एवमुक्त्वा खरः क्रोधसंरक्तचित्तः परमदुर्धर्षं गदामुत्क्षिप्य रामाय प्राहिणोत्, या गदावज्रसन्निभा दीप्तिमती बभूव। सा खरबाहुनिष्कृष्टा महती दीप्तगदा वनस्थल्यमृत्युसंशया इव वेगेन रामाभिमुखं पतन्ती, वृक्षलतान् समन्तात् भस्मसात्कुर्वन्ती ज्वलन्ती च व्यरोचत। तां गदामभिसम्पतन्तीं, मृत्युपाशमिव घोरां, रामः दृष्ट्वा स्वबाणैः विपुलैः व्योम्नि बहुधा विदार्य समूलां चकार। सा गदा बाणैर्विद्धा भग्ना च, नागिन्य इव मन्त्रौषधिप्रभावेन क्षिप्ता, भूमौ पतिता। ततः धर्मनिष्ठः राघवः, गदाभेदनात् सस्मितः सन्तप्तवचनं खरमभ्यभाषत— "एष ते, दुष्टराक्षस, पराक्रमस्य परमावधिर्दृश्यते; मम बलात् हीनः सन् वृथा गर्जसि। बाणैः विद्धा गदा भूमौ पतिता, तव गर्वं विनाशयन्ती। येन त्वं हतानां राक्षसानां अश्रूणि पिवामि इति यदुक्तं, तदप्यसत्यं। त्वां दुष्टात्मानं, नीचप्रकृतिं, मायाविनं राक्षसं, गरुडोऽमृतमिव प्राणान् हरिष्यामि। अद्य मे बाणैः विदारितकण्ठं तव रुधिरं क्षितिः फेनिलं पिबिष्यति। रजसा आवृतः, भग्नबाहुः, त्वं भूमौ पतित्वा दुर्लभां प्रियतमानिवालिङ्ग्य शयिष्यसे। त्वयि पापकर्मन् सुप्ते, एते दण्डकावनानि शरणार्थिनां शरण्यं भविष्यन्ति। त्वं जनस्थानस्थे मम बाणैः निहतो राक्षस, मुनयः निर्भयाः सर्वत्र विचरिष्यन्ति। अद्य राक्षस्यः अश्रुपूर्णमुख्यः, बन्धुहीनाः, दुःखार्ताः, भीताः, त्रस्ताः पलायिष्यन्ति। ये कुलीनाः पत्न्यः तव, ताः अद्य शोकस्य स्वादुं जानन्त्यः, निरर्थिकाः भविष्यन्ति। त्वं क्रूरप्रकृतिः, नीचात्मा, ब्राह्मणानां शल्यः, तव कारणेन मुनयः सन्देहेन हविरग्नौ जुह्वन्ति।" एवं राघवेण कुपितेन वने उक्ते, खरः कोपसंरक्तया वाचा प्रत्युवाच— "त्वं खलु महत्स्वपदेषु निर्भयः, गर्वितश्च; तस्मात् यद्वाच्यमवाच्यं च वक्तुम् इच्छसि, मृत्युपाशबद्धोऽपि न वेत्सि। ये पुरुषा कालपाशेन बद्धाः, ते बुद्धिविभ्रमात् कर्तव्याकर्तव्यविवेकं न जानन्ति।" इति राममुक्त्वा, भ्रुकुटिं कृत्वा, खरः समीपस्थं महाशालवृक्षं ददर्श। सर्वतः युद्धाय शस्त्रं विचिन्त्य, स कोपात् ओष्ठं ददंश, तं वृक्षं दवाभ्यां बाहुभ्यां समूलं निष्कष्य, उच्चैः ननाद, रामं प्रति प्राक्षिपत्— "हतोऽसि!" इति। तं सम्यग्व्यायम्य रामः, पतन्तं शरवर्षं छित्वा, खरवधाय महाक्रोधमाविशत्। ततो रामः स्वेदगात्रः, क्रोधसंरक्तलोचनः, सहस्रशरैः खरं समरे विद्धवान्। तस्मात् शरसमूहेभ्यः खरस्य बहु फेनिलं रुधिरं निर्गच्छत्, यथा पर्वततोयधाराः। रामशराभिहतो खरः शक्तिहीनः सञ्जातः, रुधिरगन्धमत्तः पुनः शीघ्रं समरे राममभ्यधावत्। स रुधिरार्द्रः, क्रोधसंरक्तः खरः, शस्त्राणि गृहीत्वा धावमानः, रामः त्वरया द्वित्रः पृष्ठगमनं कृत्वा स्थितवान्। ततः रामः ज्वलन्तं शरं, द्वितीयं ब्रह्मदण्डमिव, खरवधाय समादत्त। स शरः, दिव्यः, मघवा विद्वता दत्तः, धर्मात्मना रामेण धनुषि संस्थाप्य खरं प्रति विसृष्टः। स महाबलः शरः रामेण सशब्दं मुक्तः, खरस्य धनुर्धारिणः वक्षसि पतितः। खरः तेन शराग्निना दग्धः, यथा रुद्रेण अन्धकः श्वेतवने, भूमौ पतितः। खरः हतः वज्रेण वृत्र इव, फेनेन नमुचिरिव, वज्रेण बल इव, भूमौ निपपात। तस्मिन्नेव क्षणे, देवाः दिव्यर्षिभिः सहिताः, दुन्दुभीं नादयन्तः, सर्वतः पुष्पवृष्टिं च चक्रुः। चतुर्दश सहस्राणि राक्षसानां, मायाविनां, खरदूषणप्रमुखानां, तस्मिन्महायुद्धे निहतानि। अहो महदिदं कर्म रामस्य आत्मवितः! अहो वीर्यं, अहो धैर्यं, साक्षादिव विष्णुरिव दृश्यते। एवं उक्त्वा, सर्वे देवाः यथागतं जग्मुः; ततः सर्वे राजर्षयः महर्षयश्च समागताः। हर्षेण रामं पूजयन्तः, अगस्त्येन सह, इदं वचनं वदन्ति— "एष हेतुः महेन्द्रः वृत्रहा, शरभङ्गाश्रमे समागतः; त्वं च मुनिभिः अत्र नीतः। त्वया, दशरथात्मज, एतेषां दुष्टराक्षसानां विनाशाय, कार्यमिदं सम्यक् कृतम्।