યોઽવરે વૃજને વિશ્વથા વિભુર્મહામુ રણ્વઃ શવસા વવક્ષિથ । સ દેવો દેવાન્પ્રતિ પપ્રથે પૃથુ વિશ્વેદુ તા પરિભૂર્બ્રહ્મણસ્પતિઃ
જે બૃહસ્પતિ નીચલા કિલ્લામાં સર્વત્ર વ્યાપક, મહાન અને આશ્ચર્યજનક છે, તે દેવ શક્તિથી વધુ પ્રબળ થયો છે. એ દેવોએ દેવોમાં પોતાનું પ્રભુત્વ સ્થાપ્યું છે; બૃહસ્પતિ બધાને આવરી લે છે.
વિશ્વં સત્યં મઘવાના યુવોરિદાપશ્ચન પ્ર મિનન્તિ વ્રતં વામ્ । અચ્છેન્દ્રાબ્રહ્મણસ્પતી હવિર્નોઽન્નં યુજેવ વાજિના જિગાતમ્
હે દયાળુઓ, આપ બંનેનું બધું સત્ય અહીં છે; આપના નિયમને તો જળ પણ ઓછું નથી કરતા. હે ઇન્દ્ર અને બૃહસ્પતિ, અમારા હવન અને ભોજન સ્વીકારો, જેમ બે ઝડપી ઘોડાઓ જોડાયેલા હોય તેમ.
ઉતાશિષ્ઠા અનુ શૃણ્વન્તિ વહ્નયઃ સભેયો વિપ્રો ભરતે મતી ધના । વીળુદ્વેષા અનુ વશ ઋણમાદદિઃ સ હ વાજી સમિથે બ્રહ્મણસ્પતિઃ
સૌથી ઉત્સાહી અગ્નિઓ ક્રમશઃ સાંભળે છે; વિદ્વાન પુજારી વિચાર અને ધન લાવે છે. જે પતિતોને દ્વેષ કરે છે, તે સેવા રૂપ ઋણ સ્વીકારે છે; એમ કરીને બૃહસ્પતિ સભામાં વિજયી બને છે.
બ્રહ્મણસ્પતેરભવદ્યથાવશં સત્યો મન્યુર્મહિ કર્મા કરિષ્યતઃ । યો ગા ઉદાજત્સ દિવે વિ ચાભજન્મહીવ રીતિઃ શવસાસરત્પૃથક્
બૃહસ્પતિની ઈચ્છા જેવી હતી, તેમ તે કાર્યસાધક બની. તેની સાચી મનશા એ મહાન કાર્ય પૂરું કરી. જેણે ગાયો છોડાવી, આકાશ વિભાજિત કર્યું, તે મહાન પ્રવાહની જેમ શક્તિશાળી બની વહેતો ગયો.
બ્રહ્મણસ્પતે સુયમસ્ય વિશ્વહા રાયઃ સ્યામ રથ્યો વયસ્વતઃ । વીરેષુ વીરાઁ ઉપ પૃઙ્ધિ નસ્ત્વં યદીશાનો બ્રહ્મણા વેષિ મે હવમ્
હે બૃહસ્પતિ, અમે સુમાર્ગદર્શિત, ધનવાન, રથસ્વામી અને દીર્ઘાયુ થાઓ. આપ અમને પુરુષોમાં શૂરવીર આપો; જો આપ પ્રાર્થનાથી શાસન કરો છો, તો મારી આહ્વાન સ્વીકારો.
બ્રહ્મણસ્પતે ત્વમસ્ય યન્તા સૂક્તસ્ય બોધિ તનયં ચ જિન્વ । વિશ્વં તદ્ભદ્રં યદવન્તિ દેવા બૃહદ્વદેમ વિદથે સુવીરાઃ
હે બૃહસ્પતિ, આપ આ સ્તુતિના માર્ગદર્શક છો; તેને જાણો અને તેની સંતુતિ વધાવો. જે બધું શુભ છે અને દેવતાઓ રક્ષે છે, તે અમારું થાય; અમે સભામાં મહાન વાણી બોલીએ અને પુરૂષોમાં શક્તિશાળી રહીએ.
