરવામાં આવે, એમાં પૂછપરછ થાય; એ વાછરડા અને તારી શક્તિમાં રહે, હે ઇન્દ્ર.
ઇન્દ્રં વો નરઃ સખ્યાય સેપુર્મહો યન્તઃ સુમતયે ચકાનાઃ । મહો હિ દાતા વજ્રહસ્તો અસ્તિ મહામુ રણ્વમવસે યજધ્વમ્
હે પુરુષો, મિત્રતા માટે આપણે ઇન્દ્રને પસંદ કર્યો છે—મહાન, આપણી કૃપા માટે આવનાર, અમને પ્રસન્ન કરનાર; એ મહાદાતા, વજ્રધારી છે—મદદ માટે એ મહાન દેવને યજ્ઞ કરો.
આ યસ્મિન્હસ્તે નર્યા મિમિક્ષુરા રથે હિરણ્યયે રથેષ્ઠાઃ । આ રશ્મયો ગભસ્ત્યો સ્થૂરયોરાધ્વન્નશ્વાસો વૃષણો યુજાનાઃ
જેના હાથમાં પુરૂષાર્થ માટે સદા તત્પર સુવર્ણ રથ છે, જે રથ પર ઊભો છે; મજબૂત દોરડા, મજબૂત હાથ અને શક્તિશાળી ઘોડાઓ એના જોડાયેલા છે.
શ્રિયે તે પાદા દુવ આ મિમિક્ષુર્ધૃષ્ણુર્વજ્રી શવસા દક્ષિણાવાન્ । વસાનો અત્કં સુરભિં દૃશે કં સ્વર્ણ નૃતવિષિરો બભૂથ
હે શક્તિશાળી, તારા પગ તેજ માટે ઉત્સુક છે; તું વજ્રધારી, શક્તિશાળી અને કુશળ છે; સુગંધિત વસ્ત્ર પહેરીને, સૌને આનંદ આપનાર, તું પુરુષોમાં શ્રેષ્ઠ બન્યો છે.
સ સોમ આમિશ્લતમઃ સુતો ભૂદ્યસ્મિન્પક્તિઃ પચ્યતે સન્તિ ધાનાઃ । ઇન્દ્રં નર સ્તુવન્તો બ્રહ્મકારા ઉક્થા શંસન્તો દેવવાતતમાઃ
સૌથી વધુ મિશ્રિત સોમ પિછડાયો છે; એમાં ભોજન તૈયાર થાય છે, અનાજ હાજર છે; ઇન્દ્રની સ્તુતિ કરતા પુરુષો, ભજન રચનારા, દેવપ્રેરિત સ્તુતિઓ ગાય છે.
ન તે અન્તઃ શવસો ધાય્યસ્ય વિ તુ બાબધે રોદસી મહિત્વા । આ તા સૂરિઃ પૃણતિ તૂતુજાનો યૂથેવાપ્સુ સમીજમાન ઊતી
હે શક્તિશાળી, તારી મહિમાનો અંત નથી; આકાશ અને પૃથ્વી પણ તારી મહાનતાને રોકી શક્યા નથી; જેમ સૂર્ય ઝડપથી બધું ભરતો જાય છે, તેમ તું પણ બધાને એકત્ર કરે છે.
એવેદિન્દ્રઃ સુહવ ઋષ્વો અસ્તૂતી અનૂતી હિરિશિપ્રઃ સત્વા । એવા હિ જાતો અસમાત્યોજાઃ પુરૂ ચ વૃત્રા હનતિ નિ દસ્યૂન્
ઇન્દ્ર આવો સહેલાઈથી બોલાવાય છે, મહાન છે, સ્તુતિ અને નિંદા બંનેમાં સમાન છે, પીળા દાઢીધારી અને શક્તિશાળી છે; એવો જન્મી, તુલનારહિત બળ ધરાવે છે, અનેક દુશ્મનોને મારે છે અને દસ્યુઓને દબાવે છે.
ભૂય ઇદ્વાવૃધે વીર્યાયઁ એકો અજુર્યો દયતે વસૂનિ । પ્ર રિરિચે દિવ ઇન્દ્રઃ પૃથિવ્યા અર્ધમિદસ્ય પ્રતિ રોદસી ઉભે
એ સતત વધુ બળવાન બનતો જાય છે; એકલો, કદી ન થાકનાર, એ ધન વહેંચે છે; ઇન્દ્રે આકાશ અને પૃથ્વી પર પોતાનું સામ્રાજ્ય વધાર્યું છે અને બંનેનું અડધું ભાગ પોતાના માટે લીધો છે.
