ఆ సమయంలో హనుమంతుడు ఆ మందిరంలో ప్రవేశించి, అక్కడ రాక్షసాధిపతి రావణుడు విరాజిల్లుతున్న దృశ్యాన్ని చూశాడు. రావణుడి రెండు బాహువులు మంచంపై విరివిగా పడుకున్నాయి — అవి మంద్రపర్వతపు లోయలో నిద్రిస్తున్న రెండు మహా సర్పాల్లా కనిపించాయి. ఆ దృఢమైన, కొండంత గొప్పమైన రెండు బాహువులతో రావణుడు మంద్రపర్వతానికి రెండు శిఖరాలున్నట్లు ప్రకాశించాడు. రావణుడి శరీరం మామిడి, చంపక, మధురమైన బకులపువ్వుల సుగంధాలతో, మంచి భోజనాల, పానీయాల పరిమళాలతో పరిమళించేది. అతని పెద్ద నోటి నుండి నిద్రలో ఊపిరి బయటికి వస్తూ ఆ ఇంటినంతా నింపుతున్నట్లుండేది. ముత్యాలు, రత్నాలు పొదిగిన కిరీటంతో, కాస్త వంగినవిధంగా అతని ముఖం మెరిసిపోతుండేది; ప్రకాశవంతమైన కుండలాలతో మరింత అందంగా కనిపించేవాడు. అతని విస్తృతమైన ఛాతీకి ఎరుపు గంధంతో అలంకరించబడింది, అందమైన హారంతో అలంకృతమైంది. అతని ప్రక్క భాగంలో పల్చని పట్టు వస్త్రాలు, పసుపు రంగు ఖరీదైన ఉత్తరీయం చక్కగా కప్పబడి ఉండేది. అతని ఊపిరి పాములా గట్టిగా రావడం, నల్ల శనగల గుట్టలా కనిపించడం, గంగా తీరంలో నిద్రిస్తున్న ఏనుగులా ఉండడం చూడదగిన దృశ్యం. చుట్టూ నాలుగు బంగారు దీపాల వెలుగులో రావణుడి శరీరం మెరిపించేది — మెరుపులతో మేఘం ప్రకాశించేలా. ఆ మహారాక్షసుని పాదాల వద్ద అతని భార్యలు, భర్తకు ప్రియమైనవారు, ఆ ఇంట్లో నిద్రిస్తున్నారని హనుమంతుడు చూశాడు. వారి ముఖాలు చంద్రునిలా ప్రకాశించేవి, అందమైన కుండలాలతో అలంకృతమై ఉండేవి; వారి మాలలు, ఆభరణాలు ఎండిపోకుండా నిత్యమైనవిగా కనిపించాయి. ఆ రాక్షసాధిపతిని అలంకరించిన ఆడవారు, నాట్యం, సంగీతంలో నిపుణులు, అతని బాహువులపై కూర్చొని, ఉత్తమమైన ఆభరణాలతో మెరిసిపోతూ, విశ్రాంతిగా కనిపించారు. వారి చెవుల చివరలకు, చేతులకు బంగారు వడగళ్ళు, వజ్రాలు, వైడూర్య రత్నాలతో అలంకృతమై ఉండేవి. చంద్రునిలా మెరిసే ముఖాలతో, అందమైన కుండలాలతో ఆ మందిరం నక్షత్రాలతో నిండిన ఆకాశంలా ప్రకాశించింది. పానముతో, ఆటతో అలసిపోయిన సన్నని నడుము గల ఆడవారు, వివిధ చోట్ల నిద్రించారు. మరొకరు నాట్యంలో నిపుణురాలు, తన అందమైన శరీరాన్ని సొగసుగా పరచుకొని నిద్రిస్తున్నది. ఇంకొకరు వీణను ఆలింగనం చేసుకుని, నది మీద తామరపువ్వు తేలుతున్నట్లుగా నిద్రించారు. ఇంకొక నీలిమను గల కనుగల యువతి, తన పక్కన మృదంగాన్ని ఉంచుకొని, తల్లి తన కుమారుడిని ఒడిలో వేసుకున్నట్లుగా ప్రకాశిస్తూ నిద్రించింది. ఇంకొక అందమైన అవయవాలు గల యువతి, తన మృదంగాన్ని పక్కన పెట్టి, ప్రియునితో కలిసిన ప్రేయసిలా నిద్రించింది. మరొక తామర కన్నుల యువతి, తన వీణను ఆలింగనం చేసుకుని, ప్రియుని ఆలింగనం చేసిన ప్రేయసిలా నిద్రించింది. ఇంకొకరు