અધ પ્ર જજ્ઞે તરણિર્મમત્તુ પ્ર રોચ્યસ્યા ઉષસો ન સૂરઃ । ઇન્દુર્યેભિરાષ્ટ સ્વેદુહવ્યૈઃ સ્રુવેણ સિઞ્ચઞ્જરણાભિ ધામ
પછી તેજસ્વી દેવ જન્મ્યા, તે આનંદ અનુભવે; જેમ ઉષા સમયે સૂર્ય પ્રકાશે છે તેમ તે તેજ આપે છે. હે ઇન્દ્ર, યોગ્ય યજ્ઞકર્તાઓ સાથે, ઘાટથી અને ધારા વડે સોમરસ ઘરમાં વહાવો.
સ્વિધ્મા યદ્વનધિતિરપસ્યાત્સૂરો અધ્વરે પરિ રોધના ગોઃ । યદ્ધ પ્રભાસિ કૃત્વ્યાઁ અનુ દ્યૂનનર્વિશે પશ્વિષે તુરાય
જ્યારે જંગલમાં તેજસ્વી સૂર્ય યજ્ઞ સમયે ગાયના વાડને ફરતો હતો; જ્યારે તમે તમારા કાર્યો વડે, દિવસોને અનુસરતાં, માણસોને ઢોર અને બળ માટે પ્રકાશિત કરો છો.
અષ્ટા મહો દિવ આદો હરી ઇહ દ્યુમ્નાસાહમભિ યોધાન ઉત્સમ્ । હરિં યત્તે મન્દિનં દુક્ષન્વૃધે ગોરભસમદ્રિભિર્વાતાપ્યમ્
મહાન આકાશમાંથી આઠ હરિત ઘોડાઓ અહીં તેજથી ભરપૂર બની સ્પર્ધામાં આવ્યા છે. હરિત, તમારો આનંદદાયક પાન, તેમણે ગાયના વૃદ્ધિ માટે, વાછરડા માટે, પથ્થર વડે દોહ્યું છે.
ત્વમાયસં પ્રતિ વર્તયો ગોર્દિવો અશ્માનમુપનીતમૃભ્વા । કુત્સાય યત્ર પુરુહૂત વન્વઞ્છુષ્ણમનન્તૈઃ પરિયાસિ વધૈઃ
તમે લોખંડના માર્ગને, ગાયના માર્ગને પાછું વાળ્યું, કુશળ દેવોએ આકાશમાંથી લાવેલો પથ્થર પણ. ત્યાં, કૂત્સા માટે, હે બહુવાર પુકારેલા, તમે અનંત શસ્ત્રોથી શુષ્ણને જીત્યો, અનેક વિજય પ્રાપ્ત કર્યા.
પુરા યત્સૂરસ્તમસો અપીતેસ્તમદ્રિવઃ ફલિગં હેતિમસ્ય । શુષ્ણસ્ય ચિત્પરિહિતં યદોજો દિવસ્પરિ સુગ્રથિતં તદાદઃ
પ્રાચીન સમયમાં, જ્યારે સૂર્ય અંધકારને પાર કરી ગયો, હે પથ્થર ફોડનાર, તેણે વાદળને, તેનો શસ્ત્ર તોડી નાખ્યો; શુષ્ણની છુપાયેલી શક્તિ પણ, હે દેવ, તમે આકાશ ઉપરથી મજબૂતીથી તોડી નાખી.
અનુ ત્વા મહી પાજસી અચક્રે દ્યાવાક્ષામા મદતામિન્દ્ર કર્મન્ । ત્વં વૃત્રમાશયાનં સિરાસુ મહો વજ્રેણ સિષ્વપો વરાહુમ્
હે મહાન દેવ, તમારા પછી મહાન શક્તિઓ ચાલ્યા છે; આકાશ અને પૃથ્વીએ તમારા કાર્યમાં આનંદ અનુભવ્યો છે, હે ઇન્દ્ર. તમે મહાન વજ્રથી ચેનલોમાં પડેલા વૃત્રને માર્યો, તમે દુર્ગને તોડી નાખી.
ત્વમિન્દ્ર નર્યો યાઁ અવો નૄન્તિષ્ઠા વાતસ્ય સુયુજો વહિષ્ઠાન્ । યં તે કાવ્ય ઉશના મન્દિનં દાદ્વૃત્રહણં પાર્યં તતક્ષ વજ્રમ્
હે ઇન્દ્ર, તમે મનુષ્યોના નેતા છો, સહાયક છો, પવનના શ્રેષ્ઠ રથચાલક છો. વિદ્વાન કાવી ઉશના એ આનંદદાયક, રક્ષક વજ્ર તમારા માટે વૃત્રના વિનાશ માટે બનાવ્યો.
