విహితం బహిరన్తశ్చ బలం బలవతస్తవ। కురుష్వావిమనాః క్షిప్రం యదభిప్రేతమస్తి తే
మీ బలగాన్ని బయట, లోపల అన్నీ సక్రమంగా ఏర్పాటు చేశాను. ఇప్పుడు ఏది చేయాలని అనుకుంటున్నారో, ఆలస్యం చేయకుండా వెంటనే చేయండి.
ప్రహస్తస్య వచః శ్రుత్వా రాజా రాజ్యహితైషిణః। సుఖేప్సుః సుహృదాం మధ్యే వ్యాజహార స రావణః
ప్రహస్తుడి మాటలు విని, రాజ్యం మేలు కోరుతూ, స్నేహితుల సుఖాన్ని కోరుతూ, రావణుడు తన మిత్రుల మధ్య మాట్లాడాడు.
ప్రియాప్రియే సుఖే దుఃఖే లాభాలాభే హితాహితే। ధర్మకామార్థకృచ్ఛ్రేషు యూయమర్హథ వేదితుమ్
ఇష్టమైన, ఇష్టంలేని విషయాల్లో, సుఖంలో, దుఃఖంలో, లాభంలో, నష్టంలో, మేలు, చెడులో, ధర్మం, కామం, అర్థంలో కలిగే కష్టాల్లో మీరు తెలుసుకోదగినవారు.
సర్వకృత్యాని యుష్మాభిః సమారబ్ధాని సర్వదా। మన్త్రకర్మనియుక్తాని న జాతు విఫలాని మే
మీరు ఎప్పుడూ నా పనులన్నింటినీ మంచి ఆలోచనతో, కర్తవ్యంతో చేపట్టి, అవి నాకు ఎప్పుడూ విఫలమవలేదు.
ససోమగ్రహనక్షత్రైర్మరుద్భిరివ వాసవః। భవద్భిరహమత్యర్థం వృతః శ్రియమవాప్నుయామ్
మీరు నన్ను చుట్టుముట్టినట్లు, చంద్రుడు, గ్రహాలు, నక్షత్రాలు, వాయువులు ఇంద్రుడిని చుట్టుముట్టినట్లు, నేను గొప్ప ఐశ్వర్యాన్ని పొందుతాను.
అహం తు ఖలు సర్వాన్ వః సమర్థయితుముద్యతః। కుమ్భకర్ణస్య తు స్వప్నాన్ నేమమర్థమచోదయమ్
నేను మీ అందరినీ రక్షించడానికి సిద్ధమయ్యాను. కానీ కుంభకర్ణుని స్వప్నాల విషయాన్ని మాత్రం ప్రస్తావించలేదు.
అయం హి సుప్తః షణ్మాసాన్ కుమ్భకర్ణో మహాబలః। సర్వశస్త్రభృతాం ముఖ్యః స ఇదానీం సముత్థితః
ఈ మహాబలశాలి కుంభకర్ణుడు ఆరు నెలలు నిద్రపోయాడు. ఆయనే అస్త్రధారులలో ముఖ్యుడు. ఇప్పుడు లేచాడు.
సా మే న శయ్యామారోఢుమిచ్ఛత్యలసగామినీ। త్రిషు లోకేషు చాన్యా మే న సీతాసదృశీ తథా
ఆ మందముగా నడిచే స్త్రీ నా మంచాన్ని ఎక్కాలని కోరడం లేదు. మూడు లోకాలలో నాకు సీతకు సమానమైన మరో స్త్రీ లేదు.
తనుమధ్యా పృథుశ్రోణీ శరదిన్దునిభాననా। హేమబిమ్బనిభా సౌమ్యా మాయేవ మయనిర్మితా
సన్నని నడుము, విస్తారమైన నితంబాలు, శరదృతువులోని చంద్రునిలా ముఖం, బంగారంలా మెరిసే అందం, మాయుడు మాయతో తయారు చేసినవాడిలా సౌమ్యంగా ఉంది.
సులోహితతలౌ శ్లక్ష్ణౌ చరణౌ సుప్రతిష్ఠితౌ। దృష్ట్వా తామ్రనఖౌ తస్యా దీప్యతే మే శరీరజః
ఆమె పాదాలు మృదువుగా, బాగా ఆకారంలో, ఎర్రటి తళుకులుతో మెరిసిపోతున్నాయి. ఆమె తామ్రవర్ణపు నఖాలను చూస్తే నా శరీరంలో కోరికలు ముదురుతున్నాయి.
