अथ तत्र राघवौ, रामः च लक्ष्मणः च, तेषां वचः श्रुत्वा, विद्वेषणाय शान्तिं व्रतम् उपविवेश्य, षट् रात्र्यः रक्षयितुम् आज्ञां प्राप्नुवन्ति। तस्मिन् समागमे, तेषां जाग्रतां कृतवान्, तानि रात्र्यः न निद्रां प्राप्नुवन्ति, महर्षिं विश्वामित्रं रक्षन्ति। तौ वीरौ, धनुर्विद्या-सम्पन्नौ, विश्वामित्रस्य महर्षेः रक्षां कृत्वा, ततः षष्ठे दिने, रामः लक्ष्मणं प्रति वदति, "सावधानः स्यात्।" यदा रामस्य वचनं श्रुत्वा, योधा-युद्धाय सज्जः, अग्निमयः यज्ञपृष्ठः प्रज्वलितः, तत्र आचार्याः च याजकाः च उपविभ्रातः। यज्ञपृष्ठं दर्भघासैः, पात्रैः, पुष्पैः च अलङ्कृतं, विश्वामित्रं च याजकानां सह, प्रदीप्तं जातम्। यज्ञः विधिना च मन्त्रैः सह प्रवृत्तः, तस्मिन् समये महत् भीषणं ध्वनिः आकाशे उत्पत्य। तदा मेघः आकाशं आवृत्य, यथा वर्षाकाले दृश्यते, तथा तौ राक्षसौ, मारीचः च सुभाहुः च, तेषां अनुजाः सह, गर्जन्तौ, रक्तस्रावं प्रक्षिपन्ति। यदा रामः तं रक्तस्रावं दृष्ट्वा, त्वरितः अग्रं गत्वा तेषां दृष्ट्वा उड्डीयमानं च दृष्ट्वा, लक्ष्मणं प्रति वदति, "लक्ष्मण, एते दुष्टाः राक्षसाः, मांसभक्षाः, मानवास्त्रस्य बलात्, वायुः यथा मेघानां चित्तं तिरस्कृत्य गच्छन्ति।" "अहं कर्तुम् इच्छामि, किंतु एषां हन्तुं न शक्नोमि," इति वदन् रामः, तदनन्तरं प्रचण्डं मानवास्त्रं मारीचस्य हृदये प्रक्षिपति। तस्मिन् मानवास्त्रेण मारीचः शतयोजनं समुद्रस्य गर्जनं प्रति प्रक्षिप्तः। तं मारीचं, अचेतनं, चित्तं चक्रवातेन ताडितं दृष्ट्वा रामः लक्ष्मणं प्रति वदति, "लक्ष्मण, मानवास्त्रं, मनोः निर्मितं, तं भ्रमयति, किन्तु जीवनं न ग्रहीतिः।" "एते राक्षसाः अपि हन्तव्याः, दयारहिताः, दुष्टाः, यज्ञं नाशयन्ति, रक्तं भक्षयन्ति।" इति वदन् रामः, लक्ष्मणं प्रति, तं अग्नीयास्त्रं गृह्णाति, सुभाहुः प्रति प्रक्षिप्तं, सः पतितः। ततः रामः वायव्यास्त्रं गृह्णाति, अन्यों अपि नाशयति, ऋषिभिः आनन्दितः। यदा सर्वे राक्षसाः यज्ञं नाशयन्ति, तदा रघुवंशस्य आनन्दः ऋषिभिः सम्मानितः। यज्ञस्य समाप्तौ, विश्वामित्रः, दुष्टानां नाशं दृष्ट्वा, रामं प्रति वदति, "हे महाबाहो, मम प्रयोजनं सिद्धं, त्वं गुरु-आज्ञां सम्पादितवान्। हे महाबाहो, त्वं सिद्धाश्रमं पवित्रं कृतवान्।" तदनन्तरं रामः च लक्ष्मणः च तत्र रात्रिं व्यतीतवन्तौ, हृदयेन आनन्दितौ। यदा रात्रिः गत्वा, प्रातःकालीनं कर्म कृत्वा, विश्वामित्रं च अन्येषां ऋषीनां प्रति गत्वा, तौ महर्षिं नमस्कृत्य, "हे ऋषिप्रवर, अत्र वयम् ते सेवकाः। आदेशय, श्रेष्ठतमः ऋषे, किं करोमः?" इति वदन्ति। तदा ऋषयः, विश्वामित्रः च, रामं प्रति वदन्ति, "हे मनुष्यश्रेष्ठ, जनकः मिथिलायाः, धर्मयज्ञं करोति। तत्र गच्छामः, त्वं अपि गच्छ।" "तत्र त्वं अद्भुतं धनुषं द्रक्ष्यसि," इति ते वदन्ति। "तत् धनुषं, हे मनुष्यश्रेष्ठ, पूर्वं देवैः प्रदत्तं, अत्यन्तं शक्तिशाली च भीषणं च यज्ञे प्रदीप्तं।" "न देवाः, न गन्धर्वाः, न आसुराः, न राक्षसाः, न च कश्चित् मनुष्यः अपि तं धनुषं योजयितुं शक्नोति।" "धनुषस्य सामर्थ्यं परीक्षां कर्तुं, शक्तिमान् राजपुत्राः अपि तं योजयितुं न सफलाः।" "एषः धनुषः, हे मनुष्यश्रेष्ठ, मिथिलायाः महात्मनः, यज्ञस्य फलार्थं प्रार्थितः, सर्वे देवाः प्रशंसन्ति।" "एषः धनुषः, राघव, राज्ञः महात्मनः महलयेषु पवित्रं वस्त्रं, अगुरुकाष्ठैः च पूजितः अस्ति।" इति वदन्तः, महर्षिः, ऋषिभिः सह, रामं च लक्ष्मणं च गन्तुं सज्जं कृत्वा, वनवासिनः प्रति निवेदनं कृत्वा, "सर्वेभ्यः नमः, अहं सिद्धाश्रमात् जूह्नवीं उत्तरेण गच्छामि, हिमालयस्य शिलानां प्रति," इति वदन् प्रस्थितः।