సంహ్రాదిః ప్రఘసశ్చైవ భాసకర్ణశ్చ రాక్షసః । రాకా పుష్పోత్కటా చైవ కైకసీ చ శుచిస్మితా ౭.౫.
సంహ్రాదిః, ప్రఘాసుడు, భాసకర్ణుడు అనే రాక్షసుడు; అలాగే రాకా, పుష్పోట్కటా, శుచిస్మిత అయిన కైకసీ.
మాలేస్తు వసుధా నామ గన్ధర్వీ రూపశాలినీ । భార్యాసీత్పద్మపత్రాక్షీ స్వక్షీ యక్షీవరోపమా ।। ౭.౫.
మాలికి వసుధ అనే గంధర్వకన్య భార్యగా ఉండేది. ఆమె పద్మపత్రాలాంటి కళ్లతో, సొంత సోదరి, ఉత్తమ యక్షిణిలతో సమానంగా అందంగా ఉండేది.
సుమాలేరనుజస్తస్యాం జనయామాస యత్ ప్రభో । అపత్యం కథ్యమానం తు మయా త్వం శృణు రాఘవ ।। ౭.౫.
సుమాళి తమ్ముడు ఆ అమ్మాయికి పుత్రసంతానం కలిగించాడు, ప్రభూ. ఆ సంతానం గురించి నేను చెప్పబోతున్నాను, రాఘవా, మీరు వినండి.
అనిలశ్చానలశ్చైవ హరః సమ్పాతిరేవ చ । ఏతే విభీషణామాత్యా మాలేయాస్తు నిశాచరః ।। ౭.౫.
అనిలుడు, అనలుడు, హరుడు, సంపాతి — వీరే మాలేయులు, విభీషణుని మంత్రులు, రాత్రివేళ సంచరించే రాక్షసులు.
తతస్తు తే రాక్షసపుఙ్గవాస్త్రయో నిశాచరైః పుత్రశతైశ్చ సంవృతాః । సురాన్సహేన్ద్రానృషినాగయక్షాన్బబాధిరే తాన్బహువీర్యదర్పితాః ।। ౭.౫.
ఆ ముగ్గురు రాక్షసశ్రేష్ఠులు, వందలాది రాక్షస కుమారులతో కలిసి, పరాక్రమంతో మదించి, ఇంద్రుడు, దేవతలు, ఋషులు, నాగులు, యక్షులతో సహా అందరినీ బాధించారు.
జగద్భ్రమన్తో ఽనిలవద్దురాసదా రణేషు మృత్యుప్రతిమానతేజసః । వరప్రదానాదతిగర్వితా భృశం క్రతుక్రియాణాం ప్రశమఙ్కరాః సదా ।। ౭.౫.
వారు గాలివలె లోకాలన్నీ సంచరిస్తూ, యుద్ధంలో ఎదుర్కోలేని వారు, వారి తేజస్సు మరణానికి సమానం. వరాల వలన అత్యంత గర్వంతో ఉండి, ఎప్పుడూ యజ్ఞాలను భంగపరిచేవారు.
తైర్వధ్యమానా దేవాశ్చ ఋషయశ్చ తపోధనాః । భయార్తాః శరణం జగ్ముర్దేవదేవం మహేశ్వరమ్ ।। ౭.౬.
వారి చేత బాధపడిన దేవతలు, తపస్సుతో ఉన్న ఋషులు భయంతో, దేవదేవుడైన మహేశ్వరుని ఆశ్రయానికి వెళ్లారు.
జగత్సృష్ట్యన్తకర్తారమజమవ్యక్తరూపిణమ్ । ఆధారం సర్వలోకానామారాధ్యం పరమం గురుమ్ ।। ౭.౬.
వారు జన్మలేని, కనిపించని రూపంలో ఉన్న, జగత్తును సృష్టించే, లయంచేసే, అన్ని లోకాలకూ ఆధారమైన, ఆరాధ్యుడైన పరమగురువు దగ్గరకు వెళ్లారు.
తే సమేత్య తు కామారిం త్రిపురారిం త్రిలోచనమ్ । ఊచుః ప్రాఞ్జలయో దేవా భయగద్గదభాషిణః ।। ౭.౬.
అందరూ కలిసి, కామద్వేషిని, త్రిపురాసురుడిని సంహరించినవాడిని, త్రినేత్రుడైన శివుని చేతులు జోడించి, భయంతో వణికుతూ ప్రార్థించారు.
సుకేశపుత్రైర్భగవన్పితామహవరోద్ధతైః । ప్రజాధ్యక్ష ప్రజాః సర్వా బాధ్యన్తే రిపుబాధనైః ।। ౭.౬.
ప్రభూ, ప్రాణుల రక్షకా, సుకేశుని కుమారులు పితామహుని వరాల వల్ల ధైర్యంతో, శత్రుత్వంతో అన్ని జీవులను బాధిస్తున్నారు.
