સાવિતૃ દેવની જેમ, જે સત્યના માર્ગે ચાલે છે અને સર્વ રૂપોનું દર્શન કરે છે, એ ઇન્દ્ર ધનના મંડળમાં ક્યારેય સ્થિર રહ્યો નહીં; ધનની શોધમાં તેણે સતત પ્રયત્ન કર્યો. વિશ્વાવસુ નામના ગંધર્વે, સોમ સાથે, જળોને તેમની મહાન સત્યતા પ્રમાણે વહેતા જોયા. ત્યારબાદ, ઇન્દ્રે પણ એ જળોની સીમા શોધી કાઢી અને સૂર્યના વર્તુળોને જોઈ લીધા. આ વિશ્વાવસુ, સ્વર્ગના ગંધર્વ, જે વ્યાપક આકાશમાં વિહરે છે, તે અમને પ્રસન્ન કરે અને આપણા વિચારોને સુરક્ષિત રાખે—એવી પ્રાર્થના કરવામાં આવે છે. એ ગંધર્વે અમર વાણી ઉચ્ચારી અને ઇન્દ્રે હવનનાં કૌશલ્યને સંપૂર્ણ રીતે સમજ્યું. નદીનાં પુલ પર એણે માર્ગ શોધ્યો, પથ્થરનાં અવરોધો ખોલી નાંખ્યા. પછી અગ્નિની મહિમા અને તેજની સ્તુતિ કરવામાં આવે છે. અગ્નિ, તારો ઉજ્જવળ પ્રકાશ, તારી શક્તિ અને તપસ્વી સ્વરૂપે તું ઉપાસકને બળ અને યશ આપે છે. તું પવિત્ર પ્રકાશથી ઉગે છે, માતા અને પિતા વચ્ચે પુત્ર તરીકે ગગન અને ધરતીને ભરે છે. પોષણથી જન્મેલો, જાતવેદા, તને જ્ઞાનપૂર્વકની સ્તુતિઓ અર્પણ થાય છે; તું અનેક સ્વરૂપે, આશ્ચર્યજનક રીતે જન્મે છે અને બળ આપે છે. અગ્નિ, તું લોકોમાં વ્યાપી જઈ અમર ધન આપ, તારો દેખાતો રૂપ સુંદર છે અને તું અમને જ્ઞાન અને શક્તિથી ભરપૂર કરે છે. યજ્ઞના વિદ્વાન, તું મહાન ધનની રક્ષા કરે છે અને અમને સુખદ, અક્ષય ધન આપે છે. લોકો તને, સર્વજ્ઞ, ધર્મમય અગ્નિને, કૃપા માટે સ્થાપે છે; તું સર્વયુગોમાં વંદિત અને પ્રસિદ્ધ છે. અગ્નિ, તને અમે સંબોધીએ છીએ—અમારા પર કૃપા કર અને અમને ધન આપ, કારણ કે તું જ અમારો દાતા છે. આર્યમન, ભાગ, બૃહસ્પતિ, દેવો, શુભ વાણી અને દૈવી સંપત્તિ અમને પ્રાપ્ત થાય—એવી પ્રાર્થના છે. અમે સોમરાજા, અગ્નિ, આદિત્ય, વિષ્ણુ, સૂર્ય, બ્રહ્મણ અને બૃહસ્પતિને બોલાવીએ છીએ. ઇન્દ્ર, વાયુ અને બૃહસ્પતિને પણ ઉત્કૃષ્ટ આહ્વાનથી બોલાવીએ છીએ, જેથી બધા લોકો અમને દયાળુ બને. આર્યમન, બૃહસ્પતિ, ઇન્દ્ર, વાતા, વિષ્ણુ, સરસ્વતી, સવિતૃ અને ઝડપી દેવોને ધનદાયી બનવા માટે પ્રેરણા આપીએ છીએ. અગ્નિ, તારા જ્યોત્સ્ના દ્વારા, તું અમારી પ્રાર્થના અને યજ્ઞને વૃદ્ધિ આપ; દૈવી સભામાં ધન આપવાનું પ્રેરણ આપ. પૂજક અગ્નિ પાસે આવે છે—તને સિવાય બીજું કોઈ આશ્રય નથી. ત્રૈમય સુખદ આશ્રય છે; દુઃખ દૂર રાખ અને અમને સુરક્ષિત રાખ. અગ્નિ, તું પિતાના મૂળમાંથી જન્મે છે અને બધા લોકને સાથીની જેમ શુદ્ધ કરે છે. સાત જ્ઞાની, જેમ ગોપાલક પશુઓને આગળ ધપાવે, એમ અમને શુભ વિચારો આપે છે. અગ્નિ, તું ઈચ્છે તો ઉપર કે નીચે, બંને તરફ ફેલાઈ શકે છે; તારી ભટ્ઠીથી પણ અનઉપજાઉ જમીન ઉપજાઉ થાય છે. તારો શસ્ત્ર અમ પર ક્રોધી ન થાય. તું ઊંચા