శ్వేతం చ వాలవ్యజనం జగృహే పరితః స్థితః। అపరం చన్ద్రసంకాశం రాక్షసేన్ద్రో విభీషణః
పక్కనే నిలబడి, రాక్షసాధిపతి విభీషణుడు, చంద్రుడిలా మెరిసే మరో తెల్లని చమురు పట్టాడు.
ఋషిసఙ్ఘైస్తదాఽఽకాశే దేవైశ్చ సమరుద్గణైః। స్తూయమానస్య రామస్య శుశ్రువే మధురధ్వనిః
ఆ సమయంలో, ఆకాశంలో ఋషులూ, దేవతలూ, మరుత్ గణాలతో కలిసి రాముని స్తుతిస్తూ, మధురమైన ధ్వని వినిపించింది.
తతః శత్రుఞ్జయం నామ కుఞ్జరం పర్వతోపమమ్। ఆరురోహ మహాతేజాః సుగ్రీవః ప్లవగర్షభః
అప్పుడే వానరుల అధిపతి సుగ్రీవుడు, శత్రుజయ అనే పర్వతం లాంటి ఏనుగుపై ఎక్కాడు.
నవ నాగసహస్రాణి యయురాస్థాయ వానరాః। మానుషం విగ్రహం కృత్వా సర్వాభరణభూషితాః
వానరులు అందరూ మానవ రూపంలో, అలంకారాలతో అలంకరించి, తొమ్మిది వేల ఏనుగులపై ఎక్కి వచ్చారు.
శఙ్ఖశబ్దప్రణాదైశ్చ దున్దుభీనాం చ నిఃస్వనైః। ప్రయయౌ పురుషవ్యాఘ్రస్తాం పురీం హర్మ్యమాలినీమ్
శంఖాల శబ్దంతో, డుండుభి మేళాల మోగింపుతో, మానవసింహుడు ఆ అద్భుతమైన గృహాలతో అలంకరించిన నగరానికి వెళ్లాడు.
దదృశుస్తే సమాయాన్తం రాఘవం సపురఃసరమ్। విరాజమానం వపుషా రథేనాతిరథం తదా
వారు ముందుగా రాఘవుని రథంపై, కాంతివంతమైన రూపంతో, మహారథుడిగా సమీపిస్తున్నాడని చూశారు.
తే వర్ధయిత్వా కాకుత్స్థం రామేణ ప్రతినన్దితాః। అనుజగ్ముర్మహాత్మానం భ్రాతృభిః పరివారితమ్
వారు కకుత్థ్స వంశీయుడైన రాముని నమస్కరించి, రాముడు కూడా వారిని ఆప్యాయంగా పలకరించి, తన సోదరులతో చుట్టుముట్టబడి ముందుకు నడిచాడు.
అమాత్యైర్బ్రాహ్మణైశ్చైవ తథా ప్రకృతిభిర్వృతః। శ్రియా విరురుచే రామో నక్షత్రైరివ చన్ద్రమాః
మంత్రులు, బ్రాహ్మణులు, ప్రజలు చుట్టూ ఉండగా, రాముడు నక్షత్రాల మధ్య చంద్రుడిలా కాంతివంతంగా మెరిసాడు.
స పురోగామిభిస్తూర్యైస్తాలస్వస్తికపాణిభిః। ప్రవ్యాహరద్భిర్ముదితైర్మఙ్గలాని వృతో యయౌ
ముందుగా వెళ్తున్న వారు వాద్యాలతో, తాళాలు, స్వస్తికాల్ని చేతుల్లో పట్టుకొని, ఆనందంగా మంగళాలు పలుకుతూ, రాముని చుట్టూ సాగారు.
అక్షతం జాతరూపం చ గావః కన్యాః సహద్విజాః। నరా మోదకహస్తాశ్చ రామస్య పురతో యయుః
అఖండమైన అక్షతలు, బంగారం, ఆవులు, కన్యలు, ద్విజులతో పాటు, మోదకాలు చేతిలో పట్టుకున్న పురుషులు రాముని ముందుగా నడిచారు.
