ఇత్యుక్త్వా పాణినా శైలమాలభ్య హరిపుఙ్గవః। జగామాకాశమావిశ్య వీర్యవాన్ ప్రహసన్నివ
అని చెప్పి, వానరులలో ప్రబలుడు తన చేతితో ఆ పర్వతాన్ని తాకి, ఆకాశంలోకి ఎగిరి, శక్తివంతుడిగా, చిరునవ్వుతో వెళ్ళిపోయాడు.
స పర్వతసముద్రాభ్యాం బహుమానాదవేక్షితః। పూజితశ్చోపపన్నాభిరాశీర్భిరభినన్దితః
ఆ వానరుడు పర్వతం, సముద్రం ఇద్దరినీ ఎంతో గౌరవంతో చూడు, సత్కారం అందుకుని, మంగళాశీస్సులతో ఆశీర్వదించబడ్డాడు.
అథోర్ధ్వం దూరమాగత్య హిత్వా శైలమహార్ణవౌ। పితుః పన్థానమాసాద్య జగామ విమలేఽమ్బరే
తర్వాత, హనుమంతుడు చాలా ఎత్తుకు ఎగిరి, ఆ కొండను, విస్తారమైన సముద్రాన్ని వెనక్కి వదిలి, తన తండ్రి వాయుదేవుని దారిని చేరి, నిర్మలమైన ఆకాశంలో ప్రయాణం కొనసాగించాడు.
భూయశ్చోర్ధ్వం గతిం ప్రాప్య గిరిం తమవలోకయన్। వాయుసూనుర్నిరాలమ్బో జగామ కపికుఞ్జరః
మళ్లీ మరింత ఎత్తుకు చేరి, ఆ కొండవైపు చూస్తూ, వాయుపుత్రుడు అయిన హనుమంతుడు, ఎటువంటి ఆధారమూ లేకుండా, వానరసేనలో గొప్పవాడిగా ముందుకు సాగాడు.
తద్ ద్వితీయం హనుమతో దృష్ట్వా కర్మ సుదుష్కరమ్। ప్రశశంసుః సురాః సర్వే సిద్ధాశ్చ పరమర్షయః
హనుమంతుడు చేసిన రెండవ, అత్యంత కష్టమైన కార్యాన్ని చూసి, అందరు దేవతలు, సిద్ధులు, మహర్షులు అతన్ని ప్రశంసించారు.
దేవతాశ్చాభవన్ హృష్టాస్తత్రస్థాస్తస్య కర్మణా। కాఞ్చనస్య సునాభస్య సహస్రాక్షశ్చ వాసవః
అక్కడ ఉన్న దేవతలు, సునాభుడు అనే బంగారు నాభి గల పర్వతుడు, సహస్రాక్షుడు అయిన ఇంద్రుడు కూడా, హనుమంతుడి కార్యాన్ని చూసి ఆనందించారు.
ఉవాచ వచనం ధీమాన్ పరితోషాత్ సగద్గదమ్। సునాభం పర్వతశ్రేష్ఠం స్వయమేవ శచీపతిః
ఆ సమయంలో, బుద్ధిమంతుడైన శచీపతి ఇంద్రుడు, సంతోషంతో వాక్యాలు తడబడుతూ, పర్వతశ్రేష్ఠుడైన సునాభునికి ఇలా అన్నాడు.
హిరణ్యనాభ శైలేన్ద్ర పరితుష్టోఽస్మి తే భృశమ్। అభయం తే ప్రయచ్ఛామి గచ్ఛ సౌమ్య యథాసుఖమ్
హిరణ్యనాభా, పర్వతాధిపతీ! నేను నీపై చాలా సంతోషించాను. నీకు భయం ఉండదని వరమిచ్చాను. ఓ మృదువైనవాడా, నీవు సుఖంగా వెళ్లు.
సాహ్యం కృతం తే సుమహద్ విశ్రాన్తస్య హనూమతః। క్రమతో యోజనశతం నిర్భయస్య భయే సతి
హనుమంతుడు ఇక్కడ విశ్రాంతి తీసుకుని, భయమున్నా కూడా, నీవు అతనికి గొప్ప సహాయం చేసి, వంద యోజనాల దూరాన్ని అతను భయములేకుండా దాటి వెళ్లేందుకు సహకరించావు.
రామస్యైష హితాయైవ యాతి దాశరథేః కపిః। సత్క్రియాం కుర్వతా శక్త్యా తోషితోఽస్మి దృఢం త్వయా
ఈ వానరం దశరథుని కుమారుడు రాముని మేలుకోసమే వెళ్తున్నాడు. నీవు నీ శక్తితో అతనికి ఆతిథ్యం చూపి, నన్ను బలంగా సంతోషపరిచావు.
