યં સીમનુ પ્રવતેવ દ્રવન્તં વિશ્વઃ પૂરુર્મદતિ હર્ષમાણઃ । પડ્ભિર્ગૃધ્યન્તં મેધયું ન શૂરં રથતુરં વાતમિવ ધ્રજન્તમ્
જેને, ઢોળાણ પરથી વહેતી નદી જેવી ઝડપથી, બધા પૂરુઓ આનંદથી ઉજવે છે, પગથી તેને ઇચ્છે છે, જે બુદ્ધિશાળી છે, વીર છે, રથચાલક છે અને પવન જેવી ઝડપથી માર્ગે દોડે છે.
યઃ સ્મારુન્ધાનો ગધ્યા સમત્સુ સનુતરશ્ચરતિ ગોષુ ગચ્છન્ । આવિરૃજીકો વિદથા નિચિક્યત્તિરો અરતિં પર્યાપ આયોઃ
જે યાદ રાખીને, યુદ્ધમાં ગાયોમાંથી આગળ વધે છે, વધુ આગળ વધતો જાય છે, ગાયોના ઝુંડમાં જાય છે, ખુલ્લેઆમ સીધો ચાલે છે, સભામાં સમજદાર છે, દુઃખને પાર કરે છે અને દુશ્મનને ઘેરી લે છે.
ઉત સ્મૈનં વસ્ત્રમથિં ન તાયુમનુ ક્રોશન્તિ ક્ષિતયો ભરેષુ । નીચાયમાનં જસુરિં ન શ્યેનં શ્રવશ્ચાચ્છા પશુમચ્ચ યૂથમ્
અને તેને, લોકો કપડાં જેવી નજીકતા અને પુત્ર જેવી લાગણીથી, સ્પર્ધામાં બોલાવે છે. તે નીચો રહીને પણ, બાજ જેવી તીવ્રતા ધરાવે છે, તેની ખ્યાતિ ચમકે છે અને પશુ જેવી રીતે ઝુંડને આગળ લઈ જાય છે.
ઉત સ્માસુ પ્રથમઃ સરિષ્યન્નિ વેવેતિ શ્રેણિભી રથાનામ્ । સ્રજં કૃણ્વાનો જન્યો ન શુભ્વા રેણું રેરિહત્કિરણં દદશ્વાન્
અને આપણા વચ્ચે, એ હંમેશા સૌપ્રથમ આગળ વધે છે, રથોની પાંખીઓ સાથે દોડે છે. એ વિજય માટે જન્મેલો છે, ફૂલમાળા બનાવે છે, ધૂળ ઉડાવે છે, તેજસ્વી છે અને પ્રકાશ ફેલાવે છે.
ઉત સ્ય વાજી સહુરિરૃતાવા શુશ્રૂષમાણસ્તન્વા સમર્યે । તુરં યતીષુ તુરયન્નૃજિપ્યોઽધિ ભ્રુવોઃ કિરતે રેણુમૃઞ્જન્
અને તેનો ઘોડો, શક્તિશાળી અને સત્યનિષ્ઠ છે, યુદ્ધમાં શરીરથી સેવા કરવા ઉત્સુક છે. એ ઝડપી ઘોડાને દોડાવે છે, સીધા ચાલનારને ઉશ્કેરે છે અને તેની ભ્રૂઓમાંથી ધૂળ છાંટે છે, તેજથી ચમકે છે.
ઉત સ્માસ્ય તન્યતોરિવ દ્યોરૃઘાયતો અભિયુજો ભયન્તે । યદા સહસ્રમભિ ષીમયોધીદ્દુર્વર્તુઃ સ્મા ભવતિ ભીમ ઋઞ્જન્
અને તેનું ગર્જન, આકાશના વીજળી જેવી, શત્રુઓમાં ભય પેદા કરે છે. જ્યારે એ હજાર લોકો સાથે હુમલો કરે છે, ત્યારે દુષ્ટો માટે ભયાનક અને ભયજનક બની જાય છે.
ઉત સ્માસ્ય પનયન્તિ જના જૂતિં કૃષ્ટિપ્રો અભિભૂતિમાશોઃ । ઉતૈનમાહુઃ સમિથે વિયન્તઃ પરા દધિક્રા અસરત્સહસ્રૈઃ
અને લોકો તેની ઝડપની પ્રશંસા કરે છે, નેતાઓ તેની મહાન શક્તિની પ્રશંસા કરે છે. સભામાં લોકો કહે છે, 'દધિક્રા હજારો સાથે દોડ્યો છે.'
