યદી માતુરુપ સ્વસા ઘૃતં ભરન્ત્યસ્થિત । તાસામધ્વર્યુરાગતૌ યવો વૃષ્ટીવ મોદતે
જેમ બહેનો પોતાની માતા પાસે ઊભી રહીને ઘી લાવે છે, તેમ યજમાન જ્યારે આવે છે ત્યારે યજ્ઞકર્તા એ રીતે આનંદ અનુભવે છે, જેમ કોઈને જોરદાર જવાર વરસે.
સ્વઃ સ્વાય ધાયસે કૃણુતામૃત્વિગૃત્વિજમ્ । સ્તોમં યજ્ઞં ચાદરં વનેમા રરિમા વયમ્
આકાશ પોતાના હિત માટે યજ્ઞ માટે યોગ્ય પુજારી પસંદ કરે; આપણે સ્તુતિ, યજ્ઞ અને ભક્તિ પ્રાપ્ત કરીએ અને પૂર્ણતા પામીએ.
યથા વિદ્વાઁ અરં કરદ્વિશ્વેભ્યો યજતેભ્યઃ । અયમગ્ને ત્વે અપિ યં યજ્ઞં ચકૃમા વયમ્
જેમ જ્ઞાનવાન સર્વે ઉપાસકોના કલ્યાણ માટે કાર્ય કરે છે, તેમ, હે અગ્નિ, તું પણ અમારી તારી માટે કરેલી યજ્ઞસેવા સ્વીકાર.
ઇમાં મે અગ્ને સમિધમિમામુપસદં વનેઃ । ઇમા ઉ ષુ શ્રુધી ગિરઃ
હે અગ્નિ, મારી આ સમિધ અને આ ઉપસનાને સ્વીકાર; હવે મારી આ પ્રાર્થનાઓ સાંભળ.
અયા તે અગ્ને વિધેમોર્જો નપાદશ્વમિષ્ટે । એના સૂક્તેન સુજાત
હે અગ્નિ, તું શક્તિના સંતાન છે, અમે આ સ્તુતિથી તને શ્રેષ્ઠ ઘોડો અર્પણ કરીએ છીએ; આ સ્તુતિથી, હે સુજાત, તને અર્પણ કરીએ છીએ.
તં ત્વા ગીર્ભિર્ગિર્વણસં દ્રવિણસ્યું દ્રવિણોદઃ । સપર્યેમ સપર્યવઃ
હે ગીતપ્રેમી, ધન આપનાર, સંપત્તિ આપનાર, અમે તારી ભક્તિપૂર્વક સ્તુતિ કરીએ છીએ.
સ બોધિ સૂરિર્મઘવા વસુપતે વસુદાવન્ । યુયોધ્યસ્મદ્દ્વેષાંસિ
હે બુદ્ધિશાળી, દયાળુ અને ધનના સ્વામી, સંપત્તિ આપનાર, તું જાગૃત રહે અને અમારો દ્વેષ દૂર કર.
સ નો વૃષ્ટિં દિવસ્પરિ સ નો વાજમનર્વાણમ્ । સ નઃ સહસ્રિણીરિષઃ
તેણે અમને આકાશમાંથી વરસાદ આપો, અમને અવરોધરહિત બળ આપો અને અમને હજારો સંપત્તિ આપો.
ઈળાનાયાવસ્યવે યવિષ્ઠ દૂત નો ગિરા । યજિષ્ઠ હોતરા ગહિ
જેમને ઈચ્છા છે અને જે બોલાવે છે, હે યુવાન દૂત, તું અમારી પ્રાર્થના સાથે આવ; યજ્ઞ માટે યોગ્ય પુજારી, તું આવ.
અન્તર્હ્યગ્ન ઈયસે વિદ્વાઞ્જન્મોભયા કવે । દૂતો જન્યેવ મિત્ર્યઃ
હે અગ્નિ, તું અંદર-બહાર બંને જન્મોમાં જ્ઞાનવાન છે; દૂત તરીકે તું બંને જાતિઓનો મિત્ર છે.
સ વિદ્વાઁ આ ચ પિપ્રયો યક્ષિ ચિકિત્વ આનુષક્ । આ ચાસ્મિન્સત્સિ બર્હિષિ
તે જ્ઞાનવાન સર્વેને લાવે છે અને આનંદ આપે છે, સતત સમજદાર છે; અને એ અહીં આ બર્હિ પર બેઠો છે.
