హనుమంతుడు ఆ రాజభవనంలో ప్రవేశించి, అందమైన రాక్షస రాజు భార్యలను చూశాడు. వారి నోళ్లు కమలాల వాసనతో పరిమళించి, పన్నులు మూసుకుని, కళ్ళు మూసుకుని, నిద్రలో మునిగి ఉన్నారు. రాత్రి ముగిసినప్పుడు, వారి ముఖాలు వికసించిన కమలాల్లా ప్రకాశించగా, మళ్లీ రాత్రి చీకటిలో ఆ కమలాలు మూసుకున్నట్లయ్యాయి. ఆ కమల ముఖాలను మత్తులో ఉన్న తేనెటీగలు తిరిగి తిరిగి ఆశించేవిధంగా, ఈ స్త్రీల ముఖాలను కూడా తేనెటీగలు వాసన కోసం చేరేవని హనుమంతుడు భావించాడు. ఆ మహావానరుడు, ఆ స్త్రీల గుణాలను నీటిలో పుట్టిన కమలాలతో సమానంగా భావించాడు. ఆ స్త్రీలతో అలంకృతమైన ఆ మందిరం, శరదృతువులో నక్షత్రాలతో వెలిగే ఆకాశంలా ప్రకాశించింది. ఆ స్త్రీల మధ్యలో రాక్షసాధిపతి రావణుడు, నక్షత్రాల మధ్య చంద్రుడిలా వెలిగిపోతున్నాడు. హనుమంతుడు ఇలా ఆలోచించాడు—"ఇక్కడ కూడిన వీరు ఆకాశం నుండి పడిన నక్షత్రాల్లా, పుణ్యఫల శేషాలతో చుట్టుముట్టబడ్డవారు." పెద్ద, శుభ్రమైన నక్షత్రాల వెలుగు, వర్ణం, ప్రకాశం ఎలా స్పష్టంగా కనిపిస్తుందో, అలాగే ఆ స్త్రీల కాంతి, సౌందర్యం అక్కడ ప్రకాశించింది. కొందరి జడలు, పూలమాలలు, ఆభరణాలు చెదిరిపోయి, మద్యం సేవించి, క్రీడించి, నిద్రలో మునిగిపోయారు. కొందరి నుదుటి పూసలు చెదిరిపోయాయి, కొందరి పాదసరాలు తప్పిపోయాయి, ఇంకొంత మంది హారాలు ప్రక్కకు జారిపోయాయి. మరికొందరు ముత్యాల హారాలతో అలంకరించబడి, కొందరి వస్త్రాలు జారిపోయాయి, కటిబంధాలు విప్పబడ్డాయి—అవి వయస్సు తక్కువ యువతులను గాలి ఎత్తుకుపోయినట్లున్నాయి. ఎవరైనా కుండలాలు లేకుండా, మరికొందరి పూలమాలలు విరిగిపోయి, అరణ్యంలో గజరాజు త్రొక్కిన పుష్పలతల్లా ఉన్నారు. కొందరి మెడలో ముత్యాలహారాలు చంద్రకాంతులా మెరిసి, వారి వక్షోజాల మధ్య నిద్రిస్తున్న హంసలాగా కనిపించాయి. మరికొందరి వైడూర్యమణులు కదంబ పక్షుల్లా, బంగారు దారాలు చక్రవాక జంటలలాగా కనిపించాయి. హంసలు, కారండవ పక్షులు, చక్రవాక పక్షులతో అలంకృతమైన వారి నితంబాలు, పిండాలు నదీ తీరం వలె ప్రకాశించాయి. కొందరు బంగారు కమలాల్లాంటి గొప్ప గజ్జెలు ధరించి, అందమైన నదీ తీరాల్లా నిద్రించారు. కొందరి మృదుల అవయవాలపై, వక్షోజాలపై విలాసవంతమైన ఆభరణాల వరుసలు మణుల్లా మెరిశాయి. కొందరి వస్త్రాల చివర్లు, వారి నోటి శ్వాసతో పలుమార్లు పైకి ఎగిరాయి. ఆ వస్త్రాల చివర్లు పతాకాల్లా, బంగారు వర్ణంలో, ముఖాల వద్ద ప్రకాశించాయి. కొందరి కుండలాలు వారి మృదువైన శ్వాసతో మెల్లగా కదిలాయి. ఆ స్త్రీల నోటి నుండి వచ్చే పంచదార, మద్యం పరిమళం రావణుడికి ఆనందాన్ని కలిగించింది. కొంతమంది