మారీచదర్శనం చైవ సీతోన్మథనమేవ చ। కబన్ధదర్శనం చైవ పమ్పాభిగమనం తథా
'మారీచుడిని కలిసినది, సీతను అపహరించినది, కబంధుడిని చూచినది, పాంపా సరస్సు వద్దకు చేరినది — ఇవన్నీ జరిగాయి.'
సుగ్రీవేణ చ తే సఖ్యం యత్ర వాలీ హతస్త్వయా। మార్గణం చైవ వైదేహ్యాః కర్మ వాతాత్మజస్య చ
'సుగ్రీవునితో నీవు స్నేహం చేసావు, అందులో వాలి నీ చేతిలో చనిపోయాడు. తరువాత వైదేహిని వెతకడం, వాయుపుత్రుడి కార్యాలు జరిగాయి.'
విదితాయాం చ వైదేహ్యాం నలసేతుర్యథా కృతః। యథా చాదీపితా లఙ్కా ప్రహృష్టైర్హరియూథపైః
'వైదేహిని కనుగొన్న తరువాత, నలుడు వంతెన కట్టాడు. ఆనందంతో ఉన్న కోతుల నాయకులు లంకను దహించారు.'
సపుత్రబాన్ధవామాత్యః సబలః సహవాహనః। యథా చ నిహతః సంఖ్యే రావణో బలదర్పితః
'తన కుమారులు, బంధువులు, మంత్రులు, సైన్యం, రథాలతో కూడిన రావణుడు తన బలంపై గర్వంతో యుద్ధంలో నీ చేతిలో సంహరించబడ్డాడు.'
యథా చ నిహతే తస్మిన్ రావణే దేవకణ్టకే। సమాగమశ్చ త్రిదశైర్యథా దత్తశ్చ తే వరః
'దేవతలకు బాధగా ఉన్న రావణుడు చనిపోయిన తరువాత, దేవతలతో నీకు కలయిక జరిగింది. వారు నీకు వరాన్ని ఇచ్చారు.'
సర్వం మమైతద్ విదితం తపసా ధర్మవత్సల। సమ్పతన్తి చ మే శిష్యాః ప్రవృత్త్యాఖ్యాః పురీమితః
'ధర్మాన్ని ప్రేమించే వాడా, ఈ సంగతులన్నీ నాకు నా తపస్సు వల్ల తెలుసు. పట్టణం నుండి జరిగే విషయాలను నా శిష్యులు నాకందిస్తున్నారు.'
అహమప్యత్ర తే దద్మి వరం శస్త్రభృతాం వర। అర్ఘ్యం ప్రతిగృహాణేదమయోధ్యాం శ్వో గమిష్యసి
ఓ యోధులలో శ్రేష్ఠుడా! నేను కూడా నీకు ఒక వరం ఇస్తున్నాను. ఈ ఆతిథ్యాన్ని స్వీకరించు. రేపు నువ్వు అయోధ్యకు వెళ్ళిపోతావు.
తస్య తచ్ఛిరసా వాక్యం ప్రతిగృహ్య నృపాత్మజః। బాఢమిత్యేవ సంహృష్టః శ్రీమాన్ వరమయాచత
ఆ రాజ కుమారుడు ఆ మాటలను తల వంచి వినిపించుకొని, ఆనందంతో 'అవును' అని సమ్మతించాడు. ఆ తరువాత ఆ మహాత్ముడు ఒక వరం కోరాడు.
అకాలఫలినో వృక్షాః సర్వే చాపి మధుస్రవాః। ఫలాన్యమృతగన్ధీని బహూని వివిధాని చ
ఋతువుకాకపోయినా పండ్లు పండించే చెట్లు, తేనె కారే చెట్లు అన్నీ, అమృత సువాసనతో ఎన్నో రకాల రుచికరమైన పండ్లను పండించాలి.
భవన్తు మార్గే భగవన్నయోధ్యాం ప్రతి గచ్ఛతః। తథేతి చ ప్రతిజ్ఞాతే వచనాత్ సమనన్తరమ్
భగవంతుడా! నేను అయోధ్యకు వెళ్ళే మార్గంలో అలాంటి చెట్లు ఉండాలి. ఆయన అలా వాగ్దానం చేయగానే వెంటనే—
అభవన్ పాదపాస్తత్ర స్వర్గపాదపసంనిభాః। నిష్ఫలాః ఫలినశ్చాసన్ విపుష్పాః పుష్పశాలినః
అక్కడ ఆకాశంలో ఉండే చెట్లవంటి చెట్లు కనిపించాయి. అవి కొన్ని పండ్లతో, కొన్ని పూలతో, కొన్ని పండ్లులేని, కొన్ని పూలు లేని చెట్లుగా వెలసాయి.
