అప్పుడు రాజు కైకేయి మాటలతోనే ఆమె ఆధీనంలోకి వచ్చాడు. ఆ మాటలు అతన్ని ఉచ్చులో చిక్కిన జింకలా తన నాశనానికి నడిపించాయి. ఆ తర్వాత, కోరికలు మరియు మోహంలో మునిగిపోయిన రాజుని చూసి కైకేయి మరింతగా ఇలా అన్నది: "ఓ ప్రభూ, నువ్వు నాకు రెండు వరాలు ఇచ్చావు; ఆ సమయంలో వాటిని ఇస్తానని నువ్వు హామీ ఇచ్చావు, రాజా." "ఇప్పుడు నేను ఆ రెండు వరాలను నీకు ప్రకటించబోతున్నాను; నా మాటలు విను. రాఘవుడి అభిషేకానికి అన్నీ ఏర్పాట్లు పూర్తయ్యాయి. ఆ అభిషేకంతో, భరతుని నాకు రాజ్యాభిషేకం చేయించు; ఇది రెండవ వరం, ప్రభూ, నువ్వు ఆనందంగా ఇచ్చిన వరం." "అప్పుడు, దేవతలు-రాక్షసుల యుద్ధ సమయంలో, నువ్వు నాకు మాటిచ్చావు; ఇప్పుడు ఆ సమయం వచ్చింది: రాముడు తొమ్మిది మరియు ఐదు సంవత్సరాలు దండకారణ్యంలో నివసించాలి. రాముడు, ధీరుడై, కంబళం మరియు మృగచర్మం ధరించి, తపస్విలా జీవించాలి; భరతుడు ఇవాళ రాజ్యాన్ని నిర్బంధం లేకుండా పాలించాలి." "ఇది నా గొప్ప కోరిక; నువ్వు ఇచ్చిన వరాన్ని నేను కోరుకుంటున్నాను. ఈ రోజు రాఘవుడు అడవికి వెళ్తున్న దృశ్యాన్ని నేను చూడాలి. రాజాధిరాజు లాగా, మాటకు నిబద్ధత చూపు; నీ వంశాన్ని, స్వభావాన్ని, జన్మను పరిరక్షించు. ఎందుకంటే, పరలోకంలో, మునులు చెబుతున్నదానిని అనుసరించి, సత్యనిష్ఠే మానవులకు అత్యుత్తమ మంగళం." ఇప్పుడు, అద్భుతమైన వాల్మీకి రామాయణంలో, అయోధ్య కాండలో, పన్నెండవ సర్గను వినాలి. కైకేయి యొక్క క్రూరమైన మాటలను విని, మహారాజు కొంత సేపు లోతైన ఆలోచనలో మునిగిపోయాడు, తీవ్రమైన బాధతో. "ఇది నా కలనా, లేక నా మనస్సు మాయలో పడిపోయిందా? లేక నాకు ఏదైనా బాధ కలిగిందా, లేక నా మనస్సు కలతతో ఉంది?" ఇలా ఆలోచిస్తూ, రాజు ఆ సమయంలో ఓదార్పు పొందలేకపోయాడు; మళ్లీ స్పృహ పొందాడు, కైకేయి మాటలతో బాధపడుతూ. కలవరపడిన రాజు, పులిని చూసిన జింకలా, నేలపై ఖాళీగా కూర్చుని, లోతుగా ఊపిరి పీల్చాడు. ఆ మనుషుల అధిపతి, విషముతో నిండిన పాము మంత్రాలతో బంధించబడినట్లు, కోపంతో దుర్భాషలు పలికాడు. బాధతో అతని మనస్సు మళ్లీ కలవరపడింది; చాలా సమయం తర్వాత, తీవ్రంగా బాధపడుతూ, రాజు మళ్లీ స్పృహను పొందాడు. కోపంతో, తన ఉజ్వల శక్తితో మండుతూ, కైకేయికి ఇలా అన్నాడు: "క్రూరురాలా, దుష్ట ప్రవర్తన కలదానా, ఈ వంశాన్ని నాశనం చేయదలచినదానా!" "రాముడు నీకు ఏ తప్పు చేశాడు, లేక నేను ఏ పాపం చేశాను, దుష్టురాలా? రాఘవుడు ఎల్లప్పుడూ నీతో తన తల్లి మీద ఉన్న ప్రేమతో ప్రవర్తించాడు." "అప్పుడు ఎందుకు నువ్వు ఈ హాని చేయదలచుకున్నావు? నువ్వు ఈ ఇంట్లో నా వల్ల ఉంచబడినవు, కానీ నువ్వు నా నాశనాన్ని కోరుకుంటున్నావు." "నువ్వు తెలియకుండా, రాజకుమారిలా, విషం కలిగిన పాము వంటివి; ఎందుకంటే, రాముని గుణాలను ప్రపంచం మPraise చేస్తోంది." "ఏ తప్పు కోసం నేను నా ప్రియమైన కుమారుని వదిలిపెట్టాలి? నేను కౌసల్యను మరియు సుమిత్రను కూడా వదిలిపెట్టగలను, లేక