ઇન્ધાનો અગ્નિં વનવદ્વનુષ્યતઃ કૃતબ્રહ્મા શૂશુવદ્રાતહવ્ય ઇત્ । જાતેન જાતમતિ સ પ્ર સર્સૃતે યંયં યુજં કૃણુતે બ્રહ્મણસ્પતિઃ
અગ્નિને પ્રગટાવી, દુશ્મનોને જીતીને, પ્રાર્થનામાં નિપુણ અને હવન સ્વીકારનાર તેજસ્વી બને છે. જન્મેલામાંથી જન્મેલો આગળ વધે છે; જેને બૃહસ્પતિ સાથી તરીકે પસંદ કરે છે, તેને આગળ ધપાવે છે.
વીરેભિર્વીરાન્વનવદ્વનુષ્યતો ગોભી રયિં પપ્રથદ્બોધતિ ત્મના । તોકં ચ તસ્ય તનયં ચ વર્ધતે યંયં યુજં કૃણુતે બ્રહ્મણસ્પતિઃ
શૂરવીરો સાથે શૂરવીરોને જીતે છે, દુશ્મનોને હરાવે છે; ગાયો દ્વારા ધન ફેલાવે છે અને પોતાની શક્તિથી જાગે છે. જેને બૃહસ્પતિ સાથી બનાવે છે, તેના સંતાન અને વંશ વધે છે.
સિન્ધુર્ન ક્ષોદઃ શિમીવાઁ ઋઘાયતો વૃષેવ વધ્રીઁરભિ વષ્ટ્યોજસા । અગ્નેરિવ પ્રસિતિર્નાહ વર્તવે યંયં યુજં કૃણુતે બ્રહ્મણસ્પતિઃ
નદીના પ્રવાહ જેવો ગર્જતો, તેજથી ભરેલો, બળવાન વાછરડા જેવો બળથી ધ્વનિ કરે છે; અગ્નિની જેમ, જેને રોકી શકાય તેમ નથી, બ્રહ્મણસ્પતિ જે પણ જોડી જોડે છે, તેને વિજયી બનાવે છે.
તસ્મા અર્ષન્તિ દિવ્યા અસશ્ચતઃ સ સત્વભિઃ પ્રથમો ગોષુ ગચ્છતિ । અનિભૃષ્ટતવિષિર્હન્ત્યોજસા યંયં યુજં કૃણુતે બ્રહ્મણસ્પતિઃ
દેવતાઓ તેને પોતાના અર્પણ વહાવે છે; તે પોતાની શક્તિથી ગાયોમાં પ્રથમ પહોંચે છે; અખૂટ બળથી, તે દુશ્મનને પરાસ્ત કરે છે; બ્રહ્મણસ્પતિ જે પણ જોડી જોડે છે, તેને વિજયી બનાવે છે.
તસ્મા ઇદ્વિશ્વે ધુનયન્ત સિન્ધવોઽચ્છિદ્રા શર્મ દધિરે પુરૂણિ । દેવાનાં સુમ્ને સુભગઃ સ એધતે યંયં યુજં કૃણુતે બ્રહ્મણસ્પતિઃ
તે માટે સર્વે નદીઓ એકસાથે વહે છે; અખંડિત રીતે, ઘણી શરણ આપે છે; દેવોના આશીર્વાદથી ધન્ય, તે ફલે છે; બ્રહ્મણસ્પતિ જે પણ જોડી જોડે છે, તેને વિજયી બનાવે છે.
