கீதிபிர்மதுரைஃ ஸ்நிக்தைர்மந்த்ராஹ்வாநைர்யதார்ஹதஃ । ஹோதாரோ ததுராவாஹ்ய ஹவிர்பாகாந் திவௌகஸாம் ॥௧-௧௪-
இனிமை நிறைந்த மென்மையான பாடல்களால், ஹோதார்கள் தேவர்களை அழைத்து, வானவர்களுக்கு அர்ப்பணிக்க வேண்டிய பாகங்களை வழங்கினார்கள்.
ந சாஹுதமபூத் தத்ர ஸ்கலிதம் வா ந கிஞ்சந । த்ரு'ஶ்யதே ப்ரஹ்மவத் ஸர்வம் க்ஷேமயுக்தம் ஹி சக்ரிரே ॥௧-௧௪-
அங்கே எந்த அர்ப்பணையும் தவறவோ, குறையோ நிகழவில்லை; எல்லாம் பிரம்மா செய்தது போல் பிழையில்லாமல், பாதுகாப்புடன் நடந்தது.
ந தேஷ்வஹஃஸு ஶ்ராந்தோ வா க்ஷுதிதோ வா ந த்ரு'ஶ்யதே । நாவித்வாந் ப்ராஹ்மணஃ கஶ்சிந்நாஶதாநுசரஸ்ததா ॥௧-௧௪-
அந்த நாட்களில் யாரும் சோர்வாகவோ, பசிக்காகவோ காணப்படவில்லை; எந்த பிராமணரும் அறியாமை கொண்டவராகவோ, தவறான சேவகராகவோ இல்லை.
ப்ராஹ்மணா புஞ்ஜதே நித்யம் நாதவந்தஶ்ச புஞ்ஜதே । தாபஸா புஞ்ஜதே சாபி ஶ்ரமணாஶ்சைவ புஞ்ஜதே ॥௧-௧௪-
பிராமணர்கள் எப்போதும் உணவு உண்டார்கள்; பாதுகாவலர் உடையவர்களும் உண்டார்கள்; தவசிகளும், பிச்சைபோனவர்களும் உண்டார்கள்.
வ்ரு'த்தாஶ்ச வ்யாதிதாஶ்சைவ ஸ்த்ரீபாலாஶ்ச ததைவ ச । அநிஶம் புஞ்ஜமாநாநாம் ந த்ரு'ப்திருபலப்யதே ॥௧-௧௪-
மூதாட்டிகள், நோயாளிகள், பெண்கள், குழந்தைகள் எல்லோரும் உணவு உண்டார்கள்; எப்போதும் உண்டாலும், நிறைவாக உணரவில்லை.
அந்நகூடாஶ்ச த்ரு'ஶ்யந்தே பஹவஃ பர்வதோபமாஃ । திவஸே திவஸே தத்ர ஸித்தஸ்ய விதிவத் ததா ॥௧-௧௪-
அங்கே, ஒவ்வொரு நாளும், மலைபோல் பெரிய உணவு குவியல்கள் முறையாக தயார் செய்யப்பட்டு காணப்பட்டன.
நாநாதேஶாதநுப்ராப்தாஃ புருஷாஃ ஸ்த்ரீகணாஸ்ததா । அந்நபாநைஃ ஸுவிஹிதாஸ்தஸ்மிந் யஜ்ஞே மஹாத்மநஃ ॥௧-௧௪-
பல பகுதிகளிலிருந்து வந்த ஆண்கள், பெண்கள் அனைவரும் அந்த மகான்மா நடத்திய யாகத்தில் உணவு, பானம் எல்லாம் நன்கு பெற்றார்கள்.
அந்நம் ஹி விதிவத்ஸ்வாது ப்ரஶம்ஸந்தி த்விஜர்ஷபாஃ । அஹோ த்ரு'ப்தாஃ ஸ்ம பத்ரம் தே இதி ஶுஶ்ராவ ராகவஃ ॥௧-௧௪-
பிராமணர்கள், 'உணவு முறையாகவும் ருசியாகவும் உள்ளது; நாங்கள் திருப்தி அடைந்தோம், உனக்கு நன்மை உண்டாக!' என்று புகழ்ந்ததை ராகவன் கேட்டார்.