సఖ్యం చ రామః సుగ్రీవే ప్రభావం చానిలాత్మజే। వానరాణాం చ తత్ కర్మ హ్యాచచక్షేఽథ మన్త్రిణామ్
రాముడు మంత్రులకు, సుగ్రీవునితో తన స్నేహాన్ని, హనుమంతుని పరాక్రమాన్ని, వానరుల చేసిన కార్యాలను వివరించాడు.
శ్రుత్వా చ విస్మయం జగ్మురయోధ్యాపురవాసినః। వానరాణాం చ తత్ కర్మ రాక్షసానాం చ తద్ బలమ్। విభీషణస్య సంయోగమాచచక్షేఽథ మన్త్రిణామ్
వానరుల కార్యాలు, రాక్షసుల బలాన్ని విని, అయోధ్యవాసులు ఆశ్చర్యపోయారు. విభీషణుని మైత్రిని కూడా రాముడు మంత్రులకు వివరించాడు.
ద్యుతిమానేతదాఖ్యాయ రామో వానరసంయుతః। హృష్టపుష్టజనాకీర్ణామయోధ్యాం ప్రవివేశ సః
ఈ మహిమను వివరించిన తరువాత, వానరులతో కూడిన రాముడు, ఆనందంగా, సంపన్నంగా ఉన్న ప్రజలతో నిండిన అయోధ్యలో ప్రవేశించాడు.
తతో హ్యభ్యుచ్ఛ్రయన్ పౌరాః పతాకాశ్చ గృహే గృహే। ఐక్ష్వాకాధ్యుషితం రమ్యమాససాద పితుర్గృహమ్
అప్పుడే పట్టణవాసులు ప్రతి ఇంట్లో జెండాలు ఎగురవేశారు. ఇక్ష్వాకువంశీయులు నివసించే ఆ అందమైన ఇంటిని రాముడు చేరుకున్నాడు.
అథాబ్రవీద్ రాజపుత్రో భరతం ధర్మిణాం వరమ్। అర్థోపహితయా వాచా మధురం రఘునన్దనః
తర్వాత రఘువంశానికి ఆనందంగా ఉన్న రాముడు, ధర్మంలో శ్రేష్ఠుడైన భరతునికి అర్థవంతంగా, మధురంగా మాటలు చెప్పాడు.
పితుర్భవనమాసాద్య ప్రవిశ్య చ మహాత్మనః। కౌసల్యాం చ సుమిత్రాం చ కైకేయీమభివాద్య చ
తన తండ్రి ఇంటిని చేరి లోపలికి వెళ్లిన రాముడు, కౌసల్య, సుమిత్ర, కైకేయి దేవులను నమస్కరించాడు.
తచ్చ మద్భవనం శ్రేష్ఠం సాశోకవనికం మహత్। ముక్తావైదూర్యసంకీర్ణం సుగ్రీవాయ నివేదయ
నా ఇంటిలో అశోకవనంతో కూడిన ఆ గొప్ప, శ్రేష్ఠమైన భవనాన్ని, ముత్యాలు, వైడూర్యాలతో అలంకరించబడినదాన్ని, సుగ్రీవునికి అప్పగించు.
తస్య తద్ వచనం శ్రుత్వా భరతః సత్యవిక్రమః। హస్తే గృహీత్వా సుగ్రీవం ప్రవివేశ తమాలయమ్
అలా రాముడు చెప్పిన మాటలు వినగానే, ధైర్యవంతుడైన భరతుడు సుగ్రీవుని చేయి పట్టుకుని ఆ ఇంట్లోకి తీసుకెళ్లాడు.
తతస్తైలప్రదీపాంశ్చ పర్యఙ్కాస్తరణాని చ। గృహీత్వా వివిశుః క్షిప్రం శత్రుఘ్నేన ప్రచోదితాః
తర్వాత శత్రుఘ్నుని సూచనతో, వారు నూనె దీపాలు, మంచాల పరుపులు తీసుకుని త్వరగా లోపలికి వెళ్లారు.
ఉవాచ చ మహాతేజాః సుగ్రీవం రాఘవానుజః। అభిషేకాయ రామస్య దూతానాజ్ఞాపయ ప్రభో
అప్పుడు మహాతేజస్సుతో ఉన్న రాముని తమ్ముడు సుగ్రీవునితో ఇలా అన్నాడు: 'ప్రభూ! రాముని అభిషేకానికి దూతలకు ఆజ్ఞాపించు.'