શ્રેષ્ઠં યવિષ્ઠ ભારતાગ્ને દ્યુમન્તમા ભર । વસો પુરુસ્પૃહં રયિમ્
હે યુવાન અને શ્રેષ્ઠ ભારતોના અગ્નિ, અમને તેજસ્વી અને બહુ ઇચ્છિત ધન આપ, હે દાતા.
મા નો અરાતિરીશત દેવસ્ય મર્ત્યસ્ય ચ । પર્ષિ તસ્યા ઉત દ્વિષઃ
દેવ કે મનુષ્યનો દ્વેષ અમ પર કદી ન ચાલે; એના દ્વેષથી પણ તું અમને બચાવ.
વિશ્વા ઉત ત્વયા વયં ધારા ઉદન્યા ઇવ । અતિ ગાહેમહિ દ્વિષઃ
તારી કૃપાથી અમે સર્વે દ્વેષોને પાર કરી જઈએ, જેમ નદીઓ અવરોધોને પાર કરે છે.
શુચિઃ પાવક વન્દ્યોઽગ્ને બૃહદ્વિ રોચસે । ત્વં ઘૃતેભિરાહુતઃ
હે શુદ્ધ, તેજસ્વી અને વંદનીય અગ્નિ, તું વિશાળ પ્રકાશથી ચમકે છે; તને ઘીથી આહુતિ આપવામાં આવે છે.
ત્વં નો અસિ ભારતાગ્ને વશાભિરુક્ષભિઃ । અષ્ટાપદીભિરાહુતઃ
હે ભારતોના અગ્નિ, તું અમને દાન અને ગાયોથી સુખી કર; તને અષ્ટપદી સ્તુતિથી આહુતિ આપવામાં આવે છે.
દ્ર્વન્નઃ સર્પિરાસુતિઃ પ્રત્નો હોતા વરેણ્યઃ । સહસસ્પુત્રો અદ્ભુતઃ
અમારા માટે ઘીનો પ્રવાહ વહેતો રહે, હે પ્રાચીન અને શ્રેષ્ઠ પુજારી, શક્તિના આશ્ચર્યજનક પુત્ર.
વાજયન્નિવ નૂ રથાન્યોગાઁ અગ્નેરુપ સ્તુહિ । યશસ્તમસ્ય મીળ્હુષઃ
હવે, જેમ કોઈ રથોને દોડાવે તેમ, તું અગ્નિના સભાઓની પ્રશંસા કર, જે સૌથી પ્રસિદ્ધ અને દયાળુ છે.
યઃ સુનીથો દદાશુષેઽજુર્યો જરયન્નરિમ્ । ચારુપ્રતીક આહુતઃ
જે સુનિષ્ઠા માર્ગે ચાલે છે, ભક્તને ઉદારપણે આપે છે, કદી ન થાકે, દુશ્મનને હળવે કરે છે, સુંદર રૂપ ધરાવે છે, એ અગ્નિ પવિત્ર રીતે બોલાવવામાં આવે છે.
ય ઉ શ્રિયા દમેષ્વા દોષોષસિ પ્રશસ્યતે । યસ્ય વ્રતં ન મીયતે
જે પોતાની તેજસ્વી કીર્તિથી ઘરઘરમાં સાંજ-સવાર પ્રસંશિત થાય છે, જેના નિયમ કદી તૂટતા નથી, એ અગ્નિ સર્વત્ર વંદનીય છે.
આ યઃ સ્વર્ણ ભાનુના ચિત્રો વિભાત્યર્ચિષા । અઞ્જાનો અજરૈરભિ
જે સૂર્યની જેમ તેજથી ઝગમગે છે, અજોડ કિરણોથી ચમકે છે અને કદી ન મલિન થતી કિરણોથી બધાને આવરી લે છે, એ અગ્નિ પ્રકાશ આપે છે.
અત્રિમનુ સ્વરાજ્યમગ્નિમુક્થાનિ વાવૃધુઃ । વિશ્વા અધિ શ્રિયો દધે
અત્રિએ સૂર્યના રાજ્યની ઈચ્છા રાખી, સ્તુતિઓથી અગ્નિને વધાર્યો; એ પરમ તેજ પર સર્વ શોભા ધરાવી.
