తద్ భవానస్య కార్యస్య సాధనం సత్యవిక్రమ। వుద్ధివిక్రమసమ్పన్నో హేతురత్ర పరంతప
ఈ కార్యాన్ని సాధించడానికి మీరు ప్రధాన కారణం, సత్యవంతుడూ, ధైర్యవంతుడూ. తెలివి, పరాక్రమం కలిగి, శత్రువులను జయించే మీరు ఇక్కడ ముఖ్యమైనవారు.
గురుశ్చ గురుపుత్రశ్చ త్వం హి నః కపిసత్తమ। భవన్తమాశ్రిత్య వయం సమర్థా హ్యర్థసాధనే
మీరు మా పెద్దవారు, పెద్దవారి కుమారుడూ, వానరులలో శ్రేష్ఠుడు. మేము మిమ్మల్ని ఆశ్రయించాక, మా పని సాధించగలుగుతున్నాం.
ఉక్తవాక్యం మహాప్రాజ్ఞం జామ్బవన్తం మహాకపిః। ప్రత్యువాచోత్తరం వాక్యం వాలిసూనురథాఙ్గదః
అలా చెప్పిన జాంబవంతుని, మహాకపిని, వాలి కుమారుడు అంగదుడు మరింతగా ఇలా సమాధానం చెప్పాడు.
యది నాహం గమిష్యామి నాన్యో వానరపుఙ్గవః। పునః ఖల్విదమస్మాభిః కార్యం ప్రాయోపవేశనమ్
నేను లేదా మరొక వానరశ్రేష్ఠుడు వెళ్ళకపోతే, ఈ పనికోసం మేము ప్రాణత్యాగ దీక్ష చేయడమే మిగిలింది.
నహ్యకృత్వా హరిపతేః సందేశం తస్య ధీమతః। తత్రాపి గత్వా ప్రాణానాం న పశ్యే పరిరక్షణమ్
హరివరుడైన సుగ్రీవుని ఆజ్ఞను నెరవేర్చకుండా అక్కడికి వెళ్ళినా, మేము ప్రాణాలను కాపాడుకునే మార్గం కనిపించదు.
స హి ప్రసాదే చాత్యర్థకోపే చ హరిరీశ్వరః। అతీత్య తస్య సందేశం వినాశో గమనే భవేత్
హరివరుడైన సుగ్రీవుడు సంతోషంగా ఉన్నా, కోపంగా ఉన్నా, ఆయన మాటను పాటించకపోతే, ప్రయాణానికి నాశనమే ఫలితం.
తత్తథా హ్యస్య కార్యస్య న భవత్యన్యథా గతిః। తద్ భవానేవ దృష్టార్థః సంచిన్తయితుమర్హతి
ఈ పనికీ వేరే మార్గం లేదు. అందుకే, మీరు విషయాన్ని తెలుసుకుని ఏం చేయాలో ఆలోచించాలి.
సోఽఙ్గదేన తదా వీరః ప్రత్యుక్తః ప్లవగర్షభః। జామ్బవానుత్తమం వాక్యం ప్రోవాచేదం తతోఽఙ్గదమ్
అప్పుడప్పుడు అంగదుడు అడిగినప్పుడు, వానరులలో శ్రేష్ఠుడు అయిన జాంబవంతుడు అంగదునికి ఉత్తమమైన మాటలు చెప్పాడు.
తస్య తే వీర కార్యస్య న కించిత్ పరిహాస్యతే। ఏష సంచోదయామ్యేనం యః కార్యం సాధయిష్యతి
ఈ పనిలో ఏదీ నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు, వీరా. ఇప్పుడు ఈ పనిని సాధించగలవాడిని నేను ప్రోత్సహిస్తాను.
తతః ప్రతీతం ప్లవతాం వరిష్ఠ- మేకాన్తమాశ్రిత్య సుఖోపవిష్టమ్। సంచోదయామాస హరిప్రవీరో హరిప్రవీరం హనుమన్తమేవ
తర్వాత, వానరులలో శ్రేష్ఠుడు, ఒంటరిగా సుఖంగా కూర్చున్న హనుమంతుడిని, వానరసేనాధిపతి ప్రోత్సహించాడు.
thumb|షట్షష్ఠితమః సర్గః శ్రూయతామ్|center శ్రీమద్వాల్మీకియరామాయణే కిష్కిన్ధాకాణ్డే షట్షష్ఠితమః సర్గః ॥౪-
శ్రీమద్వాల్మీకి రామాయణంలో కిష్కింధాకాండలో అరవయ్యారవ అధ్యాయాన్ని వినండి.
