అక్ష కుమారుడు తన దళాలతో, రథాలతో, యుద్ధానికి సిద్ధమై, మందర పర్వతంపై ఉన్న సూర్యుడిలా క్రమంగా కోపంతో నిండిపోయాడు. అతని బలమూ, పరాక్రమమూ పెరిగి, కళ్ల నుండి వెలువడిన అగ్ని రశ్ములతో వానరాధిపతి హనుమంతుని మీద దండయాత్ర ప్రారంభించాడు. అక్షుడు తన విల్లు, బాణాలతో ఇంద్రుడికి సమానంగా, యుద్ధమేఘంలా, వాన పర్వతంపై కురిసిన వర్షంలా, హనుమంతుని మీద బాణాల వర్షాన్ని విసిరాడు. హనుమంతుడు, అక్షుని యుద్ధంలో ఉత్సాహంగా, బలంగా, పరాక్రమంగా ఎదిగిన 모습을 చూసి, అతను బలమైన బాణాలతో సిద్ధమై ఉన్నాడని గ్రహించి, ఆనందంతో గర్జించాడు. అతని గర్వం, కోపం పెరిగి, కళ్లకు రక్తరేఖలు మెరుస్తూ, యుద్ధంలో హనుమంతుని వైపు ఏనుగు గడ్డి కప్పిన బావికి చేరినట్లు దూసుకెళ్లాడు. అక్షుని బాణాల దెబ్బలకు హనుమంతుడు వర్షం మేఘం గర్జించినట్లు శబ్దం చేసి, ఉత్సాహంతో, వేగంగా ఆకాశంలోకి ఎగిరాడు. అతని చేతులు విస్తరించి, భయంకరంగా కనిపించాడు. అక్షుడు, రథ యోధుడు, తన బాణాలతో మళ్లీ హనుమంతుని మీద వర్షంలా బాణాలు కురిపించాడు. హనుమంతుడు, యుద్ధంలో వేగంగా, వాయువుతో సమానంగా, ఆ బాణాలను గమనించి, వాటిని వాయువు లాగ తేలికగా తప్పించుకున్నాడు. అక్షుడు, విల్లు, బాణాలతో, యుద్ధానికి ఉత్సాహంగా, ఆకాశాన్ని అద్భుతమైన బాణాలతో నింపుతున్న 모습을 చూసి, హనుమంతుడు గౌరవంగా చూడగా, లోలోపల ఆలోచనలో పడిపోయాడు. తన చేతులు బాణాల దెబ్బలకు గాయపడినా, హనుమంతుడు గర్జిస్తూ, అక్షుని యుద్ధ నైపుణ్యాన్ని పరిశీలించాడు. ‘‘ఈ అక్షుడు యువ సూర్యుడిలా ప్రకాశిస్తున్నాడు. చిన్నవాడిలా గొప్ప కార్యాలు చేస్తాడు. యుద్ధ కళలో నైపుణ్యం ఉన్నా, అతని నాశనం చేయాలనే సంకల్పం నాకు కలగడం లేదు’’ అని మనసులో భావించాడు. ‘‘అతడు మహాత్ముడు, గొప్ప బలవంతుడు, యుద్ధంలో ధైర్యంగా, సహనంగా నిలబడతాడు. నాగులు, యక్షులు, ఋషులు కూడా అతని కార్యాలకు గౌరవిస్తారు. అతని ధైర్యంతో దేవతలు, రాక్షసులు కూడా భయపడతారు. అలాంటి వాడిని నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు. పెరుగుతున్న అగ్నిని నిర్లక్ష్యం చేస్తే ప్రమాదమే. కాబట్టి, నేడు అతన్ని సంహరించడానికి సంకల్పిస్తున్నాను’’ అని హనుమంతుడు నిర్ణయించుకున్నాడు. శత్రువు వేగం, తన నైపుణ్యాన్ని పరిగణనలోకి తీసుకుని, హనుమంతుడు తన శక్తిని సమీకరించి, అక్షుని సంహరించేందుకు సిద్ధమయ్యాడు. అప్పుడు, వాయుపుత్రుడు, తన బలమైన పంజాలతో, అక్షుని రథానికి బరువు మోసే గుళ్లను కొట్టి పడగొట్టాడు. హనుమంతుడు, పంజాతో కొట్టడంతో, అక్షుని రథసారథి కూడా పరాజయమై, రథం పగిలి, యోకు విరిగి, ఆకాశంలో నుండి భూమిపై పడిపోయింది. అక్షుడు, రథాన్ని వదిలి, విల్లు, కత్తితో, కోపంతో, శక్తివంతమైన ఋషి తన దేహాన్ని వదిలినట్టు, ఆకాశంలోకి దూసుకెళ్లాడు. హనుమంతుడు, వాయువుతో సమానంగా, ఆకాశంలో పక్షిరాజు, సిద్ధులు తిరిగే మార్గంలో, అక్షుని దగ్గరికి వెళ్లి, అతని పాదాలను గట్టిగా పట్టుకున్నాడు. గరుడుడు పెద్ద పాము పట్టినట్టు, హనుమంతుడు అక్షుని పాదాలను పట్టుకుని, వెయ్యి సార్లు తిప్పి, యుద్ధంలో భూమిపై బలంగా పడగొట్టాడు. అక్షుని