తిర్యగ్యోనిగతానాం చ శతాని సరయూజలమ్ । సమ్ప్రాప్య త్రిదివం జగ్ముః ప్రభాసురవపూంషి చ । దివ్యా దివ్యేన వపుషా దేవా దీప్తా ఇవాభవన్ ।। ౭.౧౧౦.
జంతు జన్మలో పుట్టిన వందలాది జీవులు సరయూ నీటిని చేరి, స్వర్గానికి వెళ్లారు. వారు ప్రకాశవంతమైన శరీరాలతో దేవతల్లా వెలిగిపోయారు.
గత్వా తు సరయూతోయం స్థావరాణి చరాణి చ । ప్రాప్య తత్తోయవిక్లేదం దేవలోకముపాగమన్ ।। ౭.౧౧౦.
సరయూ నీటిలోకి ప్రవేశించిన స్థావర చర జీవులు, ఆ నీటి స్పర్శతో దేవలోకాన్ని పొందారు.
తస్మిన్నపి సమాపన్నా ఋక్షవానరరాక్షసాః । తే ఽపి స్వర్గం ప్రవివిశుర్దేహాన్నిక్షిప్య చామ్భసి ।। ౭.౧౧౦.
అక్కడ ఎలుగుబంట్లు, వానరులు, రాక్షసులు కూడా ప్రవేశించి, తమ శరీరాలను నీటిలో విడిచిపెట్టి స్వర్గంలోకి చేరారు.
తతః సమాగతాన్సర్వాన్స్థాప్య లోకగురుర్దివి । జగామ త్రిదశైః సార్ధం సదా హృష్టైర్దివం మహత్ ।। ౭.౧౧౦.
అందరినీ స్వర్గంలో స్థాపించిన తరువాత, లోకగురు దేవతలతో కలిసి మహా స్వర్గానికి వెళ్లాడు.
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే శ్రీమదుత్తరకాణ్డే దశాధికశతతమః సర్గః
ఇలా వాల్మీకి మహర్షి రచించిన పవిత్రమైన రామాయణంలో ఉత్తరకాండలో వంద పదకొండవ సర్గ ముగిసింది.
ఏతావదేతదాఖ్యానం సోత్తరం బ్రహ్మపూజితమ్ । రామాయణమితి ఖ్యాతం ముఖ్యం వాల్మీకీనా కృతమ్ ।। ౭.౧౧౧.
ఇంతటితో బ్రహ్మదేవుడు పూజించిన ఈ కథ ముగిసింది. వాల్మీకి మహర్షి రచించిన ప్రధాన గ్రంథమైన రామాయణం అని ఇది ప్రసిద్ధి చెందింది.
తతః ప్రతిష్ఠితో విష్ణుః స్వర్గలోకే యథా పురమ్ । యేన వ్యాప్తమిదం సర్వం త్రైలోక్యం సచరాచరమ్ ।। ౭.౧౧౧.
తర్వాత విష్ణువు మునుపటిలాగే స్వర్గలోకానికి వెళ్లాడు. ఆయన వల్ల ఈ మూడూ లోకాలు, చరాచరమంతా నిండిపోయాయి.
తతో దేవాః సగన్ధర్వాః సిద్ధాశ్చ పరమర్షయః । నిత్యం శృణ్వన్తి సన్తుష్టాః దివ్యం రామాయణం దివి ।। ౭.౧౧౧.
అనంతరం దేవతలు, గంధర్వులు, సిద్ధులు, మహర్షులు అందరూ స్వర్గంలో ఈ దివ్య రామాయణాన్ని సంతోషంగా ఎప్పుడూ వినుతారు.
ఇదమాఖ్యానమాయుష్యం సౌభాగ్యం పాపనాశనమ్ । రామాయణం వేదసమం శ్రాద్ధేషు శ్రావయేద్బుధః ।। ౭.౧౧౧.
ఈ కథ ఆయుర్దాయం, శుభఫలితాన్ని ఇస్తుంది, పాపాలను నశింపజేస్తుంది. వేదసమానమైన రామాయణాన్ని శ్రాద్ధకాలంలో పండితులు వినిపించాలి.
అపుత్రో లభతే పుత్రమధనో లభతే ధనమ్ । సర్వపాపైః ప్రముచ్యేత పదమప్యస్య యః పఠేత్ ।। ౭.౧౧౧.
పిల్లలేని వాడికి పిల్లలు కలుగుతారు, దరిద్రుడికి ధనం లభిస్తుంది. ఈ గ్రంథంలోని ఒక్క శ్లోకాన్ని చదివినవాడు కూడా అన్ని పాపాల నుండి విముక్తి పొందుతాడు.
