शरभङ्गस्य स्वर्गारोहणे सम्पूर्णे, तदा विपुलतेजसः ककुत्स्थवंशसम्भूतस्य रामस्य समीपं महर्षीणां महासमवायः समागतः। तत्र वैखानसाः, वालखिल्याः, सम्प्रक्षालाः, मरीचिपाः, अश्मकुट्टाश्च, पत्रभोजनाश्च तपस्विनः उपस्थिताः। केचन दन्तान् मुसलानीव प्रयुञ्जानाः, केचन निमग्नस्थितयः, भूमिशय्याः, अनिशयानः, विहारिणोऽप्यभवन्। अन्ये जलाहारिणः, केचिद्वायुभक्ष्याः, केचित्स्थलवासिनः, केचिद्भूमौ शयिताः। अपरे समाहितेन्द्रियाः, क्लिन्नवाससः, जपपरायणाः, तपोनिष्ठाः, पञ्चतपसोऽपि दृष्टाः। एवं समागताः सर्वे ते धर्मविदः महर्षयः धर्मज्ञं रामं धर्मस्य परमं वेत्तारं समुपेत्य प्रोचुः— “त्वं हि इक्ष्वाकुवंशस्य महाबलः रथिनां श्रेष्ठः, भूम्याश्च रक्षकः, यथा देवानां मध्ये मघवानिव। त्रिषु लोकेषु यशसा वीर्येण च ख्यातिः तव, पित्र्यभक्तिः सत्यवचनता धर्मनिष्ठा च तव सुलभा। त्वां प्राप्ताः स्मः, महात्मन् धर्मप्रिय धर्मज्ञ; रक्ष त्वं नः, क्षन्तव्यं चेदिदं याचनं। राज्ञा षष्ठभागग्रहणं कुर्वता स्वजनं पुत्रवत् अपरिरक्षित्य महापापं कृतं स्यात्। यः सर्वं प्रजाजनं आत्मनः प्राणवत्, आत्मसुतानिव, सर्वशक्त्या रक्षति, स एव नृपत्वं प्राप्नोति। एवं राजा, राम, दीर्घकालं यशः प्राप्य, ब्रह्मलोकं गच्छति, तत्र पूज्यते च। यदपि वने मूनि फलमूलाशिनां परं धर्मकर्म, तस्य चतुर्थांशः धर्मेण प्रजाः रक्षतः राज्ञः लभ्यते। एष वने वसतां ब्राह्मणानां तपस्विनां महती संघा, तव संरक्षणे स्थिताः अपि, राक्षसैः तु भीषणा हन्यन्ते इव अनाथवत्। आगच्छ, पश्य बहूनां महात्मनाम् ऋषीणां देहान्, ये विविधैः प्रकारैः भीमैर्राक्षसैः वने निहताः। पम्पानदीतीरवासिनां, अनु-मन्दाकिनी-निवसिनां, चित्रकूटवासिनां च महद्वधं क्रियते। एवं वने तपस्विषु राक्षसैः घोरकर्मभिः यद्भयंकरं क्लेशं क्रियते, तदस्माभिः न सह्यते। तस्मात् शरण्यं त्वामुपेत्य स्मः; रक्षस्व, राम, रात्रौ चरद्भिः राक्षसैः हन्यमानान्। न हि अन्यः शरणं भूमौ अस्ति, त्वदन्यः; रक्षस्व सर्वान्, राजपुत्र, राक्षसाभ्यः। इत्युक्त्वा, धर्मात्मा ककुत्स्थपुत्रः सर्वान् तपस्विनः तपोनिष्ठान् इदं वाक्यं अब्रवीत्— “मां न नियुङ्क्तुमर्हथ; न तपस्विभिः आज्ञापनीयः अस्मि। स्वधर्मकारणाय एव वनं प्रवेष्टव्यं मया। पितुः शासनं पालयन्, राक्षसैः युष्मासु कृतं क्लेशं हर्तुं वनं प्रविष्टः अस्मि। संयोगात् एव कार्यसिद्धये आगतः अस्मि; मम वने वासः महाफलदः भविष्यति। तपस्विनां रिपून् राक्षसान् युद्धे हन्तुमिच्छामि; तपोधनाः मम वीर्यम् भ्रात्रा सह पश्यन्तु।” इत्युक्त्वा, वरं दत्त्वा तपस्विभ्यः, धर्मनिष्ठः, आत्मसंयतः रामः लक्ष्मणेन सह तैः तपस्विभिः सुतिक्ष्णं प्रति प्रस्थितः। एवं सप्तमः सर्गः। तदा रामः रिपूनां तापनः भ्रात्रा सीतया च सह, तैः द्विजातिभिः तपस्विभिः सुतिक्ष्णाश्रमं प्रति जगाम। दीर्घमध्वानं कृत्वा, बहून् सलिलपूर्णान् नदीन् तीर्त्वा, सः विशुद्धं गिरिं दृष्टवान्, यो महमेरुना तुल्यः। ततः तौ रघुनन्दनौ, सदा सहचरौ, सीतया सह विविधवृक्षसमाकीर्णं वनं प्रविविशतुः। तदा तौ भीषणं वनं, पुष्पितफलद्रुमसंयुक्तं प्रविश्य, एकं शान्तं मुनिवासं दृष्टवन्तौ, यः वल्कलमालाभिः शोभितः। तत्र रामः सुतिक्ष्णं तपसा समृद्धं मुनिं दृष्ट्वा, यथाविधि मलिनवसनं, उपविष्टं, उवाच— “रामोऽहमस्मि, भगवन्, त्वां द्रष्टुमागतः; तस्मात् धर्मज्ञ, सत्यवीर्य, वद माम्।” सुतिक्ष्णः तं प्रत्युवाच— “स्वागतमस्तु ते, रघुष्रेष्ठ, सत्यधर्मपरायण राम; एष आश्रमः त्वया प्रविष्टेन अधुना स्वामिना रक्षित इव। त्वां प्रतीक्ष्यैव अहं, महायशः, देहं हित्वा दिवं न गतः। श्रुतं मया— त्वं राज्यात् वञ्चितः चित्रकूटवासं कृत्वा अत्र आगतः, इन्द्रोऽपि देवेशः अत्र आगतः। स देवः महेश्वरः, देवानां अधिपः, मामुपेत्य, मम तपसा सर्वलोकान् जितान् इति उक्तवान्। अत्र स्थले, देवर्षिभिः पूजिते, मया तपसा प्राप्ते, मदीयेन अनुग्रहेण त्वं सीतया लक्ष्मणेन च सह वस। तं महातपसं, सत्यवाचं, दीप्ततेजसं मुनिं रामः, स्वसंयतः, ब्रह्माणमिव इन्द्रः प्रत्युवाच— “महामुने, अहमेव लोकान् जयिष्यामि; परं तव आदेशेन अत्र वने वासं कर्तुमिच्छामि। सर्वेषु अर्थेषु निपुणस्त्वं, सर्वभूतहिते रतः; एतद् मम शरभङ्गेन गौतमेन च कथितम्।