राघव! वनस्य सीम्नि विचरन्तीः ताः पशुवृन्दाः त्वं द्रक्ष्यसि, तत्र नदीतीराणि, शैलपृष्ठानि, गिरिकन्दराश्च सन्निकृष्टानि दृश्यन्ते। सीतया सह विचरन् तत्र शुभे भूमौ, यत्र प्रमुदितबककुक्कुटस्वनैः प्रतिनादितं, मदोन्मत्तमृगगजसमाकीर्णं, रमणीयं आश्रमस्थानं त्वं प्रीणितहृदयः प्राप्स्यसि। ततः रात्रिं तत्र यापयित्वा, तौ रिपून् प्राणाशयन्तौ भ्रातरौ महर्षये सम्यक् प्रणम्य, पर्वताभिमुखं प्रस्थितवन्तौ। तयोः प्रस्थानसमये महर्षिः भरद्वाजः तौ पितेव पुत्रौ अनुसृत्य, अनुग्रहम् अकुरुत। स तेजस्वी महातपाः भरद्वाजः रामं सत्यधृतिं वीर्यवन्तं वाक्यम् अब्रवीत् — "नरश्रेष्ठ! गङ्गायमुनयोः संगमं सम्प्राप्य, पश्चिमगामिनीं कालिन्दीं नदीं त्वम् अनुगच्छ। ततः शीघ्रगामिनीं कालिन्दीं सम्प्राप्य, तस्याः पुरातनं पुण्यतीर्थं दृष्ट्वा, तौ रघुनन्दनौ तत्र स्थितवन्तौ। तत्र नौकां कृत्वा प्रकाशितां नदीं तरिष्यसि; ततो हरितपत्रयुक्तं महद्वटवृक्षं समासाद्य— बहुवृक्षसंवृद्धं, श्यामं, सिद्धनिषेवितं— तत्र सीता कृताञ्जलिः शुभं वचनं ब्रूयात्। तं वृक्षं सम्प्राप्य स्थातुं वा गन्तुं वा शक्यं; ततः क्रोशमात्रं गत्वा नीलं वनं द्रक्ष्यसि। तद् वनं शोभनं, पलाशबदरसंयुक्तं, यमुनातटबांसयुक्तं; स एव मार्गः चित्रकूटगमनाय मया पुनःपुनः गमितः। स मार्गः सुखः, मृदुः, अग्निहीनः इति मार्गं वर्णयित्वा महर्षिः प्रतिनिवृत्तः।" रामः 'एवं भवतु' इति सम्यक् प्रत्युवाच, महर्षिणा विसृष्टः सः महर्षिः प्रतिजगाम। तदा रामः लक्ष्मणं प्रति उवाच— "सा उमित्रे! अस्माकं भाग्यं यदयं महर्षिः अस्मासु एतादृशं दयां दर्शयति।" इति तौ महाबलिनौ, बुद्धिमन्तौ भ्रातरौ, परस्परं समालोच्य, सीतां पुरतः स्थापयित्वा कालिन्दीं प्रति जग्मतुः। शीघ्रगामिनीं कालिन्दीं सम्प्राप्य, तत्र तृणकाष्ठैः महतीं नौकां निर्माय, तां शुष्कबांसैः मूलैः च छाद्य, तदनन्तरं बर्हीणां जम्बूनां शाखाः सञ्चित्य लक्ष्मणः सीतायै सुखासनं निर्मितवान्। तत्र रामः सीतां श्रीमयासनसम् उपवेश्य, धनुषि शरांश्च नौकायाम् स्थापयामास, सीतायाः समीपे वस्त्राणि चोष्णीयानि च न्यवेशयत्। नौकायां कठोराणि तोरणानि शस्त्रसहितानि स्थाप्य, प्रथमं सीतां उपवेश्य, तौ भ्रातरौ नौकां गृहीत्वा तर्तुं प्रस्थितवन्तौ। तदा तौ दशरथसुतौ वीरौ कालिन्दीं मध्ये सम्प्राप्तौ; तत्र सीता कृताञ्जलिः प्रार्थयामास— "नमस्ते देवि! सुरक्षितया मया त्वां तरिष्यामि, पतिव्रते स्थिरा स्याम्। सहस्रं गावः, शतानि सुराभाजां तव पूजायै दास्यामि।" "रामः यदा इक्ष्वाकुपालितां पुरीं प्रतिनिवर्तते, तदा पुनः नमः।" इति कृताञ्जलिः सीता कालिन्दीं प्रार्थयामास। ततः सौम्यवदना सीता नौकया तां दीप्तां शीघ्रगामिनीं तरङ्गमालिनीं नदीं दक्षिणतीरं प्राप्तवती। तटवृक्षसमाकीर्णां यमुनां तीर्त्वा, नौकां परित्यज्य, यमुनावनात् निर्गत्य, श्यामं शीतलच्छायं हरितपत्रयुक्तं वटवृक्षं समीपं उपवेश्य, वैदेही तं वृक्षं प्रति उवाच— "नमस्ते महावृक्ष! पतिव्रते स्थिरा स्याम्, कौसल्यां सुमित्रां च पुनः पश्येयम्।" इति कृताञ्जलिः सीता तं वृक्षं प्रदक्षिणमकरोत्। तथा सीतां निर्दोषां तं याचमानां दृष्ट्वा, रामः प्रियं धर्मात्मा लक्ष्मणं प्रति उवाच— "लक्ष्मण! सीतां पुरतः स्थाप्य त्वं गच्छ, अहं पश्चात् शस्त्रधारी गमिष्यामि; यद् यद् जनकात्मजा इच्छेत्, फलम् पुष्पं वा, तत् सर्वं वैदेह्यै प्रयच्छ।" इति तौ भ्रातरौ सीतां मध्ये स्थापयित्वा अग्रे प्रस्थितवन्तौ। सा सुन्दरी सीता, इव गजवधू द्वयोः महागजयोः मध्ये, तयोः मध्ये गच्छन्ती, कदाचित् कदाचित् वृक्षलतापुष्पाणि निरीक्षन्ती, अनपहृष्टपूर्वाणि बहूनि पुष्पितवृक्षान् दृष्ट्वा, कोमला सीता रामं तेषां विषये पृष्टवती। लक्ष्मणः अपि तस्या इच्छानुसारं नदीं निनदद्भिः हंसक्रौञ्चैः, विविधशुक्लशिलासम्पन्नां दर्शयामास। तत्र जनकनन्दिनी सा नदीं दृष्ट्वा प्रमुदिता बभूव। ततः क्रोशमात्रं गत्वा, रामलक्ष्मणौ बहून् श्रेष्ठान् मृगान् हत्वा, यमुनावने विचरन्तौ, तं वनं मयूरगजसंकीर्णं रमणीयं दृष्ट्वा, सुखविहृत्य, शोकारहितौ तत्र तटवनान्ते न्यवसताम्। रात्रौ व्यतीतायाम्, लक्ष्मणः शयाने अपि, रघुवंशश्रेष्ठः रामः शनैः तम् अवबोधयत्। "सौमित्रे! शृणु वनचरीणां मधुरस्वनान्; कालेन वयं प्रस्थितव्याः, महातपस्विन्।" इति।