ஸ்வலம்க்ரு'தாஶ்ச புருஷா ப்ராஹ்மணாந் பர்யவேஷயந் । உபாஸந்தே ச தாநந்யே ஸும்ரு'ஷ்டமணிகுண்டலாஃ ॥௧-௧௪-
அழகாக அலங்கரிக்கப்பட்ட ஆண்கள் பிராமணர்களுக்கு சேவை செய்தார்கள்; மற்றவர்கள், நன்கு பளிச்சிடும் மணிக்குண்டலங்கள் அணிந்து, அவர்களைப் பராமரித்தார்கள்.
கர்மாந்தரே ததா விப்ரா ஹேதுவாதாந் பஹூநபி । ப்ராஹுஃ ஸுவாக்மிநோ தீராஃ பரஸ்பரஜிகீஷயா ॥௧-௧௪-
அந்த சமயங்களில், யாக இடைவெளியில், புத்திசாலி, நாவன்மை வாய்ந்த பிராமணர்கள் ஒருவரை ஒருவர் வெல்ல விரும்பி பல விவாதங்களை நடத்தினார்கள்.
திவஸே திவஸே தத்ர ஸம்ஸ்தரே குஶலா த்விஜாஃ । ஸர்வகர்மாணி சக்ருஸ்தே யதாஶாஸ்த்ரம் ப்ரசோதிதாஃ ॥௧-௧௪-
ஒவ்வொரு நாளும், அந்த யாகவெளியில் திறமைமிக்க இரட்டையரும், சாஸ்திரப்படி எல்லா கிரியைகளையும் முறையாகச் செய்தார்கள்.
நாஷடங்கவிதத்ராஸீந்நாவ்ரதோ நாபஹுஶ்ருதஃ । ஸதஸ்யாஸ்தஸ்ய வை ராஜ்ஞோ நாவாதகுஶலோ த்விஜஃ ॥௧-௧௪-
அந்த அரசனின் யாகத்தில், ஆறு வேதாங்கங்களை அறியாதவரும், விரதம் கடைப்பிடிக்காதவரும், கல்வியில்லாதவரும், விவாதத்தில் திறமை இல்லாத பிராமணரும் யாரும் இல்லை.
ப்ராப்தே யூபோச்ச்ரயே தஸ்மிந் ஷட் பைல்வாஃ காதிராஸ்ததா । தாவந்தோ பில்வஸஹிதாஃ பர்ணிநஶ்ச ததா பரே ॥௧-௧௪-
யாகத்துக்காக யூபஸ்தம்பங்கள் எழுப்பப்பட்ட போது, ஆறு பில்வ மரத்தாலும், அதேபோல் காதிர மரத்தாலும், பில்வ மரக் கிளைகளாலும், இன்னும் சில பசுமை கிளைகளாலும் செய்யப்பட்டன.
ஶ்லேஷ்மாதகமயோ திஷ்டோ தேவதாருமயஸ்ததா । த்வாவேவ தத்ர விஹிதௌ பாஹுவ்யஸ்தபரிக்ரஹௌ ॥௧-௧௪-
அங்கே ஒரு யூபம் ஶ்லேஷ்மாதக மரத்தால், இன்னொன்று தேவதாரு மரத்தால் அமைக்கப்பட்டது; அவை இரண்டும் விரிந்த கைபிடிகளுடன் நிறுவப்பட்டன.
காரிதாஃ ஸர்வ ஏவைதே ஶாஸ்த்ரஜ்ஞைர்யஜ்ஞகோவிதைஃ । ஶோபார்தம் தஸ்ய யஜ்ஞஸ்ய காஞ்சநாலம்க்ரு'தா பவந் ॥௧-௧௪-
இவை அனைத்தும் வேதங்களிலும் யாகங்களில் தேர்ந்தவர்களால் கட்டப்பட்டது; அந்த யாகம் அழகாக இருக்க, பொன்னால் அலங்கரிக்கப்பட்டன.
