కాకుత్స్థుడైన రాముని కోపానికి బాధపడుతూ, యుద్ధంలో తన శౌర్యంపై గర్వించుకున్న రావణుడు మహా క్రోధంతో ఉప్పొంగిపోయాడు. అతని కన్నులు ఆగ్రహంతో ఎర్రబడిపోయాయి. బలమైన రావణుడు తన విల్లు ఎత్తి, అత్యున్నత యుద్ధంలో రాఘవుడిపై భీకరంగా దాడి చేశాడు. రావణుడు వేలాది బాణాలతో, ఆకాశం నుండి వర్షం కురిపించే మేఘంలా, రాఘవుడిని బాణాల వర్షంతో ముంచెత్తాడు; అతను రాముని ఒక సరస్సు నిండినట్లు చేశాడు. యుద్ధంలో విల్లుతో విడిచిన బాణాల వలయం రాముని చుట్టుముట్టినా, కాకుత్స్థుడు మహా పర్వతంలా కదలకుండా నిలిచి ఉన్నాడు. రాముడు ధైర్యంగా నిలిచి, తన బాణాలతో ఆ బాణవర్షాన్ని తిప్పికొట్టాడు. ఆ బాణాలను సూర్యకిరణాలు గ్రహించినట్లు స్వీకరించాడు; అతని పరాక్రమం ఏమాత్రం తగ్గలేదు. ఆ అర్ధరాత్రి సంచారి, వేగంగా చేతులు కదిలిస్తూ, కోపంతో రాఘవుని ఛాతీపై వేలాది బాణాలతో గాయపరిచాడు. లక్ష్మణుని అన్నయ్య రాముడు, యుద్ధంలో రక్తంతో తడిసి, అడవిలో వికసించిన పెద్ద కింశుకవృక్షంలా కనిపించాడు. బాణాల దెబ్బలకు ప్రేరేపితుడైన కాకుత్స్థుడు, అపార శక్తితో, సూర్యుడు యుగాంతంలో ప్రకాశించినట్లు తేజస్సుతో తన బాణాలను పట్టుకున్నాడు. ఆ సమయంలో, రాముడు మరియు రావణుడు ఇద్దరూ మహా కోపంతో యుద్ధంలో బాణాల చీకటిలో ఒకరిని ఒకరు చూడలేకపోయారు. అప్పుడు దశరథుని కుమారుడు రాముడు, కోపంతో నవ్వుతూ, యుద్ధమధ్యంలో రావణునికి కఠినమైన మాటలు అన్నాడు: “జనస్థానంలో నా భార్యను నీ అజ్ఞానం, అశక్తితో అపహరించావు; నీవు నిజంగా శక్తివంతుడు కాదు, రాక్షసాధమా! గొప్ప అడవిలో నేను లేకపోతే, ఒంటరిగా బాధపడుతున్న వైదేహిని బలవంతంగా అపహరించావు. దీన్ని నీవు వీరత్వంగా భావిస్తున్నావు. రక్షణలేని స్త్రీలను హింసించడం, పరపత్ని చేరడం వంటి నీ క్రూర చర్యలను నీవు గర్వంగా భావిస్తున్నావు. నీవు నియమాలను ఉల్లంఘించి, నిర్లజ్జగా, స్థిరత లేని ప్రవర్తనతో, అహంకారంతో మరణాన్ని ఆహ్వానించావు. అయినా నీవు నిన్ను వీరుడిగా భావిస్తున్నావు. నీ అన్నయ్య సహాయంతో సంపాదించిన ధనం, మద్దతుతో నీవు గొప్పగా ప్రసిద్ధి చెందావు. ఇప్పుడు నీ అహంకారంతో చేసిన ఆ పనికి ఫలితాన్ని అనుభవించు; అది నిందించదగినదిగా, హానికరంగా మారుతుంది. చెడు మనస్సు కలిగినవాడా! నీవు నీచంగా సీతను దొంగల్లా అపహరించావు; అయినా నీకు సిగ్గు లేదు. నేను ఎదురుగా ఉన్నప్పుడు బలవంతంగా సీతను అపహరించి ఉంటే, నా బాణాలతో నీ అన్నయ్య ఖరుడు మరణించిన దృశ్యాన్ని చూసేవాడు నీవు. అదృష్టవశాత్తు నువ్వు నేడు నా కంటపడావు, మూర్ఖుడా! ఈ రోజు నా పదునైన బాణాలతో నిన్ను యమలోకానికి పంపిస్తాను. ఈ రోజు, నా బాణాలతో