આ દધિક્રાઃ શવસા પઞ્ચ કૃષ્ટીઃ સૂર્ય ઇવ જ્યોતિષાપસ્તતાન । સહસ્રસાઃ શતસા વાજ્યર્વા પૃણક્તુ મધ્વા સમિમા વચાંસિ
દધિક્રા પોતાની શક્તિથી પાંચ જાતિઓમાં સૂર્યની જેમ પ્રકાશ ફેલાવે છે. એ હજારો અને સૈંકડો શક્તિ ધરાવતો ઘોડો છે, એ આપણા માટે આ વચનો મધુરતા થી ભરી દે.
આશું દધિક્રાં તમુ નુ ષ્ટવામ દિવસ્પૃથિવ્યા ઉત ચર્કિરામ । ઉચ્છન્તીર્મામુષસઃ સૂદયન્ત્વતિ વિશ્વાનિ દુરિતાનિ પર્ષન્
ચાલો હવે ઝડપી દધિક્રાની સ્તુતિ કરીએ, તેને આકાશ અને ધરતીથી સન્માન આપીએ. ઉગતી વહેલી સવાર મને જગાડે, અને બધાં દુઃખ-કષ્ટોમાંથી પાર ઉતારે.
મહશ્ચર્કર્મ્યર્વતઃ ક્રતુપ્રા દધિક્રાવ્ણઃ પુરુવારસ્ય વૃષ્ણઃ । યં પૂરુભ્યો દીદિવાંસં નાગ્નિં દદથુર્મિત્રાવરુણા તતુરિમ્
ચાલો ઘોડા દધિક્રાની મહાનતાની પ્રશંસા કરીએ, જે બુદ્ધિશાળી, શક્તિશાળી અને તેજસ્વી છે. જેને મિત્ર અને વરુણએ પૂરુઓને રક્ષક રૂપે તેજવાળું અગ્નિ આપ્યું.
યો અશ્વસ્ય દધિક્રાવ્ણો અકારીત્સમિદ્ધે અગ્ના ઉષસો વ્યુષ્ટૌ । અનાગસં તમદિતિઃ કૃણોતુ સ મિત્રેણ વરુણેના સજોષાઃ
જેણે દધિક્રા ઘોડાને અગ્નિ પ્રગટાવાની વેળાએ, વહેલી સવારના પ્રકાશમાં બનાવ્યો, એ દોષરહિત રહે, અદિતિ તેને મિત્ર અને વરુણ સાથે જોડે.
દધિક્રાવ્ણ ઇષ ઊર્જો મહો યદમન્મહિ મરુતાં નામ ભદ્રમ્ । સ્વસ્તયે વરુણં મિત્રમગ્નિં હવામહ ઇન્દ્રં વજ્રબાહુમ્
દધિક્રા માટે, આપણે પોષણ અને મહાનતાની કૃપા માંગીએ છીએ, મરુતોનું શુભ નામ પણ. સુખ-શાંતિ માટે આપણે વરુણ, મિત્ર, અગ્નિ અને વજ્રધારી ઇન્દ્રને બોલાવીએ છીએ.
ઇન્દ્રમિવેદુભયે વિ હ્વયન્ત ઉદીરાણા યજ્ઞમુપપ્રયન્તઃ । દધિક્રામુ સૂદનં મર્ત્યાય દદથુર્મિત્રાવરુણા નો અશ્વમ્
બન્ને પક્ષો ઇન્દ્રને બોલાવે છે, યજ્ઞ માટે અવાજ ઉઠાવે છે. મિત્ર અને વરુણએ દધિક્રા, દુશ્મનને સંહારનાર ઘોડો, આપણને આપ્યો છે.
દધિક્રાવ્ણો અકારિષં જિષ્ણોરશ્વસ્ય વાજિનઃ । સુરભિ નો મુખા કરત્પ્ર ણ આયૂંષિ તારિષત્
મેં વિજયી દધિક્રા ઘોડાને આપણા માટે સુગંધિત કર્યો છે. તેનો મોં અમૃતમય બને અને એ આપણને દીર્ઘાયુ બનાવે.
દધિક્રાવ્ણ ઇદુ નુ ચર્કિરામ વિશ્વા ઇન્મામુષસઃ સૂદયન્તુ । અપામગ્નેરુષસઃ સૂર્યસ્ય બૃહસ્પતેરાઙ્ગિરસસ્ય જિષ્ણોઃ
ચાલો હવે દધિક્રાની સ્તુતિ કરીએ, ઉગતી વહેલી સવાર મને જગાડે. પાણી, અગ્નિ, સવાર, સૂર્ય, બૃહસ્પતિ, અંગિરસ અને વિજયી દેવો આપણને શક્તિ આપે.
સત્વા ભરિષો ગવિષો દુવન્યસચ્છ્રવસ્યાદિષ ઉષસસ્તુરણ્યસત્ । સત્યો દ્રવો દ્રવરઃ પતંગરો દધિક્રાવેષમૂર્જં સ્વર્જનત્
મજબૂત, સહનશીલ, ગાય મેળવવા ઉત્સુક, યશ ધરાવનાર, ઝડપી, ઉર્જાવાન, દોડનાર અને ઉડનાર દધિક્રા પોષણ અને પ્રકાશ આપે છે.