రావణుని భార్యలు, వారి ముఖాలు రావణుని ముఖాల్లా ఉండి, తమ సపత్నుల ముఖాల పరిమళాన్ని పునఃపునః పీల్చుకున్నారు. ఆ స్త్రీలు రావణునిపై ప్రగాఢమైన ప్రేమతో, స్వతంత్రత లేకుండా, తమ సపత్నుల కోరికలకే లోబడి వ్యవహరించేవారు. కొంత మంది ఒకరి చేతులను, వస్త్రాలను ఒకరిపై వేసుకుని నిద్రించారు. ఒక స్త్రీ మరొకదాని ఛాతిపై, ఇంకొకదాని భుజంపై, మరొకరు మడిలో, ఇంకొంత మంది వక్షోజాలపై నిద్రించారు. ఒకరి తొడలు, పక్కలు, నడుము, వెన్నుపై నిద్రించి, పరస్పరంగా శరీరాలు కలిపి, మత్తులో, మమకారంతో మునిగిపోయారు. ఆ సన్నని నడుము గల స్త్రీలు పరస్పరంగా చేతులు కలిపి, ఒకరి శరీరాన్ని మరొకరు తాకుతూ ఆనందిస్తూ నిద్రించారు. వారి చేతుల చుట్టూ పూలమాలల్లా ఆ స్త్రీల సమూహం మెరిసిపోయింది; మత్తు తేనెటీగలు పూలపై తిరిగినట్లు కనిపించింది. వసంతంలో పుష్పించే లతలు గాలిలో కలిసిపోవడంలా, ఆ స్త్రీలు పరస్పరం మిళితమై, పుష్పాల్లా ఒకదానికొకటి అల్లుకున్నట్టయ్యారు. రావణుని ఆ స్త్రీల సమూహం, అందమైన భుజాలు కలిపి, తేనెటీగలు గుంపుగా తిరిగే అరణ్యంలా కనిపించింది. వారి ఆభరణాలు, శరీరాలు, వస్త్రాలు, పూలమాలలలో ఎవరు ఎవరో గుర్తించలేని విధంగా మిళితమయ్యారు. రావణుడు సుఖంగా నిద్రిస్తుండగా, వివిధ వర్ణాల స్త్రీలు బంగారు దీపాల్లా మెరిసి, మెలకువ లేని కన్నుల్లా కనిపించారు. రాజులు, ఋషులు, దేవతలు, గంధర్వులు, రాక్షసుల కుమార్తెలు—all కామవశమై రావణునివిగా మారిపోయారు. యుద్ధానికి ఆసక్తి గల రావణుడు వీరిని తనవిగా చేసుకున్నాడు; కొందరు మోహమాటంతో ఇక్కడికి వచ్చారు. అయితే, వీరిలో ఒక్కరినీ బలవంతంగా, పరాక్రమంతో, లేదా ఇంకే విధమైన కోరికతో పొందలేదు. జనకుని కుమార్తె సీతను తప్ప, ఎవ్వరూ కొత్తగా లేరు. వీరిలో ఎవ్వరూ నికృష్ట వంశస్థులు కాదు, ఎవ్వరూ అందంలేని వారు కాదు, ఎవ్వరూ వినయరహితులు కాదు, ఎవ్వరూ పుణ్యరహితులు కాదు, ఎవ్వరూ రావణునికి ఇష్టపడని వారు లేరు. అప్పుడు హనుమంతుడు ఇలా ఆలోచించాడు: "ధర్మపత్నిగా ఉన్న రాఘవుని భార్య కూడా ఇలాంటిదైతే, ఈ రాక్షసాధిపతికి ఉన్న భార్యలు నిజంగా ఉత్తమ వంశస్థులే" అని. మళ్లీ హనుమంతుడు తనను తాను దాచుకుని ఇలా తలచాడు: "నిశ్చయంగా సీతా దేవి గుణాలలో అత్యుత్తమురాలు. అయినా, ఈ లంకాధిపతి మహాత్ముడు ఆమెపై ఘోరమైన, నీచమైన పని చేశాడు." ఇలా హనుమంతుడు విచారించాడు. ఇక్కడ శుభ్రమైన వాల్మీకి రామాయణంలోని సుందరకాండలో పదవ సర్గ ముగిసింది. ఆ తరువాత, హనుమంతుడు అక్కడ దేవతలకు కూడా సరిసమానంగా, రత్నాలతో అలంకృతమై, స్ఫటికంలా మెరిసే ఒక అద్భుతమైన పీఠాన్ని చూశాడు.