ఏవం కృత్వా త్విదం కార్యం యథేష్టం గచ్ఛ రాక్షస। రాజ్యస్యార్ధం ప్రదాస్యామి మారీచ తవ సువ్రత
ఈ పని పూర్తిచేసిన తర్వాత, నువ్వు ఇష్టమైన చోటికి వెళ్లవచ్చు రాక్షసా. మారీచా, నీకు రాజ్యంలో సగం ఇస్తాను.
గచ్ఛ సౌమ్య శివం మార్గం కార్యస్యాస్య వివృద్ధయే। అహం త్వానుగమిష్యామి సరథో దణ్డకావనమ్
సౌమ్యా, ఈ పని విజయవంతం కావడానికి శుభమైన దారిలో వెళ్ళు. నేను నా రథంతో నీ వెనుక దండకారణ్యానికి వస్తాను.
ప్రాప్య సీతామయుద్ధేన వఞ్చయిత్వా తు రాఘవమ్। లఙ్కాం ప్రతి గమిష్యామి కృతకార్యః సహ త్వయా
రాఘవుని యుద్ధంలో మోసం చేసి, సీతను పట్టుకున్న తర్వాత, నా పని పూర్తయిన వెంటనే నీతో కలిసి లంకకు తిరిగి వెళ్తాను.
నో చేత్ కరోషి మారీచ హన్మి త్వామహమద్య వై। ఏతత్ కార్యమవశ్యం మే బలాదపి కరిష్యసి। రాజ్ఞో విప్రతికూలస్థో న జాతు సుఖమేధతే
మారీచా, నువ్వు ఇది చేయకపోతే, నిన్ను నేను ఈరోజే చంపేస్తాను. ఈ పని తప్పక నా కోసం చేయాలి, బలవంతంగా అయినా చేయాలి. రాజుకు వ్యతిరేకంగా ఉన్నవాడు ఎప్పుడూ సుఖంగా ఉండడు.
ఆసాద్య తం జీవితసంశయస్తే మృత్యుర్ధ్రువో హ్యద్య మయా విరుధ్యతః। ఏతద్ యథావత్ పరిగణ్య బుద్ధ్యా యదత్ర పథ్యం కురు తత్తథా త్వమ్
నువ్వు ఆయనను ఎదుర్కొంటే నీ ప్రాణం ప్రమాదంలో పడుతుంది; నన్ను ఎదిరిస్తే మరణం తప్పదు. ఈ విషయాన్ని బాగా ఆలోచించి, ఏది శ్రేయస్కరో అది చేయు.
thumb|ఏకచత్వారింశః సర్గః శ్రూయతామ్|center శ్రీమద్వాల్మీకియరామాయణే అరణ్యకాణ్డే ఏకచత్వారింశః సర్గః ॥౩-
శ్రీమద్వాల్మీకి రామాయణంలో, అరణ్యకాండలో నలభై ఒకటి సర్గను వినండి.
ఆజ్ఞప్తో రావణేనేత్థం ప్రతికూలం చ రాజవత్। అబ్రవీత్ పరుషం వాక్యం నిఃశఙ్కో రాక్షసాధిపమ్
రావణుడు ఆజ్ఞాపించగా, రాజధర్మానికి విరుద్ధంగా ఉన్నాడని చూసి, మారీచుడు భయపడకుండా రాక్షసాధిపతికి కఠినంగా ఇలా చెప్పాడు.
కేనాయముపదిష్టస్తే వినాశః పాపకర్మణా। సపుత్రస్య సరాజ్యస్య సామాత్యస్య నిశాచర
నిశాచరా, నీకు, నీ కుమారులకు, నీ రాజ్యానికి, నీ మంత్రులకు ఈ విధ్వంసాన్ని ఎవరు సూచించారు? పాపకర్మ చేసినవాడా!
కస్త్వయా సుఖినా రాజన్ నాభినన్దతి పాపకృత్। కేనేదముపదిష్టం తే మృత్యుద్వారముపాయతః
పాపకార్యాలు చేసిన రాజా, సంతోషంగా ఉన్నవాడు నిన్ను ఎందుకు ఆహ్వానించడు? మరణ ద్వారం చూపించిందెవరు నీకు?
