યસ્તા ચકાર સ કુહ સ્વિદિન્દ્રઃ કમા જનં ચરતિ કાસુ વિક્ષુ । કસ્તે યજ્ઞો મનસે શં વરાય કો અર્ક ઇન્દ્ર કતમઃ સ હોતા
જે ઇન્દ્રએ એ મહાન કાર્યો કર્યા, એ હવે ક્યાં છે? કયા લોકોમાં એ વિહાર કરે છે? કયો યજ્ઞ તને પ્રસન્ન કરે છે? કઈ સ્તુતિ અને કયો પુરોહિત તને પ્રિય છે, હે ઇન્દ્ર?
ઇદા હિ તે વેવિષતઃ પુરાજાઃ પ્રત્નાસ આસુઃ પુરુકૃત્સખાયઃ । યે મધ્યમાસ ઉત નૂતનાસ ઉતાવમસ્ય પુરુહૂત બોધિ
હવે, હે બહુવાર પોકારવામાં આવનાર, તારા એ પ્રાચીન મિત્રો, જે પહેલાં જન્મ્યા હતા, તારા માટે આતુર થયા છે. મધ્યકાળીન, નવા કે સૌથી યુવાન, બધા જ તારા ધ્યાનમાં રહે, હે ઇન્દ્ર.
તં પૃચ્છન્તોઽવરાસઃ પરાણિ પ્રત્ના ત ઇન્દ્ર શ્રુત્યાનુ યેમુઃ । અર્ચામસિ વીર બ્રહ્મવાહો યાદેવ વિદ્મ તાત્ત્વા મહાન્તમ્
જે પછીના લોકો તારા પ્રાચીન વિભવને જાણવા માંગે છે, તેઓએ પણ એ મહિમાને અનુસરી છે. હે વીર, યજ્ઞ સ્વીકારનાર, જેટલું અમને ખબર છે, તેટલું અમે તારી સ્તુતિ કરીએ છીએ, હે મહાન.
અભિ ત્વા પાજો રક્ષસો વિ તસ્થે મહિ જજ્ઞાનમભિ તત્સુ તિષ્ઠ । તવ પ્રત્નેન યુજ્યેન સખ્યા વજ્રેણ ધૃષ્ણો અપ તા નુદસ્વ
હે ઇન્દ્ર, રાક્ષસોની શક્તિ તારા સામે ઉભી રહી છે. તું તારા મહાન જન્મમાં સ્થિર રહે. તારી જૂની અને યોગ્ય મિત્રતા તથા વજ્રથી, હે પરાક્રમી, તેમને દૂર હંકાર.
સ તુ શ્રુધીન્દ્ર નૂતનસ્ય બ્રહ્મણ્યતો વીર કારુધાયઃ । ત્વં હ્યાપિઃ પ્રદિવિ પિતૄણાં શશ્વદ્બભૂથ સુહવ એષ્ટૌ
હવે, હે ઇન્દ્ર, આ નવા કવિની પ્રાર્થના સાંભળ, હે વીર. તું હંમેશા આપણા પિતાઓનો પરમ સ્વર્ગમાં સહાયક રહ્યો છે અને યજ્ઞમાં સર્વેના પ્રિય રહ્યો છે.
પ્રોતયે વરુણં મિત્રમિન્દ્રં મરુતઃ કૃષ્વાવસે નો અદ્ય । પ્ર પૂષણં વિષ્ણુમગ્નિં પુરંધિં સવિતારમોષધીઃ પર્વતાઁશ્ચ
આજે આપણા સહાય માટે વરુણ, મિત્ર, ઇન્દ્ર અને મરુતોને બોલાવો. પૂષણ, વિષ્ણુ, અગ્નિ, પુરંધિ, સવિતા, ઔષધિઓ અને પર્વતોને પણ યાદ કરો.
