మహేన్ద్రహిమవద్విన్ధ్యకైలాసశిఖరేషు చ। మన్దరే పాణ్డుశిఖరే పఞ్చశైలేషు యే స్థితాః
మహేంద్ర, హిమవంతు, వింధ్య, కైలాస, మందర, పాండుశిఖర పర్వతాలపై, అలాగే ఐదు పర్వతాలపై నివసించే వారు—
తరుణాదిత్యవర్ణేషు భ్రాజమానేషు నిత్యశః। పర్వతేషు సముద్రాన్తే పశ్చిమస్యాం తు యే దిశి
ఉదయించు సూర్యుని వర్ణంతో మెరిసే వారు, పశ్చిమ సముద్ర తీరంలోని మెరిసే పర్వతాలపై నివసించే వారు—
ఆదిత్యభవనే చైవ గిరౌ సంధ్యాభ్రసంనిభే। పద్మాచలవనం భీమాః సంశ్రితా హరిపుంగవాః
ఆదిత్యుని గృహంలో, సంధ్యా మేఘాల్లాంటి పర్వతంపై, పద్మాచల అరణ్యంలో ఆశ్రయించిన భయంకరమైన వానరులు—
అఞ్జనామ్బుదసంకాశాః కుఞ్జరేన్ద్రమహౌజసః। అఞ్జనే పర్వతే చైవ యే వసన్తి ప్లవంగమాః
అంజన మేఘాల్లా నలుపుగా, గజరాజులా బలమున్న వారు, అంజన పర్వతంపై నివసించే వానరులు—
మహాశైలగుహావాసా వానరాః కనకప్రభాః। మేరుపార్శ్వగతాశ్చైవ యే చ ధూమ్రగిరిం శ్రితాః
బంగారు వర్ణంతో ఉన్నవారు, గొప్ప పర్వత గుహల్లో నివసించే వానరులు, మేరు పర్వత ఒడ్డున ఉన్నవారు, ధూమ్రగిరిని ఆశ్రయించినవారు—
తరుణాదిత్యవర్ణాశ్చ పర్వతే యే మహారుణే। పిబన్తో మధు మైరేయం భీమవేగాః ప్లవంగమాః
ఉదయ సూర్యుని వర్ణంతో ఉన్నవారు, పెద్ద ఎర్రటి పర్వతంపై నివసించే వారు, తేనె, మద్యం తాగే వేగవంతమైన వానరులు—
వనేషు చ సురమ్యేషు సుగన్ధిషు మహత్సు చ। తాపసాశ్రమరమ్యేషు వనాన్తేషు సమన్తతః
అందమైన, సువాసనతో నిండిన అరణ్యాల్లో, తపస్వుల ఆశ్రమాల్లో, అడవి చివరల్లో ఎక్కడైనా ఉన్నవారు—
తాంస్తాంస్త్వమానయ క్షిప్రం పృథివ్యాం సర్వవానరాన్। సామదానాదిభిః కల్పైర్వానరైర్వేగవత్తరైః
భూమిపై ఉన్న అన్ని వానరులను, సామం, దానం మొదలైన మార్గాలతో, వేగంగా ఇక్కడికి తీసుకురా. వేగవంతమైన వానరులను కూడా తీసుకురా.
ప్రేషితాః ప్రథమం యే చ మయాఽఽజ్ఞాతా మహాజవాః। త్వరణార్థం తు భూయస్త్వం సమ్ప్రేషయ హరీశ్వరాన్
నేను ముందుగా పంపిన గొప్ప వేగం ఉన్న వానరులు ఉన్నారు. వారిని త్వరగా రప్పించేందుకు మరికొంతమంది వానరాధిపతులను పంపు.
యే ప్రసక్తాశ్చ కామేషు దీర్ఘసూత్రాశ్చ వానరాః। ఇహానయస్వ తాన్ శీఘ్రం సర్వానేవ కపీశ్వరాన్
ఆనందాలలో మునిగిపోయినవారు, ఆలస్యంగా వ్యవహరించే వానరాధిపతులు ఎవరైనా ఉన్నా, వారందరినీ త్వరగా ఇక్కడికి తీసుకురా.