ஏகவிம்ஶதியூபாஸ்தே ஏகவிம்ஶத்யரத்நயஃ । வாஸோபிரேகவிம்ஶத்பிரேகைகம் ஸமலம்க்ரு'தாஃ ॥௧-௧௪-
அங்கே இருபத்தொன்று யூபங்கள் இருந்தன; ஒவ்வொன்றும் இருபத்தொன்று ரத்தினங்களால் அலங்கரிக்கப்பட்டு, இருபத்தொன்று vastrangalāl சூழப்பட்டது.
விந்யஸ்தா விதிவத் ஸர்வே ஶில்பிபிஃ ஸுக்ரு'தா த்ரு'டாஃ । அஷ்டாஶ்ரயஃ ஸர்வ ஏவ ஶ்லக்ஷ்ணரூபஸமந்விதாஃ ॥௧-௧௪-
அவை அனைத்தும் விதிப்படி, நன்கு கைவினைஞர்களால் உறுதியாகவும், எட்டுபக்கமாகவும், மென்மையான வடிவத்துடன் அமைக்கப்பட்டன.
ஆச்சாதிதாஸ்தே வாஸோபிஃ புஷ்பைர்கந்தைஶ்ச பூஜிதாஃ । ஸப்தர்ஷயோ தீப்திமந்தோ விராஜந்தே யதா திவி ॥௧-௧௪-
அவை vastrangalāl மூடப்பட்டு, மலர்களாலும் வாசனைப்பொருட்களாலும் பூஜிக்கப்பட்டு, வானில் ஒளிரும் ஏழு முனிவர்கள் போல் பிரகாசித்தன.
இஷ்டகாஶ்ச யதாந்யாயம் காரிதாஶ்ச ப்ரமாணதஃ । சிதோऽக்நிர்ப்ராஹ்மணைஸ்தத்ர குஶலைஃ ஶுல்பகர்மணி ॥௧-௧௪-
அங்கே கற்கள் முறையோடு, அளவோடு செய்யப்பட்டு, வேதிகளில் நிபுணரான பிராமணர்கள் அக்கினி வேதியை அமைத்தனர்.
ஸ சித்யோ ராஜஸிம்ஹஸ்ய ஸம்சிதஃ குஶலைர்த்விஜைஃ । கருடோ ருக்மபக்ஷோ வை த்ரிகுணோऽஷ்டாதஶாத்மகஃ ॥௧-௧௪-
அந்த வேதி, அரசர்களில் சிங்கம் போன்றவருக்காக, கற்ற பிராமணர்களால் உருவாக்கப்பட்டது; அது கருடன் வடிவில், பொன்னிறைச்சிறகுகளுடன், மூன்று அடுக்குகளாக, பதினெட்டு பகுதிகளாக இருந்தது.
நியுக்தாஸ்தத்ர பஶவஸ்தத்ததுத்திஶ்ய தைவதம் । உரகாஃ பக்ஷிணஶ்சைவ யதாஶாஸ்த்ரம் ப்ரசோதிதாஃ ॥௧-௧௪-
அங்கே, ஒவ்வொரு தேவதைக்கும் உரியவாறு மிருகங்கள் ஒதுக்கப்பட்டன; பாம்புகளும் பறவைகளும் வேதப்படி நிர்ணயிக்கப்பட்டன.
ஶாமித்ரே து ஹயஸ்தத்ர ததா ஜலசராஶ்ச யே । ரு'ஷிபிஃ ஸர்வமேவைதந்நியுக்தம் ஶாஸ்த்ரதஸ்ததா ॥௧-௧௪-
அங்கே, ஒரு குதிரையும் நீரில் வாழும் உயிரினங்களும் முனிவர்களால், அந்த காலத்தில் வேதப்படி ஒதுக்கப்பட்டன.