శుష్కాః సమగ్రపత్రాస్తే నగాశ్చైవ మధుస్రవాః। సర్వతో యోజనాస్తిస్రో గచ్ఛతామభవంస్తదా
ఎండిపోయిన చెట్లు కూడా ఆకులతో నిండిపోయి ఉండగా, తేనె కారే చెట్లు కూడా కనిపించాయి. వారు ప్రయాణిస్తున్న దారిలో మూడు యోజనల దూరం అంతా అలానే కనిపించింది.
తతః ప్రహృష్టాః ప్లవగర్షభాస్తే బహూని దివ్యాని ఫలాని చైవ। కామాదుపాశ్నన్తి సహస్రశస్తే ముదాన్వితాః స్వర్గజితో యథైవ
ఆపైన ఆ వానరాధిపతులు ఎంతో ఆనందంతో, కావలసినంతగా, వేలాది దివ్యమైన పండ్లను తిన్నారు. వారు పరలోకాన్ని జయించినవారిలా సంతోషించారు.
thumb|పఞ్చవింశత్యధికశతతమః సర్గః శ్రూయతామ్|center శ్రీమద్వాల్మీకియరామాయణే యుద్ధకాణ్డే పఞ్చవింశత్యధికశతతమః సర్గః ॥౬-
శ్రీమద్వాల్మీకి రామాయణంలో యుద్ధకాండలో నూరు ఇరవై ఐదవ సర్గ ముగిసింది. ఇప్పుడు నూరు ఇరవై ఐదవ సర్గను వినండి.
అయోధ్యాం తు సమాలోక్య చిన్తయామాస రాఘవః। ప్రియకామః ప్రియం రామస్తతస్త్వరితవిక్రమః
అయోధ్యను చూసిన రాఘవుడు, తనకు ప్రియమైనవాళ్లను కలుసుకోవాలనే ఆకాంక్షతో ఆలోచించసాగాడు. ఆ తరువాత రాముడు త్వరగా పని చేయాలని నిర్ణయించుకున్నాడు.
చిన్తయిత్వా తతో దృష్టిం వానరేషు న్యపాతయత్। ఉవాచ ధీమాంస్తేజస్వీ హనూమన్తం ప్లవంగమమ్
ఆలోచించిన తరువాత, వానరులను చూశాడు. ఆ తెలివైన, తేజోవంతుడైన హనుమంతుడిని ఉద్దేశించి మాట్లాడాడు.
అయోధ్యాం త్వరితో గత్వా శీఘ్రం ప్లవగసత్తమ। జానీహి కచ్చిత్ కుశలీ జనో నృపతిమన్దిరే
ఓ వానరులలో శ్రేష్ఠుడా! నువ్వు త్వరగా అయోధ్యకు వెళ్లి, రాజమహలంలో ప్రజలు బాగున్నారా అని తెలుసుకో.
శృఙ్గవేరపురం ప్రాప్య గుహం గహనగోచరమ్। నిషాదాధిపతిం బ్రూహి కుశలం వచనాన్మమ
శృంగవేరపురానికి చేరుకుని, అడవిలో నివసించే నిషాదాధిపతి గుహుడిని కలవు. నా తరఫున క్షేమ సమాచారాన్ని అతనికి చెప్పు.
శ్రుత్వా తు మాం కుశలినమరోగం విగతజ్వరమ్। భవిష్యతి గుహః ప్రీతః స మమాత్మసమః సఖా
నేను క్షేమంగా, ఆరోగ్యంగా, బాధలేమిగా ఉన్నానని విని, నాకు సమానమైన మిత్రుడు గుహుడు ఎంతో సంతోషపడతాడు.