నీవు తల కోసి, అగ్ని వంటి కుండలాలతో అలంకరించబడిన నీ తల మాంసాహారులు యుద్ధభూమిలో లాక్కెళ్తారు. నీవు నేలపై పడిపోయినప్పుడు, రక్తపిపాసువైన గద్దలు నీ రక్తాన్ని త్రాగుతాయి. నీవు నా బాణాలకు బలై చనిపోయినప్పుడు, పక్షులు నీ అంతర్యాలను గరుడులు పాములను లాగినట్లు లాగిపోతాయి.” ఇలా శత్రునాశకుడైన రాముడు, తన శౌర్యాన్ని చూపిస్తూ, దగ్గరగా ఉన్న రాక్షసాధిపతి రావణునిపై బాణాల వర్షాన్ని కురిపించాడు. ఆ సమయంలో రాముని శక్తి, పరాక్రమం, యుద్ధంలో ఆనందం రెట్టింపయ్యాయి; ఆయుధాల శక్తి కూడా పెరిగింది. అతనికి తెలిసిన అన్ని ఆయుధాలు ప్రత్యక్షమయ్యాయి. ఆనందంతో రాముడు మరింత వేగంగా ఆయుధాలను సంధించాడు. తనలో ఈ శుభసూచక లక్షణాలను గుర్తించిన రాక్షసనాశకుడైన రాముడు, రావణునిపై మరింత తీవ్రంగా దాడి చేశాడు. వానరుల కండరాళ్ల వర్షం, రాఘవుని బాణాల దెబ్బలకు పది తలల రావణుడు మనసులో కుదేలయ్యాడు. ఇక ఆయుధాలను పట్టుకోలేక, విల్లు ఎక్కించలేక, రావణుని అంతర్గత శక్తి తగ్గిపోయింది; అతను ప్రతిఘటించలేకపోయాడు. అతను విడిచిన బాణాలు, ఆయుధాలన్నీ మరణాన్ని తేవడానికే ప్రయాణించాయి; రావణునికి మరణ సమయం సమీపించింది. ఈ పరిస్థితిలో తన ప్రభువును చూసిన రథసారథి, ఆత్మస్థైర్యంతో, గందరగోళం లేకుండా, రథాన్ని నెమ్మదిగా యుద్ధరంగం నుండి వెనక్కు తీసుకెళ్లాడు. భయంతో, రథాన్ని అదుపుగా ఆపి, రావణుడు క్షీణించి పడిపోతున్నాడని చూసి, రథసారథి యుద్ధభూమిని విడిచాడు. ఇక్కడ వంద నాల్గవ సర్గ మొదలవుతుంది. అయితే, రావణుడు మహా మోహంలో, తీవ్రమైన కోపంతో, మరణబలానికి లోనై, కన్నులు ఎర్రగా మండిస్తూ, తన రథసారథిని ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాడు: “నీవు బలహీనుడివి, శక్తిలేనివి, పురుషత్వం లేనివి, భయపడేవాడివి, మనోవికారం లేనివి, శక్తి లేనివి అనిపిస్తున్నావు. మాయ వదిలినవాడివిగా, ఆయుధాలు విడిచినవాడివిగా, నన్ను పట్టించుకోకుండా, నీ తలంపుతో ప్రవర్తిస్తున్నావు, మూర్ఖుడా! నన్ను పట్టించుకోకుండా, నా అభిప్రాయాన్ని గౌరవించకుండా, నా శత్రువు ముందే నా రథాన్ని వెనక్కు తీసుకెళ్లావేమి? నీవు చేసిన పనితో, నికృష్టుడా, నా దీర్ఘకాలంగా సంపాదించిన కీర్తి, పరాక్రమం, శక్తి, విశ్వాసం నాశనం చేశావు. నా శత్రువు ముందు, అతను శక్తిశాలి, ప్రఖ్యాతుడు, నేను యుద్ధానికి ఉత్సాహంగా ఉన్నప్పుడు, నన్ను పిరికివాడిగా మార్చేశావు. ఇదంతా మోహంతో చేయలేదు కదా, దుష్టమనస్కుడా! అయితే నా అనుమానం నిజమే: నీవు శత్రువుల చేత లంచం తీసుకున్నావు. ఇటువంటి పని మిత్రునికి తగదు; ఇది శత్రువులకు మాత్రమే తగినది. నీవు చేసినది అదే.