స తత్ ప్రహర్షమలభద్ విపులం పర్వతోత్తమః। దేవతానాం పతిం దృష్ట్వా పరితుష్టం శతక్రతుమ్
అప్పుడు ఆ గొప్ప పర్వతుడు, దేవతల అధిపతి అయిన శతక్రతువు సంతోషంగా ఉన్నాడని చూసి, అపారమైన ఆనందాన్ని పొందాడు.
స వై దత్తవరః శైలో బభూవావస్థితస్తదా। హనూమాంశ్చ ముహూర్తేన వ్యతిచక్రామ సాగరమ్
ఆ వరాన్ని అందుకున్న ఆ పర్వతుడు అక్కడే నిలిచిపోయాడు. హనుమంతుడు మాత్రం క్షణంలోనే సముద్రాన్ని దాటి వెళ్లిపోయాడు.
తతో దేవాః సగన్ధర్వాః సిద్ధాశ్చ పరమర్షయః। అబ్రువన్ సూర్యసంకాశాం సురసాం నాగమాతరమ్
తర్వాత దేవతలు, గంధర్వులు, సిద్ధులు, మహర్షులు, సూర్యునిలా ప్రకాశించే నాగమాత అయిన సురసను ఇలా అడిగారు.
అయం వాతాత్మజః శ్రీమాన్ ప్లవతే సాగరోపరి। హనూమాన్ నామ తస్య త్వం ముహూర్తం విఘ్నమాచర
ఇతడు వాయుదేవుని కుమారుడు, హనుమంతుడు అనే పేరుగలవాడు, సముద్రాన్ని దాటి వెళ్తున్నాడు. నీవు క్షణమంతకాలం అతనికి ఒక అడ్డంకిని కలిగించాలి.
రాక్షసం రూపమాస్థాయ సుఘోరం పర్వతోపమమ్। దంష్ట్రాకరాలం పిఙ్గాక్షం వక్త్రం కృత్వా నభఃస్పృశమ్
పర్వతంలా భయంకరమైన, రాక్షస రూపాన్ని ధరించి, పెద్ద పెద్ద పళ్ళు, పింగళమైన కళ్ళు, ఆకాశాన్ని తాకే నోరు కలిగి ఉండు.
బలమిచ్ఛామహే జ్ఞాతుం భూయశ్చాస్య పరాక్రమమ్। త్వాం విజేష్యత్యుపాయేన విషాదం వా గమిష్యతి
అతని బలాన్ని, మరింత పరాక్రమాన్ని తెలుసుకోవాలనుకుంటున్నాం. అతను నిన్ను ఏదో ఒక విధంగా జయిస్తాడో, లేక నిరాశలో పడిపోతాడో చూద్దాం.
ఏవముక్తా తు సా దేవీ దైవతైరభిసత్కృతా। సముద్రమధ్యే సురసా బిభ్రతీ రాక్షసం వపుః
అలా దేవతలు చెప్పిన తర్వాత, వారి చేత గౌరవించబడిన సురసా, సముద్ర మధ్యలో రాక్షస రూపాన్ని ధరించింది.
వికృతం చ విరూపం చ సర్వస్య చ భయావహమ్। ప్లవమానం హనూమన్తమావృత్యేదమువాచ హ
వికారమైన, భయంకరమైన రూపంలో, అందరికీ భయాన్ని కలిగిస్తూ, ఎగురుతున్న హనుమంతుడిని అడ్డగించి, ఇలా చెప్పింది.
మమ భక్ష్యః ప్రదిష్టస్త్వమీశ్వరైర్వానరర్షభ। అహం త్వాం భక్షయిష్యామి ప్రవిశేదం మమాననమ్
దేవతలు నిన్ను నాకు భక్ష్యంగా నిర్ణయించారు, ఓ వానరశ్రేష్ఠా! నేను నిన్ను తినిపోతాను. నా నోటిలోకి ప్రవేశించు.
వర ఏష పురా దత్తో మమ ధాత్రేతి సత్వరా। వ్యాదాయ వక్త్రం విపులం స్థితా సా మారుతేః పురః
ఇది నాకు సృష్టికర్త ఇచ్చిన వరం — 'త్వరగా ఉండు' అని. ఆ విస్తారమైన నోటిని తెరిచి, వాయుపుత్రుడి ఎదుట నిలిచింది.