અધા મન્યે બૃહદસુર્યમસ્ય યાનિ દાધાર નકિરા મિનાતિ । દિવેદિવે સૂર્યો દર્શતો ભૂદ્વિ સદ્માન્યુર્વિયા સુક્રતુર્ધાત્
હવે હું એના મહાન સ્વામીપદ પર વિચારું છું—જે એ ધારણ કરે છે, એને કોઈ ઓછું કરી શકતું નથી; રોજ સૂર્ય દર્શન માટે ઊગે છે, ઘર વિશાળ છે, અને વિદ્વાન એ બધું સ્થાપે છે.
અદ્યા ચિન્નૂ ચિત્તદપો નદીનાં યદાભ્યો અરદો ગાતુમિન્દ્ર । નિ પર્વતા અદ્મસદો ન સેદુસ્ત્વયા દૃળ્હાનિ સુક્રતો રજાંસિ
અજેય ઇન્દ્ર, આજે પણ તું નદીઓ માટે માર્ગ બનાવે છે, જ્યારે તું તેમને આગળ લાવતો; પર્વતો પણ, જેમ ભોજન પર બેઠેલા, સ્થિર રહી શક્યા નહીં; હે વિદ્વાન, તારા દ્વારા મજબૂત પ્રદેશો ખુલ્યા છે.
સત્યમિત્તન્ન ત્વાવાઁ અન્યો અસ્તીન્દ્ર દેવો ન મર્ત્યો જ્યાયાન્ । અહન્નહિં પરિશયાનમર્ણોઽવાસૃજો અપો અચ્છા સમુદ્રમ્
ખરેખર, તારા જેવો બીજો કોઈ દેવ નથી, હે ઇન્દ્ર, ન કોઈ મનુષ્ય તારા કરતાં મહાન છે; તું જળમાં પડેલા અહિ (સર્પ)ને મારી નાખ્યો અને પાણી છોડીને સમુદ્ર સુધી વહેવા દીધું.
ત્વમપો વિ દુરો વિષૂચીરિન્દ્ર દૃળ્હમરુજઃ પર્વતસ્ય । રાજાભવો જગતશ્ચર્ષણીનાં સાકં સૂર્યં જનયન્દ્યામુષાસમ્
હે ઇન્દ્ર, તું જ પાણી વહેવી, અવરોધો દૂર કરી, પર્વતની મજબૂતી તોડી; તું જગતના રાજા બન્યો, સૂર્ય, આકાશ અને ઉષાને સાથે મળીને ઉત્પન્ન કર્યો.
અભૂરેકો રયિપતે રયીણામા હસ્તયોરધિથા ઇન્દ્ર કૃષ્ટીઃ । વિ તોકે અપ્સુ તનયે ચ સૂરેઽવોચન્ત ચર્ષણયો વિવાચઃ
હે ઇન્દ્ર, તું એકલો જ ધનની સત્તા ધરાવનારો છે અને બધાં ધનનો સ્વામી બનીને, બધાં લોકો ને તારા બે હાથમાં રાખી દીધા છે. સંતાનમાં, પાણીમાં, પુત્રોમાં અને સૂર્યમાં, બધા લોકો જુદા જુદા શબ્દો બોલે છે.
ત્વદ્ભિયેન્દ્ર પાર્થિવાનિ વિશ્વાચ્યુતા ચિચ્ચ્યાવયન્તે રજાંસિ । દ્યાવાક્ષામા પર્વતાસો વનાનિ વિશ્વં દૃળ્હં ભયતે અજ્મન્ના તે
હે ઇન્દ્ર, તારી શક્તિથી પૃથ્વી પરની બધી જ વસ્તુઓ—even અડગ રહેનારી પણ—કાંપે છે. આકાશ, પૃથ્વી, પર્વતો અને વન—બધું જ તારા જન્મથી ડરે છે.