ઇમ ઉ ત્વા પુરુશાક પ્રયજ્યો જરિતારો અભ્યર્ચન્ત્યર્કૈઃ । શ્રુધી હવમા હુવતો હુવાનો ન ત્વાવાઁ અન્યો અમૃત ત્વદસ્તિ
આ અનેક યજ્ઞયોગ્ય ગાયક તને સ્તુતિઓથી સન્માન આપે છે, હે ઇન્દ્ર. જે તને બોલાવે છે, તેની પ્રાર્થના સાંભળ, કેમ કે તારા જેવો બીજો અમર કોઈ નથી.
નૂ મ આ વાચમુપ યાહિ વિદ્વાન્વિશ્વેભિઃ સૂનો સહસો યજત્રૈઃ । યે અગ્નિજિહ્વા ઋતસાપ આસુર્યે મનું ચક્રુરુપરં દસાય
હવે, હે જ્ઞાનવાન, મારી વાણી પાસે આવી જા, તારા બધા શક્તિશાળી પુત્રો સાથે, જે યજ્ઞ માટે યોગ્ય છે. જેમની જીભ અગ્નિ જેવી છે, સત્યને પાળે છે અને જેમણે મનુને લોકોમાં મુખ્ય બનાવ્યો.
સ નો બોધિ પુરએતા સુગેષૂત દુર્ગેષુ પથિકૃદ્વિદાનઃ । યે અશ્રમાસ ઉરવો વહિષ્ઠાસ્તેભિર્ન ઇન્દ્રાભિ વક્ષિ વાજમ્
હે ઇન્દ્ર, સારા અને મુશ્કેલ રસ્તાઓ જાણનારા, અમારો માર્ગદર્શક બન. જે અશ્રમ અને દૂર સુધી પહોંચતા સહાયકો છે, તેમના સહારે અમને વિજય સુધી પહોંચાડ.
ય એક ઇદ્ધવ્યશ્ચર્ષણીનામિન્દ્રં તં ગીર્ભિરભ્યર્ચ આભિઃ । યઃ પત્યતે વૃષભો વૃષ્ણ્યાવાન્સત્યઃ સત્વા પુરુમાયઃ સહસ્વાન્
જે એકમાત્ર સર્વ લોકો દ્વારા બોલાવવાનો યોગ્ય છે, એ ઇન્દ્ર છે. આવો, આપણે તેને સ્તુતિઓથી સન્માન કરીએ. એ વૃષભ, શક્તિશાળી, સત્ય સ્વરૂપ, અનેક રૂપોવાળો અને પરાક્રમી છે.
તમુ નઃ પૂર્વે પિતરો નવગ્વાઃ સપ્ત વિપ્રાસો અભિ વાજયન્તઃ । નક્ષદ્દાભં તતુરિં પર્વતેષ્ઠામદ્રોઘવાચં મતિભિઃ શવિષ્ઠમ્
અમારા પૂર્વજો, નવગ્વા અને સાત ઋષિઓએ વિજયની ઇચ્છાથી તેને સ્તુતિ કરી. તેમણે પોતાના વિચારો દ્વારા, પર્વત પર રહેલા, સત્યવાણી અને શક્તિશાળી ઇન્દ્રને ક્યારેય ચૂક્યા નહીં.
તમીમહ ઇન્દ્રમસ્ય રાયઃ પુરુવીરસ્ય નૃવતઃ પુરુક્ષોઃ । યો અસ્કૃધોયુરજરઃ સ્વર્વાન્તમા ભર હરિવો માદયધ્યૈ
અમે એ ઇન્દ્રની સ્તુતિ કરીએ છીએ, જે ધનની, અનેક વીરોની, પુરુષોની અને વિશાળ શક્તિનો સ્વામી છે. જે કદી થાકતો નથી, કદી વૃદ્ધ થતો નથી અને પ્રકાશ ધરાવે છે. હે હરિવ, અમારી ખુશી માટે એ બધું અમને આપ.