శత్రవస్తవ సువ్యక్తం హీనవీర్యా నిశాచర। ఇచ్ఛన్తి త్వాం వినశ్యన్తముపరుద్ధం బలీయసా
నిశాచరా, నీ శత్రువులు బలహీనులై, నీవు శక్తివంతుడిచేత చిక్కుకొని నశించిపోవాలని కోరుకుంటున్నట్టు స్పష్టంగా కనిపిస్తోంది.
కేనేదముపదిష్టం తే క్షుద్రేణాహితబుద్ధినా। యస్త్వామిచ్ఛతి నశ్యన్తం స్వకృతేన నిశాచర
నిశాచరా, నీకు ఈ పని ఎవరు సూచించారు? నీ నాశనాన్ని కోరుకునే, తక్కువ మనసున్నవాడే ఇలా చెప్పాడు.
వధ్యాః ఖలు న వధ్యన్తే సచివాస్తవ రావణ। యే త్వాముత్పథమారూఢం న నిగృహ్ణన్తి సర్వశః
రావణా, నీవు తప్పు మార్గంలో నడుస్తున్నప్పుడు నిన్ను ఆపని నీ మంత్రులు శిక్షించదగినవారు అయినా, వారు శిక్షించబడటం లేదు.
అమాత్యైః కామవృత్తో హి రాజా కాపథమాశ్రితః। నిగ్రాహ్యః సర్వథా సద్భిః స నిగ్రాహ్యో న గృహ్యసే
కామవశుడై తప్పు మార్గంలో నడిచే రాజును, మంచి మంత్రులు అన్ని విధాలా ఆపాలి. కానీ నిన్ను మాత్రం ఎవరూ ఆపడం లేదు.
ధర్మమర్థం చ కామం చ యశశ్చ జయతాం వర। స్వామిప్రసాదాత్ సచివాః ప్రాప్నువన్తి నిశాచర
విజయవంతులలో శ్రేష్ఠుడా, మంత్రులు తమ యజమాని అనుగ్రహంతో ధర్మాన్ని, ధనాన్ని, కామాన్ని, కీర్తిని పొందుతారు నిశాచరా.
విపర్యయే తు తత్సర్వం వ్యర్థం భవతి రావణ। వ్యసనం స్వామివైగుణ్యాత్ ప్రాప్నువన్తీతరే జనాః
రావణా, దీనికి విరుద్ధంగా జరిగితే, అది అంతా వృథా అవుతుంది; యజమానిలో దోషాల వల్ల ఇతరులు కష్టాలు పడతారు.
రాజమూలో హి ధర్మశ్చ యశశ్చ జయతాం వర। తస్మాత్ సర్వాస్వవస్థాసు రక్షితవ్యా నరాధిపాః
విజయవంతులలో శ్రేష్ఠుడా, ధర్మానికి, కీర్తికి మూలం రాజే. అందుకే, రాజులను అన్ని పరిస్థితుల్లో రక్షించాలి.
రాజ్యం పాలయితుం శక్యం న తీక్ష్ణేన నిశాచర। న చాతిప్రతికూలేన నావినీతేన రాక్షస
ఓ రాక్షసా, రాజ్యాన్ని కఠినంగా, శత్రుత్వంగా, మర్యాద లేకుండా పాలించలేరు.
యే తీక్ష్ణమన్త్రాః సచివా భుజ్యన్తే సహ తేన వై। విషమేషు రథాః శీఘ్రం మన్దసారథయో యథా
కఠినమైన సలహాలు ఇచ్చే మంత్రిలు అలాంటి రాజుతో కలిసి ఉంటే, మందమైన రథసారధి ఉన్న రథాల్లా కష్టకాలంలో త్వరగా నాశనం అవుతారు.
బహవః సాధవో లోకే యుక్తధర్మమనుష్ఠితాః। పరేషామపరాధేన వినష్టాః సపరిచ్ఛదాః
ఈ లోకంలో ధర్మబద్ధంగా ప్రవర్తించిన మంచి మనుషులు కూడా, ఇతరుల తప్పుల వల్ల తమతో పాటు తమ సొత్తు కోల్పోయారు.
స్వామినా ప్రతికూలేన ప్రజాస్తీక్ష్ణేన రావణ। రక్ష్యమాణా న వర్ధన్తే మేషా గోమాయునా యథా
ఓ రావణా, కఠినంగా, శత్రుత్వంగా ప్రవర్తించే అధిపతి ప్రజలను రక్షిస్తే, ఆ ప్రజలు గొర్రెలను నక్క సంరక్షించినట్టు అభివృద్ధి చెందరు.