ત્વં કુત્સેનાભિ શુષ્ણમિન્દ્રાશુષં યુધ્ય કુયવં ગવિષ્ટૌ । દશ પ્રપિત્વે અધ સૂર્યસ્ય મુષાયશ્ચક્રમવિવે રપાંસિ
હે ઇન્દ્ર, તું કુત્સ સાથે મળીને ગાય માટેની લડાઈમાં શુષ્ણ અને કુયવ સામે લડ્યો હતો. દસ પેઢીથી તું સૂર્યના ખજાનાં વહેંચે છે અને ચોરોના કિલ્લાઓ તોડી નાખ્યા છે.
ત્વં શતાન્યવ શમ્બરસ્ય પુરો જઘન્થાપ્રતીનિ દસ્યોઃ । અશિક્ષો યત્ર શચ્યા શચીવો દિવોદાસાય સુન્વતે સુતક્રે ભરદ્વાજાય ગૃણતે વસૂનિ
તું શતાવધિ શમ્બરાના દુશ્મનના અજય કિલ્લાઓ તોડી નાખ્યા છે. તારી શક્તિથી તું સોમનું પાન કરનાર દિવોદાસ અને તારી સ્તુતિ કરનાર ભરદ્વાજ માટે ધન લાવ્યો છે.
સ સત્યસત્વન્મહતે રણાય રથમા તિષ્ઠ તુવિનૃમ્ણ ભીમમ્ । યાહિ પ્રપથિન્નવસોપ મદ્રિક્પ્ર ચ શ્રુત શ્રાવય ચર્ષણિભ્યઃ
હે સત્યશક્તિશાળી, મહાન યુદ્ધ માટે તારો રથ તૈયાર કર. હે ભયંકર શક્તિવાળા, નવી સંપત્તિ સાથે અમને મદદ કરવા આવો અને અમારા સ્તુતિઓ બધાં લોકો સુધી પહોંચાડો.
અપૂર્વ્યા પુરુતમાન્યસ્મૈ મહે વીરાય તવસે તુરાય । વિરપ્શિને વજ્રિણે શંતમાનિ વચાંસ્યાસા સ્થવિરાય તક્ષમ્
હું એ મહાન, શક્તિશાળી, વીર, દ્રઢ, વજ્રધારી વિરપ્શિન માટે નવી અને આનંદદાયક વાણી રચું છું, જે પ્રાચીન છે.
સ માતરા સૂર્યેણા કવીનામવાસયદ્રુજદદ્રિં ગૃણાનઃ । સ્વાધીભિરૃક્વભિર્વાવશાન ઉદુસ્રિયાણામસૃજન્નિદાનમ્
તે ઇન્દ્રે, જે સ્તુતિ પામે છે, સૂર્ય સાથે, જ્ઞાની લોકોની માતાને, પર્વતને ફોડી નાખ્યો. પોતાની સ્તુતિઓથી આનંદિત થઈ, ગાયોના વસવાટ સ્થળોને મુક્ત કર્યા.
સ વહ્નિભિરૃક્વભિર્ગોષુ શશ્વન્મિતજ્ઞુભિઃ પુરુકૃત્વા જિગાય । પુરઃ પુરોહા સખિભિઃ સખીયન્દૃળ્હા રુરોજ કવિભિઃ કવિઃ સન્
તે ઇન્દ્રે હંમેશાં અગ્નિ અને સ્તુતિઓથી, માપ જાણનારા મિત્રો સાથે, અનેક કાર્યો કર્યા છે. દૃઢ કિલ્લાઓને મિત્રોની મદદથી તોડી નાખ્યા છે, જ્ઞાની રહીને જ્ઞાનો સાથે કિલ્લાઓ તોડી નાખ્યા છે.
સ નીવ્યાભિર્જરિતારમચ્છા મહો વાજેભિર્મહદ્ભિશ્ચ શુષ્મૈઃ । પુરુવીરાભિર્વૃષભ ક્ષિતીનામા ગિર્વણઃ સુવિતાય પ્ર યાહિ
હે પુરુષોમાં વર, અનેક વીરોથી, મહાન દાન અને શક્તિ સાથે ગાયક પાસે આવો. હે ગાનપ્રેમી, શુભ ભાગ્ય માટે આવો.