பஶூநாம் த்ரிஶதம் தத்ர யூபேஷு நியதம் ததா । அஶ்வரத்நோத்தமம் தத்ர ராஜ்ஞோ தஶரதஸ்ய ஹ ॥௧-௧௪-
அப்போது, மூன்று நூறு மிருகங்கள் யூபங்களில் கட்டப்பட்டன; அரசர் தசரதனுக்காக சிறந்த குதிரை ரத்தினமாக அமைந்தது.
கௌஸல்யா தம் ஹயம் தத்ர பரிசர்ய ஸமந்ததஃ । க்ரு'பாணைர்விஸஸாரைநம் த்ரிபிஃ பரமயா முதா ॥௧-௧௪-
அங்கே, கௌசல்யா அந்த குதிரையை எல்லா விதமாக பராமரித்து, மிகுந்த மகிழ்ச்சியுடன் மூன்று கத்திகளால் அதை விடுவித்தாள்.
பதத்ரிணா ததா ஸார்தம் ஸுஸ்திதேந ச சேதஸா । அவஸத் ரஜநீமேகாம் கௌஸல்யா தர்மகாம்யயா ॥௧-௧௪-
அந்த பறவையுடன், மனதை நிலைபெற வைத்துக் கொண்டு, தர்மத்தை விரும்பி, கௌசல்யா ஒரு முழு இரவும் அங்கே கழித்தாள்.
ஹோதாத்வர்யுஸ்ததோத்காதா ஹஸ்தேந ஸமயோஜயந் । மஹிஷ்யா பரிவ்ரு'த்த்யாத வாவாதாமபராம் ததா ॥௧-௧௪-
ஹோதா, அத்வர்யு, உத்காத்ரு ஆகியோர், அரசியின் மனைவிகளை கையால் சேர்த்து, பிறரையும் சுற்றி அழைத்தனர்.
பதத்ரிணஸ்தஸ்ய வபாமுத்த்ரு'த்ய நியதேந்த்ரியஃ । ரு'த்விக்பரமஸம்பந்நஃ ஶ்ரபயாமாஸ ஶாஸ்த்ரதஃ ॥௧-௧௪-
அந்த குருவானவர், மனம் கட்டுப்படுத்தி, மிகுந்த திறமையுடன், அந்த பறவையின் கொழுப்பை எடுத்துக் கொண்டு, வேதப்படி அக்கினியில் ஊற்றினார்.
தூமகந்தம் வபாயாஸ்து ஜிக்ரதி ஸ்ம நராதிபஃ । யதாகாலம் யதாந்யாயம் நிர்ணுதந் பாபமாத்மநஃ ॥௧-௧௪-
அரசர், அந்த கொழுப்பின் புகை வாசனையை, சரியான நேரத்திலும் முறையோடும் நுகர்ந்து, தம்மில் உள்ள பாவத்தை நீக்கினார்.
ஹயஸ்ய யாநி சாங்காநி தாநி ஸர்வாணி ப்ராஹ்மணாஃ । அக்நௌ ப்ராஸ்யந்தி விதிவத் ஸமஸ்தாஃ ஷோடஶர்த்விஜஃ ॥௧-௧௪-
அங்கே, பதினாறு யாககாரர்கள், அந்த குதிரையின் எல்லா அங்கங்களையும் முறையோடு அக்கினியில் போட்டனர்.
ப்லக்ஷஶாகாஸு யஜ்ஞாநாமந்யேஷாம் க்ரியதே ஹவிஃ । அஶ்வமேதஸ்ய சைகஸ்ய வைதஸோ பாக இஷ்யதே ॥௧-௧௪-
மற்ற யாகங்களில், பிளக்ஷ மரக்கிளைகளில் ஹவிஸ் வைக்கப்படுகிறது; ஆனால் அஶ்வமேத யாகத்தில், மூங்கில் பாத்திரம் பயன்படுத்தப்படுகிறது.