నా సొంత సంపదను కూడా." "రాముని చూడకపోతే నా స్పృహ పోతుంది; ప్రపంచం సూర్యుడి లేకుండా, పంటలు నీరు లేకుండా ఉండగలవా?" "కానీ రాముని లేకుండా, నా జీవితం ఈ శరీరంలో ఉండదు; అందుకే, ఈ పాపమైన సంకల్పాన్ని వెంటనే వదిలిపెట్టు." "నేను నీ పాదాలను నా తలతో తాకేందుకు సిద్ధంగా ఉన్నాను—నాకు దయ చూపు. నువ్వు ఇంత భయంకరమైన ఆలోచన ఎందుకు చేసావు, పాపురాలా?" "నువ్వు నా భరతునిపై ప్రేమను లేదా విరక్తిని పరీక్షించదలచుకుంటే, రాఘవుని గురించి ముందు చెప్పినట్లే చేయించు." "అతను నా పెద్ద కుమారుడు, ప్రతిష్టాత్మకుడు, ధర్మంలో ముందున్నవాడు; నువ్వు మృదువుగా మాట్లాడినది సేవకోసం మాత్రమే." "దాన్ని విని, బాధతో నువ్వు నాకు మహా కష్టాన్ని కలిగిస్తున్నావు; నువ్వు ఈ ఖాళీ ఇంట్లో, ఇప్పుడు వేరొకరి ఆధీనంలో పడిపోయావు." "రాణీ, ఈ ఇక్ష్వాకుల ఇంట్లో మహా విపత్తు సంభవించింది, నీ మనస్సు, ధర్మాన్ని అనుసరించేది, ఇప్పుడు మారిపోయింది." "కనుల పెద్దదానా, నువ్వు ఇంతకు ముందు నాకు ఏదీ తప్పుగా లేదా నమ్మదగని పని చేయలేదు; అందుకే, నువ్వు ఇలా చేయడం నమ్మలేను." "నిశ్చయంగా, రాఘవుడు భరతుని సమానంగా, మహాత్ముడుగా, నీ కళ్లలో ఉన్నాడు; చిన్నప్పట్లో నువ్వు నాకు తరచూ చెప్పేవి." "నువ్వు, భయపడినదానా, ఎలా ధర్మవంతుడైన, ప్రసిద్ధుడైన రాముని పద్నాలుగు సంవత్సరాలు అడవిలోకి పంపాలని కోరుకుంటున్నావు?" "ఎలా నువ్వు, అతను చాలా మృదువుగా, ధర్మానికి నిబద్ధుడుగా ఉండి, కఠినమైన అడవిలో నివసించాలనుకుంటున్నావు?" "శుభ్రమైన కళ్ల కలదానా, రాముని, ఆకర్షణీయుడైన, నీ సేవకు నిబద్ధుడైన వాడిని, ఎందుకు బహిష్కరించాలనుకుంటున్నావు?" "నిజంగా, రాముడు ఎల్లప్పుడూ నిన్ను భరతుని కన్నా ఎక్కువగా సేవించాడు; భరతుని నుండి నువ్వు ప్రత్యేకమైన గౌరవాన్ని నేను చూడలేదు." "ఆ మానవులలో ఉత్తముడు తప్ప, మరెవ్వరూ ఎక్కువ సేవ, గౌరవం, విధేయత మాటలలో, పనిలో చూపలేరు." "అనేక వేల మంది మహిళలు, ఆధీనులు ఉన్నా, రాఘవునిపై ఎప్పుడూ ఎలాంటి అపవాదం లేదా దూషణా కనిపించదు." "రాముడు, మృగరాజు వంటివాడు, స్వచ్ఛమైన హృదయంతో, మృదువుగా మాట్లాడి, ప్రజల ప్రేమను గెలుచుకుంటాడు." "రాఘవుడు సత్యంతో లోకాల్ని, దానంతో ద్విజులను, సేవతో పెద్దలను, యుద్ధంలో విల్లు ద్వారా శత్రువులను జయిస్తాడు." "సత్యనిష్ఠ, దాన, తపస్సు, విరక్తి, స్నేహం, పవిత్రత, నేరుగా మాట్లాడటం, విద్య, పెద్దలకు సేవ—ఇవి రాఘవునిలో నిలకడగా ఉన్నాయి." "ధర్మంలో నిలకడగా ఉన్న, దేవతలకు సమానమైన, గొప్ప ఋషుల వలె ప్రకాశించే రామునిపై, నువ్వు ఎలా హాని కోరగలవు?" "నేను ఎప్పుడూ ఎవరికీ దురుసుగా మాట్లాడినది గుర్తుకు రావడం లేదు; అందరితో మృదువుగా మాట్లాడుతాను; ఇప్పుడు, నీ కోసం, రామునికి నువ్వు కోరిన మాటను, అతనికి బాధ కలిగించేలా, ఎలా చెప్పగలను?" ఈ విధంగా, రాజు తన మనస్సులో కలవరంతో, బాధతో, కైకేయి మాటలకు స్పందించాడు.