ரு'ஷ்யமூக இதி க்யாதஶ்சித்ரபுஷ்பிதபாதபஃ। ஹரிர்ரு'க்ஷரஜோநாம்நஃ புத்ரஸ்தஸ்ய மஹாத்மநஃ
அது 'ரிஷ்யமூக' என்று புகழ்பெற்றது; பலவகை மலர்களால் மலர்ந்த மரங்களால் அழகுபெற்றது. அந்த மகானுபாவியான ரிக்ஷராஜாவின் மகன் அங்கே தங்கியிருக்கிறான்.
அத்யாஸ்தே து மஹாவீர்யஃ ஸுக்ரீவ இதி விஶ்ருதஃ। ஸுக்ரீவமபிகச்ச த்வம் வாநரேந்த்ரம் நரர்ஷப
அங்கு பேராற்றலுடைய, புகழ்பெற்ற சுக்ரீவன் வாழ்கிறான். மனிதர்களில் சிறந்தவனே, நீ அந்த வாநரர்களின் அரசன் சுக்ரீவனை அணுகு.
இத்யுவாச புநர்வாக்யம் லக்ஷ்மணம் ஸத்யவிக்ரமஃ। கதம் மயா விநா ஸீதாம் ஶக்யம் லக்ஷ்மண ஜீவிதும்
உண்மையான வீரன் மீண்டும் இலக்குவனிடம் இவ்வாறு கூறினான்: 'இலக்குவா, சீதை இல்லாமல் நான் எப்படி உயிரோடிருக்க முடியும்?'
இத்யேவமுக்த்வா மதநாபிபீடிதஃ ஸ லக்ஷ்மணம் வாக்யமநந்யசேதநஃ। விவேஶ பம்பாம் நலிநீமநோரமாம் தமுத்தமம் ஶோகமுதீரயாணஃ
இவ்வாறு கூறி, காதல் வேதனையால் மனம் வேறு எதிலும் நிலைநின்றிருக்காமல், இலக்குவனுடன் சேர்ந்து அழகான தாமரை மலர்களால் நிரம்பிய பம்பா ஏரிக்குள், அந்த ஆழ்ந்த துயரத்தைச் சொன்னவாறு நுழைந்தான்.
க்ரமேண கத்வா ப்ரவிலோகயந் வநம் ததர்ஶ பம்பாம் ஶுபதர்ஶகாநநாம்। அநேகநாநாவிதபக்ஷிஸம்குலாம் விவேஶ ராமஃ ஸஹ லக்ஷ்மணேந
அவர் மெதுவாகச் சென்று, அந்த காட்டை ஆராய்ந்து பார்த்தபோது, பம்பா ஏரியை, பலவகை பறவைகளால் நிரம்பிய அழகான கானகங்களுடன் கண்டார்; பின்னர் இலக்குவனுடன் சேர்ந்து அதற்குள் நுழைந்தார்.
thumb|த்யாநஶ்லோகஃ|center thumb|ப்ரதமஃ ஸர்கஃ ஶ்ரூயதாம்|center ஶ்ரீமத்வால்மீகியராமாயணே கிஷ்கிந்தாகாண்டே ப்ரதமஃ ஸர்கஃ ॥௪-
புகழ்பெற்ற வால்மீகி இராமாயணத்தில், கிஷ்கிந்தா காண்டத்தில், இது முதல் சர்க்கம்.
தத்ர த்ரு'ஷ்ட்வைவ தாம் ஹர்ஷாதிந்த்ரியாணி சகம்பிரே। ஸ காமவஶமாபந்நஃ ஸௌமித்ரிமிதமப்ரவீத்
அங்கே அவளைப் பார்த்தவுடன், ஆனந்தத்தில் அவனது அறிவுப்புலங்கள் எல்லாம் நடுங்கின. ஆசையில் ஆட்கொண்டவன், சௌமித்ரியிடம் இவ்வாறு சொன்னான்.
ஸௌமித்ரே ஶோபதே பம்பா வைதூர்யவிமலோதகா। புல்லபத்மோத்பலவதீ ஶோபிதா விவிதைர்த்ருமைஃ
சௌமித்ரி, பம்பா ஏரியைப் பார்; வைடூரியக் கல்லைப் போல் தெளிந்த நீர், மலர்ந்த தாமரை, நீலோத்பலம், பலவகை மரங்களால் அலங்கரிக்கப்பட்டுள்ளது.
ஸௌமித்ரே பஶ்ய பம்பாயாஃ காநநம் ஶுபதர்ஶநம்। யத்ர ராஜந்தி ஶைலா வா த்ருமாஃ ஸஶிகரா இவ
சௌமித்ரி, பம்பா ஏரியின் காட்டை நோடு; அது கண்ணுக்கு இனிமையாக உள்ளது. அங்கே மலைகளும், உச்சிகள் போல உயர்ந்த மரங்களும் ஒளிவீசுகின்றன.