అనేకశతసాహస్రీం విషణ్ణాం హరివాహినీమ్। జామ్బవాన్ సముదీక్ష్యైవం హనూమన్తమథాబ్రవీత్
అనేక లక్షల వానరసేన నిరుత్సాహంగా ఉన్నదాన్ని చూసి, జాంబవంతుడు హనుమంతునితో ఇలా అన్నాడు.
వీర వానరలోకస్య సర్వశాస్త్రవిదాం వర। తూష్ణీమేకాన్తమాశ్రిత్య హనూమన్ కిం న జల్పసి
వీరా, వానర లోకంలో అన్ని విద్యలు తెలిసినవారిలో మీరు శ్రేష్ఠుడు. హనుమంతా, ఒంటరిగా కూర్చుని ఎందుకు మౌనంగా ఉన్నావు?
హనూమన్ హరిరాజస్య సుగ్రీవస్య సమో హ్యసి। రామలక్ష్మణయోశ్చాపి తేజసా చ బలేన చ
హనుమంతా, మీరు వానరరాజు సుగ్రీవునితో సమానమైనవారు. రాముడు, లక్ష్మణులతో కూడా తేజస్సు, బలంలో మీరు సమానమే.
అరిష్టనేమినః పుత్రో వైనతేయో మహాబలః। గరుత్మానివ విఖ్యాత ఉత్తమః సర్వపక్షిణామ్
అరిష్టనేమి కుమారుడు, గరుత్మంతుడు, అన్ని పక్షుల్లో శ్రేష్ఠుడిగా, మహాబలుడిగా ప్రసిద్ధి చెందాడు.
బహుశో హి మయా దృష్టః సాగరే స మహాబలః। భుజఙ్గానుద్ధరన్ పక్షీ మహాబాహుర్మహాబలః
ఆ మహాబలుడు పక్షి, సముద్రంలో పాములను ఎత్తిపడేస్తూ ఉండటం నేను ఎన్నోసార్లు చూశాను, బలవంతుడా.
పక్షయోర్యద్ బలం తస్య భుజవీర్యబలం తవ। విక్రమశ్చాపి వేగశ్చ న తే తేనాపహీయతే
అతని రెక్కల్లో ఉన్న బలానికి, నీ భుజాల్లో ఉన్న బలం సమానం. నీ ధైర్యం, వేగం కూడా అతనికంటే ఏమాత్రం తక్కువ కాదు.
బలం బుద్ధిశ్చ తేజశ్చ సత్త్వం చ హరిపుఙ్గవ। విశిష్టం సర్వభూతేషు కిమాత్మానం న సజ్జసే
వానరులలో శ్రేష్ఠుడవు, నీ బలం, బుద్ధి, తేజస్సు, ధైర్యం అన్నీ ఇతరులకన్నా గొప్పవే. మరి నీవు ఎందుకు నీ శక్తిని ఉపయోగించడంలేదు?
అప్సరాఽప్సరసాం శ్రేష్ఠా విఖ్యాతా పుఞ్జికస్థలా। అఞ్జనేతి పరిఖ్యాతా పత్నీ కేసరిణో హరేః
అప్సరసల్లో పుంజికస్థల అనే ఆమె ఎంతో ప్రసిద్ధి గాంచింది. ఆమె అంజన అని కూడా పిలవబడుతుంది, వానరుడైన కేసరి భార్య.
విఖ్యాతా త్రిషు లోకేషు రూపేణాప్రతిమా భువి। అభిశాపాదభూత్ తాత కపిత్వే కామరూపిణీ
మూడు లోకాలలో ఆమె అందానికి సమానం లేను. కానీ ఓ కుమారుడా, ఒక శాపం వల్ల ఆమె కావలసిన రూపం ధరించగలిగినా వానరురాలయ్యింది.