અગ્નેરિન્દ્રસ્ય સોમસ્ય દેવાનામૂતિભિર્વયમ્ । અરિષ્યન્તઃ સચેમહ્યભિ ષ્યામ પૃતન્યતઃ
અગ્નિ, ઇન્દ્ર, સોમ અને દેવતાઓની શક્તિથી અમે નિર્ભય રહી એકતાથી દુશ્મનો પર વિજય મેળવીએ.
નિ હોતા હોતૃષદને વિદાનસ્ત્વેષો દીદિવાઁ અસદત્સુદક્ષઃ । અદબ્ધવ્રતપ્રમતિર્વસિષ્ઠઃ સહસ્રમ્ભરઃ શુચિજિહ્વો અગ્નિઃ
હોતાર તરીકે જ્ઞાનથી યજ્ઞસ્થળે બેઠેલો, તીવ્ર અને તેજસ્વી, કુશળતાથી ભરપૂર, અડગ પ્રતિજ્ઞાવાળો, બુદ્ધિશાળી, હજારોનું દાન આપનારો અને શુદ્ધ જીભ ધરાવતો અગ્નિ છે.
ત્વં દૂતસ્ત્વમુ નઃ પરસ્પાસ્ત્વં વસ્ય આ વૃષભ પ્રણેતા । અગ્ને તોકસ્ય નસ્તને તનૂનામપ્રયુચ્છન્દીદ્યદ્બોધિ ગોપાઃ
તુ જ દૂત છે, તુ જ અમારો રક્ષક છે, તુ જ અમને ધન આપનારો મહાન નેતા છે; અગ્નિ, અમારા સંતાન અને શરીરનો ક્યારેય ન થાકતો રક્ષક બની રહે.
વિધેમ તે પરમે જન્મન્નગ્ને વિધેમ સ્તોમૈરવરે સધસ્થે । યસ્માદ્યોનેરુદારિથા યજે તં પ્ર ત્વે હવીંષિ જુહુરે સમિદ્ધે
અગ્નિ, અમે તને સર્વોચ્ચ સ્થાન પર અને નીચા સ્થાન પર પણ સ્તુતિઓથી અર્પણ કરીએ છીએ; જ્યાંથી તું પ્રગટ થયો, ત્યાંથી પ્રગટ થયેલા તને હવન અર્પણ થાય છે.
અગ્ને યજસ્વ હવિષા યજીયાઞ્છ્રુષ્ટી દેષ્ણમભિ ગૃણીહિ રાધઃ । ત્વં હ્યસિ રયિપતી રયીણાં ત્વં શુક્રસ્ય વચસો મનોતા
અગ્નિ, શ્રેષ્ઠ હવન સ્વીકાર અને ભક્તને પુષ્કળ દાન આપ; તું ખરેખર સંપત્તિનો સ્વામી અને તેજસ્વી વાણીનો પ્રેરક છે.
ઉભયં તે ન ક્ષીયતે વસવ્યં દિવેદિવે જાયમાનસ્ય દસ્મ । કૃધિ ક્ષુમન્તં જરિતારમગ્ને કૃધિ પતિં સ્વપત્યસ્ય રાયઃ
હે અજોડ અગ્નિ, તારા બંને દાન રોજે રોજ જન્મતા કદી ઓછા થતા નથી; ગાયકને સમૃદ્ધિ આપ અને ઇચ્છિત ધનની માલિકી આપ.
સૈનાનીકેન સુવિદત્રો અસ્મે યષ્ટા દેવાઁ આયજિષ્ઠઃ સ્વસ્તિ । અદબ્ધો ગોપા ઉત નઃ પરસ્પા અગ્ને દ્યુમદુત રેવદ્દિદીહિ
યુદ્ધમાં દેવતાઓની કૃપાથી અમારો નેતા બની, અગ્નિ, અમને કલ્યાણ આપ; અપરાજિત રક્ષક બની અમારો રક્ષણ કર અને તેજસ્વી તથા સમૃદ્ધિથી પ્રકાશિત થા.
જોહૂત્રો અગ્નિઃ પ્રથમઃ પિતેવેળસ્પદે મનુષા યત્સમિદ્ધઃ । શ્રિયં વસાનો અમૃતો વિચેતા મર્મૃજેન્યઃ શ્રવસ્યઃ સ વાજી
માણસો જ્યારે ઘરમાં અગ્નિને પ્રગટાવે છે, ત્યારે તે પિતાજી જેવો પ્રથમ બોલાવાય છે; તે તેજસ્વી, અમર, બુદ્ધિશાળી, વખાણપાત્ર અને સ્પર્ધામાં મજબૂત છે.