अथ तदा राक्षसाधिपस्य रावणस्य समीपे शूर्पणखा साक्षात् उपस्थितवती। सा विशाललोचना पूर्णचन्द्रनिभानना रामपत्नी सततम् एव पतिसंयुक्ता स्वपतेः श्रेयसे रममाणा तिष्ठति स्म। सा सुकेशी सुगन्धनासिका सुश्रोणी सुविख्यातश्च शोभायमानापि अस्मिन्वने देवीव वा स्वयम् श्रीरिव विराजते स्म। कनकप्रभया दीप्तिमती रक्तपाणिनखा तन्वी सुशरीरा वैदेही जनकात्मजा विराजमानासीत्। न हि अहम् पूर्वम् पृथिव्याम् एवं रूपवतीं स्त्रीं दृष्टवान्—नापि देवीं, न गन्धर्वीं, न यक्षीं, नापि किन्नरीम्। यस्य भार्या सीता स्यात् या हृष्टा पतिं आलिङ्गति, स सर्वेषां प्राणिनाम् अपि इन्द्रात् अधिकं सौख्यम् आप्नुयात्। सा धर्मज्ञा शोभनरूपा पृथिव्यां अनुपमा रूपेण, तुभ्यं उपयुक्ता पत्नी स्यात् त्वं च तस्याः श्रेष्ठः पतिः। अहम् निश्चित्य तव कृते तां स्त्रीरत्नां, विस्तीर्णकटीं, उन्नतस्तनां, सुन्दरवदनाम्, आनयिष्यामि। क्रूरबाहुना लक्ष्मणेन अहम् विकृतः, किन्तु इदानीं चन्द्रमुखीं वैदेहीं दृष्ट्वा—यदि तव तस्याः पतित्वे अभिलाषः जायते, तदा त्वं कामबाणानां वशं गमिष्यसि; शीघ्रं दक्षिणं पादं विजये स्थापय। यदि मम वचनानि तव रोचन्ते, हे राक्षसाधिप, मम मन्त्रः विलम्बं विना कार्यः, हे रावण। तयोः दुर्बलता ज्ञेया, ततः कार्यं क्रियताम्, हे महाबाहो; निष्कलङ्करूपां सीतां त्वं पत्नीत्वेन लभस्व, हे राक्षसाधिप। रामेण निष्कण्टकबाणैः जनस्थानस्थाः रात्रिचराः निहताः, खरदूषणौ च हतौ इति श्रुत्वा, त्वया स्वकर्म कर्तव्यम्। एवं पञ्चत्रिंशत्तमोऽध्यायः श्रोतव्यः। ततो रावणः शूर्पणखायाः रोमाञ्चकराणि वचनानि श्रुत्वा मन्त्रिभिः सह मन्त्रं कृत्वा, तत्त्वं विज्ञाय, निश्चयं कृतवान्। स सर्वथा यथोचितं कार्यं विचिन्त्य, दोषगुणौ च अवलोक्य, सिद्ध्यसिद्धी च पश्यन्, कर्तव्यम् इति निश्चित्य, दृढनिश्चयः रथशालां प्रति जगाम। राक्षसराजः स रथशालां गत्वा, गुह्यं रथकारं आज्ञापयत्—"रथः युज्यताम्।" इति। ततः शीघ्रकर्मा रथकारः त्वरया स्वामिनः प्रियं श्रेष्ठं रथं योजयामास। रावणः तं स्वेच्छागं रथं, सुवर्णमणिविभूषितं, पिशाचमुखैः अश्वैः युक्तं, सुवर्णाभरणैः शोभितं, आरोहति स्म। स सागरनिनादसन्निभः, राक्षसश्रेष्ठः, वैश्रवणभ्राता, नद्यरण्यपतिं प्रति प्रस्थितः। दशग्रीवः श्वेतचामरच्छत्रधारी, मारकतमणिप्रभः, तप्तकाञ्चनाभरणैरलङ्कृतः, दशशीर्षः विंशतिबाहुः, दिव्यतेजाः, सुरारिः, मुनिवधः, दशशिखरगिरिरिव बभौ। स्वेच्छागे रथे स्थितः स राक्षसाधिपः, विद्युद्गणैः मेघ इव आकाशे विराजमानः। स पर्वतान् सागरान् तटांश्च निरीक्ष्य, बलवान्, सहस्रशः पुष्पफलैः आवृतान् वृक्षान् अपश्यत्। शीतलशिववारिपूर्णैः पद्मसरसः, यज्ञवाटैः युक्तैः, विशालैः आश्रमैः अलङ्कृतं तं देशं ददर्श। कदलीवनैः शोभितं, नारिकेलैः दीप्तं, सालतालतमालैः अन्यैः पुष्पितवृक्षैः च शोभितं ददर्श। तत्र महर्षिभिः अल्पाशनैः संयतैः, सहस्रशः नागैः, सुपर्णैः, गन्धर्वैः, किन्नरैश्च भूषितं तं देशं ददर्श। सिद्धचरनैः कामजितैः, आजैः, वैखानसैः, माषैः, वाळखिल्यैः, मरीचिपैः च परिवृतमपि। सहस्रशः अप्सरोगणैः दिव्याभरणमाल्यभूषितैः, दिव्यरूपैः, क्रीडाविनोदकुशलैः, समन्तात् परिवृतं ददर्श। देवानां पत्निभिः पूजितं, ताभिश्च सेवितं, अमृतभाजां देवासुराणां समूहैः उपगतम् अपि। हंसक्रौञ्चप्लवकुलैः, सरसैः प्रमोदितं, श्लक्ष्णमणिप्रभया दीप्तं, सागरतेजसा घनं ददर्श। दिशि दिशि विशालानि श्वेतानि विमानानि, दिव्यमाल्यभूषितानि, गीतवाद्यनिनादितानि ददर्श। वैश्रवणभ्राता स गन्धर्वान् अप्सरश्च, स्वेच्छया विचरन्तः, तपसा लोकविजितान् ददर्श। सुगन्धमूलस्रावैः सुरभिगन्धैः रम्यैः, सहस्रशः चन्दनवनैः, मृदुलैः काननैः, तान्यपश्यत्। श्रेष्ठागुरुवनानि, तक्कोलजातीनि, फलपुष्पगन्धवनानि च ददर्श। तमालपुष्पाणि, मरिचगुल्मानि, तटस्थे निर्झरे मुक्ताफलानि शुष्काणि च ददर्श। शुभ्राणि पर्वतानि, प्रवालराशीन्, सुवर्णरजतशिखराणि च ददर्श। सौम्यशुद्धस्रोतांसि, रम्यदर्शनानि, धनधान्यसमृद्धानि, दुर्लभस्त्रीसमाकुलानि भूमिप्रदेशान् अपश्यत्। गजाश्वरथनिराकुलानि नगराणि, समभूमिं, सस्यशालिनीं, सुखसमीरणविहृतां च भूमिं ददर्श। सिंधुपतेः सरसिषु स्वर्गसदृशं देशं ददर्श। तत्र एकं वटवृक्षं श्यामं मेघसन्निभं, मुनिसंघैः परिवृतं ददर्श। एवं रावणः, शूर्पणखायाः वचनेन प्रेरितः, दिव्यं मार्गं प्रतिपद्य, सर्वं तद्वनं, आश्रमं, नगरीश्च विचरन्, स्वकार्यसिद्धये प्रस्थितः।