तदा रामः महेन्द्रधनुषा जलमर्दितमृदंगनिःस्वनसदृशं बाणवर्षं सम्प्रामुञ्चत्। तेन शब्देन दिशः समन्तात् प्रतिननादुः। तत्र त्रिशिरा नाम राक्षसः समुपसृत्य राममभिद्रवत्। तं दृष्ट्वा रामः धनुः सज्जीकृत्य तीक्ष्णबाणान् व्यशिश्रंसत्। तयोः रामस्य च त्रिशिरसश्च महाबलयोः सिंहगजयोः समागमवत् महान् शब्दः अभवत्। अथ त्रिशिरसा त्रिभिः बाणैः ललाटे आहतः रामः कोपसंरक्तः क्रुद्धः चेदमुवाच— "अहो, कियद्बलं वीर्यं चास्य राक्षसस्य! मम ललाटे बाणैः विक्षतः, इव पुष्पैः।" इति वदन् रामः कोपाविष्टः धनुष्कोटिनिःसृतान् सर्पवद् घोरान् बाणान् गृहीत्वा त्रिशिरसमभ्यधावत्। स कोपसमन्वितः चतुर्दशबाणैः त्रिशिरसः उरसि ताडयामास, चतुर्भिः शरैः तस्य अश्वान् विव्याध। महाबलः रामः तस्य सर्वान् अश्वान् न्यपतयत्, अष्टभिः बाणैः सारथिं रथतलमुपावर्तयत्। ततः रामः तस्योर्ध्वध्वजं बाणेन छित्त्वा, रथभ्रष्टं राक्षसम् आलोक्य, हृदि बाणैः तम् मूर्च्छितम् अकरोत्। रामः अपरैः बाणैः तम् राक्षसं क्रुद्धः पुनः पुनः विव्याध। स त्रिशिरसः त्रीणि शिरांसि त्रीभिः शरैः क्षिप्रं छित्त्वा, धूमरुधिरस्रवणं विक्लवमिव चकार। स राक्षसः बाणाभिहतः रणमध्ये निपपात। तदा शेषराक्षसाः भग्ना पराजिताः खरस्य समीपं पलायन्ते स्म। ते व्याघ्रभीतानामिव हरिणानां न स्थित्वा पलायन्ते स्म। तान् पलायमानान् खरः कोपसंरक्तः दृष्ट्वा, तान् प्रत्यावर्त्य, राममभिमुखं ययौ, राहुरिव चन्द्रमसं प्रति। इदानीं श्रीवाल्मीकि रामायणे, अरण्यकाण्डे, अष्टाविंशः सर्गः प्रवर्तते। दूषणत्रिशिरसोः च निधनं दृष्ट्वा खरः अपि रामवीर्यदर्शनात् सन्त्रस्तः अभवत्। स पश्यन् राक्षसबलं महद्, रामेणैकैव निहतम्, दूषणत्रिशिरसहितम्। स्वबलस्य प्रायशो विनाशं दृष्ट्वा, खरो राममभ्यधावत्, नमुचिरिव इन्द्रम्। स खरः महाबलम् धनुः संहृत्य, तीक्ष्णान् रक्ताशनान् बाणान् रामे समुत्सृज्य, कोपितविषधरानिव सर्पान् समुत्ससर्ज। स धनुष्कोटिं पुनः पुनः कम्पयन्, स्वविद्यायां कौशलं दर्शयन्, रथेन रणमध्यगः बाणवर्षं चकार। स महाबलवान् रथी सर्वतः बाणैः दिशः पूरयन्, रामः अपि तद्विलोक्य महद् धनुः समादत्त। स रामः अगम्यबाणैः, अग्निशिखासदृशैः, आकाशं वृष्टिवद् बाणैः पूरयामास। तदा खररामाभ्यां मुक्तैः तीक्ष्णैः शरैः सर्वतो दिशो व्याप्ताः, न किञ्चिदवकाशः आसीत्। तदा बाणसंघातेन सूर्यः अपि न प्रकाशते स्म, उभौ वीरौ परस्परवधाभिलाषिणौ, प्रचण्डयुद्धं कुर्वन्तौ। खरः तदा नालिकैः, नरचैः, विकर्णैश्च तीक्ष्णैः शरैः रामं गजं यथाङ्कुशैः ताडयामास। सर्वे प्रजाः तम् राक्षसं रथस्थं, धनुर्धरं, सर्वतः परिवृतं, कालमिव पाशधारिणम् अपश्यन्। खरः तदा रामं, सेनानिहन्तारं, स्थिरवीर्यं, महात्मानं, श्रान्तमिव मेने। रामः खरं सिंहसदृशं, सिंहगमनेन समीपं गतं, दृष्ट्वा, न भीतः, यथा सिंहः लघुजन्तोः न भीयते। ततः खरः सूर्यसन्निभमहाचक्रं रथं समारुह्य राममभ्यधावत्, पतङ्ग इव वह्निम्। खरः हस्तकौशलं दर्शयन्, युद्धमध्ये रामस्य धनुः बाणेन सह मध्यदेशे छित्त्वा नाशयामास। रामः सप्त इन्द्राशनिसदृशान् बाणान् आदाय, क्रुद्धः, खरं युद्धे प्राणेषु ताडयामास। खरः रामं सहस्रशः बाणैः पीडयित्वा, युद्धे भीमं निनादम् अकरोत्। रामस्य तु खरबाणैः आहतस्य, सूर्यवद् दीप्तं कवचं भूमौ पतितम्। रामः कोपसंरक्तः, सर्वाङ्गे शराभिहतः, युद्धे धूमरहितदीप्ताग्निवत् विरराज। तदा शत्रुनाशनः रामः अन्यद् महद् धनुः सज्जीकृत्य, शत्रुनाशाय, घोरनिनादं कृत्वा, खरस्याभिमुखं ययौ। स तद् महद् वैष्णवम् धनुः, महर्षिणा दत्तं, गृहीत्वा, खरमभ्यधावत्। रामः क्रुद्धः तदा खरस्य ध्वजं सुवर्णपत्त्रैः, सुबद्धैः बाणैः, युद्धे छित्त्वा निपातयामास। सा शोभना सुवर्णध्वजा, बहुधा छिन्ना, दिवो देवाज्ञया पतन्तीव भूमौ न्यपतत्। खरः क्रुद्धः चतुर्भिः शरैः रामस्य अङ्गानि विद्ध्वा, हृदि च ताडयामास, यथा गजं तोमरैः ताडयेत्। रामः खरधनुष्कोत्थैः बहुभिः बाणैः विद्धः, रक्तरक्तः, महाक्रोधं जगाम। तदा रामः श्रेष्ठधनुर्धरः, युद्धे परममध्यस्थः, धनुः गृहीत्वा, षड् उत्तमांश्च बाणान् सुसन्धाय समुत्ससर्ज।