સ્થાનેથી નીચા તરફ જાય છે તો સૈન્યની જેમ અલગ અલગ ચાલે છે; પવન સાથે તારી જ્વાળા વાળાવાળાની જેમ ફેલાય છે. તારી રેખાઓ દેખાય છે અને અનેક રથો એક માર્ગે ચાલે છે; તું તારા હાથ ધોઈને ધરતીને શોધે છે. હે શક્તિઓ, ઉઠો! હે જ્વાળા, ઉઠો! હે અગ્નિ, આનંદથી ઉઠો અને ડૂબો નહીં; આજે બધા વસુઓ તારી સાથે બેઠા રહે. આ જળોનો પ્રવાહ છે, સાગરનું નિવાસસ્થાન છે; તું બીજો માર્ગ પસંદ કર અને એથી જા. તારા આવવા-જવાના માર્ગે ઘાસ ફૂલો સાથે ઉગે, કમળના તળાવો બને—આ બધું સાગરના ઘર છે. અત્રિ ઋષિ, જે અમર છે, યાત્રા માટે ઘોડાની જેમ, હેતુ માટે, જ્યારે રથના ધુરા નવી કરે છે, ત્યારે એ રથ પણ નવા બને છે. એ ઝડપી ઘોડા, જેને પવન પણ પકડી શક્યો નહીં, અત્રિએ મજબૂત ગાંઠની જેમ સમગ્ર ક્ષેત્ર પાર કર્યું. હે દેવમનુષ્યો, ત્રિ-સુરક્ષા માટે પ્રયત્ન કરો, તેજસ્વી બનો અને જ્ઞાન મેળવો—તેથી અમારું યશ વ્યર્થ નહીં જાય. અશ્વિનીકુમારોનું દૈવી દાન અને શુભ વિચાર સ્પષ્ટ છે; તેઓ અમને વિશાળ આસન સુધી પહોંચાડે છે. તમે ભુજયુને સાગરપારથી, દૂરથી, પાંખોથી ઝડપી આવ્યા, નાસત્ય, અને તેને બચાવ્યું. શમ્યુની જેમ, સર્વજ્ઞાની, શુભ વિચારવાળા, મહાન દાન અમને મળે; અમને સતત પોષણ આપો. હે અમર ઇન્દ્ર, તારી શક્તિ અપરાજેય છે; તું સર્વજ્ઞ, સર્વજીવન માટે કૌશલ્યશાળી સર્જક છે. રિભુ, દાનવીર અને બુદ્ધિમાન, આપણા વચ્ચે છે; તે ઉત્તમ, તેજસ્વી ઉત્સાહ આપે છે. પોતાની વંશમાં જન્મેલા, કાર્યશીલ, શ્યેન માટે ઉત્સુક, તીક્ષ્ણ બાણો પ્રકાશિત થાય છે. શ્યેનપુત્રે, દૂર ઉડનારા, જેને લાવ્યા, તે સો-પહિયાવાળા માર્ગના પથિક છે. તારો સુંદર શ્યેન પગપાળા લાવેલો, લાલ, તે ઉત્તમ સોમરસનું માપ છે; એથી પ્રાણશક્તિ વધે છે, જીવન જાગે છે અને સ્નેહ વધે છે. હે ઇન્દ્ર, સોમ સાથે, તું દેવોમાં પણ મહાશક્તિ જાળવે છે; ઇચ્છાથી પ્રાણશક્તિ વધે છે, હે કુશળ, અમારી માટે સોમ પિછાય છે. હવે એક સ્ત્રી, વિશિષ્ટ વનસ્પતિ ઉખાડે છે—એ વનસ્પતિથી સ્પર્ધાપત્ની પરાજિત થાય છે અને પતિ પ્રાપ્ત થાય છે. એ ઉપર ઉગતી, ભાગ્યશાળી, દેવો દ્વારા પસંદ કરાયેલી વનસ્પતિ, સ્પર્ધાપત્નીને દૂર કરે અને પતિને માત્ર મારા માટે રાખે. હું સર્વોપરી છું, શ્રેષ્ઠ છું, શ્રેષ્ઠોને પણ હું પાર કરી જઉં; જે સ્પર્ધાપત્ની મારી નીચે છે, તે નીચામાં રહી જાય. હું એની વાત પણ નથી કરતી, અને એ આ લોકોમાં આનંદ પણ પામે નહીં; આવું કહી, એ સ્પર્ધાપત્નીને દૂર, દૂર મોકલી દે છે. આ રીતે, ઋગ્વેદના આ મંત્રો દૈવી શક્તિઓ, યજ્ઞ, પ્રાર્થના, ધન, સુરક્ષા અને જીવનના વિવિધ પાસાંઓનું વર્ણન કરે છે—જેમાં ઇન્દ્ર, અગ્નિ, ગંધર્વ, અશ્વિનીકુમાર, રિભુ, અને સ્ત્રીની ઇચ્છા સૌનું સ્થાન છે.