ஏதஸ்மிந்நந்தரே ராமஃ ப்ரத்யபுத்யத வீர்யவாந்। ஸ்திரத்வாத் ஸத்த்வயோகாச்ச ஶரைஃ ஸம்தாநிதோऽபி ஸந்
அந்த நேரத்தில், உறுதியும் மனவலிமையும் கொண்ட இராமன், அம்புகளால் கட்டப்பட்டிருந்தாலும், தன்னுடைய மனத்திண்மையால் மீண்டும் விழித்தான்.
ததோ த்ரு'ஷ்ட்வா ஸருதிரம் நிஷண்ணம் காடமர்பிதம்। ப்ராதரம் தீநவதநம் பர்யதேவயதாதுரஃ
பின்னர், ரத்தத்தில் முழுகி, ஆழமாக காயமடைந்து, துக்கம் நிறைந்த முகத்துடன் அமர்ந்திருந்த தம்பியை பார்த்து, இராமன் மனம் துயரத்தில் ஆழ்ந்தான்.
கிம் நு மே ஸீதயா கார்யம் லப்தயா ஜீவிதேந வா। ஶயாநம் யோऽத்ய பஶ்யாமி ப்ராதரம் யுதி நிர்ஜிதம்
இன்று யுத்தத்தில் தோற்று கிடக்கும் தம்பியை பார்க்கும் போது, எனக்கு சீதாவும், உயிரும் என்ன பயன்?
ஶக்யா ஸீதாஸமா நாரீ மர்த்யலோகே விசிந்வதா। ந லக்ஷ்மணஸமோ ப்ராதா ஸசிவஃ ஸாம்பராயிகஃ
மனிதர்களில் சீதாவுக்கு சமமான பெண் கிடையாது; அதுபோல லக்ஷ்மணனைப் போன்ற தம்பி, தோழன், துணைவரும் இல்லை.
பரித்யக்ஷ்யாம்யஹம் ப்ராணாந் வாநராணாம் து பஶ்யதாம்। யதி பஞ்சத்வமாபந்நஃ ஸுமித்ராநந்தவர்தநஃ
சுமித்ரையின் மகிழ்ச்சியான இலக்குவன் உயிரிழந்துவிட்டால், இங்கேயே வானரர்கள் எல்லோரும் பார்க்கும் முன்பே நான் என் உயிரை விட்டுவிடுவேன்.
கிம் நு வக்ஷ்யாமி கௌஸல்யாம் மாதரம் கிம் நு கைகயீம்। கதமம்பாம் ஸுமித்ராம் ச புத்ரதர்ஶநலாலஸாம்
நான் கௌசல்யை என்ன சொல்வேன்? என் தாயான கைகேயிக்கு என்ன சொல்வேன்? தன் மகனை பார்க்க ஆவலுடன் இருக்கும் சுமித்ரையை எப்படி ஆறுதல் கூறுவேன்?
விவத்ஸாம் வேபமாநாம் ச வேபந்தீம் குரரீமிவ। கதமாஶ்வாஸயிஷ்யாமி யதி யாஸ்யாமி தம் விநா
கன்றை இழந்த பசுவைப் போல நடுங்கும் அந்தத் தாயை, இலக்குவனை இன்றி நான் திரும்பினால், எப்படி ஆறுதல் கூற முடியும்?
கதம் வக்ஷ்யாமி ஶத்ருக்நம் பரதம் ச யஶஸ்விநம்। மயா ஸஹ வநம் யாதோ விநா தேநாஹமாகதஃ
என்னுடன் காட்டுக்கு வந்த புகழ்பெற்ற சத்ருக்னனும் பரதனும், இலக்குவன் இல்லாமல் நான் திரும்பினால், அவர்களிடம் எப்படி பேசுவேன்?
உபாலம்பம் ந ஶக்ஷ்யாமி ஸோடுமம்பாஸுமித்ரயா। இஹைவ தேஹம் த்யக்ஷ்யாமி நஹி ஜீவிதுமுத்ஸஹே
சுமித்ரை தாயார் என்னை குறை கூறுவதை நான் சகிக்க முடியாது; இங்கேயே என் உடலை விட்டு விடுவேன், உயிரோடு இருக்க எனக்கு சகிப்பில்லை.
திங்மாம் துஷ்க்ரு'தகர்மாணமநார்யம் யத்க்ரு'தே ஹ்யஸௌ। லக்ஷ்மணஃ பதிதஃ ஶேதே ஶரதல்பே கதாஸுவத்
என் தவறான செயல்களாலும், அருவருப்பான செயல்களாலும், இலக்குவன் இந்த அம்புகளால் ஆன படுக்கையில் உயிரிழந்து கிடக்கிறான்; எனக்கு வெட்கம்.
