ప్రతిజగ్రాహ విశిఖైర్నద్యోఘానివ సాగరః। స తైః ప్రహరణైర్ఘోరైర్భిన్నగాత్రో న వివ్యథే
సముద్రం నదుల ప్రవాహాలను ఎలా అడ్డుకుంటుందో, రాముడు తన బాణాలతో ఆ ఆయుధాలను తిప్పికొట్టాడు. ఆ భయంకరమైన ఆయుధాలతో శరీరం గాయపడినా, అతడు కదలలేదు.
రామః ప్రదీప్తైర్బహుభిర్వజ్రైరివ మహాచలః। స విద్ధః క్షతజాదిగ్ధః సర్వగాత్రేషు రాఘవః
అనేక అగ్ని మెరుపుల్లా బాణాలతో గాయపడి, రక్తంతో తడిసి, రాఘవుడు పెద్ద పర్వతంలా కనిపించాడు.
బభూవ రామః సంధ్యాభ్రైర్దివాకర ఇవావృతః। విషేదుర్దేవగన్ధర్వాః సిద్ధాశ్చ పరమర్షయః
సాయంత్రపు మేఘాలతో కప్పబడిన సూర్యుడిలా రాముడు కనిపించాడు. ఆ దృశ్యాన్ని చూసి దేవతలు, గంధర్వులు, సిద్ధులు, మహర్షులు నిరుత్సాహపడిపోయారు.
ఏకం సహస్రైర్బహుభిస్తదా దృష్ట్వా సమావృతమ్। తతో రామస్తు సంక్రుద్ధో మణ్డలీకృతకార్ముకః
ఒక్కడైన రాముడు అనేక వేల మంది శత్రువులచేత చుట్టుముట్టబడి ఉన్నాడని చూసి, ఆ సమయంలో రాముడు కోపంతో తన విల్లును వలయాకారంగా సిద్ధం చేసుకున్నాడు.
ససర్జ నిశితాన్ బాణాన్ శతశోఽథ సహస్రశః। దురావారాన్ దుర్విషహాన్ కాలపాశోపమాన్ రణే
రాముడు యుద్ధంలో వందలాది, వేలాది పదునైన బాణాలను వదిలాడు. అవి ఎదుర్కోలేని, భయంకరమైన, మరణపు పాశాల్లా ఉండేవి.
ముమోచ లీలయా కఙ్కపత్రాన్ కాఞ్చనభూషణాన్। తే శరాః శత్రుసైన్యేషు ముక్తా రామేణ లీలయా
రాముడు సులభంగా బంగారు అలంకారాలున్న పక్షిపక్షాలతో కూడిన బాణాలను వదిలాడు. ఆ బాణాలు శత్రుసైన్యంలో రాముడు ఆటగా వదిలినవిగా పడ్డాయి.
ఆదదూ రక్షసాం ప్రాణాన్ పాశాః కాలకృతా ఇవ। భిత్త్వా రాక్షసదేహాంస్తాంస్తే శరా రుధిరాప్లుతాః
మరణదేవుడు వేసిన పాశాల్లా, ఆ బాణాలు రాక్షసుల ప్రాణాలను తీసుకున్నాయి. రాక్షసుల శరీరాలను ఛేదించి, ఆ బాణాలు రక్తంతో తడిసిపోయాయి.
అన్తరిక్షగతా రేజుర్దీప్తాగ్నిసమతేజసః। అసంఖ్యేయాస్తు రామస్య సాయకాశ్చాపమణ్డలాత్
ఆ బాణాలు ఆకాశంలోకి ఎగిరి, అగ్ని సమానమైన తేజస్సుతో మెరిసిపోయాయి. రాముని విల్లు నుండి లెక్కలేనన్ని బాణాలు బయటపడ్డాయి.
వినిష్పేతురతీవోగ్రా రక్షఃప్రాణాపహారిణః। తైర్ధనూంషి ధ్వజాగ్రాణి చర్మాణి కవచాని చ
అత్యంత భయంకరంగా వెలువడిన ఆ బాణాలు రాక్షసుల ప్రాణాలను తీసేశాయి. వాటితో రాముడు విల్లు, ధ్వజాల తలలు, కవచాలు, రక్షణలన్నీ కోసేశాడు.
బాహూన్ సహస్తాభరణానూరూన్ కరికరోపమాన్। చిచ్ఛేద రామః సమరే శతశోఽథ సహస్రశః
రాముడు యుద్ధంలో వందలాది, వేలాది చేతికి ఆభరణాలు ఉన్న భుజాలు, ఏనుగు తొండాల్లాంటి తొడలను కోసేశాడు.
