సా వేపమానా లజ్జన్తీ భీతా కరకృతాఞ్జలిః । నలకూబరమాసాద్య పాదయోర్నిపపాత హ ।। ౭.౨౬.
ఆమె భయంతో వణికుతూ, సిగ్గుతో తల దించుకుని, చేతులు ముడుచుకుని, నలకూబరుని దగ్గరకు వెళ్లి అతని పాదాల వద్ద పడిపోయింది.
తదవస్థాం చ తాం దృష్ట్వా మహాత్మా నలకూబరః । అబ్రవీత్కిమిదం భద్రే పాదయోః పతితా ఽసి మే ।। ౭.౨౬.
ఆమెను ఆ స్థితిలో చూసిన మహాత్ముడు నలకూబరుడు, "ఏమిటి భద్రే, నువ్వు నా పాదాలకు ఎందుకు పడిపోయావు?" అని అడిగాడు.
సా వై నిఃశ్వసమానా తు వేపమానా కృతాఞ్జలిః । తస్మై సర్వం యథాతత్త్వమాఖ్యాతుముపచక్రమే ।। ౭.౨౬.
ఆమె ఊపిరి పీలుస్తూ, వణికుతూ, చేతులు ముడుచుకుని, జరిగినదంతా యథాతథంగా అతనికి చెప్పడం ప్రారంభించింది.
ఏష దేవ దశగ్రీవః ప్రాప్తో గన్తుం త్రివిష్టపమ్ । తేన సైన్యసహాయేన నిశేయం పరిణామితా ।। ౭.౨౬.
"ప్రభూ! ఈ దశగ్రీవుడు స్వర్గానికి వెళ్లాలని వచ్చాడు. తన సేనతో కలిసి నన్ను బలవంతంగా తీసుకెళ్లాడు."
ఆయన్తీ తేన దృష్టా ఽస్మి త్వత్సకాశమరిన్దమ । గృహీతా తేన పృష్టా ఽస్మి కస్య త్వమితి రక్షసా ।। ౭.౨౬.
"నేను వస్తుండగా, అతడు నన్ను చూచి, శత్రువులను జయించినవాడా! నన్ను పట్టుకుని, 'నువ్వెవరి వారు?' అని అడిగాడు."
మయా తు సర్వం యత్సత్యం తస్మై సర్వం నివేదితమ్ । కామమోహాభిభూతాత్మా నాశ్రౌషీత్తద్వచో మమ ।। ౭.౨౬.
"నేను నిజాన్ని అన్నీ అతనికి చెప్పాను. కానీ కామమూ మోహమూ అతనిని ముంచేయడంతో, నా మాటలు వినలేదు."
యాచ్యమానో మయా దేవ స్నుషా తే ఽహమితి ప్రభో । తత్సర్వం పృష్ఠతః కృత్వా బలాత్తేనాస్మి ధర్షితా ।। ౭.౨౬.
"ప్రభూ! నేను 'నేను నీ కోడలు' అని ఎంత చెప్పినా, అతడు నా మాటలు పట్టించుకోకుండా, బలవంతంగా నన్ను అవమానించాడు."
ఏవం త్వమపరాధం మే క్షన్తుమర్హసి సువ్రత । న హి తుల్యం బలం సౌమ్య స్త్రియాశ్చ పురుషస్య చ ।। ౭.౨౬.
"అలా జరిగినందుకు నన్ను క్షమించాలి స్వామీ! స్త్రీకి, పురుషుడికి బలం సమానం కాదు కదా."
ఏతఛుత్వా తు సఙ్క్రుద్ధస్తదా వైశ్రవణాత్మజః । ధర్షణాం తాం పరాం శ్రుత్వా ధ్యానం సమ్ప్రవివేశ హ ।। ౭.౨౬.
ఇలా విని, వైశ్రవణుని కుమారుడు కోపంతో మండిపడి, ఆ ఘోరమైన దురాచారం గురించి తెలుసుకుని, ధ్యానంలోకి వెళ్లిపోయాడు.
తస్య తత్కర్మ విజ్ఞాయ తదా వైశ్రవణాత్మజః । ముహూర్తాత్క్రోధతామ్రాక్షస్తోయం జగ్రాహ పాణినా ।। ౭.౨౬.
ఆ కార్యాన్ని గ్రహించిన వైశ్రవణుని కుమారుడు, కోపంతో కళ్లెర్రగా మారి, క్షణంలో నీటిని చేతితో పట్టుకున్నాడు.
గృహీత్వా సలిలం సర్వముపస్పృశ్య యథావిధి । ఉత్ససర్జ యథా శాపం రాక్షసేన్ద్రాయ దారుణమ్ ।। ౭.౨౬.
అన్ని నీళ్ళు తీసుకుని, విధిగా శుద్ధి చేసుకుని, రాక్షసాధిపతికి భయంకరమైన శాపాన్ని ఉచ్చరించాడు.
అకామా తేన యస్మాత్త్వం బలాద్భద్రే ప్రధర్షితా । తస్మాత్స యువతీమన్యాం నాకామాముపయాస్యతి ।। ౭.౨౬.
"భద్రే! నువ్వు ఇష్టం లేకుండా బలవంతంగా అవమానించబడినందువల్ల, ఇకపై అతడు మరొక ఇష్టంలేని యువతిని దగ్గర పడడు."
యదా హ్యకామాం కామార్తో ధర్షయిష్యతి యోషితమ్ । మూర్ధా తు సప్తధా తస్య శకలీభవితా తదా ।। ౭.౨౬.
"ఎవరైనా కామంతో ఇష్టం లేని స్త్రీని బలవంతంగా అవమానిస్తే, వెంటనే అతని తల ఏడు ముక్కలుగా చీలిపోతుంది."
తస్మిన్నుదాహృతే శాపే జ్వలితాగ్నిసమప్రభే । దేవదున్దుభయో నేదుః పుష్పవృష్టిశ్చ ఖాచ్చ్యుతా । పితామహముఖాశ్చైవ సర్వే దేవాః ప్రహర్షితాః ।। ౭.౨౬.
ఆ అగ్ని వంటి శాపం పలికినప్పుడు, దేవతలు మృదంగాలు మోగించగా, ఆకాశం నుంచి పుష్పవృష్టి కురిసింది. పితామహుడు ముందుండి అందరు దేవతలు ఆనందించారు.
జ్ఞాత్వా లోకగతిం సర్వాం తస్య మృత్యుం చ రక్షసః । ఋషయః పితరశ్చైవ ప్రీతిమాపురనుత్తమామ్ ।। ౭.౨౬.
లోకగతి మొత్తం, ఆ రాక్షసుని మరణాన్ని తెలుసుకున్న ఋషులు, పితృదేవతలు అపూర్వమైన ఆనందాన్ని పొందారు.
శ్రుత్వా తు స దశగ్రీవస్తం శాపం రోమహర్షణమ్ । నారీషు మైథునే భావం నాకామాస్వభ్యరోచయత్ ।। ౭.౨౬.
దశగ్రీవుడు ఆ భయంకరమైన శాపాన్ని విని, ఇకపై ఇష్టం లేని స్త్రీలతో సంయోగంలో ఆనందాన్ని అనుభవించలేదు.
తేన నీతాః స్త్రియః ప్రీతిమాపుః సర్వాః పతివ్రతాః । నలకూబరనిర్ముక్తం శాపం శ్రుత్వా మనఃప్రియమ్ ।। ౭.౨౬.
నలకూబరుడు వేసిన శాపాన్ని వినగానే, అతను తీసుకెళ్లిన అన్ని పతివ్రతలు హర్షంతో మనసారా ఆనందించాయి.
కైలాసం లఙ్ఘయిత్వాథ దశగ్రీవః స రావణః । ఆససాద మహాతేజా ఇన్ద్రలోకం నిశాచరః ।। ౭.౨౭.
అప్పుడు పది తలల రావణుడు, కైలాసాన్ని దాటి, మహాశక్తిశాలి అయిన ఆ రాత్రివేళ సంచరించే రాక్షసుడు, ఇంద్ర లోకానికి చేరుకున్నాడు.
తస్య రాక్షససైన్యస్య సమన్తాదుపయాస్యతః । దేవలోకం యయౌ శబ్దో మథ్యమానార్ణవోపమః ।। ౭.౨౭.
అతని రాక్షస సేన అన్ని దిక్కుల నుంచీ దేవ లోకాన్ని దూసుకొస్తుండగా, సముద్రాన్ని మథించినప్పుడు వచ్చే శబ్దంలా ఒక గొప్ప గోళం వినిపించింది.
శ్రుత్వా తు రావణం ప్రాప్తమిన్ద్రశ్చలిత ఆసనాత్ । అబ్రవీత్తత్ర తాన్ దేవాన్ సర్వానేవ సమాగతాన్ ।। ౭.౨౭.
రావణుడు వచ్చాడని విని, ఇంద్రుడు తన ఆసనంలో నుంచి ఉలిక్కిపడి, అక్కడ కూడిన అన్ని దేవతలను ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాడు.
