ततः ब्राह्मणश्रेष्ठः राजा दशरथं प्रत्युवाच—"एवं भवतु, राजन्! यथाऽन्यायं निश्चितं तत्सर्वं मया साधयिष्यते।" इति। ततः स वसिष्ठः वृद्धान् ब्राह्मणान् यज्ञविदः, धर्मिष्ठांश्च स्थपतिप्रवरान् सम्बोध्य, तत्र तत्र कुशलान् शिल्पिनः, तक्षः, खनकान्, गणकान्, कर्मकरान्, नटनर्तकांश्च समाह्वयत्। तथा शुद्धान् वेदवेदाङ्गविदः, शास्त्रनिपुणांश्च पुरुषान् समाहूय, "राज्ञः शासनात् भवद्भिः सह यज्ञः सम्पाद्यताम्" इति शशंस। "सहस्रशः ईषद्विलम्बेन इष्टकाः आनयन्तु, राज्ञः कृते सम्यक् यथाविधि सर्वाणि साध्यन्ताम्।" इति चादिशत्। "शतानि ब्राह्मणानां शुभानि वेश्मानि निर्मीयन्तां, यथाविधि सुसम्पन्नानि, भोज्यपानसमृद्धानि च।" इत्यपि। "नगरवासिनां पृथग्वासः, तथा दूरदेशात् आगतानां राज्ञां पृथक् विश्रान्तिगृहाणि यथायोग्यं कल्प्यन्तां।" इति च। "अश्वगजाश्वासनानि, सेनान्यः, अतिथीनां च महान्ति वेश्मानि सम्यग् व्यवस्थितानि स्युः।" इत्यपि। "भोजनं यथायोग्यं, सत्कारपूर्वकं सर्ववर्णेषु सम्यक् प्रदीयताम्; कदापि प्रमादेन वा कामेन वा क्रोधेन वा यज्ञकर्मसु प्रवृत्तेषु, शिल्पिषु च, अवमानः न कर्तव्यः।" इति च। "तेऽपि विशेषेण मान्याः सन्तु; क्रमशः दानभोजनादिभिः सर्वे सम्यक् सत्क्रियन्ताम्।" इति। "यथा किञ्चिदपि नापराध्येत्, प्रीत्या भक्त्या च सर्वं व्यवस्थाप्यताम्।" इति। एवं सर्वे समागताः वसिष्ठं प्राहुः—"यथाऽन्यायं सर्वं व्यवस्थापितं, किञ्चिदपि नापराध्यते।" इति। "यथाऽज्ञप्तं तथा करिष्यामः, नैव प्रमाद्यते।" इति च। ततः वसिष्ठः सुमन्त्रं आहूय एवं वचनम् उवाच—"पृथिव्यां धर्मिष्ठान् राज्ञः, सह सहस्रशः ब्राह्मणक्षत्रविट्शूद्रैः, आमन्त्रय।" इति। "विशेषतः जनकं मिथिलाधिपतिं सत्यधृतिं वीर्यवन्तं स्वयम् आदरात् आनय; स चिरसखायस्त्वं तस्मात् प्रथमं कथयामि।" इति। "एवमेव काशिपतिं स्निग्धं सौम्यवदनं सदाचारं देवोपमं च त्वं स्वयम् आनय।" इति। "कैकयाधिपतिं वृद्धं धर्मिष्ठं च, सिंहस्य जामातरं, पुत्रैः सहितं आनय।" इति। "अङ्गाधिपतिं रोमपादं धनुष्मन्तं सत्कृतं च, सिंहस्य सखायं पुत्रैः सह आनय।" इति। "कोसलराजं भानुमन्तं सुशीलं, मगधाधिपतिं च वीरं विद्वांसं सर्वशास्त्रविशारदं च आनय।" इति। "पूर्वदेशस्य, सिन्धोः, सौवीरस्य, सौराष्ट्रस्य च श्रेष्ठान् राज्ञः, ये समयं जानन्ति, तान् विज्ञाप्य आनय; दक्षिणापथस्य च सर्वान् राज्ञः, ये पृथिव्यां सखायः सन्ति, तान् अपि शीघ्रं बान्धवैः सह आनय; उत्तमान् दूतान् प्रेषय।" इति। वसिष्ठस्य वचः श्रुत्वा सुमन्त्रः तत्रैव योग्यपुरुषान् समादिश्य राज्ञः शासनात् राज्ञः आनयितुं समारभत। ऋजुशीलः सुमन्त्रः स्वयमेव वसिष्ठस्याज्ञया शीघ्रं सर्वान् राज्ञः समाहर्तुं प्रस्थितः। यज्ञव्यवस्थायाः अधिपतयः सर्वे वसिष्ठाय यथायथं कृतं निवेदयामासुः। वसिष्ठस्तु प्रहृष्टः द्विजश्रेष्ठः तान् सर्वान् उवाच—"कस्मिंश्चित् अपमानपूर्वकं किञ्चिदपि न दीयताम्।" इति। "अपमानदानेन दाता विनश्यति—नात्र सन्देहः।" इति। एवं कतिपयदिनरात्र्यः व्यतीत्य, राज्ञः समागताः। ते राजानः बहूनि रत्नानि दशरथाय प्रजाहिताय समर्प्य, वसिष्ठः प्रीयमाणः राजानं उवाच—"पुरुषर्षभ, त्वदाज्ञया राजानः आगताः, सर्वे च मया यथोचितं सत्कृताः।" इति। "यज्ञव्यवस्था अपि सर्वा यथाविधि कुशलैः पुरुषैः सम्यक् कृताः; त्वं स्वगृहात् यज्ञमण्डपं प्रति यज्ञार्थं प्रस्थितुम् अर्हसि।" इति। "सर्वतः कामान्नैर्वेद्यैः परिवृतः, मनसा निर्मितमिव यज्ञवाटं पश्य, राजन्।" इति। एवं वसिष्ठस्य ऋश्यशृङ्गस्य च वचः श्रुत्वा, पृथिवीपतिः शुभे दिने शुभनक्षत्रे प्रस्थितः। ततः वसिष्ठमुख्यैः ब्राह्मणैः, ऋश्यशृङ्गेन पूर्वगतम्, यज्ञकर्म आरब्धम्। सर्वे ब्राह्मणाः यथाशास्त्रं यथानियमं यज्ञमण्डपं गताः; राजा च पत्निभिः सहितः दीक्षां समारभत। इति चतुर्दशः सर्गः। सम्पूर्णे संवत्सरे, समागताश्वे च, राज्ञः यज्ञः सरयूः उत्तरे तटे समारब्धः। ऋश्यशृङ्गपूर्वकैः ब्राह्मणश्रेष्ठैः महात्मनः तस्य राज्ञः महायज्ञः सम्यक् कृतः। होत्रादयः वेदविदः ऋत्विजः, यथाविधि यथाक्रमं यज्ञकर्म सम्यगाचरन्।