ઋજુરિચ્છંસો વનવદ્વનુષ્યતો દેવયન્નિદદેવયન્તમભ્યસત્ । સુપ્રાવીરિદ્વનવત્પૃત્સુ દુષ્ટરં યજ્વેદયજ્યોર્વિ ભજાતિ ભોજનમ્
સીધી સ્તુતિથી, વન તરફ આતુર, અજેયને જીતતો, હે દેવ, તું અધર્મીઓને પણ પહોંચી જાય છે; ઉદારતાથી, તું ધર્મી અને અધર્મી બંનેમાં દુર્લભ ફળ વહેંચે છે.
યજસ્વ વીર પ્ર વિહિ મનાયતો ભદ્રં મનઃ કૃણુષ્વ વૃત્રતૂર્યે । હવિષ્કૃણુષ્વ સુભગો યથાસસિ બ્રહ્મણસ્પતેરવ આ વૃણીમહે
હે વીર, યજ્ઞ કર અને તારો મન યોગ આપ; વૃત્રના વિનાશમાં તારો મન શુભ બનાવ; હે સુભાગ્યશાળી, તારી ઈચ્છા પ્રમાણે હવન તૈયાર કર; અમે બ્રહ્મણસ્પતિની કૃપા પસંદ કરીએ છીએ.
સ ઇજ્જનેન સ વિશા સ જન્મના સ પુત્રૈર્વાજં ભરતે ધના નૃભિઃ । દેવાનાં યઃ પિતરમાવિવાસતિ શ્રદ્ધામના હવિષા બ્રહ્મણસ્પતિમ્
જે વ્યક્તિ શ્રદ્ધા અને હવનથી દેવોના પિતા બ્રહ્મણસ્પતિને બોલાવે છે, તે પોતાના કુટુંબ, વંશ, સંતાન અને લોકો સાથે ધન અને સમૃદ્ધિ મેળવે છે.
યો અસ્મૈ હવ્યૈર્ઘૃતવદ્ભિરવિધત્પ્ર તં પ્રાચા નયતિ બ્રહ્મણસ્પતિઃ । ઉરુષ્યતીમંહસો રક્ષતી રિષોઽંહોશ્ચિદસ્મા ઉરુચક્રિરદ્ભુતઃ
જે બ્રહ્મણસ્પતિને ઘીથી ભરેલા હવનથી પૂજે છે, તેને બ્રહ્મણસ્પતિ સારા માર્ગે લઈ જાય છે; તે અદભુત દેવ spacious સ્થાન આપે છે, દુઃખ અને પાપથી બચાવે છે.
ઇમા ગિર આદિત્યેભ્યો ઘૃતસ્નૂઃ સનાદ્રાજભ્યો જુહ્વા જુહોમિ । શૃણોતુ મિત્રો અર્યમા ભગો નસ્તુવિજાતો વરુણો દક્ષો અંશઃ
આ ઘૃતથી પવિત્ર થયેલી સ્તુતિઓ હું મારી જીભથી આદિત્યોને, પ્રાચીન રાજાઓને અર્પણ કરું છું; મિત્ર, અર્યમા, ભગ, વરુણ, દક્ષ અને અમ્શ, સત્યથી જન્મેલા, અમને સાંભળે.
ઇમં સ્તોમં સક્રતવો મે અદ્ય મિત્રો અર્યમા વરુણો જુષન્ત । આદિત્યાસઃ શુચયો ધારપૂતા અવૃજિના અનવદ્યા અરિષ્ટાઃ
મિત્ર, અર્યમા અને વરુણ, હે શક્તિશાળી, આજની મારી આ સ્તુતિ સ્વીકારો; પવિત્ર, પ્રવાહથી શુદ્ધ, પાપરહિત, નિર્દોષ અને અખંડિત આદિત્યો.