హుతాగ్నేరర్చిసంకాశామేనాం సౌరీమివ ప్రభామ్। ఉన్నసం విమలం వల్గు వదనం చారులోచనమ్
ఆమె ముఖం హోమాగ్నిలోని జ్వాలలా ప్రకాశిస్తోంది, సూర్యుని కాంతిలా వెలుగుతోంది. ఎత్తైన, నిర్మలమైన, ఆకర్షణీయమైన ముఖం, అందమైన కళ్లతో అలంకరించబడి ఉంది.
పశ్యంస్తదవశస్తస్యాః కామస్య వశమేయివాన్। క్రోధహర్షసమానేన దుర్వర్ణకరణేన చ
ఆమెను చూస్తూ, నేను తనపై ఆకర్షణకు లోనై, కోపం, ఆనందం కలిసిపోవడంతో నా ముఖవర్ణం మారిపోయింది.
శోకసంతాపనిత్యేన కామేన కలుషీకృతః। సా తు సంవత్సరం కాలం మామయాచత భామినీ
శోకంతో, కోరికతో ఎప్పుడూ బాధపడుతూ, నా మనసు కలుషితమైంది. అయినా ఆ ప్రకాశవంతమైన సీత నాకు ఒక సంవత్సరం సమయం అడిగింది.
ప్రతీక్షమాణా భర్తారం రామమాయతలోచనా। తన్మయా చారునేత్రాయాః ప్రతిజ్ఞాతం వచః శుభమ్
ఆ అందమైన కన్నుల సీత, తన భర్త రాముడిని ఎదురుచూస్తూ ఉండగా, నేను ఆమెకు మంచి మాట ఇచ్చాను.
శ్రాన్తోఽహం సతతం కామాద్ యాతో హయ ఇవాధ్వని। కథం సాగరమక్షోభ్యం తరిష్యన్తి వనౌకసః
నిత్యం కోరికతో అలసిపోయి ఉన్నాను, దూర ప్రయాణంలో గుర్రం లాగా. అడవిలో నివసించే వారు ఈ అశాంతమైన సముద్రాన్ని ఎలా దాటి పోతారు?
బహుసత్త్వఝషాకీర్ణం తౌ వా దశరథాత్మజౌ। అథవా కపినైకేన కృతం నః కదనం మహత్
ఈ సముద్రం అనేక జంతువులు, చేపలతో నిండిపోయింది. అయినా దశరథుని ఇద్దరు కుమారులు లేదా ఒక్క వానరుడు మనకు గొప్ప నష్టం కలిగించారు.
దుర్జ్ఞేయాః కార్యగతయో బ్రూత యస్య యథామతి। మానుషాన్నో భయం నాస్తి తథాపి తు విమృశ్యతామ్
ఏ పని ఎలా చేయాలో గ్రహించడం కష్టం. ప్రతి ఒక్కరూ తన అభిప్రాయాన్ని చెప్పండి. మనుషుల వల్ల భయం లేదు, అయినా మనం ఆలోచించాలి.
తదా దేవాసురే యుద్ధే యుష్మాభిః సహితోఽజయమ్। తే మే భవన్తశ్చ తథా సుగ్రీవప్రముఖాన్ హరీన్
ఒకప్పుడు దేవతలు, రాక్షసుల యుద్ధంలో మీతో కలిసి నేను విజయం సాధించాను. ఇప్పుడు సుగ్రీవుడు ముందుండి వచ్చిన ఈ వానరులు కూడా నా ఎదుటే ఉన్నారు.
పరే పారే సముద్రస్య పురస్కృత్య నృపాత్మజౌ। సీతాయాః పదవీం ప్రాప్య సమ్ప్రాప్తౌ వరుణాలయమ్
సముద్రాన్ని దాటి, రాజకుమారులను ముందుగా ఉంచుకుని, వారు సీత మార్గాన్ని అనుసరించి వరుణుని నివాసానికి చేరుకున్నారు.
అదేయా చ యథా సీతా వధ్యౌ దశరథాత్మజౌ। భవద్భిర్మన్త్ర్యతాం మన్త్రః సునీతం చాభిధీయతామ్
సీతను ఇవ్వకూడదు, అలాగే దశరథుని కుమారులను చంపాలి. అందరూ కలిసి చక్కటి యోచన చేయండి, మంచి మార్గాన్ని చెప్పండి.