చేతులు, తొడలు, నడుము, ఛాతీ, ఎముకలు, కళ్ళు, కండరాలు, బంధాలు అన్నీ విరిగి, రక్తం పారుతూ, వాయుపుత్రుడు అతన్ని భూమిపై సంహరించాడు. హనుమంతుడు అక్షుని భూమిపై నొక్కి, రాక్షసాధిపతి రావణుడికి భయాన్ని కలిగించాడు. ఆ మృత అక్షుని 모습을 ఋషులు, చక్రధారులు, యక్షులు, నాగులు, దేవతలు, ఇంద్రుడు—అందరూ ఆశ్చర్యంతో చూశారు. రక్తరేఖలు మెరుస్తున్న కళ్లతో, వజ్రధారి కుమారుని లాగా యుద్ధంలో అక్షుని సంహరించిన హనుమంతుడు, సమయం ముగిసినప్పుడు కాలం వచ్చినట్లు, వెంటనే ద్వారానికి చేరుకున్నాడు. ఇప్పుడు వాల్మీకి రామాయణంలోని సుందరకాండలో నలభై ఎనిమిదవ అధ్యాయాన్ని వినండి. అప్పుడు, రాక్షసాధిపతి రావణుడు, హనుమంతుడు అక్షుని సంహరించిన దృశ్యాన్ని చూసి, తన మనసును సమీకరించి, కోపంతో దేవతులాంటి ఇంద్రజిత్ను ఆదేశించాడు. ‘‘నీ ఆయుధ శక్తికి దేవతలు, మరుత్గణాలు కూడా యుద్ధంలో ఎదుర్కోలేరు—even they seek refuge with the lord of gods. మూడు లోకాలలో, చేతుల బలంతో, తపస్సుతో, స్థానం, కాలంలో ప్రథముడైనా, యుద్ధంలో అలసిపోని వాడు లేడు. నీకే అత్యున్నత జ్ఞానం ఉంది. యుద్ధంలో నీకు అసాధ్యమైన కార్యం లేదు; నీకు ఏ పని గుర్తించకుండా ఉండదు. మూడు లోకాలలో, నీ ఆయుధ నైపుణ్యం, బలాన్ని తెలియని వాడు లేడు. నీ తపస్సు, బలం, పరాక్రమం, యుద్ధ నైపుణ్యం—all these are నీకు, నాకు తగినవే. అయినా, యుద్ధంలో నిన్ను ఎదుర్కొన్నప్పుడు, నా మనసు అలసిపోదు. అన్నీ సేవకులు, జంబుమాలి, మంత్రుల ఐదు కుమారులు, సైన్యాధిపతులు—all have been slain. సంపూర్ణంగా సన్నద్ధమైన గుళ్లు, ఏనుగులు, రథాలు—all have been destroyed; నీ సోదరుడు అక్షుడు కూడా మరణించాడు. వీటిలో నాకు ముఖ్యంగా నీవే ఆందోళన కలిగిస్తున్నావు, శత్రు సంహారకుడా! ఈ మహాసైన్యం నాశనం అయింది; వానరుని శక్తి, పరాక్రమం చూశాను. నీ నిజమైన బలాన్ని పరిగణనలోకి తీసుకుని, నీ శక్తిని unleash చేయి. నీవు ఉన్నప్పుడు, యుద్ధ వేడి తగ్గుతుంది, శత్రువు శాంతించనట్లు. కాబట్టి, నీ బలాన్ని, శత్రువు బలాన్ని పరిశీలించి, యుద్ధంలో ప్రవేశించు, ఆయుధ నైపుణ్యంలో ఉత్తముడా! యుద్ధంలో, సైన్యాలు వజ్రాయుధం దెబ్బకు కూడా సమూహంగా పడిపోవు; వాయువు వేగానికి కొలత లేదు; అగ్నిలా ఉన్నదాన్ని కేవలం శ్రమతో నాశనం చేయలేరు. ఈ విషయాన్ని పూర్వంగా పరిగణించి, నీ మనసు నీ ధర్మంలో నిలబడి, నీ విల్లుకు divine power గుర్తు చేసుకుని, మిగిలిన కార్యాన్ని నెరవేర్చు. ఇది నా ఇష్టానుసారం పంపడం కాదు; ఇది రాజధర్మం, క్షత్రియ ధర్మం; నా నిర్ణయం ఇదే. యుద్ధంలో ఆయుధ నైపుణ్యం తప్పనిసరిగా తెలిసి ఉండాలి; యుద్ధ విజయం ఎల్లప్పుడూ కోరుకోవాలి. రావణుడు తన మాటలు చెప్పగా, ఇంద్రజిత్ తన తండ్రి చుట్టూ ప్రదక్షిణ చేసి, యుద్ధానికి సిద్ధమైన మనసుతో, తన అనుచరుల గౌరవాన్ని పొంది, రంగంలోకి ప్రవేశించాడు. రాక్షసాధిపతి కుమారుడు, పద్మాక్షుడు, కాంతితో ప్రకాశిస్తూ, పూర్ణచంద్రోదయ సమయంలో సముద్రం లాగా వెలిగాడు. ఇంద్రజిత్, ఇంద్రుని సమానంగా, నాలుగు పులులను యుక్తం చేసిన, పక్షిరాజు వేగంతో, భయంకరమైన పంజాలతో ఉన్న రథంపై ఎక్కి, యుద్ధానికి బయలుదేరాడు.