राजा तु हृष्टवदनः कृतस्नानः सन्तोषेण परिपूर्णः महर्षिं सम्यक् सत्कारार्थं जलं प्रदत्तवान्। स च महर्षिः राज्ञः तदर्घ्यं विधिना समाश्रित्य प्रतिगृह्य, धर्मसंहितेन मार्गेण तस्य सत्कारं स्वीकृतवान्। ततः स महर्षिः राजानं नगरे, कोशे, राष्ट्रे, बन्धुषु, मित्रेषु च कुशलम् अव्ययम् अपृच्छत्। धर्मात्मा कौशिकः अपि राज्ञः सामन्तान् शत्रून् च निगृहीतान् वा इति पप्रच्छ। सः देवमानुषधर्मयोः सम्यक् अनुष्ठानम् अपि पप्रच्छ; वसिष्ठं तु तपोधनं दृष्ट्वा तस्य अपि कुशलम् अपृच्छत्। सः महायशाः मुनिः तत्र स्थितान् अन्यान् ऋषींश्च यथार्हं प्रत्यभिवाद्य, सर्वे हृष्टहृदयाः राजभवनं प्रविशन्ति स्म। राज्ञा तु सत्कृताः सर्वे मुनयः यथोचितं उपविष्टाः। तदा राजा प्रमुदितचित्तः महर्षिं विश्वामित्रं समभाषत। स परमदानशीलः राजा हर्षयन् तं महर्षिं उवाच—“तव आगमनं मे अमृतोपमं, शुष्के वर्षसमागमवत्, अपुत्रस्य पुत्रलाभवत्, नष्टस्य प्राप्तिसमं, महद्भाग्यलाभवत् च। एवं महर्षे, तव आगमनं मम परमं सौख्यं; स्वागतं ते! किं ते प्रियम्? किं करवानि, प्रीतोऽस्मि तव सन्निधानेन? पूज्यः असि ब्राह्मणश्रेष्ठ; सौभाग्येन त्वया दृष्टः अस्मि, पूजनीयः असि। अद्य मे जन्म सफलम्, जीवितं च कृतार्थम्। ब्राह्मणनाथं दृष्ट्वा मम रात्रिः शुभा जाता। यः पूर्वं राजर्षिः अभूत्, तपसा दीप्तिम् अवाप्तवान्। अद्य ब्रह्मर्षित्वं प्राप्तवान् असि, मम बहुप्रकारपुज्यः असि। एषा अद्भुता परमशुद्धा घटना मम, ब्राह्मण। तव आगमनेन अहम् पुण्यक्षेत्रम् उपगतः। किमर्थं आगतः असि, तत् ब्रूहि। अहम् इच्छामि त्वया अनुगृहीतः भवितुम्, तव कार्ये च साहाय्यं कर्तुम्। त्वम् धर्मनिष्ठः, अतः निवेदयितुम् अर्हसि। सर्वत्र अहम् कर्ता, त्वम् तु मम देवः रक्षकः। मम एषा महती प्राप्तिः, धर्मः च तव आगमनेन समुत्पन्नः।” एवं धर्मं यशः च प्रतिष्ठितस्य तस्य राज्ञः मधुरं विनीतं च वचनं श्रुत्वा, महर्षिः विश्वामित्रः परमं हर्षं प्राप। ततः नवमे सर्गे, विश्वामित्रस्य वाक्यं श्रुत्वा, राजा धर्मात्मा क्षणमूर्छितः, पुनः चेतनां प्राप्त्वा, भयशोकसमन्वितः, इदं वचनम् उवाच। विश्वामित्रः तु राजानं प्रीतिपूर्वं अभ्यभाषत—“एवं धर्मः त्वयि एव युक्तः, न अन्यस्मिन् पृथिव्यां, वसिष्ठवंशसम्भूतस्य तव। यत् मे हृदि संस्थितं कार्यनिश्चयम्, तत् त्वया कर्तव्यम्, प्रतिज्ञां पालय। अहम् नियमं पालयन् तस्य सिद्ध्यर्थं स्थितः, किन्तु द्वौ राक्षसौ, रूपान्तरधारिणौ, तं यज्ञं विघ्नयतः। यदा यज्ञः बहुवारं कृतः, समाप्त्याभिमुखः, तदा बलिनौ, शिक्षितौ, मारीचः सुबाहुश्च आगच्छतः। तौ यज्ञवाटं मांसशोणितधाराभिः सिञ्चतः, यदा एवं यज्ञः मलिनीकृतः, तदा तस्य समाप्तिर्न सिध्यति। क्लान्तः, निराशः, तस्मात् देशात् गच्छामि, न च कोपं मनसि गृह्णामि। एवं स्थितिः, एवं आचारः, शापः अपि न निवर्तते। अतः राजन्, त्वया रामः, सत्यवीर्यः पुत्रः, मम दातव्यः। ज्येष्ठं रामं वीरं, काकपक्षधरं, मम संरक्षणे समर्थं, दातुम् अर्हसि। सः राक्षसौ नाशयिष्यति, अहं च तस्मै बहून् वरान् दास्यामि—न संशयः। तेन त्रिषु लोकेषु कीर्तिः लभ्यते, तौ च रामस्य प्रतिकारं कर्तुं न समर्थौ। रामाद् अन्यः न तौ हन्तुं शक्नोति, तौ बलदर्पसमन्वितौ, कालपाशबद्धौ। तौ रामसमौ न, न च त्वया पुत्रस्नेहेन मोद्यम्। प्रतिज्ञां ददामि—तौ राक्षसौ हतौ भवेताम्। रामं अहम् वेद्मि, महात्मानं सत्यवीर्यसमन्वितम्। वसिष्ठः तपसा दीप्तः, ये च अन्ये तपोधनाः, ते अपि तम् जानन्ति। यदि धर्मम् इच्छसि, महतीं कीर्तिं च पृथिव्याम्—यदि स्थिरताम् इच्छसि, तर्हि रामं मे दातुम् अर्हसि, यदि मन्त्रिणः अनुमन्यन्ते। वसिष्ठमुखैः सर्वैः मन्त्रिभिः अनुमते, त्वया रामः, प्रियः अनासक्तः, दातव्यः। दशरात्रमात्रं यज्ञकालः, रामः पद्मलोचनः, न विलम्बं करिष्यति। एतत् उक्त्वा, महातेजाः विश्वामित्रः तूष्णीं बभूव। तस्य पुण्यवचनं श्रुत्वा, राजा दुःखेन पीडितः, कम्पमानः, मूर्छितः च अभवत्। चेतनां पुनः प्राप्त्वा, भीतः, शोकसमन्वितः, उत्थाय, हृदयविदारकं तद्वचनं श्रुत्वा, महात्मा राजा विमनाः, आसनात् उत्थाय स्थितः। एवं नवमे सर्गे समाप्य, दशमे सर्गे, विश्वामित्रवाक्यं श्रुत्वा, स राजा क्षणमूर्छितः, पुनः चेतनां प्राप्त्वा, इदं वचनम् उवाच।