દેવતાઓએ તેમની બુદ્ધિ અને કૌશલ્યના બળથી, પોતાના વિચારો દ્વારા અગ્નિને સર્જ્યો હતો. તે તેજ અને પ્રકાશથી ઝળહળતો છે; હું તેને મહાન માનું છું, ધન લાવનાર, વિજયી યોદ્ધા જેવો. અમને આનંદદાયક અગ્નિના આશીર્વાદની શોધ છે, અને અમે શ્રેષ્ઠ, અડગ પુરસ્કાર—વીરત્વ અને સમૃદ્ધિ—પસંદ કરીએ છીએ; ભૃગુઓ દ્વારા આપેલ, ઉસિજથી જન્મેલ, કર્મમાં બુદ્ધિશાળી, દેવોના રાજા, અગ્નિ, જ્યોતિર્મય દીप्तિથી ઝળહળે છે. લોકોએ અગ્નિને સમૃદ્ધિ માટે, પ્રસિદ્ધ ધનવાન તરીકે, સુવ્યવસ્થિતVEDી પર સ્થાપિત કર્યો છે; તેજસ્વી અર્પણો સાથે, તે સર્વત્ર પ્રકાશિત, રુદ્ર સ્વરૂપ, યજ્ઞના માર્ગદર્શક અને જળોના શુદ્ધિકર્તા છે. પવિત્ર તેજસ્વી અગ્નિ, તારી આસપાસ, યજ્ઞમાં હોતર તરીકે સેવા આપતા માનવોએ સુવ્યવસ્થિતVEDી પર તારી આરાધના કરી છે; તેઓ તારી કૃપા માટે આવે છે, સમૃદ્ધિ માટે, અને તું તેમને ધન અર્પણ કરે છે. જ્યારે જળોએ તેને વહન કર્યો, ત્યારે તેણે સ્વર્ગ અને પૃથ્વી બંનેને પોતાના પ્રકાશથી ભર્યા; યજ્ઞમાં તે ચતુર અને ઝડપી, ધન માટે દોડતા વિજયી યોદ્ધા જેવો, પસંદ કરાયેલ છે. અર્પણ આપનાર, સાચા યજ્ઞકર્તા, સર્વ જન્મોના જ્ઞાનીને સન્માન આપો; અગ્નિ, મહાસત્યના રથચાલક, લોકોમાં જ્ઞાની, દેવોના પુજારી બન્યા. અગ્નિના ત્રણ અમર ધૂમ, ઉસિજ દ્વારા તૈયાર થયેલા, તેને શુદ્ધ કરે છે; એમાંથી એક મનુષ્યો માટે આધારરૂપ છે, અને બે તેમના પોતાના ઘર, ક્ષેત્રમાં જાય છે. લોકોના જ્ઞાની, કુળોના સ્વામી, માનવ સમૃદ્ધિ—તેને તેઓ તેજ માટે ધારદાર સાધન જેવો આધાર બનાવે છે; તે ઉપર અને નીચે, પ્રકાશિત, સર્વ જગતમાં બીજ વહન કરે છે. અગ્નિ, ગર્ભમાં પુન:પુન: જન્મે છે, વાઘ જેવા ધ્વનિ કરે છે, સિંહ જેવા, વૈશ્વાનર, વિશાળ પગવાળો, અમર, પૂજકને અમૂલ્ય ભેટ આપે છે. વૈશ્વાનર, પ્રાચીન, સ્વર્ગ સુધી પહોંચે છે, સારા વિચારો સાથે આનંદ આપે છે; જેમ પહેલાં, તે પૂજક માટે ધન ઉત્પન્ન કરે છે, સાથે ચાલે છે, સદા જાગૃત રહે છે. ધર્મી, યજ્ઞયોગ્ય, જ્ઞાની, જેને માતરિશ્વાને સ્વર્ગમાં નિવાસરૂપે સ્થાપિત કર્યો; તે, ઝળહળતા, સુવર્ણ વાળવાળા, અમે અગ્નિને સારા માર્ગદર્શન અને નવી સમૃદ્ધિ માટે શોધીએ છીએ. પવિત્ર ધારા જેવા, ઝડપી, ઝળહળતા, સ્વર્ગમાં પ્રકાશપુંજ, જાગૃત કરનાર; અગ્નિ, સ્વર્ગનો મસ્તક, અવિરોધ્ય, તેને શ્રદ્ધાથી શોધીએ છીએ, શક્તિશાળી, વિજયી. આનંદદાયક હોતર, પવિત્ર, અપ્રતિમ, શ્રેષ્ઠ, સર્વ લોકોમાં જ્ઞાની; સુંદરતા માટે દિવ્ય રથ જેવો, મનુ દ્વારા સ્થાપિત, અમે તેને સ્થાયી નિવાસ માટે શોધીએ છીએ. વૈશ્વાનર, વિશાળ પગવાળા, ગાયકોએ યાત્રા માટે નિવાસોમાં ધન વહેંચ્યું; અમર અગ્નિ, દેવોને પ્રસન્ન કરે છે, તેથી નિયમો અવિરોધ્ય રહે છે. સંદેશવાહક સ્વર્ગ અને પૃથ્વી વચ્ચે અદભુત રીતે ચાલે છે; પુજારી બેઠા છે, લોકોના મુખ્ય યજ્ઞકર્તા. તે વિશાળ નિવાસને તેજથી ઘેરી લે છે, દેવો દ્વારા સજ્જ, જ્ઞાની વિચારોથી પ્રેરિત, અગ્નિ ધન લાવે છે. ઋષિઓ અગ્નિને પોતાના મનથી, યજ્ઞના ચિહ્ન તરીકે, સભા પૂર્ણ કરનાર તરીકે સન્માન આપે છે; તેમાં સ્તુતિઓ, તેમાં અર્પણો, અને તેમાં પૂજક પોતાની પ્રાર્થના ધરાવે છે. અગ્નિ, યજ્ઞના પિતા, દૃષ્ટિનો સ્વામી, જ્ઞાની, પૂજકોની માપ અને કુશળતા, મહાન તેજથી સ્વર્ગ અને પૃથ્વીમાં પ્રવેશ કરે છે; અનેકના પ્રિય, કવિ તેના નિવાસોમાં આનંદ મેળવે છે. ઝળહળતો અગ્નિ, તેજસ્વી રથવાળો, સુવર્ણ વ્રત ધરાવનાર, વૈશ્વાનર, જળમાં નિવાસી, પ્રકાશ જાણનારો; દેવોએ અહીં ઝડપી, શક્તિશાળી, ઘેરાયેલા, તેજસ્વી, સુંદર કીર્તિવાળા એકને સ્થાપિત કર્યો છે. અગ્નિ, દેવો અને મનુષ્યો સાથે, યજ્ઞ પ્રજ્વલિત કરે છે, અનેક રીતે વિચારોથી સજ્જ; તે રથચાલક તરીકે ચાલે છે, સારા ઇરાદા દ્વારા માર્ગદર્શિત, સદા યુવાન, ગૃહરક્ષક, શાપોથી બચાવે છે. અગ્નિ, તું તારી શક્તિ અને જીવનમાં મજબૂત બની, અમને શક્તિથી પોષ, અમારું તેજ સાથે ઉજાગર કર; અમારું ઉર્જા જાગૃત કર, મહાનોને જાગૃત કર; તું જ્ઞાની, દેવોમાં સારા મનવાળો, ઋષિ છે. લોકો સદા લોકોના સ્વામી, યુવાન અતિથિ, વિચારોના માર્ગદર્શક, પૂજકોમાં ઝડપી, તેની પ્રશંસા કરે છે; તેઓ જન્મોના જ્ઞાતા, યજ્ઞની ચેતનાને, શ્રદ્ધા અને અર્પણથી, વૃદ્ધિ માટે જાહેર કરે છે. દેવ, અગ્નિ, જ્ઞાની, કલ્યાણકારી, પોતાના બળથી ભૂમિ ઘેરી છે, તેજસ્વી રથવાળો; અમે તેના અનેક પોષક વ્રતોને ગૃહમાં, સારા શબ્દો સાથે, નજીક જઈએ. વૈશ્વાનર, તારા નિવાસો સ્થાપિત થયા છે, જેના દ્વારા તું પ્રકાશનો જ્ઞાતા, વિવેકી બન્યો; જન્મીને તું જગતો, સ્વર્ગ અને પૃથ્વી, ભર્યા છે; અગ્નિ, તું સર્વને તારા સ્વરૂપથી ઘેરી લે છે. વૈશ્વાનરનાં દાંતમાંથી, મહાન, કવિ, પોતાની શક્તિમાં અનન્ય, જન્મે છે; અગ્નિ, બંને માતાપિતા, સ્વર્ગ અને પૃથ્વી, સન્માન આપે છે, અને પુષ્કળ બીજ સાથે જન્મે છે. તું અમારે માટે સદા જાગૃત, સદા પવિત્ર બન; અમને સમૃદ્ધિનો આશીર્વાદ આપ; યજ્ઞ માટે દેવોને લાવ, મિત્ર, તારા મિત્રોને લાવ, અગ્નિ, સારા મન સાથે. જેને દેવો દિવસમાં ત્રણ વખત પૂજે છે—વરુણ, મિત્ર, અગ્નિ—તનૂનપાત, ઘીથી જન્મેલVEDી પર, આ યજ્ઞ અમારે માટે મધુર બનાવ. ઝળહળતો, સર્વ આશીર્વાદી, આગળ વધે છે; પ્રથમ પુજારી ઇળા, યજ્ઞ માટે; શ્રદ્ધાથી, આપણે વાઘને પ્રશંસા કરીએ; તે, પ્રેરિત, દેવોની આરાધના કરે છે, યજ્ઞ માટે શ્રેષ્ઠ છે. યજ્ઞમાં તારો માર્ગ સીધો છે, તારી જ્વાળાઓ પણ, જગતમાં પ્રસરે છે; પુજારી સ્વર્ગના નાભિમાં સ્થિત છે; ચાલો, દેવો માટે પવિત્ર ઘાસ, દિવ્ય આવરણ, પાથરીએ. મનથી સાત પુજારીઓ પસંદ કરો, સત્યથી સૌને બોલાવો, સભાઓમાં સજ્જ; સભાઓમાં જન્મી, તેઓ પ્રાચીન યજ્ઞોમાં ચાલે છે. ભોરે, બે બહેનો આવે છે, વિવિધ સ્વરૂપ દર્શાવે છે; મિત્ર, વરુણ, ઇન્દ્ર અને મારુત્સ, અન્ય દેવો, તેમની મહાનતા સાથે અમને આનંદ આપે. દિવ્ય પ્રથમ પુજારીઓ ગોઠવાયા છે, સાત ગાયકોએ પોતાની સ્વભાવમાં આનંદ કર્યો; તેઓ સત્ય જાહેર કરે છે, તેને સત્ય કહે છે, વ્રતનું પાલન કરે છે, વ્રતના રક્ષક તરીકે ઝળહળે છે. ભારતી, ભારતીઓ સાથે, ઇળા દેવો અને મનુષ્યો સાથે, અગ્નિ; સરસ્વતી, સરસ્વત્સ સાથે, આવો; આ દેવીઓ પવિત્ર ઘાસ પર બેઠી રહે. પોષક દેવ ત્વષ્ટર, સમૃદ્ધિ આપનાર, અમને કૃપા કરે; તેના પાસેથી, વીર, કુશળ, સુસજ્જ, દેવો માટે ઉત્સુક, શ્રેષ્ઠ કાર્ય કરનાર જન્મે છે. વૃક્ષ જેવો, અર્પણને દેવોને અર્પણ કરો; અગ્નિ, શાંતિદાયક, અર્પણ તૈયાર કરે છે; સાચા હોતર, દેવોના મૂળ જાણીને, યજ્ઞ કરે છે. આગે આવો, અગ્નિ, પ્રજ્વલિત, ઇન્દ્ર અને દેવો સાથે, ઝડપી સાથીઓ સાથે; અદિતિ અને તેના સારા પુત્રો પવિત્ર ઘાસ પર બેઠા રહે; અમર દેવો આહ્વાનથી આનંદ મેળવે. અગ્નિ, જાગૃત અને ઋષિઓના માર્ગો જાણનારો, ઉગ્યો છે; પુજારી, વિશાળ પગવાળો, દિવ્ય તેજથી ઝળહળતો, પોતાના અગ્નિથી અંધકારના દ્વાર દૂર કરે છે. અગ્નિ, પૂજકની સ્તુતિ, ગીતો, સ્તુતિઓથી મજબૂત બન્યો છે; અનેક સત્ય સ્વરૂપોને ઓળખી, આજે સંદેશવાહક ભોરે તેજસ્વી થાય છે. પછી, અગ્નિ, મનુષ્યોમાં બીજ, મિત્ર દ્વારા સત્યથી સ્થાપિત, પૂજકના અર્પણમાંથી ઉગે છે; જ્ઞાની, આરાધનયોગ્ય, વિચારોના આધાર બન્યો છે. અગ્નિ, પ્રજ્વલિત થાય ત્યારે મિત્ર બને છે; મિત્ર હોતર છે, વરુણ જન્મોના જ્ઞાતા; મિત્ર અધ્વર્યુ, પ્રેરિત, ગૃહસ્થ; મિત્ર નદીઓ અને પર્વતોનો પણ છે. તે પ્રિય, ઘોડાની શ્રેષ્ઠ પથને રક્ષે છે; તે સૂર્યના ઝડપી માર્ગને રક્ષે છે; અગ્નિ સાતમુખીનું નાભિ, અને દેવોના ઉંચા સ્વરૂપને જાળવે છે. આ રીતે, ઋગ્વેદનાં આ પવિત્ર મંત્રોમાં અગ્નિ—પ્રજ્વલિત દેવ, યજ્ઞનો હૃદય, પ્રકાશ અને સમૃદ્ધિનો દાતા, દેવો અને મનુષ્યોના માર્ગદર્શક—અનંત રૂપે, અનંત શક્તિથી, સર્વે જગતને પોષે છે, અને આરાધકને આશીર્વાદ આપે છે.