శరణ్యాన్యశరణ్యాని హ్యాశ్రమాణి కృతాని నః । స్వర్గాచ్చ దేవాన్ప్రచ్యావ్య స్వర్గే క్రీడన్తి దేవవత్ ।। ౭.౬.
మా ఆశ్రమాలు ముందు ఆశ్రయస్థానాలుగా ఉండేవి, ఇప్పుడు ఎవరికీ రక్షణలేని చోట్లుగా మారాయి. వారు దేవతలను స్వర్గం నుండి తరిమివేసి, అక్కడే దేవతల వలె విహరిస్తున్నారు.
అహం విష్ణురహం రుద్రో బ్రహ్మాహం దేవరాడహమ్ । అహం యమశ్చ వరుణశ్చన్ద్రో ఽహం రవిరప్యహమ్ ।। ౭.౬.
వారు ఇలా అంటున్నారు: 'నేనే విష్ణువు, నేనే రుద్రుడు, నేనే బ్రహ్మ, నేనే దేవేంద్రుడు, నేనే యముడు, నేనే వరుణుడు, నేనే చంద్రుడు, నేనే సూర్యుడు.'
ఇతి మాలీ సుమాలీ చ మాల్యవాంశ్చైవ రాక్షసాః । బాధన్తే సమరోద్ధర్షా యే చ తేషాం పురఃసరాః । తన్నో దేవ భయార్తానామభయం దాతుమర్హసి ।। ౭.౬.
ఇలా మాలి, సుమాలి, మాల్యవాన్ అనే రాక్షసులు, వారి ముందుండే అనుచరులు యుద్ధంలో గర్వంతో మమ్మల్ని బాధిస్తున్నారు. దేవా, మేము భయంతో ఉన్నాము, మాకు రక్షణ కలిగించాలి.
అశివం వపురాస్థాయ జహి వై దేవకణ్టకాన్ ।। ౭.౬.
దయచేసి, శుభం కాని రూపాన్ని ధరించి, దేవతలకు కీడు చేసే వారిని సంహరించండి.
ధన్తే సమరోద్ధర్షా యే చ తేషాం పురఃసరాః । ఇత్యుక్తస్తు సురైః సర్వైః కపర్దీ నీలలోహితః । సుకేశం ప్రతి సాపేక్షః ప్రాహ దేవగణాన్ప్రభుః ।। ౭.౬.
యుద్ధంలో గర్వంతో ముందుండే వారితో పాటు, దేవతలందరూ ఇలా ప్రార్థించగా, జటాజూటంతో, నీలలోహితవర్ణంతో ఉన్న ప్రభువు, సుకేశుని విషయాన్ని పరిగణలోకి తీసుకొని దేవతలతో ఇలా అన్నాడు.
అహం తాన్న హనిష్యామి మయావధ్యా హి తే సురాః । కిం తు మన్త్రం ప్రదాస్యామి యో వై తాన్నిహనిష్యతి ।। ౭.౬.
వారిని నేను చంపను, దేవతలారా, వారు నా చేతిలో చనిపోవడం లేదు. కానీ, వారిని సంహరించగల మంత్రాన్ని నేను మీకు ఇస్తాను.
ఏతమేవ సముద్యోగం పురస్కృత్య మహర్షయః । గచ్ఛధ్వం శరణం విష్ణుం హనిష్యతి స తాన్ప్రభుః ।। ౭.౬.
ఈ సంకల్పంతో, మహర్షులారా, మీరు విష్ణువు ఆశ్రయానికి వెళ్లండి. ఆ ప్రభువు వారిని సంహరిస్తాడు.
తతస్తు జయశబ్దేన ప్రతినన్ద్య మహేశ్వరమ్ । విష్ణోః సమీపమాజగ్ముర్నిశాచరభయార్దితాః ।। ౭.౬.
అంతట, మహేశ్వరునికి జయధ్వని చేసి, రాత్రివేళ సంచరించే రాక్షసుల భయంతో వారు విష్ణువు దగ్గరకు వెళ్లారు.
శఙ్ఖచక్రధరం దేవం ప్రణమ్య బహుమాన్య చ । ఊచుః సమ్భ్రాన్తవద్వాక్యం సుకేశతనయాన్ప్రతి ।। ౭.౬.
శంఖచక్రధారి విష్ణువుకు నమస్కరించి, గౌరవంగా వందనం చేసి, సుకేశుని కుమారుల గురించి కలవరంతో మాటలు చెప్పారు.
సుకేశతనయైర్దేవ త్రిభిస్త్రేతాగ్నిసన్నిభైః । ఆక్రమ్య వరదానేన స్థానాన్యపహృతాని నః ।। ౭.౬.