તન્નો વિ વોચો યદિ તે પુરા ચિજ્જરિતાર આનશુઃ સુમ્નમિન્દ્ર । કસ્તે ભાગઃ કિં વયો દુધ્ર ખિદ્વઃ પુરુહૂત પુરૂવસોઽસુરઘ્નઃ
હે ઇન્દ્ર, હું તને કહું છું: જો તારા જૂના ભક્તોએ તને ક્યારેય આનંદ આપ્યો હોય, તો તારો હિસ્સો કયો છે, તારી શક્તિ કેટલી છે? હે અનેકવાર પૂજાયેલા, દયાળુ અને અસુરોના વિનાશક, તું શું મેળવ્યો છે?
તં પૃચ્છન્તી વજ્રહસ્તં રથેષ્ઠામિન્દ્રં વેપી વક્વરી યસ્ય નૂ ગીઃ । તુવિગ્રાભં તુવિકૂર્મિં રભોદાં ગાતુમિષે નક્ષતે તુમ્રમચ્છ
જે સ્ત્રી વજ્રધારી ઇન્દ્રને રથ પર ઉભેલા જોઈને પૂછે છે, તેની કાંપતી વાણી હવે તેની સ્તુતિ કરે છે; તે શક્તિશાળી, દયાળુ અને ધન આપનાર ઇન્દ્ર પાસે, એ પુરસ્કાર મેળવવા માટે, તે પહોંચવા ઈચ્છે છે.
અયા હ ત્યં માયયા વાવૃધાનં મનોજુવા સ્વતવઃ પર્વતેન । અચ્યુતા ચિદ્વીળિતા સ્વોજો રુજો વિ દૃળ્હા ધૃષતા વિરપ્શિન્
જે પોતાની માયાથી, મન જેટલી ઝડપી અને સ્વયં શક્તિશાળી છે, એ પર્વત સાથે વધ્યો છે; એ અડગ હોય ત્યારે પણ, તેની પોતાની જ તાકાતથી મજબૂત અને તેજસ્વી વસ્તુઓ તૂટી જાય છે.
તં વો ધિયા નવ્યસ્યા શવિષ્ઠં પ્રત્નં પ્રત્નવત્પરિતંસયધ્યૈ । સ નો વક્ષદનિમાનઃ સુવહ્મેન્દ્રો વિશ્વાન્યતિ દુર્ગહાણિ
તમારે તમારા મનને એ પ્રાચીન અને હંમેશાં નવા, અત્યંત શક્તિશાળી ઇન્દ્ર તરફ દોરવું જોઈએ અને તેની સ્તુતિથી તેને ઘેરી લેવું જોઈએ; એ ઇન્દ્ર અમને સુરક્ષિત માર્ગ આપે અને બધા અવરોધો દૂર કરે.
આ જનાય દ્રુહ્વણે પાર્થિવાનિ દિવ્યાનિ દીપયોઽન્તરિક્ષા । તપા વૃષન્વિશ્વતઃ શોચિષા તાન્બ્રહ્મદ્વિષે શોચય ક્ષામપશ્ચ
હે વજ્રધારી, લોકો માટે ધરતી અને આકાશને તેજથી પ્રકાશિત કર, અને વચ્ચેનું જગ્યા પણ; તારી જ્યોતિથી ચારે બાજુ દુશ્મનોને દહન કર, અને જે પ્રાર્થનાનો વિરોધ કરે છે અને ધરતીથી વંચિત છે, તેમને પણ ભસ્મ કર.
ભુવો જનસ્ય દિવ્યસ્ય રાજા પાર્થિવસ્ય જગતસ્ત્વેષસંદૃક્ । ધિષ્વ વજ્રં દક્ષિણ ઇન્દ્ર હસ્તે વિશ્વા અજુર્ય દયસે વિ માયાઃ
તુ સ્વર્ગના અને ધરતીના લોકોનો રાજા છે, તારી નજર તીવ્ર છે; હે ઇન્દ્ર, તું તારો વજ્ર જમણા હાથમાં પકડીને, બધા દુષ્ટ અને મોહમાયાને તોડી નાખ.