ત્વં સૂરો હરિતો રામયો નૄન્ભરચ્ચક્રમેતશો નાયમિન્દ્ર । પ્રાસ્ય પારં નવતિં નાવ્યાનામપિ કર્તમવર્તયોઽયજ્યૂન્
હે સૂર્ય, હરિત ઘોડાઓ સાથે, તમે મનુષ્યોને આગળ લાવો છો, હે ઇન્દ્ર, તમે રથનું ચક્ર ફેરવો છો. તમે નવ્વે નૌકાઓ પાર પાડ્યા, તમે યજ્ઞ વિના અને અયુતને પાછા વાળ્યા.
ત્વં નો અસ્યા ઇન્દ્ર દુર્હણાયાઃ પાહિ વજ્રિવો દુરિતાદભીકે । પ્ર નો વાજાન્રથ્યો અશ્વબુધ્યાનિષે યન્ધિ શ્રવસે સૂનૃતાયૈ
હે ઇન્દ્ર, આ મુશ્કેલીમાંથી, હે વજ્રધારી, દુઃખ અને આફતમાંથી અમને બચાવો. અમને બળ, રથની ખ્યાતિ, ઘોડાની ચપળતા તરફ દોરી જાવ; અમને યશ અને સારા વખાણ આપો.
મા સા તે અસ્મત્સુમતિર્વિ દસદ્વાજપ્રમહઃ સમિષો વરન્ત । આ નો ભજ મઘવન્ગોષ્વર્યો મંહિષ્ઠાસ્તે સધમાદઃ સ્યામ
હે દાતાર, તારી કૃપા અમારે ઉપરથી કદી દૂર ન થાય. જે ઇચ્છુકો છે, તેઓને ઈચ્છિત ફળ મળે. હે મેઘાવાન, અમને ગાય-ધન આપ અને તારી સાથે મહાન ભોજનમાં ભાગ લેનારોમાં અમને પણ સામેલ કર.
પ્ર વઃ પાન્તં રઘુમન્યવોઽન્ધો યજ્ઞં રુદ્રાય મીળ્હુષે ભરધ્વમ્ । દિવો અસ્તોષ્યસુરસ્ય વીરૈરિષુધ્યેવ મરુતો રોદસ્યોઃ
હે તેજસ્વી મનવાળા મિત્રો, તમે યજ્ઞ માટે કૃપાળુ રુદ્રને અર્પણ લાવો. આકાશના પુત્ર, પરાક્રમી મારુતોનું વંદન કરો, જેમણે આકાશ અને પૃથ્વી પર પોતાની શક્તિ બતાવી છે.
પત્નીવ પૂર્વહૂતિં વાવૃધધ્યા ઉષાસાનક્તા પુરુધા વિદાને । સ્તરીર્નાત્કં વ્યુતં વસાના સૂર્યસ્ય શ્રિયા સુદૃશી હિરણ્યૈઃ
જેમ પત્ની પહેલું આહ્વાન વધારે છે, તેમ ઉષા અને રાત્રિ, જ્ઞાનથી ભરપૂર, આ આરાધનાને વધારે. તેજસ્વી દેવીઓ, સુંદર વસ્ત્રો પહેરીને, સૂર્યની જેમ સોનાની કાંતિથી ઝગમે છે.
મમત્તુ નઃ પરિજ્મા વસર્હા મમત્તુ વાતો અપાં વૃષણ્વાન્ । શિશીતમિન્દ્રાપર્વતા યુવં નસ્તન્નો વિશ્વે વરિવસ્યન્તુ દેવાઃ
અમારા પર સંપત્તિ આપનાર પરિજન આનંદિત થાય, પાણીમાં વેગવંતી વાયુ અમને પ્રસન્ન થાય. હે ઇન્દ્ર અને પર્વતો, તમે અમને રક્ષા કરો અને બધા દેવતાઓ અમને સુખદ માર્ગ આપો.
ઉત ત્યા મે યશસા શ્વેતનાયૈ વ્યન્તા પાન્તૌશિજો હુવધ્યૈ । પ્ર વો નપાતમપાં કૃણુધ્વં પ્ર માતરા રાસ્પિનસ્યાયોઃ
જે મહાન અને શ્વેત વસ્ત્રધારી છે, તેઓ અમારી રક્ષા અને આરાધના માટે આવે. તમે પાણીના સંતાનોને બોલાવો અને વહેતી નદીઓની માતાઓને પણ પોકારો.