దుహితా వానరేన్ద్రస్య కుఞ్జరస్య మహాత్మనః। మానుషం విగ్రహం కృత్వా రూపయౌవనశాలినీ
ఆమె మహాత్ముడైన వానరరాజు కుంజరుని కుమార్తె. మానవ రూపం ధరించి, అందంతో, యవ్వనంతో మెరిసిపోయింది.
విచిత్రమాల్యాభరణా కదాచిత్ క్షౌమధారిణీ। అచరత్ పర్వతస్యాగ్రే ప్రావృడమ్బుదసంనిభే
అద్భుతమైన పుష్పమాలలు, ఆభరణాలు ధరించి, అప్పుడప్పుడు మెత్తటి వస్త్రాలు వేసుకుని, ఆమె కొండపై మేఘంలా సంచరించేది.
తస్యా వస్త్రం విశాలాక్ష్యాః పీతం రక్తదశం శుభమ్। స్థితాయాః పర్వతస్యాగ్రే మారుతోఽపాహరచ్ఛనైః
ఆమె కొండపై నిలబడి ఉండగా, ఆమెకు ఉన్న పసుపు రంగు, ఎరుపు మచ్చలతో ఉన్న అందమైన వస్త్రాన్ని గాలి మెల్లగా ఎత్తుకుపోయింది.
స దదర్శ తతస్తస్యా వృత్తావూరూ సుసంహతౌ। స్తనౌ చ పీనౌ సహితౌ సుజాతం చారు చాననమ్
అప్పుడు గాలి ఆమెను చూశాడు—ఆమె గుండ్రని, బాగుగా ఏర్పడిన తొడలు, నిండైన అందమైన వక్షోజాలు, సుందరమైన ముఖాన్ని చూసాడు.
తాం బలాదాయతశ్రోణీం తనుమధ్యాం యశస్వినీమ్। దృష్ట్వైవ శుభసర్వాఙ్గీం పవనః కామమోహితః
ఆమె విశాలమైన నితంబాలు, సన్నని నడుము, ప్రతీ అవయవం అందంగా మెరిసిపోతుండగా, గాలి ఆమెను చూసి ఆకర్షితుడయ్యాడు.
స తాం భుజాభ్యాం దీర్ఘాభ్యాం పర్యష్వజత మారుతః। మన్మథావిష్టసర్వాఙ్గో గతాత్మా తామనిన్దితామ్
ఆమెను చూసి, మన్మథుడి ప్రభావంతో తన అంతటినీ కోరికతో నిండిన గాలి, తన పొడవైన చేతులతో ఆమెను ఆలింగనం చేశాడు.
సా తు తత్రైవ సమ్భ్రాన్తా సువ్రతా వాక్యమబ్రవీత్। ఏకపత్నీవ్రతమిదం కో నాశయితుమిచ్ఛతి
ఆమె అక్కడే భయంతో, ధర్మపరాయణురాలిగా ఇలా అనింది: 'ఒకే భర్తకు విధేయతను నాశనం చేయాలనుకునే వారు ఎవరు?'
అఞ్జనాయా వచః శ్రుత్వా మారుతః ప్రత్యభాషత। న త్వాం హింసామి సుశ్రోణి మా భూత్ తే మనసో భయమ్
అంజన మాటలు విని, గాలి దేవుడు ఇలా అన్నాడు: 'నిన్ను నేను ఏ విధంగా హానిచేయలేదు, సుందరి. నీ మనసులో భయం ఉండకూడదు.'
మనసాస్మి గతో యత్ త్వాం పరిష్వజ్య యశస్విని। వీర్యవాన్ బుద్ధిసమ్పన్నస్తవ పుత్రో భవిష్యతి
'నేను మనసుతో మాత్రమే దగ్గరగా వచ్చి, నిన్ను ఆలింగనం చేశాను. నీకు బలంతో, బుద్ధితో కూడిన కుమారుడు జన్మిస్తాడు.'
మహాసత్త్వో మహాతేజా మహాబలపరాక్రమః। లఙ్ఘనే ప్లవనే చైవ భవిష్యతి మయా సమః
'అతడు గొప్ప ధైర్యం, గొప్ప తేజస్సు, అపారమైన బలం, పరాక్రమంతో ఉంటాడు. ఎగరడంలో, దూకడంలో నాతో సమానంగా ఉంటాడు.'