నాట్యంలో నిపుణురాలు, విపంచిని పట్టుకొని, ప్రియునితో ప్రకాశించే యువతిలా నిద్రించింది. ఇంకొకరు మత్తులో కన్నులు ఎర్రబడిపోయి, మృదంగాన్ని మృదువుగా తాకుతూ నిద్రించారు; ఆ మృదంగం బంగారు వర్ణంలో మెరిసింది. ఇంకొక సన్నని నడుము గల నిష్కళంకురాలు, మత్తులో అలసిపోయి, చిన్న మృదంగాన్ని చేతుల మధ్య ఉంచుకుని నిద్రించింది. మరొకరు తన మృదంగాన్ని ఆలింగనం చేసుకుని, వసంతంలో పూలతో అలంకరించిన తీగ వలె నిద్రించారు. మత్తులో మునిగిపోయిన తామర కన్నుల యువతి, తామ్బురాను తన చేతులతో బలంగా ఒత్తుకొని నిద్రించింది. ఇంకొక ప్రకాశవంతురాలు, తన కుంభాన్ని పక్కన పెట్టి, పూలతో అలంకరించబడిన వసంతకాల తీగలా నిద్రించింది. మరొక యువతి నిద్ర మత్తులో, రెండు చేతులతో తన వక్షోజాలను ఆలింగనం చేసుకుని, అవి బంగారు కుంభాల్లా మెరిసాయి. ఇంకొక తామర కన్నుల యువతి, పూర్ణచంద్రునిలా ముఖంతో, మరో అందమైన నడుము గల యువతిని ఆలింగనం చేసుకుని, మత్తులో నిద్రించగా కనిపించింది. ఆ మహారాక్షసుని భార్యలు, వివిధ వాద్యాలను ఆలింగనం చేసుకుని, ప్రియురాలు ప్రియుడిని ఆలింగనం చేసినట్టుగా నిద్రించారు. అలాంటి ఆడవారిలో, ఒక అద్భుతమైన పరిపూర్ణ సౌందర్యం గల యువతి, ప్రత్యేకమైన మంచంపై ఒంటరిగా నిద్రిస్తున్నదని హనుమంతుడు చూశాడు. ముత్యాలు, రత్నాలు పొదిగిన ఆభరణాలతో అలంకరించబడి, ఆ యువతి తన ప్రకాశంతో ఆ మందిరాన్ని మరింత అందంగా మార్చింది. అక్కడే హనుమంతుడు మణికాంతి కలిగిన, అంతఃపురానికి ప్రియమైన రాణి, మందోదరిని చూశాడు. ఆమె అలంకృతమైన రూపాన్ని చూసి, బలమైన బాహువులు కలిగిన వాయుపుత్రుడు — "ఇది సీతే అయి ఉండాలి" అని భావించాడు. ఆమె అందం, యౌవనం, కాంతిని చూసి హనుమంతుడు ఎంతో ఆనందంతో ఉప్పొంగిపోయాడు. ఆనందంలో తన తోకను ముద్దుపెట్టి, చప్పట్లు కొట్టి, ఆటలు ఆడి, పాటలు పాడి, స్తంభాలపై ఎక్కి, నేలపై పడిపడి, కోతుల స్వభావాన్ని ప్రదర్శించాడు. ఇక్కడ వాల్మీకి రామాయణంలోని సుందరకాండలో పదకొండవ అధ్యాయం ప్రారంభమవుతుంది. అప్పుడే హనుమంతుడు, ఆ ఆలోచనను పక్కన పెట్టి అక్కడే ఉండి, సీత గురించి మరో విధంగా ఆలోచించసాగాడు. "రాముని నుండి వేరుపడిన ఆమె నిద్రించదూ, తినదూ, అలంకరించుకోదూ, మద్యం సేవించదూ" అని తలచాడు. ఆమె మరెవరినీ ఆశ్రయించదూ, దేవతాధిపతిని అయినా దగ్గరకు రానివాళ్లే; ఎందుకంటే రామునికి సమానమైనవాడు దేవతల్లో కూడ లేడు. "ఇది మరో యువతి" అని నిర్ణయించుకుని, సీతను చూడాలని ఉత్సాహంతో, హనుమంతుడు ఆ మద్యం మందిరంలో మరింత లోపలికి వెళ్ళాడు. అక్కడ కొందరు ఆడవారు ఆటలో అలసిపోయి, మరికొందరు పాటల్లో, ఇంకొందరు నాట్యంలో అలసిపోయి, మరికొందరు మత్తులో మునిగిపోయి నిద్రించడాన్ని చూశాడు.