ત આદિત્યાસ ઉરવો ગભીરા અદબ્ધાસો દિપ્સન્તો ભૂર્યક્ષાઃ । અન્તઃ પશ્યન્તિ વૃજિનોત સાધુ સર્વં રાજભ્યઃ પરમા ચિદન્તિ
આદિત્યો વિશાળ અને ઊંડા છે, અવિરત, દાનમાં ઉત્સુક, બધું જોનાર; તેઓ અંતરમાં દોષી અને સારા બંનેને જુએ છે, અને રાજાઓ પાસેથી પણ કંઈ છુપાયેલું નથી.
ધારયન્ત આદિત્યાસો જગત્સ્થા દેવા વિશ્વસ્ય ભુવનસ્ય ગોપાઃ । દીર્ઘાધિયો રક્ષમાણા અસુર્યમૃતાવાનશ્ચયમાના ઋણાનિ
આદિત્યો સમગ્ર જગતને ધારણ કરે છે, દેવતાઓ, સર્વ સૃષ્ટિના રક્ષક છે; દૂરદ્રષ્ટિ ધરાવતા, પોતાના અધિકારની રક્ષા કરતા, ઋતનું પાલન કરતા, ઋણ માપતા.
વિદ્યામાદિત્યા અવસો વો અસ્ય યદર્યમન્ભય આ ચિન્મયોભુ । યુષ્માકં મિત્રાવરુણા પ્રણીતૌ પરિ શ્વભ્રેવ દુરિતાનિ વૃજ્યામ્
હે આદિત્યો, અમે તમારો સહારો જાણીએ, જેથી મુશ્કેલીમાં પણ અર્યમા નજીક રહે; હે મિત્ર અને વરુણ, તમારી દિશામાં અમે દુઃખ ટાળી શકીએ, જેમ ખાડું ટાળીએ.
સુગો હિ વો અર્યમન્મિત્ર પન્થા અનૃક્ષરો વરુણ સાધુરસ્તિ । તેનાદિત્યા અધિ વોચતા નો યચ્છતા નો દુષ્પરિહન્તુ શર્મ
હે અર્યમા, મિત્ર, તમારો માર્ગ સરળ અને સીધો છે, વરુણ, તારો માર્ગ પણ શુભ છે; એ જ માર્ગે, હે આદિત્યો, અમને સંબોધો, અમને અપરાજિત આશ્રય આપો.
પિપર્તુ નો અદિતી રાજપુત્રાતિ દ્વેષાંસ્યર્યમા સુગેભિઃ । બૃહન્મિત્રસ્ય વરુણસ્ય શર્મોપ સ્યામ પુરુવીરા અરિષ્ટાઃ
રાજાઓની માતા અદિતિ અમને દ્વેષથી બચાવે; અર્યમા સરળ માર્ગે, મિત્ર અને વરુણના વિશાળ આશ્રય હેઠળ, અમે સુરક્ષિત અને પુરૂષસમૃદ્ધ રહીએ.
તિસ્રો ભૂમીર્ધારયન્ત્રીઁરુત દ્યૂન્ત્રીણિ વ્રતા વિદથે અન્તરેષામ્ । ઋતેનાદિત્યા મહિ વો મહિત્વં તદર્યમન્વરુણ મિત્ર ચારુ
તેઓ ત્રણ પૃથ્વી અને ત્રણ આકાશ ધારણ કરે છે, તેમના સભામાં ત્રણ નિયમો છે; સત્યથી, હે આદિત્યો, તમારું મહાત્મ્ય મહાન છે, એ જ, હે અર્યમા, વરુણ, મિત્ર, સુંદર છે.
ત્રી રોચના દિવ્યા ધારયન્ત હિરણ્યયાઃ શુચયો ધારપૂતાઃ । અસ્વપ્નજો અનિમિષા અદબ્ધા ઉરુશંસા ઋજવે મર્ત્યાય
તેઓ ત્રણ તેજસ્વી સ્વર્ગધામ ધારણ કરે છે, સોનેરી, શુદ્ધ, પ્રવાહથી પવિત્ર; સુતંદુર, અવિચલિત, અખંડિત, વિશાળ પ્રસંશા ધરાવતા, સીધા મનુષ્ય માટે.