આ વો રુવણ્યુમૌશિજો હુવધ્યૈ ઘોષેવ શંસમર્જુનસ્ય નંશે । પ્ર વઃ પૂષ્ણે દાવન આઁ અચ્છા વોચેય વસુતાતિમગ્નેઃ
પાણીમાંથી ઉત્પન્ન થયેલા ગર્જનારા દેવોને બોલાવો અને તેમનું યશ એવા જ રીતે ગાવો જેમ અર્જુનનું ગૌરવ ગવાય છે. પુષણ દાતા અને અગ્નિ ધન આપનારને પણ સંબોધો.
શ્રુતં મે મિત્રાવરુણા હવેમોત શ્રુતં સદને વિશ્વતઃ સીમ્ । શ્રોતુ નઃ શ્રોતુરાતિઃ સુશ્રોતુઃ સુક્ષેત્રા સિન્ધુરદ્ભિઃ
મિત્ર અને વરુણ, તમે મારી પ્રાર્થના સાંભળો અને તમારા સર્વવ્યાપી ગૃહમાં પણ સાંભળો. દયાળુ અને ધ્યાનથી સાંભળનાર અમને સાંભળે અને સુખદાયી સિંધુ નદી પણ પોતાના જળથી અમને સાંભળે.
સ્તુષે સા વાં વરુણ મિત્ર રાતિર્ગવાં શતા પૃક્ષયામેષુ પજ્રે । શ્રુતરથે પ્રિયરથે દધાનાઃ સદ્યઃ પુષ્ટિં નિરુન્ધાનાસો અગ્મન્
હે વરુણ અને મિત્ર, હું તમારો ગૌધનથી ભરેલો દાનનો સ્તુતિ કરું છું. પ્રિય અને પ્રસિદ્ધ રથો લઈને, તેઓ તત્કાળ પોષણ લઈને આવ્યા છે.
અસ્ય સ્તુષે મહિમઘસ્ય રાધઃ સચા સનેમ નહુષઃ સુવીરાઃ । જનો યઃ પજ્રેભ્યો વાજિનીવાનશ્વાવતો રથિનો મહ્યં સૂરિઃ
મહાન દાતા ના દાનની હું પ્રશંસા કરું છું; અમે નહુષો સાથે મળીને બળવાન બનીએ. જે સ્વામી ગાડા અને ઘોડા આપે છે, તે મારા માટે ઉદાર છે.
જનો યો મિત્રાવરુણાવભિધ્રુગપો ન વાં સુનોત્યક્ષ્ણયાધ્રુક્ । સ્વયં સ યક્ષ્મં હૃદયે નિ ધત્ત આપ યદીં હોત્રાભિરૃતાવા
જે મનુષ્ય મિત્ર અને વરુણનો વિરોધ કરે છે અને તમારું સ્તુતિ કરતો નથી, તે તમારો અનુગ્રહ પામતો નથી. તે પોતે જ પોતાના હૃદયમાં રોગ રાખે છે, જ્યારે તે વિધિથી વિરુદ્ધ વર્તે છે.
સ વ્રાધતો નહુષો દંસુજૂતઃ શર્ધસ્તરો નરાં ગૂર્તશ્રવાઃ । વિસૃષ્ટરાતિર્યાતિ બાળ્હસૃત્વા વિશ્વાસુ પૃત્સુ સદમિચ્છૂરઃ
સ્તુતિથી મજબૂત થયેલા નહુષો પુરુષોમાં અગ્રણી છે અને તેની કીર્તિ પ્રસિદ્ધ છે. તેનું દાન અવરોધો પાર કરી વહે છે; દરેક સ્પર્ધામાં તે હંમેશા ઉત્સુક રહે છે.
અધ ગ્મન્તા નહુષો હવં સૂરેઃ શ્રોતા રાજાનો અમૃતસ્ય મન્દ્રાઃ । નભોજુવો યન્નિરવસ્ય રાધઃ પ્રશસ્તયે મહિના રથવતે
પછી નહુષો સ્વામીના આહ્વાન પર આવશે, રાજાઓ આનંદથી સાંભળશે. જ્યારે રથચાલક પ્રશંસા માટે દાન લાવે છે, ત્યારે તે મહાનતાથી આવે છે.
એતં શર્ધં ધામ યસ્ય સૂરેરિત્યવોચન્દશતયસ્ય નંશે । દ્યુમ્નાનિ યેષુ વસુતાતી રારન્વિશ્વે સન્વન્તુ પ્રભૃથેષુ વાજમ્
આ છે તે સમૂહ, સ્વામીનું સ્થાન, એમ નહુષોની સભામાં કહેવામાં આવ્યું. જેમાં મહિમા અને ધનના દાન છે; બધા સ્પર્ધાઓમાં બળ પ્રગટ કરે.