સ સર્ગેણ શવસા તક્તો અત્યૈરપ ઇન્દ્રો દક્ષિણતસ્તુરાષાટ્ । ઇત્થા સૃજાના અનપાવૃદર્થં દિવેદિવે વિવિષુરપ્રમૃષ્યમ્
શક્તિશાળી ઇન્દ્રે દક્ષિણ તરફના દુશ્મનોને પોતાની તીવ્રતા અને બલથી હાંકી કાઢ્યા. એ રીતે, સતત પ્રયત્ન કરીને, તેઓ રોજે રોજ અપરાજિત ધન મેળવવા ઇચ્છે છે.
ય ઓજિષ્ઠ ઇન્દ્ર તં સુ નો દા મદો વૃષન્સ્વભિષ્ટિર્દાસ્વાન્ । સૌવશ્વ્યં યો વનવત્સ્વશ્વો વૃત્રા સમત્સુ સાસહદમિત્રાન્
હે ઇન્દ્ર, સર્વશક્તિમાન, અમને એ બલ આપો. હે વૃષભ, ઇચ્છિત દાન આપનાર, દયાળુ, જે ઘોડાઓથી સમૃદ્ધ છે અને પોતાના ઘોડાઓથી વિજય મેળવે છે, તે યુદ્ધમાં દુશ્મનોને હરાવે.
ત્વાં હીન્દ્રાવસે વિવાચો હવન્તે ચર્ષણયઃ શૂરસાતૌ । ત્વં વિપ્રેભિર્વિ પણીઁરશાયસ્ત્વોત ઇત્સનિતા વાજમર્વા
હે ઇન્દ્ર, લોકો પુરસ્કાર માટેની સ્પર્ધામાં તારી મદદ માગે છે. તું વિદ્વાનો સાથે પણીઓને વિખેરી નાખે છે અને તારી મદદથી ઝડપી પુરસ્કાર મેળવે છે.
ત્વં તાઁ ઇન્દ્રોભયાઁ અમિત્રાન્દાસા વૃત્રાણ્યાર્યા ચ શૂર । વધીર્વનેવ સુધિતેભિરત્કૈરા પૃત્સુ દર્ષિ નૃણાં નૃતમ
હે ઇન્દ્ર, તું બંને દુશ્મન, દાસ્યુ અને વૃત્ર, તથા આર્યોને પણ માર્યા છે. તું સુતૈયાર હથિયારો વડે દુશ્મનોને હરાવું છે અને યુદ્ધમાં શ્રેષ્ઠ પુરુષોને ઓળખે છે.
સ ત્વં ન ઇન્દ્રાકવાભિરૂતી સખા વિશ્વાયુરવિતા વૃધે ભૂઃ । સ્વર્ષાતા યદ્ધ્વયામસિ ત્વા યુધ્યન્તો નેમધિતા પૃત્સુ શૂર
હે ઇન્દ્ર, તારી અવિનાશી સહાયથી તું અમારો મિત્ર અને સર્વજીવનનો રક્ષક બની વધાર માટે રહે. જ્યારે અમે તને પ્રકાશ માટે બોલાવીએ, હે વીર, યુદ્ધમાં અમે કદી ન હારીએ.
નૂનં ન ઇન્દ્રાપરાય ચ સ્યા ભવા મૃળીક ઉત નો અભિષ્ટૌ । ઇત્થા ગૃણન્તો મહિનસ્ય શર્મન્દિવિ ષ્યામ પાર્યે ગોષતમાઃ
હવે, હે ઇન્દ્ર, તું અમારો અને અમારા વંશનો દયાળુ અને સહાયક બની રહે. આમ, તારી મહિમાની છાંયામાં, સ્વર્ગમાં, ગૌધનથી સમૃદ્ધ રહીયે.
સં ચ ત્વે જગ્મુર્ગિર ઇન્દ્ર પૂર્વીર્વિ ચ ત્વદ્યન્તિ વિભ્વો મનીષાઃ । પુરા નૂનં ચ સ્તુતય ઋષીણાં પસ્પૃધ્ર ઇન્દ્રે અધ્યુક્થાર્કા
હે ઇન્દ્ર, અનેક સ્તુતિઓ તારી પાસે ભેગી થઈ છે અને અનેક વિચારો તારી તરફ આવે છે. પ્રાચીન અને આજની કાળની, ઋષિઓની સ્તુતિઓ તારી માટે હંમેશાં સ્પર્ધા કરે છે.