रामस्य महाबलस्य यथावत् विज्ञाता मारीचः, महावने चित्तविक्षिप्तः सन्त्रस्तश्च, सुमधुरं हितं सत्यं च स्वस्य च रावणस्य च हिताय, अञ्जलिं कृत्वा रावणं प्राञ्जलिर्वाक्यमुवाच। रावणस्य वचः श्रुत्वा, वाग्मी तेजस्वी च मारीचः राक्षसेश्वरं प्रत्युवाच—"राजन्, ये सदा प्रियं वदन्ति, ते सर्वत्र लभ्यन्ते; परं तु यः हितं च अप्रियमपि शृणोति वदति च, स दुर्लभः। रामं नूनं त्वं न वेत्थ—स बलवीर्यसम्पन्नः, धर्मात्मा, अप्रमेयगतिर्बुभुक्षितः, इन्द्रवरुणयोः समः। सर्वे राक्षसाः सुरक्षिताः स्युः, रामः चेद् कोपं कुर्यात्, स लोकान् राक्षसांश्च न विनाशयेत्। जनकात्मजा तव विनाशहेतुः न भूयात्, सीतया महद् आपद् न सम्पद्येत। लङ्का नगरी सर्वैः राक्षसैः सह, त्वया स्वेच्छाचारेण न विनश्येत्। राजन्, कामवशगः पापबुद्धिः दुष्टमन्त्रिभिः सह यः स्वयम्, स्वजनान्, राष्ट्रं च दुष्प्रज्नया नाशयति। रामः न पित्रा परित्यक्तः, न च सीमां लंघितवान्, न लोभः, न च दुष्चरित्रः, न च क्षत्रियकुलस्य कलङ्कः। कौसल्यायाः नन्दनः धर्मगुणसम्पन्नः, प्राणिनां न कठोरः, सर्वभूतहिते रतः। सत्यं पितरं मोहयित्वा कैकेय्या, स धर्मात्मा 'करिष्ये' इति उक्त्वा वनं प्रविष्टः। कैकेय्याः कामार्थं, पितुः दशरथस्य च, राज्यं भोगांश्च परित्यज्य दण्डकवनं प्रविष्टः। रामः न क्रूरः, न मूढः, न च असंयतः; तस्मात् त्वं तस्य विषये मिथ्यावचनं न वद। रामः धर्मस्वरूपः, महात्मा, सत्यपराक्रमः, सर्वलोकस्य राजा—देवानामिव इन्द्रः। कथं त्वं वैदेहीं, स्वतेजसा रक्ष्यमाणां, आदित्यतेजः इव, हर्तुमिच्छसि? युद्धे ज्वलनं रामरूपं न प्रविशेयाः, यस्य बाणाः शिखावद्, दारु-अच्छिन्नं, दुर्निवार्यं च। स विस्तीर्णधन्वा, दीप्तमुखः, शरशिखी, दृढधन्वा, क्रूरः, शत्रुसैन्यविनाशकः। राज्यं सुखं आत्मप्रियं जीवितं च परित्यज्य, रामस्य हेतोः आत्मनाशं न कुर्याः। जनकात्मजाया यस्य तेजः अनन्तम्, तां त्वं न शक्नोषि गृहीतुं, रामधनुषा रक्ष्यमाणां वनान्तरे। स सिंहपुरुषः, विशालवक्षाः, दीप्तिमान्, यस्य भार्या प्राणेभ्योऽपि प्रियतराः। मिथिलासुतस्य प्रियं, तन्वीं सीतां, अग्निशिखामिव, न स्प्रष्टुमर्हसि। किं व्यर्थं श्रमं करोषि, राक्षसेश्वर? यदि युद्धे तेन दृष्टोऽसि, तदा तव विनाशः निश्चितः। यदि चिरं जीवितुमिच्छसि, सुखं राज्यं च दुर्लभं, तर्हि रामस्य अप्रियम् अकुर्वन्। विभीषणमुख्यैः मन्त्रिभिः सहितः, धर्मज्ञैः सह समालोच्य, दोषगुणबलाबलानि सम्यक् विचिन्त्य, यथार्थतः हितं कर्तव्यं निश्चित्य। स्वबलं रामस्य च बलं यथावत् ज्ञात्वा, यथान्यायं हितं कार्यं निश्चितव्यम्। मम मतं तु, कौसलराजसूनुना सह युद्धे संगमः न युक्तः। पुनः शृणु, राक्षसेश्वर, उत्तमं हितं च यथोचितं च उपदेशं। अहं पूर्वं स्वबलवीर्येण, सहस्रगजबलसम्पन्नः, गिरिशृङ्गसमः, पृथिवीं विचरामि स्म। घनसन्निभः, दीप्तहेमकुण्डलधारी, लोकभीषणः, मुकुटधारी, गदायुधः च। दण्डकवनं विचरन्, ऋषिमांसं खादन्, तदा धर्मात्मा महर्षिः विश्वामित्रः मम भीतिः प्राप्तः। स राजा दशरथम् उपगम्य, 'रामः मां यज्ञकाले रक्षतु' इति उक्तवान्। 'राजन्, मारीचस्य भीषणं भयम् उत्पन्नम्' इति तेन उक्ते, धर्मात्मा दशरथः प्रत्युवाच— 'एषः रामः द्वादशवर्षीयः, अस्त्रविद्याम् अपि न जानाति। अहमेव स्वसेनया, चतुरङ्गबलसमेता, रात्रिचरम् अभ्यस्यामि। त्वदीयं शत्रुं, मुनिश्रेष्ठ, अहमेव हनिष्यामि' इति। ऋषिः तम् उवाच—'रामं विना अन्यत् बलं लोके नास्ति यद् तं राक्षसं वारयेत्; त्वं देवेष्वपि युद्धे रक्षिता। राजन्, त्वया कृतं कर्म त्रिषु लोकेषु प्रसिद्धम्; महती सेना अस्ति, सा तत्रैव स्थातुं अर्हति। बालः अपि सः महातेजाः तं निग्रहीतुं समर्थः; अहं रामं गृहीत्वा गमिष्यामि—शिवं ते अस्तु।' एवं उक्त्वा, स महर्षिः परमप्रीतः, राजपुत्रं गृहीत्वा स्वाश्रमं जगाम।