హయాన్ కాఞ్చనసంనాహాన్ రథయుక్తాన్ ససారథీన్। గజాంశ్చ సగజారోహాన్ సహయాన్ సాదినస్తదా
బంగారు అలంకారాలు ఉన్న గుర్రాలు, రథాలకు కట్టినవాటిని, వాటి సారథులతో పాటు, ఏనుగులను, వాటి పైకారులను, గుఱ్ఱస్వారులను కూడా రాముడు సంహరించాడు.
చిచ్ఛిదుర్బిభిదుశ్చైవ రామబాణా గుణచ్యుతాః। పదాతీన్ సమరే హత్వా హ్యనయద్ యమసాదనమ్
రాముని విల్లు నుండి వదిలిన బాణాలు వారిని చీల్చి, పగలగొట్టాయి. యుద్ధంలో పాదసేనను సంహరించి, వారిని యమలోకానికి పంపించాడు.
తత్సైన్యం వివిధైర్బాణైరర్దితం మర్మభేదిభిః। న రామేణ సుఖం లేభే శుష్కం వనమివాగ్నినా
రాముడు విరివిగా సంధించిన బాణాలు ఆ సైన్యాన్ని గుండెల్లోకి తాకగా, ఆ సైన్యం కాస్త విశ్రాంతి కూడా పొందలేకపోయింది. అది ఎండిపోయిన అడవి మంటలో పడినట్లే అయింది.
కేచిద్ భీమబలాః శూరాః ప్రాసాన్ శూలాన్ పరశ్వధాన్। చిక్షిపుః పరమక్రుద్ధా రామాయ రజనీచరాః
కొంతమంది భయంకరమైన బలవంతులు, ధైర్యవంతులు, రాత్రిపూట సంచరించే రాక్షసులు, పరమకోపంతో రామునిపై కత్తులు, కటారాలు, గొడ్డళ్లను విసిరారు.
తేషాం బాణైర్మహాబాహుః శస్త్రాణ్యావార్య వీర్యవాన్। జహార సమరే ప్రాణాంశ్చిచ్ఛేద చ శిరోధరాన్
వీరుడు అయిన రాముడు తన బాణాలతో వారి ఆయుధాలను అడ్డగించి, యుద్ధంలో వారి ప్రాణాలను తీసేశాడు; వారి తలలు, మెడలు కోసేశాడు.
తే ఛిన్నశిరసః పేతుశ్ఛిన్నచర్మశరాసనాః। సుపర్ణవాతవిక్షిప్తా జగత్యాం పాదపా యథా
తలలు, కవచాలు, విల్లు విరిగిపోయిన వారు భూమిపై చెట్లు గాలికి తుడిపాటుగా పడిపోతున్నట్లుగా అక్కడక్కడా కూలిపోయారు.
అవశిష్టాశ్చ యే తత్ర విషణ్ణాస్తే నిశాచరాః। ఖరమేవాభ్యధావన్త శరణార్థం శరాహతాః
అక్కడ మిగిలిన, బాణాలతో గాయపడి, మనసు విసుగుపోయిన రాత్రిపూట సంచరించే వారు రక్షణ కోసం ఖరుడి దగ్గరకు పరుగెత్తారు.
తాన్ సర్వాన్ ధనురాదాయ సమాశ్వాస్య చ దూషణః। అభ్యధావత్ సుసంక్రుద్ధః క్రుద్ధం క్రుద్ధ ఇవాన్తకః
దూషణుడు తన విల్లు తీసుకుని వారందరినీ ధైర్యపరచి, తీవ్రమైన కోపంతో ముందుకు దూకాడు. ఆ కోపంతో యమధర్మరాజు వచ్చినట్లుగా కనిపించాడు.
నివృత్తాస్తు పునః సర్వే దూషణాశ్రయనిర్భయాః। రామమేవాభ్యధావన్త సాలతాలశిలాయుధాః
దూషణుని ఆధారంతో భయాన్ని వదిలేసిన వారు, తిరిగి సాల, తాళ చెట్లు, రాళ్లు ఆయుధాలుగా పట్టుకుని రామునిపై దూకారు.
శూలముద్గరహస్తాశ్చ పాశహస్తా మహాబలాః। సృజన్తః శరవర్షాణి శస్త్రవర్షాణి సంయుగే
శూలాలు, గొడ్డళ్లను, గొప్ప బలమున్న వారు తాళిపట్టు పట్టుకుని, యుద్ధంలో బాణాల వర్షాన్ని, ఆయుధాల వర్షాన్ని కురిపించారు.
