ततः राजा दशरथः रामं प्रीत्या उपदिशन्, "पुष्ये तारे तव अभिषेकं कुरु; त्वं स्वभावेन च विकल्पेन च गुणवान् दृष्टः।" पुनः स्नेहात् पुत्रस्य हिताय वदति, "गुणवान् अपि सन्, नित्यं विनयमावह, सर्वदा इन्द्रियाणि निगृह्य धारय।" कामक्रोधसम्भूत दोषान् परित्यज्य, गुप्ते च प्रकटे च यथोचितं आचारं आचर। मन्त्रिप्रभृतिभ्यः आरभ्य सर्वान् जनान् जित्वा, कोशभाण्डागारयोः महतीं सञ्चयम् कुरु। यः पृथिवीं भक्तैः प्रजाभिः पालयति, तस्य मित्राणि अमृतलाभे देववत् हर्षयन्ति। अतः पुत्र, आत्मानं संयम्य यथोक्तं आचर। इत्येवमुक्त्वा, रामस्य प्रियसखा, तं तुष्टाः शीघ्रं कौसल्यायाः समर्पितवन्तः। कौसल्या तदा सुवर्णं, गाः, नानारत्नानि च वितीर्य, प्रियजनान् दत्त्वा, राजान् नमस्कृत्य, राघवः रथं आरोह्य, जनसमूहैः पूजितः, स्वगृहं जगाम। नगरवासिनः राजवचनं श्रुत्वा, महद्विजयं प्राप्तवत इव हर्षिताः, राजानं अभ्यनुज्ञाय, स्वगृहाणि गताः, हर्षपूर्णाः देवताः पूजितवन्तः। इदानीं चतुर्थं सर्गं शृणु। तेषां प्रजाः निर्गताः सति, राजा पुनः मन्त्रिभिः सह मन्त्रयित्वा, दृढनिश्चयः स्वं निश्चयं अकरोत्। "श्वः शुभः पुष्यः; श्वः मम पुत्रः रामः, पद्मनयनः, युवराजः अभिषिक्तः भविष्यति," इति राजाधिराजः उदाहृतवान्। ततः अन्तरगृहं प्रविश्य, दशरथः सारथिं आहूय, "रामं पुनः आनय," इत्यादेशं दत्तवान्। द्वारपालैः रामाय पुनः राजसमीपं आह्वानं निवेदितम्। तद्वचनं श्रुत्वा रामः किञ्चित् चिन्तितः अभवत्। शीघ्रं प्रवेश्य, रामः उवाच, "आगमनस्य कारणं सम्पूर्णं कथय।" ततः सारथिः वदति, "राजा त्वां द्रष्टुम् इच्छति; तद्वचनं श्रुत्वा यथेष्टं गच्छ वा न गच्छ।" सारथिवचनं श्रुत्वा, रामः उद्यतचित्तः, पुनः राजमहलम् अगच्छत्। रामस्य आगमनं श्रुत्वा, राजा दशरथः स्नेहपूर्वकं वक्तुम् इच्छन्, तम् अन्तःकक्षे प्रवेशयामास। राघवः पितुर्गृहं प्रविश्य, दूरात् पितरं दृष्ट्वा, अञ्जलिं कृत्वा प्रणम्य तस्थौ। राजा तम् उत्थाप्य, आलिङ्ग्य, आसनं दत्त्वा, पुनः रामं सम्बोधितवान्। "राम, अहं वृद्धः, दीर्घायु, यथेष्टं सुखानि अनुभूतवान्; शतशः यज्ञान्, यथाभिलषितं, दत्तानि, कृतानि।" "अद्य, नरश्रेष्ठ, त्वं मम अप्रतिमः, प्रियतमः पुत्रः, यथाभिलषितः जातः; दत्तं, श्रुतं, प्राप्तं च यथेष्टम्।" "वीर, सुखं अपि अनुभूतम्; देवऋषिपितृपुरोहितात्मऋणात् विमुक्तः।" "तव अभिषेकं विना अन्यत् किमपि कर्तव्यं न अस्ति; अतः यत् अहं वदामि, तत् मम कृते कर्तव्यम्।" "अद्य सर्वजनाः त्वां राजा इच्छन्ति; अतः पुत्र, त्वां युवराजं अभिषिञ्चामि।" "अद्य राम, अहं अशुभं स्वप्नं पश्यामि; अग्निवर्णाः उल्काः गर्जनायुताः पतन्ति।" "राम, ज्योतिषज्ञाः वदन्ति, मम नक्षत्रं क्रूरग्रहैः—सूर्य, मङ्गल, राहु—पीडितम्।" "एवं चिन्हेषु समुपस्थितेषु, राजा मृत्युं प्राप्नोति, महतीं आपदं च।" "अतः राघव, मम मनः विमूढं न भवेत् पूर्वं, त्वं अभिषिक्तः भव; जीवात्मनां चित्तं चपलं हि।" "अद्य चन्द्रः पूर्वाषाढे स्थितः, पुष्यं प्राप्तुं पूर्वं; श्वः निश्चितं ज्योतिषज्ञाः पुष्ययोगं वदिष्यन्ति।" "अतः पुष्ये अभिषेकं कुरु; मम मनः द्रुतं प्रेरयति। श्वः त्वां युवराजं अभिषिञ्चामि, रिपुगणतापन।" "अद्य आरभ्य, आत्मसंयमेन, पत्न्या सह, कुशशय्यां शयनं कुरु।" "तव मित्राणि, जाग्रतः, सर्वतः रक्षां करिष्यन्ति; यत्नस्य कार्यस्य बहवः विघ्नाः भवन्ति।" "भरतः नगरात् दूरस्थः; अभिषेकस्य कालः प्राप्तः इति मम मतिः।" "भरतः तु धर्मिष्ठः; ज्येष्ठं पूजयति, धर्मवान्, दयालुः, जितेन्द्रियः।" "तथापि, मनुष्याणां चित्तं अस्थिरं इति मे विश्वासः; धर्मिष्ठेषु स्थिरधर्मेषु, कर्माणि दीप्तानि राघव।" एवं उक्तः, अभिषेकस्य श्वः कर्तव्यत्वं अनुमोदितः, रामः पितरं प्रणम्य, स्वगृहं प्रतस्थे। स्वगृहं प्रविश्य, राजाज्ञया अभिषेकार्थम्, ततः शीघ्रं निर्गत्य, मातुः अन्तःपुरं जगाम। तत्र, सः मातरं दीनां, शुभवस्त्रपरिधानां, मौनां, देवगृहे स्थितां, श्रीसिद्ध्यर्थं प्रार्थयन्तीं दृष्टवान्। सुमित्रा लक्ष्मणश्च तत्र पूर्वमेव आगतौ; सीता अपि, रामाभिषेकस्य शुभवार्तां श्रुत्वा, नीताऽभवत्।