બિભ્રદ્દ્રાપિં હિરણ્યયં વરુણો વસ્ત નિર્ણિજમ્ । પરિ સ્પશો નિ ષેદિરે
વરુણે સોનાની ચાદર ઓઢી છે, તેજસ્વી વસ્ત્ર પહેરીને બેઠો છે; તેના દૂતો ચારેય બાજુએ ચોખ્ખા નજરે બેઠા છે.
ન યં દિપ્સન્તિ દિપ્સવો ન દ્રુહ્વાણો જનાનામ્ । ન દેવમભિમાતયઃ
જે લોકો દુશ્મનાવટ રાખે છે, કે જે માણસો છેતરપિંડી કરે છે, કે દેવના વિરોધી છે—એવો કોઈ પણ આ દેવને હરાવી શકતો નથી.
ઉત યો માનુષેષ્વા યશશ્ચક્રે અસામ્યા । અસ્માકમુદરેષ્વા
અને જે મનુષ્યોમાં અનન્ય પ્રતિષ્ઠા પામી છે, એ પ્રતિષ્ઠા અમારામાં પણ વસે એવી પ્રાર્થના છે.
પરા મે યન્તિ ધીતયો ગાવો ન ગવ્યૂતીરનુ । ઇચ્છન્તીરુરુચક્ષસમ્
મારી વિચારો એ રીતે આગળ વધે છે, જેમ ગાયો પોતાના ચરાણની પાછળ જાય છે, અને એ સૌ દૂરદ્રષ્ટિ ધરાવનારા પ્રભુને મેળવવા માટે તરસે છે.
સં નુ વોચાવહૈ પુનર્યતો મે મધ્વાભૃતમ્ । હોતેવ ક્ષદસે પ્રિયમ્
ચાલો, ફરીથી એકસાથે વાત કરીએ, જ્યાંથી મારી મધુર વાણી ઉદ્ભવે છે, જેમ યજમાન માટે પુજારી પ્રિય વચન કહે છે.
દર્શં નુ વિશ્વદર્શતં દર્શં રથમધિ ક્ષમિ । એતા જુષત મે ગિરઃ
હું સર્વેને જોવા વાળો ભગવાનને જોઈ શકું, રથ પર ઉભેલા તેમને જોઈ શકું—મારી આ સ્તુતિઓ કૃપા કરીને સ્વીકારો.
ઇમં મે વરુણ શ્રુધી હવમદ્યા ચ મૃળય । ત્વામવસ્યુરા ચકે
હે વરુણ, મારી આ પ્રાર્થના સાંભળો અને આજે કૃપા કરો; મદદ માંગનાર તમારી પાસે આશ્રય લેવા આવ્યો છે.
ત્વં વિશ્વસ્ય મેધિર દિવશ્ચ ગ્મશ્ચ રાજસિ । સ યામનિ પ્રતિ શ્રુધિ
હે જ્ઞાની, તમે આકાશ અને ધરતી બંનેના રાજા છો; અમારી આ યાત્રામાં અમારું કહેવું સાંભળો.
ઉદુત્તમં મુમુગ્ધિ નો વિ પાશં મધ્યમં ચૃત । અવાધમાનિ જીવસે
હે ચૃત, અમારે માટે સર્વોચ્ચ બંધન છોડી દો, અને મધ્યમ બંધન પણ દૂર કરો; નીચું બંધન જીવન માટે રહેવા દો.
વસિષ્વા હિ મિયેધ્ય વસ્ત્રાણ્યૂર્જાં પતે । સેમં નો અધ્વરં યજ
હે ઊર્જાના સ્વામી, તારી માટે સુંદર વસ્ત્રો તૈયાર છે; હે પોષક, અમારો આ યજ્ઞ સ્વીકારો.
નિ નો હોતા વરેણ્યઃ સદા યવિષ્ઠ મન્મભિઃ । અગ્ને દિવિત્મતા વચઃ
અમારા સ્તુતિગીતો સાથે હંમેશા યુવાન અને શ્રેષ્ઠ હોતા અમારે માટે બેસે; હે અગ્નિ, સ્વર્ગમય વાણી સાથે.
આ હિ ષ્મા સૂનવે પિતાપિર્યજત્યાપયે । સખા સખ્યે વરેણ્યઃ
પિતા પોતાના પુત્રની રક્ષા માટે હંમેશા યજ્ઞ કરે છે; મિત્ર પણ મિત્રતા માટે શ્રેષ્ઠ છે.
આ નો બર્હી રિશાદસો વરુણો મિત્રો અર્યમા । સીદન્તુ મનુષો યથા
હે ધર્મપ્રિયો, વરુણ, મિત્ર અને અર્યમાન અમારા બર્હિ પર એ જ રીતે બેસે જેમ મનુષ્યો બેસે છે.
પૂર્વ્ય હોતરસ્ય નો મન્દસ્વ સખ્યસ્ય ચ । ઇમા ઉ ષુ શ્રુધી ગિરઃ
અમારા પ્રાચીન હોતા અને મિત્રતા માટે આનંદ માણો; હવે આ અમારા ગીતો સાંભળો.
યચ્ચિદ્ધિ શશ્વતા તના દેવંદેવં યજામહે । ત્વે ઇદ્ધૂયતે હવિઃ
અમે સતત સંતાન સાથે દરેક દેવતાની પૂજા કરીએ છીએ; તારી અંદર હવન પ્રજ્વલિત થાય છે.