ద్రుమవర్షాణి ముఞ్చన్తః శిలావర్షాణి రాక్షసాః। తద్ బభూవాద్భుతం యుద్ధం తుములం రోమహర్షణమ్
రాక్షసులు చెట్ల వర్షాన్ని, రాళ్ల వర్షాన్ని విసురుతూ, ఆ యుద్ధాన్ని భయంకరంగా, గొప్ప హడావుడితో, రోమాలు నిక్కబొడుచుకునేలా మార్చారు.
రామస్యాస్య మహాఘోరం పునస్తేషాం చ రక్షసామ్। తే సమన్తాదభిక్రుద్ధా రాఘవం పునరార్దయన్
మళ్లీ ఆ రాక్షసులు చుట్టూ నుంచీ రామునిపై భయంకరంగా దాడి చేశారు. రాముడు, వాళ్ల మధ్య యుద్ధం మరింత భయంకరంగా మారింది.
తతః సర్వా దిశో దృష్ట్వా ప్రదిశశ్చ సమావృతాః। రాక్షసైః సర్వతః ప్రాప్తైః శరవర్షాభిరావృతః
అప్పుడు అన్ని దిశలు, ప్రాంతాలు రాక్షసులతో నిండిపోయి, బాణాల వర్షంతో చుట్టూ చుట్టుముట్టబడి ఉన్నదాన్ని రాముడు చూశాడు.
స కృత్వా భైరవం నాదమస్త్రం పరమభాస్వరమ్। సమయోజయద్ గాన్ధర్వం రాక్షసేషు మహాబలః
అప్పుడే రాముడు భయంకరమైన శబ్దంతో ప్రకాశించే గాంధర్వాస్త్రాన్ని సంధించి, రాక్షసులపై ప్రయోగించాడు.
తతః శరసహస్రాణి నిర్యయుశ్చాపమణ్డలాత్। సర్వా దశ దిశో బాణైరాపూర్యన్త సమాగతైః
విల్లు వంపు నుండి వేలాది బాణాలు ఒక్కసారిగా బయలుదేరి, పది దిశలన్నీ బాణాలతో నిండిపోయాయి.
నాదదానం శరాన్ ఘోరాన్ విముఞ్చన్తం శరోత్తమాన్। వికర్షమాణం పశ్యన్తి రాక్షసాస్తే శరార్దితాః
బాణాలతో గాయపడ్డ రాక్షసులు, రాముడు భయంకరమైన బాణాలను ఎక్కుపెట్టడం, సంధించడం, విసురడం చూస్తూ ఉండిపోయారు.
శరాన్ధకారమాకాశమావృణోత్ సదివాకరమ్। బభూవావస్థితో రామః ప్రక్షిపన్నివ తాన్ శరాన్
ఆ బాణాల వర్షం వల్ల ఆకాశం, సూర్యుడు ఉన్నా కూడా, చీకటిగా మారింది. రాముడు నిలబడి ఆ బాణాలను విసురుతున్నట్లుగా కనిపించాడు.
యుగపత్పతమానైశ్చ యుగపచ్చ హతైర్భృశమ్। యుగపత్పతితైశ్చైవ వికీర్ణా వసుధాభవత్
ఒకేసారి పడిపోతున్నవారు, ఒకేసారి చనిపోయినవారు, ఒకేసారి నేలపై కూలినవారు – వాళ్లతో భూమంతా చిత్తడిగా మారింది.
నిహతాః పతితాః క్షీణాశ్ఛిన్నా భిన్నా విదారితాః। తత్ర తత్ర స్మ దృశ్యన్తే రాక్షసాస్తే సహస్రశః
అక్కడక్కడ వేలాది రాక్షసులు చంపబడినవారు, పడిపోయినవారు, శక్తి లేని వారు, తలలు, అవయవాలు కోసబడినవారు, చీలిపోయినవారు, చీల్చబడినవారు కనిపించారు.
సోష్ణీషైరుత్తమాఙ్గైశ్చ సాఙ్గదైర్బాహుభిస్తథా। ఊరుభిర్బాహుభిశ్ఛిన్నైర్నానారూపైర్విభూషణైః
పాగాలు, తలలు, కంకణాలు, చేతులు, తొడలు, చేతులు కోసబడినవి, అనేక రకాల అలంకారాలతో అలంకరించబడినవి అక్కడక్కడా పడి ఉన్నాయి.