సుకేశుని ముగ్గురు కుమారులు, త్రేతాయుగంలోని అగ్నిలా ఉగ్రంగా ఉండి, వరాల వల్ల మా స్థలాలను ఆక్రమించారు.
లఙ్కా నామ పురీ దుర్గా త్రికూటశిఖరే స్థితా । తత్ర స్థితాః ప్రబాధన్తే సర్వాన్నః క్షణదాచరాః ।। ౭.౬.
త్రికూట శిఖరంపై ఉన్న లంక అనే పట్టణం ఒక గొప్ప కోటలా ఉంది. అక్కడ నివసించే రాత్రివేళ సంచరించే రాక్షసులు మమ్మల్ని అందరినీ బాధిస్తున్నారు.
స త్వమస్మద్ధితార్థాయ జహి తాన్మధుసూదన । శరణం త్వాం వయం ప్రాప్తా గతిర్భవ సురేశ్వర ।। ౭.౬.
అందుకే, మాకు మేలు కలగాలని ఆ రాక్షసులను నాశనం చేయుము, ఓ మధుసూదనా. మేము నీ ఆశ్రయానికి వచ్చాము, దేవతల అధిపతీ! మాకు రక్షణగా నిలిచిపో.
చక్రకృత్తాస్యకమలాన్నివేదయ యమాయ వై । భయేష్వభయదో ఽస్మాకం నాన్యో ఽస్తి భవతా వినా ।। ౭.౬.
నీ చక్రంతో నరికిన రాక్షసుల ముఖాలను యమునికి అర్పించు. భయ సమయంలో మాకు భద్రతను ఇచ్చేది నీవే; నిన్ను తప్ప మరొకరు లేరు.
రాక్షసాన్సమరే దుష్టాన్సానుబన్ధాన్మదోద్ధతాన్ । నుదం త్వం నో భయం దేవ నీహారమివ భాస్కరః ।। ౭.౬.
యుద్ధంలో దుష్టులు, అహంకారులు, సహాయులైన రాక్షసులను, భాస్కరుడు మబ్బును తొలగించినట్టు, దేవా! మాకు భయం పోయేలా నీవు తొలగించు.
ఇత్యేవం దైవతైరుక్తో దేవదేవో జనార్దనః । అభయం భయదో ఽరీణాం దత్త్వా దేవానువాచ హ ।। ౭.౬.
దేవతలు ఇలా ప్రార్థించగా, దేవతల దేవుడు జనార్దనుడు భయపడినవారికి అభయం ఇచ్చి, దేవతలతో ఇలా అన్నాడు.
సుకేశం రాక్షసం జానే ఈశానవరదర్పితమ్ । తాంశ్చాస్య తనయాఞ్జానే యేషాం జ్యేష్ఠః స మాల్యవాన్ ।। ౭.౬.
ఈశానుని వరంతో గర్వంగా ఉన్న రాక్షసుడు సుకేశుని గురించి నాకు తెలుసు. అతని కుమారుల గురించి కూడా తెలుసు; వారిలో పెద్దవాడు మాల్యవాన్.
తానహం సమతిక్రాన్తమర్యాదాన్రాక్షసాధమాన్ । నిహనిష్యామి సఙ్క్రుద్ధః సురా భవత విజ్వరాః ।। ౭.౬.
మర్యాదలు దాటి దుర్మార్గంగా ప్రవర్తించిన ఆ రాక్షసులను నేను కోపంతో సంహరిస్తాను. దేవతలారా, మీరు ఇక చింతించవద్దు.
ఇత్యుక్తాస్తే సురాః సర్వే విష్ణునా ప్రభవిష్ణునా । యథావాసం యయుర్హృష్టాః ప్రశంసన్తో జనార్దనమ్ ।। ౭.౬.
విష్ణువు, ప్రభావంతుడైన ప్రభువు ఇలా చెప్పిన తర్వాత, అందరు దేవతలు ఆనందంతో జనార్దనుని స్తుతిస్తూ తమ తమ స్థలాలకు వెళ్లారు.
విబుధానాం సముద్యోగం మాల్యవాంస్తు నిశాచరః । శ్రుత్వా తౌ భ్రాతరౌ వీరావిదం వచనమబ్రవీత్ ।। ౭.౬.
దేవతలు సిద్ధంగా ఉన్నారని విని, నిశాచరుడైన మాల్యవాన్ తన ఇద్దరు వీర బ్రదర్లతో ఇలా అన్నాడు.
అమరా ఋషయశ్చైవ సఙ్గమ్య కిల శకరమ్ । అస్మద్వధం పరీప్సన్త ఇదం వచనమబ్రువన్ ।। ౭.౬.
అమరులు, ఋషులు, శక్రునితో కలిసి, మన నాశనం కోరుతూ ఇలా అన్నారు.