పాపాన్యపి చ యః కుర్యాదహన్యహని మానవః । పఠత్యేకమపి శ్లోకం పాపాత్స పరిముచ్యతే ।। ౭.౧౧౧.
ఒక మనిషి ప్రతిరోజూ పాపాలు చేసినా, ఒక్క శ్లోకాన్ని చదివితే ఆ పాపాల నుండి విముక్తి పొందుతాడు.
వాచకాయ చ దాతవ్యం వస్త్రం ధేనుం హిరణ్యకమ్ । వాచకే పరితుష్టే తు తుష్టాః స్యుః సర్వదేవతాః ।। ౭.౧౧౧.
వినిపించే వారికి వస్త్రం, ఆవు, బంగారం ఇవ్వాలి. వినిపించే వారు సంతృప్తి చెందితే, అన్ని దేవతలు సంతోషిస్తారు.
ఏతదాఖ్యానమాయుష్యం పఠన్రామాయణం నరః । సపుత్రపౌత్రో లోకే ఽస్మిన్ప్రేత్య చేహ మహీయతే ।। ౭.౧౧౧.
ఈ రామాయణం అనే ఆయుర్దాయాన్ని ఎవడు పఠిస్తాడో, అతడు ఈ లోకంలో కుమారులు, మనవళ్లు కలిగి గౌరవించబడతాడు. మరణించిన తరువాత కూడా అతడికి మహిమ కలుగుతుంది.
అయోధ్యా ఽపి పురీ రమ్యా శూన్యా వర్షగణాన్బహూన్ । ఋషభం ప్రాప్య రాజానం నివాసముపయాస్యతి ।। ౭.౧౧౧.
అయోధ్య అనే అందమైన పట్టణం ఎన్నో సంవత్సరాలు ఖాళీగా ఉన్న తర్వాత, ఋషభ అనే రాజును పొందినప్పుడు మళ్లీ జనంతో నిండిపోతుంది.
ఏతదాఖ్యానమాయుష్యం సభవిష్యం సహోత్తరమ్ । కృతవాన్ప్రచేతసః పుత్రస్తద్బ్రహ్మాప్యన్వమన్యత ।। ౭.౧౧౧.
ఈ ఆయుర్దాయమైన కథను, భవిష్యత్తు భాగాలతో కలిపి, ప్రచేతసుని కుమారుడు రచించాడు. దీనిని బ్రహ్మ కూడా ఆమోదించాడు.
అశ్వమేధసహస్రస్య వాజపేయాయుతస్య చ । లభతే శ్రావణాదేవ సర్గస్యైకస్య మానవః ।। ౭.౧౧౧.
ఈ కథలో ఒక్క అధ్యాయాన్ని వినడానికే, మనిషికి వెయ్యి అశ్వమేధ యాగాలు, పది వేల వాజపేయ యాగాల ఫలం లభిస్తుంది.
ప్రయాగాదీని తీర్థాని గఙ్గాద్యాః సరితస్తథా । నైమిశాదీన్యరణ్యాని కురుక్షేత్రాదికాన్యపి । గతాని తేన లోకే ఽస్మిన్యేన రామాయణం శ్రుతమ్ ।। ౭.౧౧౧.
ఈ లోకంలో ఎవడు రామాయణాన్ని వినాడో, అతడు ప్రయాగాది తీర్థాలు, గంగా వంటి నదులు, నైమిశారణ్యం వంటి అరణ్యాలు, కురుక్షేత్రాది పవిత్ర ప్రదేశాలు అన్నింటినీ సందర్శించినట్లే.
హేమభారం కురుక్షేత్రే గ్రస్తే భానౌ ప్రయచ్ఛతి । యశ్చ రామాయణం లోకే శృణోతి సదృశావుభౌ ।। ౭.౧౧౧.
సూర్య గ్రహణ సమయంలో కురుక్షేత్రంలో బంగారం దానం చేసినవాడు, ఈ లోకంలో రామాయణాన్ని వినేవాడు—ఇద్దరూ సమానమే.
సమ్యక్ఛ్రద్ధాసమాయుక్తః శృణుతే రాఘవీం కథామ్ । సర్వపాపాత్ప్రముచ్యేత విష్ణులోకం స గచ్ఛతి ।। ౭.౧౧౧.
ఎవడు సంపూర్ణ భక్తితో రాఘవుని కథను వినాడో, అతడు అన్ని పాపాల నుండి విముక్తి పొంది విష్ణు లోకాన్ని చేరుతాడు.
ఆదికావ్యమిదం త్వార్షం పురా వాల్మీకినా కృతమ్ । యః శృణోతి సదా భక్త్యా స గచ్ఛేద్వైష్ణవీం తనుమ్ ।। ౭.౧౧౧.