అవశ్యం వినశిష్యన్తి సర్వే రావణ రాక్షసాః। యేషాం త్వం కర్కశో రాజా దుర్బుద్ధిరజితేన్ద్రియః
ఓ రావణా, నీవు క్రూరుడవు, మూర్ఖుడవు, ఇంద్రియాలను అదుపు చేసుకోలేవు. నీలాంటి రాజు ఉన్న రాక్షసులు తప్పకుండా నాశనం అవుతారు.
తదిదం కాకతాలీయం ఘోరమాసాదితం మయా। అత్ర త్వం శోచనీయోఽసి ససైన్యో వినశిష్యసి
ఈ భయంకరమైన సంఘటన నాకు యాదృచ్ఛికంగా జరిగింది. కానీ ఇక్కడ నీవు శోకించదగ్గవాడివి; నీవు నీ సైన్యంతో కలిసి నాశనం అవుతావు.
మాం నిహత్య తు రామోఽసావచిరాత్ త్వాం వధిష్యతి। అనేన కృతకృత్యోఽస్మి మ్రియే చాప్యరిణా హతః
నన్ను చంపిన తర్వాత, రాముడు త్వరలో నిన్ను కూడా సంహరిస్తాడు. దీనితో నా కార్యం పూర్తయింది. శత్రువు చేతిలో నేను మరణిస్తున్నాను.
దర్శనాదేవ రామస్య హతం మామవధారయ। ఆత్మానం చ హతం విద్ధి హృత్వా సీతాం సబాన్ధవమ్
రాముడిని చూసిన క్షణంలోనే నేను చనిపోయినట్టే. సీతను ఆమె బంధువులతో కలిసి అపహరించినందుకు నువ్వు కూడా నాశనం అయిపోయావని తెలుసుకో.
ఆనయిష్యసి చేత్ సీతామాశ్రమాత్ సహితో మయా। నైవ త్వమపి నాహం వై నైవ లఙ్కా న రాక్షసాః
నువ్వు నన్ను వెంటబెట్టుకుని ఆశ్రమం నుంచి సీతను తీసుకువస్తే, నువ్వు, నేను, లంక, రాక్షసులు ఎవ్వరూ బతకరు.
నివార్యమాణస్తు మయా హితైషిణా న మృష్యసే వాక్యమిదం నిశాచర। పరేతకల్పా హి గతాయుషో నరా హితం న గృహ్ణన్తి సుహృద్భిరీరితమ్
నేను నీకు మేలు కోరుతూ నిన్ను ఆపడానికి ప్రయత్నిస్తున్నా, నువ్వు నా మాట వినడం లేదు. ప్రాణం పోయినవారు, మిత్రులు చెప్పిన మంచి మాటను వినరు.
thumb|ద్విచత్వారింశః సర్గః శ్రూయతామ్|center శ్రీమద్వాల్మీకియరామాయణే అరణ్యకాణ్డే ద్విచత్వారింశః సర్గః ॥౩-
ఇప్పుడు నలభై రెండవ అధ్యాయాన్ని వినండి. మహర్షి వాల్మీకి రామాయణంలో, అరణ్యకాండలో నలభై రెండవ అధ్యాయం.
ఏవముక్త్వా తు పరుషం మారీచో రావణం తతః। గచ్ఛావేత్యబ్రవీద్ దీనో భయాద్ రాత్రించరప్రభోః
మారీచుడు రావణుడితో కఠినంగా మాట్లాడి, భయంతో, దుఃఖంతో, 'పొదువా వెళ్దాం' అని అన్నాడు.
దృష్టశ్చాహం పునస్తేన శరచాపాసిధారిణా। మద్వధోద్యతశస్త్రేణ నిహతం జీవితం చ మే
తనను బాణం, విల్లు, ఖడ్గం ధరించిన వాడి చేత మళ్లీ చూచించబడ్డాను. నన్ను చంపడానికి ఆయుధం ఎత్తిన వాడి చేత నా ప్రాణం ఇప్పటికే పోయింది.
నహి రామం పరాక్రమ్య జీవన్ ప్రతినివర్తతే। వర్తతే ప్రతిరూపోఽసౌ యమదణ్డహతస్య తే
రాముడిని ఎదుర్కొన్నవాడు ఎవరూ బతికి తిరిగి రావడం లేదు. అతడు నీకు యమధర్మరాజు శిక్ష లాంటివాడు.