த்வம் நித்யம் ஸுவிஷண்ணம் மாமாஶ்வாஸயஸி லக்ஷ்மண। கதாஸுர்நாத்ய ஶக்தோऽஸி மாமார்தமபிபாஷிதும்
இலக்குவா, நான் துயரத்தில் இருந்தால் நீ எப்போதும் எனக்கு ஆறுதல் கூறினாய்; இப்போது உயிரில்லாமல் கிடக்கும் நீ, துயரத்தில் இருக்கும் அண்ணனிடம் பேச முடியாமல் போனாய்.
யேநாத்ய பஹவோ யுத்தே நிஹதா ராக்ஷஸாஃ க்ஷிதௌ। தஸ்யாமேவாத்ய ஶூரஸ்த்வம் ஶேஷே விநிஹதஃ ஶநைஃ
இன்று போரில் பல ராட்சசர்களை வீழ்த்திய வீரனான நீ, இப்போது நீயே மெல்ல பூமியில் வீழ்ந்து கிடக்கிறாய்.
ஶயாநஃ ஶரதல்பேऽஸ்மிந் ஸஶோணிதபரிஸ்ருதஃ। ஶரபூதஸ்ததோ பாஸி பாஸ்கரோऽஸ்தமிவ வ்ரஜந்
இந்த அம்புகளால் ஆன படுக்கையில், உன் உடலில் இரத்தம் வழிந்தோட, நீ அம்புகளால் மாற்றப்பட்டவன் போல், மேற்கு திசையில் மறையும் சூரியனைப் போல தெரிகிறாய்.
பாணாபிஹதமர்மத்வாந்ந ஶக்நோஷீஹ பாஷிதும்। ருஜா சாப்ருவதோ யஸ்ய த்ரு'ஷ்டிராகேண ஸூச்யதே
அம்புகள் உன் உயிர்க் களத்தில் பாய்ந்ததால் இங்கே பேச முடியவில்லை; பேச முயன்றாலும், உன் கண்களில் வலி தெரிகிறது.
யதைவ மாம் வநம் யாந்தமநுயாதோ மஹாத்யுதிஃ। அஹமப்யநுயாஸ்யாமி ததைவைநம் யமக்ஷயம்
நீ எனக்கு ஒளியுடன் காட்டுக்குப் பின்தொடர்ந்தது போல, இப்போது நான் யமராஜனின் உலகத்திற்கு உன்னைப் பின்தொடர்கிறேன்.
இஷ்டபந்துஜநோ நித்யம் மாம் ச நித்யமநுவ்ரதஃ। இமாமத்ய கதோऽவஸ்தாம் மமாநார்யஸ்ய துர்நயைஃ
தனக்கு பிடித்த உறவினர்களுக்கும், எனக்கு என்றும் உண்மையுடன் இருந்த இலக்குவன், என் தவறான நடத்தையால் இப்போது இந்த நிலைக்கு வந்துவிட்டான்.
ஸுருஷ்டேநாபி வீரேண லக்ஷ்மணேந ந ஸம்ஸ்மரே। பருஷம் விப்ரியம் சாபி ஶ்ராவிதம் து கதாசந
கோபம் வந்தபோதும், வீரனான இலக்குவன் ஒருபோதும் தன்னைப் பற்றி கூறப்பட்ட கடுமையான வார்த்தைகளையோ, மனதைப் புண்படுத்தும் சொற்களையோ நினைவு கூறியதில்லை.
விஸஸர்ஜைகவேகேந பஞ்சபாணஶதாநி யஃ। இஷ்வஸ்த்ரேஷ்வதிகஸ்தஸ்மாத் கார்தவீர்யாச்ச லக்ஷ்மணஃ
ஒரே நேரத்தில் நூற்றுக்கணக்கான அம்புகளை விடும் திறன் கொண்டவன், ஆயுதங்களில் கார்த்தவீர்யனைவிட மேன்மை பெற்றவன் இலக்குவன்தான்.
அஸ்த்ரைரஸ்த்ராணி யோ ஹந்யாச்சக்ரஸ்யாபி மஹாத்மநஃ। ஸோऽயமுர்வ்யாம் ஹதஃ ஶேதே மஹார்ஹஶயநோசிதஃ
மகத்தான இந்திரனுடைய ஆயுதங்களையும்கூட தன் ஆயுதங்களால் அழிக்கக்கூடியவன், இப்போது உயர்ந்த படுக்கைக்கு உரியவன் ஆனும், பூமியில் உயிரிழந்து கிடக்கிறான்.
தத்து மித்யா ப்ரலப்தம் மாம் ப்ரதக்ஷ்யதி ந ஸம்ஶயஃ। யந்மயா ந க்ரு'தோ ராஜா ராக்ஷஸாநாம் விபீஷணஃ
நான் தவறாக சொன்ன அந்த வாக்கு நிச்சயம் என்னை அழிக்கும்; ஏனெனில் நான் ராட்சசர்களுக்குத் தலைவனாக விபீஷணனை அமர்த்தவில்லை.