ત્વં વિશ્વેષાં વરુણાસિ રાજા યે ચ દેવા અસુર યે ચ મર્તાઃ । શતં નો રાસ્વ શરદો વિચક્ષેઽશ્યામાયૂંષિ સુધિતાનિ પૂર્વા
હે વરુણ, તું સર્વનો રાજા છે, દેવો અને મનુષ્યો બંનેનો; દયાળુ, અમને સો વર્ષ આપ, લાંબું અને સુવ્યવસ્થિત જીવન ભોગવીએ.
ન દક્ષિણા વિ ચિકિતે ન સવ્યા ન પ્રાચીનમાદિત્યા નોત પશ્ચા । પાક્યા ચિદ્વસવો ધીર્યા ચિદ્યુષ્માનીતો અભયં જ્યોતિરશ્યામ્
ન દક્ષિણ, ન જમણું, ન પૂર્વ, ન પશ્ચિમ, હે આદિત્યો, તમારે કંઈ છુપાયેલું નથી; હે વસુઓ, ગુપ્ત વાતો અને વિચારો પણ, તમારી દિશામાં અમે નિર્ભય પ્રકાશ જોઇએ.
યો રાજભ્ય ઋતનિભ્યો દદાશ યં વર્ધયન્તિ પુષ્ટયશ્ચ નિત્યાઃ । સ રેવાન્યાતિ પ્રથમો રથેન વસુદાવા વિદથેષુ પ્રશસ્તઃ
જે રાજાઓને સત્યના માર્ગે ચાલે છે અને જેને સતત સમૃદ્ધિ વધારતી રહે છે, એવા દાતા પુરુષ ધનથી ભરપૂર બનીને પોતાના રથમાં સૌથી આગળ વધે છે અને સભામાં સૌના વખાણ પામે છે.
શુચિરપઃ સૂયવસા અદબ્ધ ઉપ ક્ષેતિ વૃદ્ધવયાઃ સુવીરઃ । નકિષ્ટં ઘ્નન્ત્યન્તિતો ન દૂરાદ્ય આદિત્યાનાં ભવતિ પ્રણીતૌ
જે શુદ્ધ છે, જળથી ભરપૂર છે, અપરાજિત છે, વૃદ્ધાવસ્થામાં પણ બલવાન અને સારા સંતાનો ધરાવે છે, તેને નજીક કે દૂરથી કોઈ નુકસાન પહોંચાડી શકતું નથી; એ સદા આદિત્યદેવોના માર્ગદર્શન હેઠળ રહે છે.
અદિતે મિત્ર વરુણોત મૃળ યદ્વો વયં ચકૃમા કચ્ચિદાગઃ । ઉર્વશ્યામભયં જ્યોતિરિન્દ્ર મા નો દીર્ઘા અભિ નશન્તમિસ્રાઃ
અદિતિ, મિત્ર અને વરુણ, અમારે પર કૃપા કરો; જો અમારાથી કોઈ ભૂલ થઈ હોય તો માફ કરો. ઇન્દ્ર, અમને વિશાળ અને નિર્ભય પ્રકાશ આપો અને લાંબા સમય સુધી દુઃખો અમને ન ઘેરી લે.
ઉભે અસ્મૈ પીપયતઃ સમીચી દિવો વૃષ્ટિં સુભગો નામ પુષ્યન્ । ઉભા ક્ષયાવાજયન્યાતિ પૃત્સૂભાવર્ધૌ ભવતઃ સાધૂ અસ્મૈ
આકાશ બંને તરફથી એકસાથે વરસાદ વરસાવે છે અને સુખી મનુષ્યને સન્માન મળે છે. એ યુદ્ધમાં બંને ઘર જીતે છે અને બંને પ્રકારની વૃદ્ધિ પણ તેની તરફદારી બની જાય છે.