ઉત સ્માસ્ય દ્રવતસ્તુરણ્યતઃ પર્ણં ન વેરનુ વાતિ પ્રગર્ધિનઃ । શ્યેનસ્યેવ ધ્રજતો અઙ્કસં પરિ દધિક્રાવ્ણઃ સહોર્જા તરિત્રતઃ
દધિક્રાવણ જ્યારે ઝડપથી દોડે છે, ત્યારે એના માર્ગે પવનથી એક પાંદડું પણ હલતું નથી; એ આકાશમાંથી ઊડતી શ્યેનપક્ષી જેવો છે, શક્તિથી ભરપૂર દધિક્રાવણ દોડના ચક્કરમાં ફરતો રહે છે.
ઉત સ્ય વાજી ક્ષિપણિં તુરણ્યતિ ગ્રીવાયાં બદ્ધો અપિકક્ષ આસનિ । ક્રતું દધિક્રા અનુ સંતવીત્વત્પથામઙ્કાંસ્યન્વાપનીફણત્
એ ઘોડો ઉત્સાહી અને ઝડપદાર છે, ગળામાં વાંધેલો છે, બાજુઓ પર પટ્ટા કસાયેલા છે; દધિક્રાવણ પોતાના મનથી માર્ગે આગળ વધે છે, એની બાજુઓ ધબકે છે અને વાળ હલે છે.
હંસઃ શુચિષદ્વસુરન્તરિક્ષસદ્ધોતા વેદિષદતિથિર્દુરોણસત્ । નૃષદ્વરસદૃતસદ્વ્યોમસદબ્જા ગોજા ઋતજા અદ્રિજા ઋતમ્
હંસ શુદ્ધતામાં વસે છે, તેજસ્વી મધ્યઆકાશમાં છે, યજમાન વેદિ પર છે, અતિથિ ઘરમાં છે; એ મનુષ્યોમાં, શ્રેષ્ઠ સ્થાને, સત્યમાં, આકાશમાં, પાણીમાંથી, ગાયમાંથી, પર્વતમાંથી, સત્યમાંથી જન્મેલો છે—એ જ સત્ય છે.
ઇન્દ્રા કો વાં વરુણા સુમ્નમાપ સ્તોમો હવિષ્માઁ અમૃતો ન હોતા । યો વાં હૃદિ ક્રતુમાઁ અસ્મદુક્તઃ પસ્પર્શદિન્દ્રાવરુણા નમસ્વાન્
ઇન્દ્ર અને વરુણ, કયા મનુષ્યે તમારી કૃપા સ્તુતિ અને હવનથી મેળવી છે, અમર યજમાન જેવો? જે કોઈ અમારી પ્રેરણાથી, ભક્તિપૂર્વક, ઇન્દ્ર અને વરુણ, તમને વંદનાથી સ્પર્શે છે.
ઇન્દ્રા હ યો વરુણા ચક્ર આપી દેવૌ મર્તઃ સખ્યાય પ્રયસ્વાન્ । સ હન્તિ વૃત્રા સમિથેષુ શત્રૂનવોભિર્વા મહદ્ભિઃ સ પ્ર શૃણ્વે
હે ઇન્દ્ર અને વરુણ, જે મનુષ્ય તમારી મિત્રતા માટે શ્રદ્ધાપૂર્વક કાર્ય કરે છે, એ યુદ્ધમાં દુશ્મનોને હરાવે છે; તમારી મહાન મદદથી એ પ્રસિદ્ધ થાય છે.
ઇન્દ્રા હ રત્નં વરુણા ધેષ્ઠેત્થા નૃભ્યઃ શશમાનેભ્યસ્તા । યદી સખાયા સખ્યાય સોમૈઃ સુતેભિઃ સુપ્રયસા માદયૈતે
હે ઇન્દ્ર અને વરુણ, જેમ તમે પહેલાં આપ્યું છે તેમ, જે મનુષ્યો તમારી સ્તુતિ કરે છે તેમને એવું ખજાનો આપો; જ્યારે મિત્રો મિત્રતા માટે સોમરસથી આનંદ કરે છે.
ઇન્દ્રા યુવં વરુણા દિદ્યુમસ્મિન્નોજિષ્ઠમુગ્રા નિ વધિષ્ટં વજ્રમ્ । યો નો દુરેવો વૃકતિર્દભીતિસ્તસ્મિન્મિમાથામભિભૂત્યોજઃ
હે ઇન્દ્ર અને વરુણ, તમે બંને શક્તિશાળી અને પરાક્રમી, આ યુદ્ધમાં તમારો વજ્ર મૂકો; જે દુષ્ટ, વાઘ જેવો દુશ્મન અમને ડરાવે છે, એના સામે તમારું અપરંપાર બળ છોડો.
