सुग्रीवः कुपितः वालिनं प्रति बलिनं वचनमिदं प्राह—"एष मे महाबलः पाणिर्दृढमुष्टिः सुविन्यस्ताङ्गुलिः त्वज्जीवितं हरिष्यति बलवता प्रहारेण।" इत्येवमुक्ते वालिना, सुग्रीवः क्रोधसंयुक्तः प्रत्युवाच—"एष मम मुष्टिः, तव प्राणान् आदाय, शिरसि पततु।" ततो बलवता सुग्रीवेण प्रहृतः वानरराजः वाली कोपसंरक्तः शीघ्रं समभ्यधावत्; तेन प्रहारेण स्रवन्मांसशोणितः पर्वत इव भग्नः स्रवद्रुधिरः सञ्जातः। ततः सुग्रीवः किंचित् न विचिन्त्य, बलसम्पन्नः, शालवृक्षं समूलं निष्कृष्य, वालिनः देहे प्राहरत्, यथा महापर्वतः वज्रनिपातेन ताड्यते। शालवृक्षप्रहारेण भग्नः, तेन गुरुणा भारेण क्लान्तः वाली, समुद्रे भारारूढनौकायाः सदृशः अभवत्। तौ द्वौ वानरौ महाबलपराक्रमौ, गरुडसमवेगौ, विकटस्वरूपौ, गगने चन्द्रसूर्यौ इव बभूवतुः। परस्परविनाशाय प्रवृत्तौ, दोषान्वेषिणौ, तदा वाली बलपराक्रमयुतः स्वशक्त्या वर्धितः। तदा सूर्यसुतः सुग्रीवः महावीर्यवान्, वालिना अभिभूतः, आत्मगौरवभङ्गेन शक्तिक्षयमुपागमत्। वालिनं प्रति युध्यन् सुग्रीवः क्रोधं राघवाय दर्शयामास; शाखावन्तः वृक्षाः, पर्वतशिखराणि, वज्रसमाननखाः अपि तेन प्रयुक्ताः। मुष्टिभिः, जानुभिः, पादैः, भुजैः च पुनःपुनः घोरयुद्धं समजायत, वृत्रेन्द्रयोरिव समरः। तौ वानरौ वनचरौ रुधिरलिप्ताङ्गौ, मेघघोषवत् भीमस्वरेण परस्परं गर्जन्तौ युध्येताम्। तदा राघवः सुग्रीवं वानरेन्द्रं दुर्बलं सदा सर्वतोऽवलोकयन्तं ददर्श। तत्र राघवः महातेजाः, कष्टमापन्नं वानराधिपतिं दृष्ट्वा, वालिवधकामनया बाणं निरीक्ष्य तस्थौ। ततः स विषधरसदृशं बाणं धनुषि निवेश्य, पूर्णं सञ्ज्यं कृत्वा, कालचक्रवदन्तकः इव सञ्जग्राह। तस्य धनुषः सञ्जनितशब्देन, विहङ्गमेश्वराः मृगाश्च, संत्रस्ताः, युगान्ते विमूढाः इव पलायिताः। राघवेण मुक्तः स महाबलः बाणः, मेघनिनादसदृशः, विद्युदिव दीप्तिमान्, वालिनः उरसि निष्पतितः। तदा तेन महाबलिना बाणेन ताडितः वानरराजः वाली, महातेजाः, वेगेन भूमौ निपपात। स इन्द्रध्वज इव पूर्णे चन्द्रे पतितः, शोभाहीनः, अश्वयुजमासे मूढचित्तः, शोकसंरुद्धकण्ठः शनैः दुःखार्तस्वरं मुमोच। पुरुषश्रेष्ठः राघवः, युगान्ते यम इव, हिरण्यरजताभरणेन शोभितं परमं बाणं शत्रुनाशनं, हर इव मुखात् वह्निं धूमं वा विसृजन्, सन्दधे। तानि रक्तधाराभिः सिक्तः, वाताहतः पुष्पिताशोक इव, इन्द्रात्मजः वाली चेतनाहीनः, रणाङ्गणे पतित इन्द्रध्वज इव भूमौ निपपात्। अथ श्रूयतां श्रीमद्रामायणे वाल्मीकिकृते, किष्किन्धाकाण्डे सप्तदशः सर्गः। तदा वाली समरे भीमकर्मा रामबाणाभिहतः, छिन्नवृक्ष इव सहसा निपपात। स हेमविभूषणैः शोभितः, विकीर्णाङ्गः, भूमौ पतितः, विमुक्ततेजाः इन्द्रध्वज इव बभूव। स वानरगन्धर्वराजः भूमौ पतितः, जगत् चन्द्रशून्यं नभः इव अशोभत। भूमौ पतितोऽपि, तस्य देहः न तेजो, न आयुः, न पराक्रमं न जहाति। स हेममालया रत्नविभूषितया, इन्द्रदत्तया, स वानरसत्तमः प्राणबलतेजांसि धारयामास। तया हेममालया, स वानरवीरः सन्ध्यागगनमिव मेघः शोभितः। तस्य माला, शरीरं, बाणश्च—एते त्रयः भूषणरूपेण पतितस्यापि विराजन्त। रामबाणः, यः वीराणां स्वर्गमार्गः, तं परां गतिं प्रापयामास। स युद्धे पतितः, शान्तज्वालः वह्निरिव, पुण्यक्शये स्वर्गात् पतितो ययातिरिव बभूव। कालान्ते भूमौ पतितः सूर्य इव, दुर्धर्ष इन्द्र इव, दुरासद उपेन्द्र इव च। स इन्द्रात्मजः वाली, हेममालया भूषितः, विशालवक्षाः, महाबाहुः, सिंहनेत्रमुखः, भूमौ पतितः। रामः लक्ष्मणेन सह तं वीरं पतितं वह्निशान्तमिव समीपमगच्छत्। तौ भ्रातरौ महावीर्यौ रामलक्ष्मणौ, तं पूजितवीरं शनैः उपससर्पताम्। राघवं रामं महाबलम् लक्ष्मणं च दृष्ट्वा, वाली किञ्चित् कठोरं परन्तु धर्मयुक्तं वाक्यं अब्रवीत्। पतितः, तेजोहीनः, मृतेन्द्रसदृशः, स युद्धगर्वयुक्तः, युक्तयुक्तवाक्यं प्राह। "यशस्विन् रम्यदर्शन राम, त्वं नृपतेः पुत्रः, किं धर्मं प्राप्यसि, यः प्रतियुध्यमानं मां हत्वा कीर्तिं प्राप्स्यसि? अहं क्रुद्धः संग्रामे त्वया निहतः।" "दया, धैर्यं, प्रतिज्ञापालनं, सत्यनिष्ठा—एषा ख्यातिः सर्वेषां प्राणिनां त्वयि कीर्त्यते। दमः, शमः, क्षमा, धर्मः, धृति, सत्यं, वीर्यं—एते राजधर्माः, दण्डश्च पापिनां। एतान् गुणान् च, तव कुलं च चिन्तयन्, तारा मया निगृहीता अपि, सुग्रीवसमीपं प्राप्तः।