నహి శక్తిం ప్రపశ్యామి జగత్యన్యస్య కస్యచిత్। సాగరం వానరైస్తీర్త్వా నిశ్చయేన జయో మమ
వానరులతో సముద్రాన్ని దాటి వచ్చే శక్తి ఇంకెవరికి లేదు. కచ్చితంగా విజయం నాదే.
తస్య కామపరీతస్య నిశమ్య పరిదేవితమ్। కుమ్భకర్ణః ప్రచుక్రోధ వచనం చేదమబ్రవీత్
అతడు కోరికలో మునిగి బాధపడటాన్ని విని, కుంభకర్ణుడు కోపంతో ఇలా అన్నాడు.
యదా తు రామస్య సలక్ష్మణస్య ప్రసహ్య సీతా ఖలు సా ఇహాహృతా। సకృత్ సమీక్ష్యైవ సునిశ్చితం తదా భజేత చిత్తం యమునేవ యామునమ్
రాముడి దగ్గర నుండి సీతను, లక్ష్మణుడితో కలిసి బలవంతంగా ఇక్కడికి తీసుకొచ్చినప్పుడు, ఒక్కసారి ఆమెను చూసిన వెంటనే మనసు పూర్తిగా ఆమెవైపు లాగబడుతుంది, యమునా నది యమునానదిలో కలిసినట్లే.
సర్వమేతన్మహారాజ కృతమప్రతిమం తవ। విధీయేత సహాస్మాభిరాదావేవాస్య కర్మణః
మహారాజా! ఈ అంతా నీ చేతి ద్వారా అపూర్వంగా జరిగిపోయింది. ఇప్పుడు ఈ పనిలో మేమూ మొదటి నుండే పాల్గొనాలి.
న్యాయేన రాజకార్యాణి యః కరోతి దశానన। న స సంతప్యతే పశ్చాన్నిశ్చితార్థమతిర్నృపః
దశముఖా! రాజకార్యాలను న్యాయంగా చేసే వాడు, తరువాత పశ్చాత్తాపం చెందడు. ఎందుకంటే అతని మనసు నిశ్చితమైన విషయాల్లో స్థిరంగా ఉంటుంది.
అనుపాయేన కర్మాణి విపరీతాని యాని చ। క్రియమాణాని దుష్యన్తి హవీంష్యప్రయతేష్వివ
సరైన మార్గం లేకుండా, లేదా తప్పుగా చేసే పనులు చెడిపోతాయి. యాగంలో తప్పుగా నైవేద్యం సమర్పించినట్టు అవుతాయి.
యః పశ్చాత్ పూర్వకార్యాణి కర్మాణ్యభిచికీర్షతి। పూర్వం చాపరకార్యాణి స న వేద నయానయౌ
ముందు చేయాల్సిన పనిని తరువాత చేయాలని, తరువాత చేయాల్సిన పనిని ముందే చేయాలని అనుకునే వాడు, ఏది న్యాయం, ఏది అన్యాయం అనేది తెలియని వాడవుతాడు.
చపలస్య తు కృత్యేషు ప్రసమీక్ష్యాధికం బలమ్। ఛిద్రమన్యే ప్రపద్యన్తే క్రౌఞ్చస్య ఖమివ ద్విజాః
చంచలమైన వాడు పనిలో శక్తిని బాగా పరిశీలించకుండా ముందుకు వెళ్తే, ఇతరులు లోపాన్ని కనుగొంటారు. అది క్రౌంచపక్షికి ఆకాశంలో పక్షులు ప్రవేశించినట్టు.
త్వయేదం మహదారబ్ధం కార్యమప్రతిచిన్తితమ్। దిష్ట్యా త్వాం నావధీద్ రామో విషమిశ్రమివామిషమ్
నీవు ఈ గొప్ప పనిని సరైన ఆలోచన లేకుండా ప్రారంభించావు. అదృష్టవశాత్తూ రాముడు నిన్ను చంపలేదు, విషం కలిసిన మాంసాన్ని మినహాయించినట్టు.
తస్మాత్ త్వయా సమారబ్ధం కర్మ హ్యప్రతిమం పరైః। అహం సమీకరిష్యామి హత్వా శత్రూంస్తవానఘ
కాబట్టి నీవు మొదలుపెట్టిన ఈ అపూర్వమైన పనిని, శత్రువులపై నేను పూర్తిచేస్తాను, నిష్కళంకుడా! నీ శత్రువులను చంపుతాను.