પ્રિયો નો અસ્તુ વિશ્પતિર્હોતા મન્દ્રો વરેણ્યઃ । પ્રિયાઃ સ્વગ્નયો વયમ્
જનસામૂહિક સ્વામી, આનંદદાયક અને શ્રેષ્ઠ હોતા અમને પ્રિય રહે; અમે અમારા પોતાના અગ્નિઓને પ્રિય છીએ.
સ્વગ્નયો હિ વાર્યં દેવાસો દધિરે ચ નઃ । સ્વગ્નયો મનામહે
અમારા પોતાના અગ્નિઓ માટે દેવોએ શ્રેષ્ઠ ફળ આપ્યું છે; અમે અમારા અગ્નિઓનું સન્માન કરીએ છીએ.
અથા ન ઉભયેષામમૃત મર્ત્યાનામ્ । મિથઃ સન્તુ પ્રશસ્તયઃ
પછી, અમર અને નશ્વર બંનેમાં પરસ્પર પ્રશંસા થતી રહે.
વિશ્વેભિરગ્ને અગ્નિભિરિમં યજ્ઞમિદં વચઃ । ચનો ધાઃ સહસો યહો
હે અગ્નિ, બધા અગ્નિઓ અને બધા દેવતાઓ સાથે આ યજ્ઞ અને આ વાણી સ્વીકાર; અમને શક્તિ અને યશ આપ.
અશ્વં ન ત્વા વારવન્તં વન્દધ્યા અગ્નિં નમોભિઃ । સમ્રાજન્તમધ્વરાણામ્
અમે તને, હે અગ્નિ, ઘોડા જેવી મહાન તાકાતવાળા, વિનમ્રતાથી વંદન કરીએ છીએ; તું યજ્ઞોમાં રાજા છે.
સ ઘા નઃ સૂનુઃ શવસા પૃથુપ્રગામા સુશેવઃ । મીઢ્વાઁ અસ્માકં બભૂયાત્
તે અમારો પુત્ર, શક્તિશાળી, દયાળુ અને દુર સુધી પહોંચનારો, અમારે માટે હંમેશા દયાળુ રહે.
સ નો દૂરાચ્ચાસાચ્ચ નિ મર્ત્યાદઘાયોઃ । પાહિ સદમિદ્વિશ્વાયુઃ
દૂર અને નજીક, બંનેથી, અને મનુષ્યના દુઃખ-અપશુકથી હંમેશા અમારો રક્ષણ કર, હે સર્વરક્ષક.
ઇમમૂ ષુ ત્વમસ્માકં સનિં ગાયત્રં નવ્યાંસમ્ । અગ્ને દેવેષુ પ્ર વોચઃ
આ અમારું નવું ગીત, હે અગ્નિ, દેવતાઓમાં અમારા આધારરૂપ જાહેર કર.
આ નો ભજ પરમેષ્વા વાજેષુ મધ્યમેષુ । શિક્ષા વસ્વો અન્તમસ્ય
ઉચ્ચ, મધ્યમ અને નીચા સર્વ પુરસ્કારોમાં અમારો ભાગ આપ; આંતરિક ધન અમને શીખવાડ.
વિભક્તાસિ ચિત્રભાનો સિન્ધોરૂર્મા ઉપાક આ । સદ્યો દાશુષે ક્ષરસિ
તુજ ચમકતા, તું નદીની લહેરોને વહેંચે છે, નજીક આવે છે; તું ભક્ત માટે તરત વહે છે.
યમગ્ને પૃત્સુ મર્ત્યમવા વાજેષુ યં જુનાઃ । સ યન્તા શશ્વતીરિષઃ
જેને, હે અગ્નિ, તું યુદ્ધમાં અને સ્પર્ધામાં રક્ષા કરે છે, એ હંમેશા ધન-સંપત્તિ પ્રાપ્ત કરે છે.
નકિરસ્ય સહન્ત્ય પર્યેતા કયસ્ય ચિત્ । વાજો અસ્તિ શ્રવાય્યઃ
કોઈ પણ તેનો સામનો કરી શકતો નથી, એ જે હોય તે. જીત તો નામ માટે જ છે.
સ વાજં વિશ્વચર્ષણિરર્વદ્ભિરસ્તુ તરુતા । વિપ્રેભિરસ્તુ સનિતા
જે સર્વ લોકોમાં પ્રસિદ્ધ છે, એ ઝડપથી દોડતા ઘોડાઓ સાથે જીત લાવે, અને વિદ્વાનો સાથે પણ એ જીત લાવે.
જરાબોધ તદ્વિવિડ્ઢિ વિશેવિશે યજ્ઞિયાય । સ્તોમં રુદ્રાય દૃશીકમ્
વય સાથે જાગી, દરેક સભામાં એ સમજ, અને યજ્ઞ માટે યોગ્ય એવા રુદ્રને આપણો સ્તોત્ર અર્પણ કર.
સ નો મહાઁ અનિમાનો ધૂમકેતુઃ પુરુશ્ચન્દ્રઃ । ધિયે વાજાય હિન્વતુ
એ મહાન, શક્તિશાળી, ધૂમ્રપટ્ટાવાળો, આપણાથી આગળ તેજસ્વી, આપણા મનને જીત માટે પ્રેરણા આપે.