அஸ்மிந் முஹூர்தே ஸுக்ரீவ ப்ரதியாதுமிதோऽர்ஹஸி। மத்வா ஹீநம் மயா ராஜந் ராவணோऽபிபவிஷ்யதி
இப்போதே, சுக்ரீவா, நீ இங்கிருந்து திரும்பிச் செல்ல வேண்டும்; ஏனெனில், ராஜா, நான் இழந்துவிட்டேன் என்று நினைத்து, ராவணன் உன்னை வெல்ல முயலும்.
அங்கதம் து புரஸ்க்ரு'த்ய ஸஸைந்யம் ஸபரிச்சதம்। ஸாகரம் தர ஸுக்ரீவ நீலேந ச நலேந ச
அங்கதனை முன்னிலைப்படுத்தி, உன் படை மற்றும் உதவியாளர்களுடன், நீலும் நலனும் இணைந்து, சுக்ரீவா, கடலை கடந்துவிடு.
க்ரு'தம் ஹி ஸுமஹத்கர்ம யதந்யைர்துஷ்கரம் ரணே। ரு'க்ஷராஜேந துஷ்யாமி கோலாங்கூலாதிபேந ச
இப்போர் வெளியில் மற்றவர்களுக்கு கடினமான ஒரு பெரிய செயலைச் செய்து முடித்துள்ளீர்கள்; குரங்குகளின் அரசனும் கரடிகளின் தலைவனும் செய்ததை நான் மகிழ்ச்சியுடன் பாராட்டுகிறேன்.
அங்கதேந க்ரு'தம் கர்ம மைந்தேந த்விவிதேந ச। யுத்தம் கேஸரிணா ஸம்க்யே கோரம் ஸம்பாதிநா க்ரு'தம்
அங்கதன், மைந்தன், துவிவிதன் ஆகியோர் செய்த செயல்களும், கேசரியும் சம்பாதியும் நிகழ்த்திய கொடூரமான போரும் புகழப்பட வேண்டியவை.
கவயேந கவாக்ஷேண ஶரபேண கஜேந ச। அந்யைஶ்ச ஹரிபிர்யுத்தம் மதர்தே த்யக்தஜீவிதைஃ
கவயன், கவாக்ஷன், சரபன், கஜன் மற்றும் இன்னும் பல குரங்குகள் எனக்காக தங்கள் உயிரை தியாகம் செய்து போரிட்டார்கள்.
ந சாதிக்ரமிதும் ஶக்யம் தைவம் ஸுக்ரீவ மாநுஷைஃ। யத்து ஶக்யம் வயஸ்யேந ஸுஹ்ரு'தா வா பரம் மம
சுக்ரீவா, மனித முயற்சியால் விதியை மீற முடியாது; ஆனாலும் நண்பனாகவும் தோழனாகவும் எனக்காக செய்யக்கூடியதை நீங்கள் எல்லாம் செய்து முடித்துள்ளீர்கள்.
க்ரு'தம் ஸுக்ரீவ தத் ஸர்வம் பவதா தர்மபீருணா। மித்ரகார்யம் க்ரு'தமிதம் பவத்பிர்வாநரர்ஷபாஃ
சுக்ரீவா, நீதியை விரும்பும் உங்களால் எல்லா கடமைகளும் நிறைவேற்றப்பட்டுள்ளன; நண்பனுக்கான கடமை உங்களாலும் இந்த சிறந்த குரங்குகளாலும் பூர்த்தி செய்யப்பட்டது.
அநுஜ்ஞாதா மயா ஸர்வே யதேஷ்டம் கந்துமர்ஹத। ஶுஶ்ருவுஸ்தஸ்ய யே ஸர்வே வாநராஃ பரிதேவிதம்
நான் உங்களுக்கு எல்லாம் அனுமதி அளித்துள்ளேன்; நீங்கள் விரும்பும் இடத்திற்கு செல்லலாம். அவன் துயரத்தை கேட்ட அனைத்து குரங்குகளும் அழத் தொடங்கினர்.
வர்தயாம்சக்ரிரேऽஶ்ரூணி நேத்ரைஃ க்ரு'ஷ்ணேதரேக்ஷணாஃ
கருப்பு மற்றும் சிவப்பு கலந்த கண்களுடன் அவர்கள் கண்ணீரை சிந்தினர்.
ததஃ ஸர்வாண்யநீகாநி ஸ்தாபயித்வா விபீஷணஃ। ஆஜகாம கதாபாணிஸ்த்வரிதம் யத்ர ராகவஃ
அப்போது விபீஷணன், கையில் கேடாயுடன், எல்லா படைகளையும் ஒழுங்குபடுத்தி விரைவாக ராகவனிடம் வந்தான்.