तदा दण्डकारण्ये अहं ददर्श बालकं श्यामवर्णं, शुभनेत्रं, एकवस्त्रधारिणं, धनुः पाणौ वहन्तं, केशान्ते सुवर्णमालया शोभितमौलिम्। स रामः स्वतेजसा दण्डकारण्यं प्रकाशयन्, नवोदितचन्द्रमिव बभासे। तस्मिन्नेव काले, अहं मेघसङ्काशः, दीप्तस्वर्णकुण्डलधरः, वरप्रभावलभ्यबलसमन्वितः, मत्तः सन्तुष्टः, आश्रमं प्रविवेशम्। मम प्रवेशे स रामः, शस्त्रपाणिः, मां विलोक्य, समाहितचित्तः, धनुः सज्जीकृतवान्, किंचिदपि न व्यामुह्यत्। मोहवशात् तं राघवं बालमिति अवज्ञाय, शीघ्रं विश्वामित्रस्य यज्ञवाटिकां प्रति अभ्यधावम्। तदा स रामः शत्रुनाशनः तीक्ष्णबाणं मयि सन्दधात्, स बाणः मां शतयोजनपरिमितं समुद्रं प्रति प्राहिणोत्। स रामः तदा मां न हन्तुमिच्छन्, रक्षां कृत्वा, बाणवेगेन क्षिप्तं, अहं चेतनां न प्राप्नुवम्। दीर्घकालात् पुनः चेतनां प्राप्तवान्, तदा अहं लङ्कापुरीं गतवान्। एवं तदा रामेण त्रातोऽस्मि, तव तु सुहृदः तेन बालकेन, अप्रमत्तेन, अशस्त्रविद्यया, निहताः। अतः यदि त्वं, मम वारणं अवज्ञाय, रामेण सह युद्धे प्रवर्तसे, शीघ्रं भीषणं व्यसनं प्राप्स्यसि, जीवितुं न शक्ष्यसि। त्वया राक्षसानां, ये क्रीडायाम्, विनोदे, उत्सवे च निपुणाः, दुःखं महदनर्थं च जनयिष्यसि। मैथिल्याः कृते, गृहमणिमण्डितां, प्रासादशतसंकीर्णां लङ्कां विनष्टां द्रक्ष्यसि। अपापाः अपि, पापकृत्संयोगेन, मीनाः इव अहिपूर्णे कूपे, विनश्यन्ति। दिव्यचन्दनरजसाऽलङ्कृतान्, दिव्याभरणभूषितान् राक्षसान्, तव दोषात् भूमौ पतितान् द्रक्ष्यसि। रजनिचराः, केचन स्त्रीभिः विहीनाः, केचित् स्त्रीभिः सह दिशः पलायमानाः, शेषाः अनाथाः, दुःखिताः च, त्वया द्रक्ष्यन्ति। लङ्कां बाणवर्षैः परिवृतां, ज्वालासंवृतां, गृहदाहेन दग्धां च द्रक्ष्यसि। परदाराभिगमनात् महापातकं नास्ति; त्वं, नृप, सहस्राणि स्त्रीणां स्वधीनानि धारयसि। स्वदारनिष्ठः भव, वंशं रक्ष, राक्षसान् पालय, यशः, श्रियम्, राज्यं, प्राणांश्च रक्ष। यदि त्वं, प्रियाभिः स्त्रीभिः, सुहृद्भिः च दीर्घकालं सुखं भोक्तुमिच्छसि, रामस्य अप्रियम् किञ्चित् मा कुरु। यदि त्वं, मम प्रियमित्रस्य वारणं अवज्ञाय, बलात् सीतां स्पृशसि, रामबाणैः हतः, स्वबन्धुभिः क्षीणबलः, यमसदनं यास्यसि। एतावता अध्यायस्य एकत्रिंशदुत्तरत्रिंशः शृणु। श्रीमद्वाल्मीकि रामायणे अरण्यकाण्डे एकोनचत्वारिंशत्तमोऽध्यायः। तत्र, तदा युद्धे स रामेण कथञ्चित् मुक्तः अस्मि; शृणु यथानन्तरं जातम्। अहं, अश्रान्तः, द्वाभ्यां राक्षसाभ्यां आक्रमितः, ताभ्यां सह मृगस्वरूपेण दण्डकारण्यं प्रविष्टः। ज्वलज्जिह्वः, महादंष्ट्रः, तीक्ष्णशृङ्गः, महाबलः, मांसभक्षी, दण्डकारण्ये मृगरूपेण विचरन्। यज्ञवाटेषु, पुण्यस्थलेषु, पुण्यवृक्षेषु च, हे रावण, अतिक्रूरः, तपस्विनः विघ्नयन्, विचरन्। दण्डकारण्ये धर्मात्मानः ऋषीन् हत्वा, तेषां रक्तं पित्वा, मांसं च खादन्, क्रूरः, मुनिमांसभक्षः, वनवासिनः भीषयन्, रक्तमत्तः, दण्डकारण्ये विचरन् धर्मद्रोही अभवम्। तत्र रामं धर्मनिष्ठं तपस्विनं दृष्टवान्। वैदेहीं महाभागां, लक्ष्मणं च महारथं, संयताहारिणं, सर्वभूतहिते रतम् अपि अपश्यम्। रामं वनवासिनं, महाबलम्, तपस्विनम् अवज्ञाय, पूर्ववैरेण स्मरन्, समीपं गतवान्। ततोऽहं तीक्ष्णशृङ्गमृगरूपेण, पूर्वघातं स्मरन्, क्रोधात् तं हन्तुम् अभ्यधावम्। तदा स रामः महद् धनुः संधाय, शत्रुनाशकान्, गरुत्वनिलवेगान्, त्रीन् तीक्ष्णान् बाणान् ससर्ज। ते बाणाः वज्रसन्निभाः, भीषणाः, रक्तासवकाङ्क्षिणः, संयुक्ताः, संयुक्तसन्धयः, समागताः। रामवीर्यं ज्ञात्वा, कपटः, एकदा आपदं दृष्ट्वा, पलायितवान्; ततः मुक्तौ तौ राक्षसौ निहतौ। रामबाणात् मुक्तः, कथञ्चित् जीवितं रक्षितवान्, अहं वने इह विचरन्, तपस्वी, प्रशान्तचित्तः, स्थातुम् इच्छामि। सर्वत्र वृक्षेषु रामं, वल्कलाजिनवाससम्, धनुर्धरं, यमदण्डधारिणमिव, पश्यामि। सहस्रशः रामान् पश्यामि, भीतः, हे रावण; इदं सर्वं वनं मे राममयं इव दृश्यते। एकाकी अपि केवलं रामं पश्यामि, राक्षसराज; स्वप्नेऽपि रामं दृष्ट्वा, मोहितः, विमूढचित्तः विचरामि। ‘र’ इति प्रारभ्य नामानि, रत्नानि, रथान् च, हे रावण, सर्वाणि रामभीत्या भीरुं मां कुर्वन्ति। तस्य वीर्यं जानामि; स युद्धं त्वया न युक्तम्। स रघुनन्दनः बली वा नमुचिं वा हन्तुं समर्थः।