సౌమిత్రి మాట్లాడుతున్న సమయంలో, విభీషణుడు అతన్ని ఆపి, అపస్మారంలో ఉన్న రామునికి గంభీరమైన మాటలు చెప్పాడు. "హనుమంతుడు నీకు చెప్పినది, బాధలో ఉన్న మనిషిగా కనిపిస్తూ చెప్పినది, నాకు అసంబద్ధంగా అనిపిస్తుంది — సముద్రం ఎండిపోవడం లాంటిది. రాక్షసరాజు రావణుడు సీతను హతమార్చబోయే ఉద్దేశం లేదని నాకు తెలుసు, ఓ మహాబాహు. నీ శ్రేయస్సు కోసం నేను పలుమార్లు అతనిని వదిలిపెట్టమని కోరినా, నా మాటలకు అతను చెవిపెట్టలేదు. సమాధానంతో, బహుమతులతో, విభేదంతో, యుద్ధంతో కూడా, వేరే ఎవ్వరూ సీతను కనుగొనలేరు. ఆ రాక్షసుడు, వానరులను మాయతో మభ్యపెట్టి, అక్కడినుంచి వెళ్లిపోయాడు; నీవు తెలుసుకో, ఆ మహాబాహువు సీత జనకుని కుమార్తె, మాయతో సృష్టించబడింది. ఈ రోజు, నికుంభిలా ఆలయానికి వచ్చి, అతను యజ్ఞాన్ని నిర్వహించబోతున్నాడు; దేవతలు, ఇంద్రుడు సహా, హవనాలు సమర్పించేందుకు వచ్చినాడు. రావణుని కుమారుడు యుద్ధంలో అజేయుడిగా మారతాడు; అతని మాయా చర్య ద్వారా ఈ మాయ ఉపయోగించబడింది. వానరుల వీరత్వాన్ని అడ్డుకునేందుకు ప్రయత్నిస్తున్నప్పుడు, మనం సైన్యంతో అక్కడికి వెళ్లాలి, యజ్ఞం పూర్తయ్యే వరకు. ఓ పురుషశార్దూలా, ఈ అబద్ధపు దుఃఖాన్ని విడిచిపెట్టు; నిన్ను దుఃఖం కుదిపివేస్తున్నందున, అందరి శక్తి తగ్గిపోతోంది. ఇక్కడ, మనస్సు ప్రశాంతంగా ఉంచి, ఆత్మను ప్రబలంగా ఉంచు; మనం లక్ష్మణుడిని సైన్యాధిపతులతో పంపుదాం. ఈ పురుషశార్దూలుడు రావణుని కుమారుణ్ని పదునైన బాణాలతో తరిమికొడతాడు; ఆ పని పూర్తయ్యాక, అతను మరణానికి సిద్ధమవుతాడు. ఈ పదునైన, వేగమైన, పక్షుల్లా మృదువైన బాణాలు అతని రక్తాన్ని తాగుతాయి. అందుకే, ఓ మహాబాహూ, లక్ష్మణుడికి, శుభలక్షణాలతో ఉన్నవాడికి, రాక్షసుని నాశనానికి ఆదేశించు; ఇంద్రుడు వజ్రాయుధాన్ని ఉపయోగించినట్లుగా. ఓ పురుషశ్రేష్ఠా, శత్రువు నాశనానికి ఆలస్యం లేదు; నీవు అది నేడు చేయగలవు. శత్రువు సంహారానికి వజ్రాన్ని విడిచిపెట్టు, మహేంద్రుడు దేవతల శత్రువును సంహరించినట్లు. యజ్ఞం పూర్తయిన తర్వాత, ఆ రాక్షసశ్రేష్ఠుడు దేవతలకు, రాక్షసులకు కూడా యుద్ధంలో కనిపించడు; యజ్ఞం పూర్తయిన తర్వాత అతనితో యుద్ధం చేస్తే, దేవతలకే సందేహం కలుగుతుంది." ఇక్కడ ఎనభై ఐదవ అధ్యాయాన్ని వినాలి. విభీషణుడు చెప్పిన మాటలు వినిన రాఘవుడు, దుఃఖంతో బాధపడుతూ, ఆ రాక్షసుడు చెప్పినదాన్ని స్పష్టంగా గ్రహించలేకపోయాడు. తర్వాత ధైర్యాన్ని పట్టుకుని, శత్రు నగరాలను జయించిన రాముడు, వానరుల మధ్య కూర్చున్న విభీషణునితో ఇలా అన్నాడు: "రాత్రి రాక్షసుల అధిపతీ, నీవు చెప్పిన మాటలు మళ్లీ వినాలనుకుంటున్నాను; నీ ఉద్దేశాన్ని మళ్లీ చెప్పు." రాఘవుని మాటలు వినిన విభీషణుడు, తన వాక్చాతుర్యంతో మళ్లీ ఇలా అన్నాడు: "నీ ఆదేశం మేరకు, మహాబాహూ, సైన్యాలను నీవు చెప్పినట్టు ఏర్పాటుచేశాం, నీ మాటల తరువాత వెంటనే. అన్ని సైన్యాలు అన్ని వైపులా అమర్చబడ్డాయి, సైన్యాధిపతులు నియమానుసారం తమ తమ విభాగాల్లో ఉన్నారు. కానీ, ఓ మహాప్రభూ, ఇంకొక విషయం చెప్పాలి; విను: నీవు బాధతో ఉన్నావు కాబట్టి, మా హృదయాలు కూడా కలవరపడుతున్నాయి. ఓ రాజా, ఈ దుఃఖాన్ని, అప్రయోజనమైన కలవరాన్ని వదిలిపెట్టు; ఈ ఆందోళన శత్రువు ఆనందాన్ని పెంచుతుంది. ప్రయత్నం చేయాలి, ఓ వీరా; ధైర్యాన్ని పట్టుకోవాలి; సీతను తిరిగి పొందాలంటే, రాత్రి నివాసులను సంహరించాలంటే. రఘువంశజుడా, నేను చెప్పబోతున్నాను; నా శుభప్రదమైన మాటలు విను: సౌమిత్రిని, గొప్ప సైన్యంతో బలపరచి పంపించాలి. అతను నికుంభిలాకు చేరి, రావణుని కుమారుణ్ని యుద్ధంలో బాణాలతో, విషపూరిత సర్పాల్లాంటి బాణాలతో సంహరించాలి. ఆ మహాశారధి, యుద్ధంలో జయించేవాడు, రావణుని కుమారుణ్ని బాణాలతో సంహరించాలి; అతను తపస్సు, స్వయంభువుని వరంతో బ్రహ్మశిరస్ ఆయుధాన్ని, ఇష్టానుసారంగా నడిచే గుర్రాలను పొందాడు. అతను ఇప్పుడు సైన్యంతో నికుంభిలాకు చేరాడు; అతని కార్యం పూర్తయితే, మనమంతా మరణించినట్టే. శత్రువు నికుంభిలాకు చేరకముందే, యజ్ఞాన్ని చేయకముందే, నీవు సంహరిస్తే, అతనికి మరణం. ప్రపంచాల అధిపతి వరమిచ్చాడు, మహాబాహూ; అందుకే, ఓ రాజా, ఆ జ్ఞాని మరణానికి ఇది విధిగా నిర్ణయించబడింది. ఓ రామా, ఇంద్రజిత్ సంహారానికి మహా సైన్యాన్ని ఆదేశించు; అతను మరణిస్తే, రావణుడు, అతని మిత్రబృందం కూడా నశించిపోతారు. విభీషణుని మాటలు విన్న రాముడు ఇలా అన్నాడు: "ఆ భయంకరుడి మాయను, నిజమైన వీరత్వాన్ని నాకు తెలుసు. అతను బ్రహ్మాస్త్రంలో నిపుణుడు, జ్ఞానవంతుడు, గొప్ప మాయ, గొప్ప శక్తి కలవాడు; యుద్ధంలో దేవతలను, వరుణుని కూడా అపస్మారంలో పడేస్తాడు. అతను తన రథంతో ఆకాశంలో సంచరిస్తున్నప్పుడు, ఓ మహాప్రతాపా, అతని మార్గం కనబడదు — మేఘాల్లో దాగిన సూర్యుడిలా. కానీ, ఆ దుష్ట శత్రువు మాయా శక్తిని, బలాన్ని తెలిసిన రాఘవుడు, ధర్మపరుడు లక్ష్మణునితో ఇలా అన్నాడు: "లక్ష్మణా, వానరరాజు సైన్యంతో, హనుమంతుడు ముందుగా ఉండే సైన్యాధిపతులతో, నీవు వెళ్లు. జాంబవంతుడు, ఎలుగుబంటి అధిపతి, సైన్యంతో కూడి, మాయా శక్తి, బలంతో ఉన్న ఆ రాక్షసుని కుమారుణ్ని సంహరించు. ఈ మహాత్ముడు, రాత్రి నివాసుడు, తన మాయలో నిపుణుడు, తన సలహాదారులతో నీకు వెనుక నుంచి తోడుగా వస్తాడు.