అయోధ్యాయాశ్చ తే మార్గం ప్రవృత్తిం భరతస్య చ। నివేదయిష్యతి ప్రీతో నిషాదాధిపతిర్గుహః
ఆ నిషాదాధిపతి గుహుడు సంతోషంతో, అయోధ్యకు వెళ్లే దారి గురించి, భరతుని పరిస్థితి గురించి కూడా నీకు చెబుతాడు.
భరతస్తు త్వయా వాచ్యః కుశలం వచనాన్మమ। సిద్ధార్థం శంస మాం తస్మై సభార్యం సహలక్ష్మణమ్
నువ్వు భరతుని కూడా కలిసినప్పుడు, నా తరఫున క్షేమ సమాచారాన్ని చెప్పు. నేను నా భార్యతో, లక్ష్మణుడితో కలిసి విజయాన్ని సాధించానని తెలియజేయు.
హరణం చాపి వైదేహ్యా రావణేన బలీయసా। సుగ్రీవేణ చ సంవాదం వాలినశ్చ వధం రణే
బలవంతుడైన రావణుడు సీతను అపహరించాడని, సుగ్రీవుడితో నా స్నేహాన్ని, యుద్ధంలో వాలిని సంహరించడాన్ని కూడా వివరించు.
మైథిల్యన్వేషణం చైవ యథా చాధిగతా త్వయా। లఙ్ఘయిత్వా మహాతోయమాపగాపతిమవ్యయమ్
మైతిలిని వెతకడం, నువ్వు ఆ అపారమైన సముద్రాన్ని దాటి ఆమెను ఎలా కనుగొన్నావో కూడా చెప్పు.
ఉపయానం సముద్రస్య సాగరస్య చ దర్శనమ్। యథా చ కారితః సేతూ రావణశ్చ యథా హతః
సముద్రానికి చేరడం, ఆ సాగరాన్ని దర్శించడం, వంతెన నిర్మించడం, రావణుడు ఎలా సంహరించబడాడో కూడా వివరించు.
వరదానం మహేన్ద్రేణ బ్రహ్మణా వరుణేన చ। మహాదేవప్రసాదాచ్చ పిత్రా మమ సమాగమమ్
ఇంద్రుడు, బ్రహ్మ, వరుణుడు ఇచ్చిన వరాల గురించి, మహాదేవుడు చూపిన అనుగ్రహాన్ని, నా తండ్రితో కలిసిన ఆనందాన్ని చెప్పు.
ఉపయాతం చ మాం సౌమ్య భరతాయ నివేదయ। సహ రాక్షసరాజేన హరీణామీశ్వరేణ చ
సౌమ్యా! నేను రావడం, రాక్షస రాజుతో పాటు వానరుల అధిపతితో కలిసి వచ్చానని భరతుడికి తెలియజేయి.
జిత్వా శత్రుగణాన్ రామః ప్రాప్య చానుత్తమం యశః। ఉపాయాతి సమృద్ధార్థః సహ మిత్రైర్మహాబలైః
శత్రువులను జయించి, అపూర్వమైన కీర్తిని సంపాదించిన రాముడు, తన బలవంతమైన మిత్రులతో కలిసి విజయవంతంగా వస్తున్నాడు.
ఏతచ్ఛ్రుత్వా యమాకారం భజతే భరతస్తతః। స చ తే వేదితవ్యః స్యాత్ సర్వం యచ్చాపి మాం ప్రతి
ఇవి విని భరతుడు ఎలా ప్రవర్తిస్తాడో గమనించి, అతని గురించి ఏది జరిగినా నన్ను పూర్తిగా తెలియజేయాలి.
జ్ఞేయాః సర్వే చ వృత్తాన్తా భరతస్యేఙ్గితాని చ। తత్త్వేన ముఖవర్ణేన దృష్ట్యా వ్యాభాషితేన చ
భరతుని మాటలు, ముఖంలో కనిపించే భావాలు, చూపు, మాట్లాడే విధానం చూసి అతని ఆలోచనలు, సంకల్పాలు అన్నీ తెలుసుకో.
సర్వకామసమృద్ధం హి హస్త్యశ్వరథసంకులమ్। పితృపైతామహం రాజ్యం కస్య నావర్తయేన్మనః
అన్ని సుఖాలతో నిండిన, ఏనుగులు, గుర్రాలు, రథాలతో కళకళలాడే పితృపారంపర్య రాజ్యం ఎవరికి ఇష్టంగా ఉండదు చెప్పు.