આ સંયતમિન્દ્ર ણઃ સ્વસ્તિં શત્રુતૂર્યાય બૃહતીમમૃધ્રામ્ । યયા દાસાન્યાર્યાણિ વૃત્રા કરો વજ્રિન્સુતુકા નાહુષાણિ
હે ઇન્દ્ર, અમને અખંડ સુખ અને દુશ્મનો પર વિજય માટે તારી મહાન અને અખૂટ શક્તિ સાથે આવ; જેના દ્વારા તું દાસ અને આર્ય શત્રુઓ અને દુશ્મન નાહુષને પણ વશ કરી લીધો છે.
સ નો નિયુદ્ભિઃ પુરુહૂત વેધો વિશ્વવારાભિરા ગહિ પ્રયજ્યો । ન યા અદેવો વરતે ન દેવ આભિર્યાહિ તૂયમા મદ્ર્યદ્રિક્
હે અનેકવાર પૂજાયેલા અને જ્ઞાનવાન ઇન્દ્ર, તું તારા સહાયકો અને સર્વ દાન સાથે અમારે આવ; જેમને ન તો દેવતા અને ન તો અધર્મી જીતે શકે, એવા તારા સાથીઓ સાથે, તું અમારા યજ્ઞસ્થળે આવ.
સુત ઇત્ત્વં નિમિશ્લ ઇન્દ્ર સોમે સ્તોમે બ્રહ્મણિ શસ્યમાન ઉક્થે । યદ્વા યુક્તાભ્યાં મઘવન્હરિભ્યાં બિભ્રદ્વજ્રં બાહ્વોરિન્દ્ર યાસિ
હે ઇન્દ્ર, તું સોમરસના પાનમાં, સ્તુતિમાં અને પ્રાર્થનામાં પ્રસંશિત થાય છે; તું જ્યારે તારા બે ઘોડા જોડીને, હાથમાં વજ્ર લઈને આવે છે, ત્યારે તારી મહિમા વધે છે.
યદ્વા દિવિ પાર્યે સુષ્વિમિન્દ્ર વૃત્રહત્યેઽવસિ શૂરસાતૌ । યદ્વા દક્ષસ્ય બિભ્યુષો અબિભ્યદરન્ધયઃ શર્ધત ઇન્દ્ર દસ્યૂન્
હે ઇન્દ્ર, તું સ્વર્ગમાં કે પૃથ્વી પર, વૃત્રના વિનાશમાં કે શૂરવીરોની લડાઈમાં મદદ કરે છે; અથવા જ્યારે તું દસ્યુઓને ડરાવ્યા અને દુશ્મનો તારી શક્તિથી કાંપ્યા, ત્યારે પણ તું અમારી સાથે હતો.
પાતા સુતમિન્દ્રો અસ્તુ સોમં પ્રણેનીરુગ્રો જરિતારમૂતી । કર્તા વીરાય સુષ્વય ઉ લોકં દાતા વસુ સ્તુવતે કીરયે ચિત્
ઇન્દ્ર સોમરસ પીએ, તે શક્તિશાળી છે, રક્ષક છે, ભયંકર છે અને ભક્તને સહારો આપે છે; તે વીર માટે જગ્યા બનાવે, ધન આપે અને જે તેની સ્તુતિ કરે છે, તેને પણ પુરસ્કાર આપે.
ગન્તેયાન્તિ સવના હરિભ્યાં બભ્રિર્વજ્રં પપિઃ સોમં દદિર્ગાઃ । કર્તા વીરં નર્યં સર્વવીરં શ્રોતા હવં ગૃણત સ્તોમવાહાઃ
તે પોતાના બે ઘોડા સાથે, વજ્ર પકડીને, સોમરસ પીવા આવે છે અને ગાયો આપે છે; તે વીરને, સારા મનુષ્યને, સર્વશક્તિમાન બનાવે છે અને સ્તુતિ સાંભળી, પ્રસંશા સાથે આવે છે.