ఏవముక్తః సురసయా ప్రహృష్టవదనోఽబ్రవీత్। రామో దాశరథిర్నామ ప్రవిష్టో దణ్డకావనమ్। లక్ష్మణేన సహ భ్రాత్రా వైదేహ్యా చాపి భార్యయా
సురసా ఇలా అడిగినప్పుడు, హనుమంతుడు ఆనందంగా ముఖం మెరిసిపోతూ ఇలా అన్నాడు: 'దశరథుని కుమారుడు రాముడు తన తమ్ముడు లక్ష్మణునితో, భార్య అయిన సీతతో కలిసి దండకారణ్యంలోకి ప్రవేశించాడు.'
అన్యకార్యవిషక్తస్య బద్ధవైరస్య రాక్షసైః। తస్య సీతా హృతా భార్యా రావణేన యశస్వినీ
అతడు ఇతర పనుల్లో మునిగిపోయి, రాక్షసులతో శత్రుత్వంలో ఉండగా, అతని యశస్సుతో కూడిన భార్య సీతను రావణుడు అపహరించాడు.
తస్యాః సకాశం దూతోఽహం గమిష్యే రామశాసనాత్। కర్తుమర్హసి రామస్య సాహ్యం విషయవాసిని
రాముని ఆజ్ఞతో నేను ఆమె దగ్గరకు దూతగా వెళ్తున్నాను. నీరు నివసించే నీవు రామునికి సహాయం చేయాలి.
అథవా మైథిలీం దృష్ట్వా రామం చాక్లిష్టకారిణమ్। ఆగమిష్యామి తే వక్త్రం సత్యం ప్రతిశృణోమి తే
లేదంటే, మైతిలిని మరియు పుణ్యకర్మలు చేసే రాముణ్ణి చూసిన తర్వాత, నేను మళ్లీ నీ నోటిలోకి వస్తాను. ఇది నిజమని నీకు హామీ ఇస్తున్నాను.
ఏవముక్తా హనుమతా సురసా కామరూపిణీ। అబ్రవీన్నాతివర్తేన్మాం కశ్చిదేష వరో మమ
హనుమంతుడు ఇలా చెప్పగానే, కావలసిన రూపం ధరించగల సురసా ఇలా అంది: 'ఎవరూ నన్ను దాటి పోవలేరు; ఇది నాకు దైవం ఇచ్చిన వరం.'
తం ప్రయాన్తం సముద్వీక్ష్య సురసా వాక్యమబ్రవీత్। బలం జిజ్ఞాసమానా సా నాగమాతా హనూమతః
అతడు ముందుకు వెళ్తున్నాడని గమనించిన నాగమాత సురసా, హనుమంతుని శక్తిని పరీక్షించాలనే ఉద్దేశంతో ఇలా అంది.
నివిశ్య వదనం మేఽద్య గన్తవ్యం వానరోత్తమ। వర ఏష పురా దత్తో మమ ధాత్రేతి సత్వరా
వానరశ్రేష్ఠా! నేడు నా నోటిలోకి ప్రవేశించాలి, లేకపోతే ముందుకు వెళ్లలేవు. ఈ వరాన్ని సృష్టికర్త నాకు ఇచ్చాడు. త్వరగా చేయి!
వ్యాదాయ విపులం వక్త్రం స్థితా సా మారుతేఃపురః। ఏవముక్తః సురసయా క్రుద్ధో వానరపుంగవః
సురసా పెద్దగా నోటిని విప్పి, వాయుపుత్రుడి ఎదుట నిలబడి ఉంది. అప్పుడు సురసా ఇలా చెప్పగానే, వానరులలో శ్రేష్ఠుడైన హనుమంతుడు కోపంగా మారాడు.
అబ్రవీత్ కురు వై వక్త్రం యేన మాం విషహిష్యసి। ఇత్యుక్త్వా సురసాం క్రుద్ధో దశయోజనమాయతామ్
'నీవు నన్ను మింగగలిగేంత నోటిని చేసుకో' అని కోపంగా సురసాకు చెప్పి, హనుమంతుడు తన దేహాన్ని పది యోజనాల పొడవుగా చేసుకున్నాడు.
దశయోజనవిస్తారో హనూమానభవత్ తదా। తం దృష్ట్వా మేఘసంకాశం దశయోజనమాయతమ్। చకార సురసాప్యాస్యం వింశద్ యోజనమాయతమ్
ఆ సమయంలో హనుమంతుడు పది యోజనాల వెడల్పుతో మారాడు. అతన్ని మేఘంలా, పది యోజనాల పొడవుతో చూసిన సురసా, తన నోటిని ఇరవై యోజనాల పొడవుగా విస్తరించింది.