மாம் து ஶோகாபிஸம்தப்தமாதயஃ பீடயந்தி வை। பரதஸ்ய ச துஃகேந வைதேஹ்யா ஹரணேந ச
ஆனால் எனக்கு துக்கம் அதிகமாகக் கொண்டு வருகிறதே; பரதனுக்காகவும், வைதேஹியை அபகரித்ததற்காகவும் என் மனம் வலிக்கிறது.
ஶோகார்தஸ்யாபி மே பம்பா ஶோபதே சித்ரகாநநா। வ்யவகீர்ணா பஹுவிதைஃ புஷ்பைஃ ஶீதோதகா ஶிவா
துக்கத்தில் மூழ்கியிருந்தாலும், பம்பா ஏரி சித்ரகூடக் காட்டுடன் சேர்ந்து அழகாகத் தெரிகிறது; பலவகை மலர்களால் பரவியிருக்கிறது, குளிர்ந்த நீர் கொண்டது, நல்லதொரு இடம்.
நலிநைரபி ஸம்சந்நா ஹ்யத்யர்தஶுபதர்ஶநா। ஸர்பவ்யாலாநுசரிதா ம்ரு'கத்விஜஸமாகுலா
தாமரைகளால் மூடியிருக்கும் இந்த ஏரி, மிகவும் அழகாகத் தெரிகிறது; பாம்புகளும் காடுமிருகங்களும் நடமாடும் இடம்; மான், பறவைகள் நிறைந்துள்ளது.
அதிகம் ப்ரவிபாத்யேதந்நீலபீதம் து ஶாத்வலம்। த்ருமாணாம் விவிதைஃ புஷ்பைஃ பரிஸ்தோமைரிவார்பிதம்
இந்த நீலம்கலந்த மஞ்சள் புல்வெளி, மரங்களில் மலர்களின் கூட்டங்களால் அலங்கரிக்கப்பட்டது போல, மேலும் பிரகாசமாகத் தெரிகிறது.
புஷ்பபாரஸம்ரு'த்தாநி ஶிகராணி ஸமந்ததஃ। லதாபிஃ புஷ்பிதாக்ராபிருபகூடாநி ஸர்வதஃ
மலையின் உச்சிகள் எல்லா பக்கமும் மலர்களால் நிறைந்துள்ளன; மலர்ந்த கொடிகள் அவற்றைச் சுற்றி அணைத்துள்ளன.
ஸுகாநிலோऽயம் ஸௌமித்ரே காலஃ ப்ரசுரமந்மதஃ। கந்தவாந் ஸுரபிர்மாஸோ ஜாதபுஷ்பபலத்ருமஃ
இந்த மெல்லிய காற்று, சௌமித்ரி, மிகவும் இனிமையானது; இப்போது காதல் நிறைந்த பருவம், மணம் வீசும் மாதம், மரங்கள் மலரும் பழமும் தரும் காலம்.
பஶ்ய ரூபாணி ஸௌமித்ரே வநாநாம் புஷ்பஶாலிநாம்। ஸ்ரு'ஜதாம் புஷ்பவர்ஷாணி வர்ஷம் தோயமுசாமிவ
சௌமித்ரி, இந்த மலர்களால் நிறைந்த காட்டுகளின் அழகை நோடு; அவை மேகங்கள் மழை பொழிவதைப் போல் மலர்களை மழையாகக் கொட்டுகின்றன.
ப்ரஸ்தரேஷு ச ரம்யேஷு விவிதாஃ காநநத்ருமாஃ। வாயுவேகப்ரசலிதாஃ புஷ்பைரவகிரந்தி காம்
இந்த அழகான மேடுகளில், பலவகை காட்டுமரங்கள், காற்றின் வேகத்தால் அசைந்து, பூக்களைப் பூமியில் தூவுகின்றன.
பதிதைஃ பதமாநைஶ்ச பாதபஸ்தைஶ்ச மாருதஃ। குஸுமைஃ பஶ்ய ஸௌமித்ரே க்ரீடதீவ ஸமந்ததஃ
சௌமித்ரி, விழுந்தும் விழுந்துகொண்டிருக்கும் மலர்களும், மரங்களில் இன்னும் இருக்கும் மலர்களும், எல்லாம் காற்றால் எங்கும் விளையாடும் போல் தோன்றுகிறது, பார்.
விக்ஷிபந் விவிதாஃ ஶாகாம் நகாநாம் குஸுமோத்கடாஃ। மாருதஶ்சலிதஸ்தாநைஃ ஷட்பதைரநுகீயதே
மரங்களின் பல்வேறு மலர்ந்த கிளைகளை காற்று அசைத்தபோது, அசைந்த மலர்களைச் சுற்றி தேனீகள் மிதமான ஓசையுடன் பின்தொடர்கின்றன.
மத்தகோகிலஸம்நாதைர்நர்தயந்நிவ பாதபாந்। ஶைலகம்தர நிஷ்க்ராந்தஃ ப்ரகீத இவ சாநிலஃ
மயக்கமடைந்த கூகில்களின் இனிய கூவலுடன், காற்று மலையிலிருந்து வெளிவந்து, மரங்களை நடனமாடச் செய்கிறதுபோல், பாடும் ஓசையுடன் வீசுகிறது.