అహోభిర్దశభిర్యే చ నాగచ్ఛన్తి మమాజ్ఞయా। హన్తవ్యాస్తే దురాత్మానో రాజశాసనదూషకాః
నా ఆజ్ఞను పది రోజుల్లో పాటించని దుష్టులు రాజాజ్ఞను ఉల్లంఘించినవారు. వారిని హత్య చేయాలి.
శతాన్యథ సహస్రాణి కోట్యశ్చ మమ శాసనాత్। ప్రయాన్తు కపిసింహానాం నిదేశే మమ యే స్థితాః
వందలు, వేలలు, కోట్లు వంటి సింహవంటి వానరులు నా ఆజ్ఞను పాటిస్తూ బయలుదేరాలి.
మేఘపర్వతసంకాశాశ్ఛాదయన్త ఇవామ్బరమ్। ఘోరరూపాః కపిశ్రేష్ఠా యాన్తు మచ్ఛాసనాదితః
మేఘాలు, పర్వతాల్లా కనిపించే, ఆకాశాన్ని కప్పేలా ఉన్న భయంకరమైన వానరశ్రేష్ఠులు నా ఆజ్ఞతో ఇక్కడి నుంచి బయలుదేరాలి.
తే గతిజ్ఞా గతిం గత్వా పృథివ్యాం సర్వవానరాః। ఆనయన్తు హరీన్ సర్వాంస్త్వరితాః శాసనాన్మమ
మార్గాలు తెలిసిన వారు, భూమిపై అన్ని చోట్లకు వెళ్లి, నా ఆజ్ఞతో అందరు వానరులను త్వరగా ఇక్కడికి తీసుకురావాలి.
తస్య వానరరాజస్య శ్రుత్వా వాయుసుతో వచః। దిక్షు సర్వాసు విక్రాన్తాన్ ప్రేషయామాస వానరాన్
వాయుదేవుని కుమారుడు చెప్పిన మాటలు విని, వానరరాజు అన్ని దిశలలో తన బలమైన వానరులను పంపించాడు.
తే పదం విష్ణువిక్రాన్తం పతత్త్రిజ్యోతిరధ్వగాః। ప్రయాతాః ప్రహితా రాజ్ఞా హరయస్తు క్షణేన వై
ఆ రాజు పంపిన వానరులు, పక్షులు, వెలుగు, విష్ణువు అడుగు వేయడంలా వేగంగా, వెంటనే బయలుదేరారు.
తే సముద్రేషు గిరిషు వనేషు చ సరస్సు చ। వానరా వానరాన్ సర్వాన్ రామహేతోరచోదయన్
వారు రాముని కోసం సముద్రాలు, కొండలు, అడవులు, సరస్సుల్లో ఉన్న అన్ని వానరులను ఉత్తేజింపజేశారు.
మృత్యుకాలోపమస్యాజ్ఞాం రాజరాజస్య వానరాః। సుగ్రీవస్యాయయుః శ్రుత్వా సుగ్రీవభయశఙ్కితాః
సుగ్రీవుని ఆజ్ఞ మరణశిక్షలా భయంకరంగా ఉండటంతో, ఆ భయంతో వానరులు వెంటనే వచ్చారు.
తతస్తేఽఞ్జనసంకాశా గిరేస్తస్మాన్మహాబలాః। తిస్రః కోట్యః ప్లవంగానాం నిర్యయుర్యత్ర రాఘవః
ఆ కొండ మీదినుంచి, అంజన కాజలంలా నలుపుగా ఉన్న మూడు కోట్ల బలమైన వానరులు రాఘవుడు ఉన్న చోటికి బయలుదేరారు.
అస్తం గచ్ఛతి యత్రార్కస్తస్మిన్ గిరివరే రతాః। సంతప్తహేమవర్ణాభాస్తస్మాత్ కోట్యో దశ చ్యుతాః
సూర్యుడు అస్తమించే అద్భుతమైన కొండ మీదినుంచి, వేడెక్కిన బంగారం వర్ణంలో మెరుస్తూ ఉన్న పది కోట్ల వానరులు బయలుదేరారు.