ઇન્દ્રા યુવં વરુણા ભૂતમસ્યા ધિયઃ પ્રેતારા વૃષભેવ ધેનોઃ । સા નો દુહીયદ્યવસેવ ગત્વી સહસ્રધારા પયસા મહી ગૌઃ
હે ઇન્દ્ર અને વરુણ, તમે આ પ્રાર્થનાના નેતા બનો, ગાયની આગળ વાછરડા જેવો વાછરડો બની આગળ વધો; એ અમને, ગાય જેવું, હજારો ધારોમાં દૂધ આપે.
તોકે હિતે તનય ઉર્વરાસુ સૂરો દૃશીકે વૃષણશ્ચ પૌંસ્યે । ઇન્દ્રા નો અત્ર વરુણા સ્યાતામવોભિર્દસ્મા પરિતક્મ્યાયામ્
જ્યાં સંતાનોને પ્રેમ મળે છે, વંશ વૃદ્ધિ પામે છે, જ્યાં સૂર્ય તેજ આપે છે અને પુરુષો પુરુષાર્થમાં મજબૂત છે—ત્યાં, હે ઇન્દ્ર અને વરુણ, તમે અમને તમારી રક્ષાથી વરવો.
યુવામિદ્ધ્યવસે પૂર્વ્યાય પરિ પ્રભૂતી ગવિષઃ સ્વાપી । વૃણીમહે સખ્યાય પ્રિયાય શૂરા મંહિષ્ઠા પિતરેવ શમ્ભૂ
ફળ માટે, પ્રાચીન અને વિશાળ સહાય માટે, અમે માત્ર તમારો આશરો લઈએ છીએ; મિત્રતા અને પ્રીતિ માટે, હે વીરો, મહાન પિતા જેવો આનંદ આપનાર, અમે તમને પસંદ કરીએ છીએ.
તા વાં ધિયોઽવસે વાજયન્તીરાજિં ન જગ્મુર્યુવયૂઃ સુદાનૂ । શ્રિયે ન ગાવ ઉપ સોમમસ્થુરિન્દ્રં ગિરો વરુણં મે મનીષાઃ
જે વિચારો તમારી સહાય માટે, વિજયી થવા, અમારાથી નીકળ્યા છે, તે કદી ભટકે નથી, પણ આપ સુધી પહોંચ્યા છે, દયાળુઓ; સૌંદર્ય માટે ગાયો જેમ સોમ પાસે જાય છે, તેમ મારી સ્તુતિઓ અને ભાવનાઓ ઇન્દ્ર અને વરુણ સુધી પહોંચી છે.
ઇમા ઇન્દ્રં વરુણં મે મનીષા અગ્મન્નુપ દ્રવિણમિચ્છમાનાઃ । ઉપેમસ્થુર્જોષ્ટાર ઇવ વસ્વો રઘ્વીરિવ શ્રવસો ભિક્ષમાણાઃ
મારી આ ભાવનાઓ ઇન્દ્ર અને વરુણ સુધી પહોંચી છે, ધન ઇચ્છે છે; એ આપના ઘર સુધી આવી છે, દયાળુના ઘરમાં અતિથિ જેવી, કે ઝડપથી દોડતી રથો પ્રતિષ્ઠા મેળવવા જાય છે તેવી.
અશ્વ્યસ્ય ત્મના રથ્યસ્ય પુષ્ટેર્નિત્યસ્ય રાયઃ પતયઃ સ્યામ । તા ચક્રાણા ઊતિભિર્નવ્યસીભિરસ્મત્રા રાયો નિયુતઃ સચન્તામ્
ઘોડાની, રથની, સમૃદ્ધિની અને ચિરંજીવી ધનની સ્વભાવથી, અમે એના સ્વામી બનીએ; જે એ આપે છે, નવી રક્ષાઓ સાથે, એ હંમેશા અમને પોતાના ધન સાથે જોડાય.
આ નો બૃહન્તા બૃહતીભિરૂતી ઇન્દ્ર યાતં વરુણ વાજસાતૌ । યદ્દિદ્યવઃ પૃતનાસુ પ્રક્રીળાન્તસ્ય વાં સ્યામ સનિતાર આજેઃ
હે મહાન ઇન્દ્ર અને વરુણ, વિજય માટે તમારી વિશાળ રક્ષાઓ સાથે અમારી પાસે આવો; જ્યારે સેના યુદ્ધમાં આનંદ કરે છે, ત્યારે અમે તમારી કૃપાના વિજેતા બનીએ.