ఆదిత్యాన్సవసూన్రుద్రాన్విశ్వాన్సాధ్యాన్మరుద్గణాన్ । సజ్జీభవత యుద్ధార్థం రావణస్య దురాత్మనః ।। ౭.౨౭.
ఆదిత్యులు, వసువులు, రుద్రులు, విశ్వదేవతలు, సాధ్యులు, మరుత్ గణమంతా — మీరు అందరూ దుష్టుడైన రావణునితో యుద్ధానికి సిద్ధంగా ఉండండి!
ఏవముక్తాస్తు శక్రేణ దేవాః శక్రసమా యుధి । సన్నహ్య సుమహాసత్త్వా యుద్ధశ్రద్ధాసమన్వితాః ।। ౭.౨౭.
శక్రుడు ఇలా చెప్పగానే, యుద్ధంలో అతనితో సమానమైన దేవతలు, గొప్ప శక్తితో, యుద్ధం చేయాలనే ఉత్సాహంతో ఆయుధాలు ధరించి సిద్ధమయ్యారు.
స తు దీనః పరిత్రస్తో మహేన్ద్రో రావణం ప్రతి । విష్ణోః సమీపమాగత్య వాక్యమేతదువాచ హ ।। ౭.౨౭.
కానీ మహేంద్రుడు, రావణుడి భయంతో మనసులో దిగులుతో, విష్ణువు దగ్గరకు వెళ్లి ఇలా అన్నాడు.
విష్ణో కథం కరిష్యామి మహావీర్యపరాక్రమః । అసౌ హి బలవద్రక్షో యుద్ధార్థమభివర్తతే ।। ౭.౨౭.
విష్ణువూ! నేను ఏమి చేయాలి? ఆ మహా వీరుడైన రాక్షసుడు యుద్ధానికి ముందుకు వస్తున్నాడు.
వరప్రదానాద్బలవాన్న ఖల్వన్యేన హేతునా । తత్తు సత్యవచః కార్యం యదుక్తం పద్మయోనినా ।। ౭.౨౭.
అతనికి వరాల వల్లే ఇంత బలం వచ్చింది, ఇంకేమీ కారణం లేదు. పద్మయోని చెప్పిన మాట తప్పకుండా నెరవేర్చాలి.
తద్యథా నముచిర్వృత్రో బలిర్నరకశమ్బరౌ । త్వద్బలం సమవష్టభ్య మయా దగ్ధాస్తథా కురు ।। ౭.౨౭.
నాకు నీవిచ్చిన బలంతోనే, నామూచి, వృత్రుడు, బలి, నరకుడు, శంబరుడు నాశనం అయ్యారు. అలాగే ఇప్పుడు కూడా అదే చేయు.
నహ్యన్యో దేవదేవేశ త్వామృతే మధుసూదన । గతిః పరాయణం నాస్తి త్రైలోక్యే సచరాచరే ।। ౭.౨౭.
దేవతల దేవా! మధుసూదనా! నీ తప్ప ఈ మూడు లోకాలలో, చలించేవాటికైనా, అచలమైనవాటికైనా, మరొక ఆశ్రయం లేదు.
త్వం హి నారాయణః శ్రీమాన్పద్మనాభః సనాతనః । త్వయేమే స్థాపితా లోకాః శక్రశ్చాహం సురేశ్వరః ।। ౭.౨౭.
నీవే నారాయణుడు, మహిమతో నిండినవాడు, పద్మనాభుడు, శాశ్వతుడు. ఈ లోకాలు నీ వల్లే నిలిచాయి. శక్రుడూ నేనూ నీ అనుగ్రహంతోనే ఉన్నాం.
త్వయా సృష్టమిదం సర్వం త్రైలోక్యం సచరాచరమ్ । త్వామేవ భగవన్సర్వే ప్రవిశన్తి యుగక్షయే ।। ౭.౨౭.
ఈ మూడు లోకాలు, అందులోని చలించేవి, అచలమైనవి అన్నీ నీ చేత సృష్టించబడ్డాయి. యుగాంతంలో, ప్రభూ, అన్నీ నీలోనే లయమవుతాయి.
తదాచక్ష్వ యథా తత్త్వం దేవదేవ మమ స్వయమ్ । అపి చక్రసహాయస్త్వం యోత్స్యసే రావణం ప్రభో ।। ౭.౨౭.
కాబట్టి దేవతల దేవా! నిజంగా ఏం జరుగుతుందో నీవే నాకు చెప్పు. ప్రభూ! నీవు చక్రాయుధంతో రావణునితో యుద్ధం చేస్తావా?