અસ્મૈ વયં યદ્વાવાન તદ્વિવિષ્મ ઇન્દ્રાય યો નઃ પ્રદિવો અપસ્કઃ । સુતે સોમે સ્તુમસિ શંસદુક્થેન્દ્રાય બ્રહ્મ વર્ધનં યથાસત્
જે કંઈ અમે કર્યું છે, તે બધું અમે ઇન્દ્રને અર્પણ કરીએ છીએ, જે અમારો સહાયક છે; અમે સોમરસના પાનમાં ગીતથી તેની સ્તુતિ કરીએ છીએ, અને એ સ્તુતિ તેને યોગ્ય રીતે વધારતી રહે છે.
બ્રહ્માણિ હિ ચકૃષે વર્ધનાનિ તાવત્ત ઇન્દ્ર મતિભિર્વિવિષ્મઃ । સુતે સોમે સુતપાઃ શંતમાનિ રાણ્ડ્યા ક્રિયાસ્મ વક્ષણાનિ યજ્ઞૈઃ
તમે જ સ્તુતિઓ અને વૃદ્ધિ આપનારા સાધનો બનાવ્યા છે; હે ઇન્દ્ર, અત્યાર સુધી અમે તને અમારા વિચારોથી ઓળખ્યા છે; સોમરસના પાનમાં, હે સોમપાન કરનાર, અમને તારી પ્રસન્નતા માટે યજ્ઞો દ્વારા તારા ખજાના ભરીશું.
સ નો બોધિ પુરોળાશં રરાણઃ પિબા તુ સોમં ગોઋજીકમિન્દ્ર । એદં બર્હિર્યજમાનસ્ય સીદોરું કૃધિ ત્વાયત ઉ લોકમ્
તુ અમારો વિચાર રાખજે, અમારો અર્પણ સ્વીકારીને, સોમરસ પીજે, હે ગર્જનારા ઇન્દ્ર; આ યજમાનના પવિત્ર કૂશ પર બેસજે અને જે તને શોધે છે, તેના માટે જગ્યા વિશાળ કરજે.
સ મન્દસ્વા હ્યનુ જોષમુગ્ર પ્ર ત્વા યજ્ઞાસ ઇમે અશ્નુવન્તુ । પ્રેમે હવાસઃ પુરુહૂતમસ્મે આ ત્વેયં ધીરવસ ઇન્દ્ર યમ્યાઃ
હે શક્તિશાળી, તું તારી ઈચ્છા પ્રમાણે આનંદિત થજે; આ યજ્ઞો તારી પાસે પહોંચે; હે અનેકવાર પૂજાયેલા, આ પ્રાર્થનાઓ અમારે આવે; હે ઇન્દ્ર, આ બુદ્ધિશાળી અને યોગ્ય વિચારો તારા છે.
તં વઃ સખાયઃ સં યથા સુતેષુ સોમેભિરીં પૃણતા ભોજમિન્દ્રમ્ । કુવિત્તસ્મા અસતિ નો ભરાય ન સુષ્વિમિન્દ્રોઽવસે મૃધાતિ
હે મિત્રો, જેમ સોમરસના પાનમાં, તેમ generous ઇન્દ્રને સોમથી તૃપ્ત કરો; કોણ જાણે, તે યુદ્ધમાં અમારો સહારો બનશે કે કેમ? પણ સોમરસમાં ઇન્દ્ર ક્યારેય સહાયથી વંચિત નથી કરતો.
એવેદિન્દ્રઃ સુતે અસ્તાવિ સોમે ભરદ્વાજેષુ ક્ષયદિન્મઘોનઃ । અસદ્યથા જરિત્ર ઉત સૂરિરિન્દ્રો રાયો વિશ્વવારસ્ય દાતા
અહીં ઇન્દ્રે ભરદ્વાજો વચ્ચે સોમરસમાં આનંદ માણ્યો છે, એ દયાળુ સ્વામી છે; જેમ ગાયક અને જ્ઞાની, તેમ ઇન્દ્ર સર્વ પ્રકારના ધનનો દાતા છે.