కైలాసశిఖరేభ్యశ్చ సింహకేసరవర్చసామ్। తతః కోటిసహస్రాణి వానరాణాం సమాగమన్
కైలాస శిఖరాలనుండి, సింహాలు, పులులా ప్రకాశించే కోట్ల కొద్దీ, వేలాది వానరులు అక్కడికి చేరారు.
ఫలమూలేన జీవన్తో హిమవన్తముపాశ్రితాః। తేషాం కోటిసహస్రాణాం సహస్రం సమవర్తత
ఫలమూలాలు తింటూ, హిమవంతాన్ని ఆశ్రయించిన వారిలో కోట్ల, వేల సంఖ్యలో ఉన్నవారిలో, వేల మంది అక్కడ చేరారు.
అఙ్గారకసమానానాం భీమానాం భీమకర్మణామ్। విన్ధ్యాద్ వానరకోటీనాం సహస్రాణ్యపతన్ ద్రుతమ్
వింధ్య పర్వతాలనుండి, అంగారకుడి వలె భయంకరంగా, భయానక కార్యాలు చేసే వానర కోట్లు, వేల సంఖ్యలో వేగంగా దిగివచ్చారు.
క్షీరోదవేలానిలయాస్తమాలవనవాసినః। నారికేలాశనాశ్చైవ తేషాం సంఖ్యా న విద్యతే
క్షీరసాగర తీరాల్లో, తమాల అడవుల్లో నివసించే వారు, కొబ్బరికాయలు తింటున్న వారు—వారి సంఖ్యను ఎవరూ చెప్పలేరు.
వనేభ్యో గహ్వరేభ్యశ్చ సరిద్భ్యశ్చ మహాబలాః। ఆగచ్ఛద్ వానరీ సేనా పిబన్తీవ దివాకరమ్
అడవులు, గుహలు, నదులనుండి, మహాబలశాలి వానర సేన సూర్యుని త్రాగుతున్నట్లుగా అక్కడికి వచ్చింది.
యే తు త్వరయితుం యాతా వానరాః సర్వవానరాన్। తే వీరా హిమవచ్ఛైలే దదృశుస్తం మహాద్రుమమ్
అన్ని వానరులను తొందరపెట్టడానికి వెళ్లిన వీర వానరులు, హిమవంతం పర్వతంపై ఉన్న ఆ గొప్ప చెట్టును చూశారు.
తస్మిన్ గిరివరే పుణ్యే యజ్ఞో మాహేశ్వరః పురా। సర్వదేవమనస్తోషో బభూవ సుమనోరమః
ఆ పవిత్రమైన గొప్ప పర్వతంపై, ఒకప్పుడు శివునికి మహాయజ్ఞం జరిగింది. అది అందరు దేవతలకు ఎంతో ఆనందాన్ని ఇచ్చింది.
అన్ననిస్యన్దజాతాని మూలాని చ ఫలాని చ। అమృతస్వాదుకల్పాని దదృశుస్తత్ర వానరాః
అక్కడ, ఆ వానరులు, యజ్ఞప్రసాదంగా పుట్టిన, అమృతంలా రుచిగా ఉండే మూలాలు, ఫలాలు చూశారు.
తదన్నసమ్భవం దివ్యం ఫలమూలం మనోహరమ్। యః కశ్చిత్ సకృదశ్నాతి మాసం భవతి తర్పితః
ఆ యజ్ఞాన్నంతో పుట్టిన దివ్యమైన, ఆకర్షణీయమైన ఫలమూలాలు ఎవరు ఒక్కసారి తిన్నా నెలరోజులు తృప్తిగా ఉంటారు.
తాని మూలాని దివ్యాని ఫలాని చ ఫలాశనాః। ఔషధాని చ దివ్యాని జగృహుర్హరిపుంగవాః
ఆ ఫలాలు తినే వానరులలో శ్రేష్ఠులు, ఆ దివ్యమైన మూలాలు, ఫలాలు, ఔషధాలను కూడా తీసుకున్నారు.