ततः महाबाहो रामः, राजश्रेष्ठपुत्र, विश्वामित्रेण परमप्रीतये, खड्गरत्नं दिव्यं गन्धर्वास्त्रं मोहनेति नाम्ना प्रियं दत्तम्। ततः प्रस्वापनं, प्रशमनं, सौम्यं चास्त्रं, वर्षणं, शोषणं, संतापनं, विलापनं च, राघवाय दत्तानि। अपरं च मदनं दुर्जयं, कामदेवप्रियं, गन्धर्वास्त्रं मानवं नाम्ना च दत्तम्। प्रियं पिशाचास्त्रं मोहनेति नाम्ना, नरश्रेष्ठाय, राजपुत्राय प्राप्तम्। तामसं, सुमहदस्त्रं सौमनसं, दुर्जयं संवर्तं, मौसलं च राजपुत्राय दत्तम्। सत्यं परमं मायामयं चास्त्रं, सौरं तेजःप्रभं नाम्ना, परतेजःहरणं च दत्तम्। सोमास्त्रं शिशिराख्यं, भयानकं त्वष्ट्रास्त्रं, उग्रं भागास्त्रं, शीतेषु, मानवं च दत्तम्। एतानि सर्वाणि, रूपाण्यन्यथाकुर्वाणि, महाबलानि, उत्तमास्त्राणि, राघवाय तत्क्षणमेव दत्तानि। ततो महर्षिः विश्वामित्रः, पूर्वदिशं प्रेक्ष्य, आत्मानं शुद्धीकृत्य, हृष्टः, रामाय परममन्त्रसमूहं प्रादात्। तदनन्तरं स महर्षिः, देवैरपि दुर्लभं सर्वास्त्रसंपदं राघवाय प्रकाशयामास। तस्य मन्त्रपाठेन, सर्वाणि दिव्यान्यस्त्राणि राघवस्य समीपं समुपजग्मुः। तानि सर्वाणि दिव्यान्यस्त्राणि, हृष्टानि, कृताञ्जलीनि, रामं प्रहर्ष्य, 'राघव, वयं तव भक्ताः, सर्वदा सेवकाः स्मः,' इत्यूचुः। 'यदिच्छसि, शुभमस्तु ते, सर्वं साधयिष्यामः,' इति तानि रामं समभाषन्त। तदा रामः, तैः महाबलैः संबोधितः, मनसि प्रशान्तः अभवत्। ततः हृष्टमनाः, तेजस्वी रामः, महर्षिं विश्वामित्रं प्रणम्य, प्रस्थानाय प्रवव्राज। एवं कथां शृणु, इयं वाल्मीकि-रामायणस्य बालकाण्डे अष्टाविंशतितमः सर्गः। अस्त्रग्रहणानन्तरं, विशुद्धः प्रमुदितमुखः ककुत्स्थः, मार्गे गच्छन्, विश्वामित्रं प्राह। 'भगवन्, अस्त्राणि प्राप्य, अहं देवैरपि दुर्जयः अभवम्; किन्तु, मुनिश्रेष्ठ, तेषां संहरणोपायं ज्ञातुमिच्छामि।' तस्मिन्निवाचि, विश्वामित्रः, तपोधनः, धैर्ययुक्तः, शुचिः, संहरणोपायान् उपदिदेश। सत्यवन्तं, सत्यकीर्तिं, धृष्टं, रभसं, प्रतिहारतरं, प्रतिमुखं, प्रतिहारं, लक्ष्यम्, अलक्ष्यं, दृढनाभं, सुनाभकं, दशाक्षं, शतवक्त्रं, दशशीर्षं, शतोदरं, पद्मनाभं, महानाभं, दुन्दुनाभं, सुनाभकं, ज्योतिषं, शकुनं, नैरास्यं, विमलं, यौगन्धरं, विनिद्रं, असुरविनाशकं, शुचिबाहुं, महाबाहुं, निष्कलिं, विरुचं, सार्चिर्मालिनं, धृतिमालिनं, वृत्तिमन्तं, रुचिरं, पितृयं, सौमनसं, विधूतमकरौ, परवीरं, रतिं, धनधान्यं, कामरूपं, कामरुचिं, मोहावरणं, जृम्भकं, सर्वनाभं, पन्थनवरुणं च, रामाय उपदिदेश। 'राम, क्रीशाश्वस्य तेजस्विनः कामरूपिणः पुत्रान् गृहाण; त्वं योग्यः, शुभमस्तु ते,' इति चोवाच। ककुत्स्थः 'एवमेव' इति प्रत्युवाच, हृष्टचित्तः। तदा दिव्यानि तेजस्विनि, मूर्तिमन्ति अस्त्राणि, रामस्य सन्निधौ प्रादुर्भूतानि। केचन अंगारसदृशाः, केचन धूमसदृशाः, केचन चन्द्रसूर्यसदृशप्रभाः, केचन कृताञ्जलयः स्थिताः। ते मधुरवाचः पुरुषाकाराः, कृताञ्जलयः, रामं प्राहुः—'वयं तव, नरव्याघ्र, आज्ञापय, किं करवामः?' स तान् उवाच—'यथेष्टं गच्छत, आपत्काले मनसा मां सहायिष्यथ।' ते रामं प्रदक्षिणीकृत्य, 'एवमस्तु' इति कृत्वा, यथागतं जग्मुः। राघवः तान् जानन्, मार्गे महर्षिं विश्वामित्रं मधुरैः वचोभिः प्राह। 'क एते मेघसङ्काशाः, गिरिसमीपे दीप्तिमन्तः वृक्षगणाः? मम कौतूहलं महदस्ति। एषः शोभनः, मृगसंवृतः, विविधपक्षिस्वरैः रमणीयः। अस्मात् घनात् काननात् निर्गताः स्म, मुनिश्रेष्ठ, अनेन प्रदेशस्य सौम्यता ज्ञायते। ब्रूहि, भगवन्, कस्याश्रमः अयं, यत्र पापाः ब्राह्मणघ्नाः त्वामुपागच्छन्? तव यज्ञविघ्नाय, मुनिवर, ते दुष्टचित्ताः आगमन्; किमेतत् स्थलम्, यत्र तव यज्ञक्रिया इति?' अथ नवविंशतितमं सर्गं शृणु, वाल्मीकीय-रामायणे बालकाण्डे। तदा रामेण तस्य महात्मनः पृष्टे, तेजस्वी विश्वामित्रः कथयितुम् आरब्धवान्। 'अत्र, राम महाबाहो, विष्णुः देवैः पूजितः, बहूनि वर्षशतानि कल्पान्यपि व्यतीयाय।' तस्मिन्काले, राम, कश्यपः अग्निसमप्रभः, अदित्या सहितः, तेजसा विराजते स्म।