సౌవర్ణాన్ వానరేన్ద్రాణాం చతుర్ణాం చతురో ఘటాన్। దదౌ క్షిప్రం స సుగ్రీవః సర్వరత్నవిభూషితాన్
సుగ్రీవుడు వెంటనే నాలుగు వానరాధిపతులకు, అన్ని రత్నాలతో అలంకరించబడిన నాలుగు బంగారు గడలను ఇచ్చాడు.
తథా ప్రత్యూషసమయే చతుర్ణాం సాగరామ్భసామ్। పూర్ణైర్ఘటైః ప్రతీక్షధ్వం తథా కురుత వానరాః
అలాగే, ఉదయం వేళలో సముద్రజలంతో నిండిన నాలుగు గడలను సిద్ధం చేసుకోండి. అలా చేయండి, వానరులారా.
ఏవముక్తా మహాత్మానో వానరా వారణోపమాః। ఉత్పేతుర్గగనం శీఘ్రం గరుడా ఇవ శీఘ్రగాః
అలా చెప్పగానే, గొప్ప మనస్సు కలిగిన, ఏనుగుల వలె బలమైన వానరులు, గరుడుల వలె వేగంగా ఆకాశంలోకి ఎగిరారు.
జామ్బవాంశ్చ హనూమాంశ్చ వేగదర్శీ చ వానరః। ఋషభశ్చైవ కలశాఞ్జలపూర్ణానథానయన్
జాంబవంతుడు, హనుమంతుడు, వేగదర్శి అనే వానరుడు, ఋషభుడు కలిసి, నీటితో నిండిన గడలను చేతుల్లో పట్టుకుని తెచ్చారు.
నదీశతానాం పఞ్చానాం జలం కుమ్భైరుపాహరన్। పూర్వాత్ సముద్రాత్ కలశం జలపూర్ణమథానయత్
వారు ఐదు వందల నదుల నుండి నీటిని గడలలో తెచ్చారు. అలాగే, తూర్పు సముద్రం నుండి నీటితో నిండిన గడను కూడా తీసుకొచ్చారు.
సుషేణః సత్త్వసమ్పన్నః సర్వరత్నవిభూషితమ్। ఋషభో దక్షిణాత్తూర్ణం సముద్రాజ్జలమానయత్
సర్వగుణ సంపన్నుడైన సుషేణుడు, అన్ని రత్నాలతో అలంకరించబడిన గడను, ఋషభుడు దక్షిణ సముద్రం నుండి త్వరగా నీటిని తెచ్చారు.
రక్తచన్దనకర్పూరైః సంవృతం కాఞ్చనం ఘటమ్। గవయః పశ్చిమాత్ తోయమాజహార మహార్ణవాత్
గవయుడు, ఎర్రచందనం, కర్పూరంతో కప్పబడిన బంగారు గడలో, పశ్చిమ మహాసముద్రం నుండి నీటిని తెచ్చాడు.
రత్నకుమ్భేన మహతా శీతం మారుతవిక్రమః। ఉత్తరాచ్చ జలం శీఘ్రం గరుడానిలవిక్రమః
వాయువులా వేగమున్న హనుమంతుడు, గొప్ప రత్నాల గడలో, ఉత్తర దిక్కు నుండి చల్లని నీటిని త్వరగా తెచ్చాడు.
ఆజహార స ధర్మాత్మానిలః సర్వగుణాన్వితః। తతస్తైర్వానరశ్రేష్ఠైరానీతం ప్రేక్ష్య తజ్జలమ్
అన్ని గుణాలతో కూడిన, ధర్మాత్ముడైన ఆ హనుమంతుడు ఆ నీటిని తెచ్చాడు. అప్పుడు ఆ వానరశ్రేష్ఠులు తెచ్చిన ఆ నీటిని చూసారు.
అభిషేకాయ రామస్య శత్రుఘ్నః సచివైః సహ। పురోహితాయ శ్రేష్ఠాయ సుహృద్భ్యశ్చ న్యవేదయత్
శత్రుఘ్నుడు, మంత్రులతో కలిసి, రాముని అభిషేకానికి ఆ నీటిని పురోహితునికి, మిత్రులకు సమర్పించాడు.