தேந விக்ஷிபதாத்யர்தம் பவநேந ஸமந்ததஃ। அமீ ஸம்ஸக்தஶாகாக்ரா க்ரதிதா இவ பாதபாஃ
அந்தக் காற்று எல்லாத் திசைகளிலும் மரங்களை பலமாக அசைக்க, கிளைகள் ஒன்றோடு ஒன்று பின்னப்பட்டதுபோல் அந்த மரங்கள் தோன்றுகின்றன.
ஸ ஏவ ஸுகஸம்ஸ்பர்ஶோ வாதி சந்தநஶீதலஃ। கந்தமப்யவஹந் புண்யம் ஶ்ரமாபநயநோऽநிலஃ
அதே காற்று சந்தனத்தைப் போல குளிர்ச்சியும் இனிய தொடுதலும் தருகிறது; புனிதமான மணத்தை எடுத்துச் சென்று, சோர்வை நீக்குகிறது.
அமீ பவநவிக்ஷிப்தா விநதந்தீவ பாதபாஃ। ஷட்பதைரநுகூஜத்பிர்வநேஷு மதுகந்திஷு
இந்த மரங்கள், காற்றால் அசைக்கப்பட்டு, தேனீகள் ஒத்திசைவு பாடும் போது, தேன் மணம் பரவும் காடுகளில், அழும் போல் ஒலிக்கின்றன.
கிரிப்ரஸ்தேஷு ரம்யேஷு புஷ்பவத்பிர்மநோரமைஃ। ஸம்ஸக்தஶிகராஃ ஶைலா விராஜந்தி மஹாத்ருமைஃ
அழகான மலர்களால் அலங்கரிக்கப்பட்ட, கவர்ச்சிகரமான மலைச்சரிவுகளில், பெரிய மரங்களோடு பின்னியுள்ள மலைச் சிகரங்கள் பிரகாசமாக நிற்கின்றன.
புஷ்பஸம்சந்நஶிகரா மாருதோத்க்ஷேபசஞ்சலாஃ। அமீ மதுகரோத்தம்ஸாஃ ப்ரகீதா இவ பாதபாஃ
மலர்களால் மூடப்பட்ட சிகரங்களும், காற்றில் அசையும் மரங்களும், தேனீகளை அலங்காரமாக அணிந்தும், பாடப்படுவது போல் தோன்றுகின்றன.
ஸுபுஷ்பிதாம்ஸ்து பஶ்யைதாந் கர்ணிகாராந் ஸமந்ததஃ। ஹாடகப்ரதிஸம்சந்நாந் நராந் பீதாம்பராநிவ
இந்த முழுமையாக மலர்ந்த கர்ணிகார மரங்களைச் சுற்றிலும் பார்; தங்கம் பூசப்பட்டு, மஞ்சள் உடை அணிந்த மனிதர்கள் போல் பிரகாசிக்கின்றன.
அயம் வஸந்தஃ ஸௌமித்ரே நாநாவிஹகநாதிதஃ। ஸீதயா விப்ரஹீணஸ்ய ஶோகஸம்தீபநோ மம
சௌமித்ரி, பலவித பறவைகளின் குரலால் முழங்கும் இந்த வசந்தம், சீதையின்றி நான் துயரத்தில் இருப்பதால், என் துக்கத்தை மேலும் அதிகரிக்கிறது.
மாம் ஹி ஶோகஸமாக்ராந்தம் ஸம்தாபயதி மந்மதஃ। ஹ்ரு'ஷ்டம் ப்ரவதமாநஶ்ச ஸமாஹ்வயதி கோகிலஃ
துக்கத்தில் மூழ்கிய என்னை, காதல் வேதனை வாட்டுகிறது; மகிழ்ச்சியுடன் கூகிலம் பாடி, என்னை அழைக்கிறது.
ஏஷ தாத்யூஹகோ ஹ்ரு'ஷ்டோ ரம்யே மாம் வநநிர்சரே। ப்ரணதந்மந்மதாவிஷ்டம் ஶோசயிஷ்யதி லக்ஷ்மண
இங்கே இந்த அழகான காட்டு ஓடையில், மகிழ்ச்சியுடன் கூகிலம் குரல் எழுப்பும்; லக்ஷ்மணா, காதல் வேதனையால் நான் மேலும் துயரமடையப்போகிறேன்.
ஶ்ருத்வைதஸ்ய புரா ஶப்தமாஶ்ரமஸ்தா மம ப்ரியா। மாமாஹூய ப்ரமுதிதாஃ பரமம் ப்ரத்யநந்தத
முன்பு, இந்தக் கூகிலத்தின் குரலை ஆசிரமத்தில் என் பிரியமானவள் கேட்டபோது, மகிழ்ச்சியுடன் என்னை அழைத்து, ஆழ்ந்த சந்தோஷம் அடைந்தாள்.