મન્દામહે દશતયસ્ય ધાસેર્દ્વિર્યત્પઞ્ચ બિભ્રતો યન્ત્યન્ના । કિમિષ્ટાશ્વ ઇષ્ટરશ્મિરેત ઈશાનાસસ્તરુષ ઋઞ્જતે નૄન્
અમે નહુષના રાજ્યમાં આનંદ માણીએ છીએ, બે બે પાંચ લઈને તેઓ ભોજન માટે જાય છે. કયા ઇચ્છિત ઘોડા છે, કયા ઇચ્છિત કિરણો છે; સ્વામી ઉત્સુક થઈને મનુષ્યોને આગળ ધપાવે છે.
હિરણ્યકર્ણં મણિગ્રીવમર્ણસ્તન્નો વિશ્વે વરિવસ્યન્તુ દેવાઃ । અર્યો ગિરઃ સદ્ય આ જગ્મુષીરોસ્રાશ્ચાકન્તૂભયેષ્વસ્મે
સોનાની કાન અને મણિથી શોભતા ગળાવાળા અર્ણ—બધા દેવતાઓ અમને સુખદ માર્ગ આપે. મહાન ગાન તરત આવી ગયા છે અને કિરણો બંને માટે પ્રકાશિત થયા છે.
ચત્વારો મા મશર્શારસ્ય શિશ્વસ્ત્રયો રાજ્ઞ આયવસસ્ય જિષ્ણોઃ । રથો વાં મિત્રાવરુણા દીર્ઘાપ્સાઃ સ્યૂમગભસ્તિઃ સૂરો નાદ્યૌત્
ચાર છે તેજસ્વી ઘોડા રથના, ત્રણ છે વિજયી રાજાના બળ. મિત્ર અને વરુણનો રથ લાંબા જળથી પલાળેલો છે, તેનું યોક મજબૂત છે અને સૂર્ય તેનું નેતૃત્વ કરે છે.
પૃથૂ રથો દક્ષિણાયા અયોજ્યૈનં દેવાસો અમૃતાસો અસ્થુઃ । કૃષ્ણાદુદસ્થાદર્યા વિહાયાશ્ચિકિત્સન્તી માનુષાય ક્ષયાય
દક્ષિણ દિશાનો વિશાળ રથ જોડાયો અને અમર દેવતાઓ તેના પર ઊભા રહ્યા. આર્ય અંધકારને છોડીને ઊગ્યા, માનવ વસવાટ માટે માર્ગ શોધતા.
પૂર્વા વિશ્વસ્માદ્ભુવનાદબોધિ જયન્તી વાજં બૃહતી સનુત્રી । ઉચ્ચા વ્યખ્યદ્યુવતિઃ પુનર્ભૂરોષા અગન્પ્રથમા પૂર્વહૂતૌ
તે સૌ વિશ્વોથી પહેલું જાગી, વિજયી, મહાન અને ઉદાર બનીને પુરસ્કાર લાવી. યુવાન ઉષા ફરીથી તેજથી ઊગીને આવી; પ્રથમ આરાધનામાં સૌપ્રથમ ઉષા આવી છે.
યદદ્ય ભાગં વિભજાસિ નૃભ્ય ઉષો દેવિ મર્ત્યત્રા સુજાતે । દેવો નો અત્ર સવિતા દમૂના અનાગસો વોચતિ સૂર્યાય
હે દેવીઓ ઉષા, આજે તું મનુષ્યોમાં જે ભાગ વહેંચે છે, એમાં અમને દેવ સવિતા અહીં, પોતાના વિવેકથી, સૂર્યદેવ સમક્ષ નિર્દોષ જાહેર કરે.
ગૃહંગૃહમહના યાત્યચ્છા દિવેદિવે અધિ નામા દધાના । સિષાસન્તી દ્યોતના શશ્વદાગાદગ્રમગ્રમિદ્ભજતે વસૂનામ્
ઉષા રોજ રોજ દરેક ઘરમાં આવે છે, પોતાનું નામ લઈને, અને સતત પ્રકાશ પાથરે છે. તે દાન આપવા ઇચ્છે છે અને દરેક સ્થળે ધન વહેંચે છે.
ભગસ્ય સ્વસા વરુણસ્ય જામિરુષઃ સૂનૃતે પ્રથમા જરસ્વ । પશ્ચા સ દઘ્યા યો અઘસ્ય ધાતા જયેમ તં દક્ષિણયા રથેન
હે ઉષા, ભગાની બહેન, વરુણની સગા, તું સૌપ્રથમ મીઠા સ્તુતિમાં આનંદ પામ. જે દુઃખનો ભાગ વહેંચે છે, તે પાછળ રહી જાય—અમે તેને જમણી બાજુના રથથી જીતીએ.