ఇది వాల్మీకి మహర్షి రచించిన ప్రాచీన కావ్యం. ఎవరైనా ఎప్పుడూ భక్తితో దీనిని వినితే, వారు వైష్ణవ దేహాన్ని పొందుతారు.
పుత్రదారాశ్చ వర్ధన్తే సమ్పదః సన్తతిస్తథా । సత్యమేతద్విదిత్వా తు శ్రోతవ్యం నియతాత్మభిః ।। ౭.౧౧౧.
పిల్లలు, భార్యలు, సంపద, వంశం—all ఇవన్నీ పెరుగుతాయి. ఇది నిజమని తెలుసుకుని నియమంగా ఉన్నవారు తప్పక వినాలి.
గాయత్ర్యాశ్చ స్వరూపం తద్రామాయణమనుత్తమమ్ ।। ౭.౧౧౧.
ఈ రామాయణమే గాయత్రి మంత్రానికి అసలైన రూపం.
అపుత్రో లభతే పుత్రమధనో లభతే ధనమ్ । సర్వపాపైః ప్రముచ్యేత పదమప్యస్య యః పఠేత్ ।। ౭.౧౧౧.
పిల్లలేని వాడికి పిల్లలు, ధనం లేని వాడికి ధనం లభిస్తుంది. ఈ కథలో ఒక్క పదాన్ని చదివినవాడు కూడా అన్ని పాపాల నుండి విముక్తి పొందుతాడు.
యః పఠేచ్ఛృణుయాన్నిత్యం చరితం రాఘవస్య హ । భక్త్యా నిష్కల్మషో భూత్వా దీర్ఘమాయురవాప్నుయాత్ ।। ౭.౧౧౧.
ఎవడు ప్రతిరోజూ భక్తితో, పవిత్ర హృదయంతో రాఘవుని చరిత్రను చదువుతాడో లేదా వింటాడో, అతడు దీర్ఘాయువు పొందుతాడు.
చిన్తయేద్రాఘవం నిత్యం శ్రేయః ప్రాప్తుం య ఇచ్ఛతి । శ్రావయేదిదమాఖ్యానం బ్రాహ్మణేభ్యో దినే దినే ।। ౭.౧౧౧.
ఎవరు శ్రేయస్సు కోరుతారో వారు ఎప్పుడూ రాఘవుని ధ్యానం చేయాలి, ఈ కథను ప్రతిరోజూ బ్రాహ్మణులకు వినిపించాలి.
యస్త్విదం రఘునాథస్య చరితం సకలం పఠేత్ । సో ఽసుక్షయే విష్ణులోకం గచ్ఛత్యేవ న సంశయః ।। ౭.౧౧౧.
ఎవరు ఈ రఘునాథుని చరిత్రను పూర్తిగా చదువుతారో వారు తప్పకుండా విష్ణు లోకానికి చేరుతారు—ఇందులో సందేహమే లేదు.
పితా పితామహస్తస్య తథైవ ప్రపితామహః । తత్పితా తత్పితా చైవ విష్ణుం యాన్తి న సంశయః ।। ౭.౧౧౧.
అతని తండ్రి, తాత, పరతాత, వారి తండ్రులు కూడా అందరూ తప్పకుండా విష్ణువును చేరుతారు.
చతుర్వర్గప్రదం నిత్యం చరితం రాఘవస్య తు । తస్మాద్యత్నవతా నిత్యం శ్రోతవ్యం పరమం సదా ।। ౭.౧౧౧.
రాఘవుని చరిత్ర నిత్యం చదువుట వల్ల ధర్మార్థకామమోక్షాలు లభిస్తాయి. అందుకే దీనిని ఎల్లప్పుడూ శ్రద్ధగా వినాలి.
శృణ్వన్రామాయణం భక్త్యా యః పాదం పదమేవ వా । స యాతి బ్రహ్మణః స్థానం బ్రహ్మణా పూజ్యతే సదా ।। ౭.౧౧౧.
ఎవడు భక్తితో రామాయణంలో ఒక్క పదాన్ని లేదా ఒక్క పాదాన్ని విన్నా, అతడు బ్రహ్మలోకాన్ని చేరి బ్రహ్మ ద్వారా ఎప్పుడూ గౌరవించబడతాడు.
ఏవమేతత్పురావృత్తమాఖ్యానం భద్రమస్తు వః । ప్రవ్యాహరత విస్రబ్ధం బలం విష్ణోః ప్రవర్ధతామ్ ।। ౭.౧౧౧.
ఇలా ఈ పురాతన కథను చెప్పాను. మీకు శుభం కలగాలి. ధైర్యంగా దీనిని ప్రచారం చేయండి—విష్ణువు శక్తి మరింత పెరగాలి.