रावणः क्रोधेन अभिभूतः, महाबलः सः, स्वस्य सारथिम् रथस्थं संबोध्य उवाच—"शत्रुसैन्यस्य अग्रे मां शीघ्रं नय। अद्य अहं स्ववीर्येण युद्धे सर्वान् देवतान् विविधैः घोरास्त्रैः यमसदनं प्रेषयिष्यामि। इन्द्रं कुबेरं वरुणं यमं च हनिष्यामि; हत्वा देवगणान् अहं स्वयमेव सर्वेषां शीर्षे स्थित्वा स्थास्यामि। मा शोकं कुरु, शीघ्रं रथं चालय। पुनरपि वदामि—मां अग्रे शीघ्रं नय। अत्रैव नन्दनवनप्रदेशः अस्ति, यत्र उदयपर्वतः सञ्जायते, तत्र मां नय।" तस्य वाक्यानि श्रुत्वा, सारथिः तीव्रगामिनः अश्वान् प्रबोध्य, शत्रुसैन्यस्य मध्ये रथं सञ्जहार। तस्य निश्चयम् अवगम्य, देवानां स्वामी इन्द्रः, युद्धमध्यस्थः रथारूढः, देवगणान् प्रति एवमुवाच—"देवगणाः, मम वचांसि शृणुत; यावद् रावणः जीवति तावत् एष राक्षसः निगृह्यताम्। सः महाबलः, स्वसैन्येन वातवेगेन रथेन च, पूर्णचन्द्रोदधिवत् प्रवर्तते। अद्य तु सः वध्यमानः न भवितुम् अर्हति, वरदानबलात् निर्भयः सः। अतः अस्य राक्षसस्य निग्रहः क्रियताम्, यथाशक्ति युद्धे। यथा बलेन विरोचनश्च निगृहीतः, तदा त्रिलोकाधिपतित्वं मया प्रापितम्; एवं अबुद्धिमतः अस्य निग्रहो मम अभीष्टः।" ततो इन्द्रः, रावणं परित्यज्य, अन्यत्र गतः, युद्धे राक्षसान् भीषयन् समरमकरोत्। रावणः उत्तरदिशतः प्रविश्य, न प्रतिनिवृत्तः, शतक्रतुश्च दक्षिणदिशतः प्रविश्य युद्धाय स्थितः। तदा राक्षसेश्वरः रावणः, शतयोजनं अग्रे गत्वा, सर्वदेवसेनां बाणवृष्ट्या अभिवर्षयत्। इन्द्रः, स्वसैन्यं विनष्टं दृष्ट्वा, शान्तचित्तः पुनः रावणं परिवृत्य स्थितः। तस्मिन्नन्तरे, दानवराक्षसैः "हाहो वयं हताः" इति निनादः अभवत्, रावणं इन्द्रेण गृहीतम् दृष्ट्वा। तदा रावणिः, क्रोधात् संतप्तचित्तः, रथमारुह्य, महाक्रोधेन तस्मिन्संप्रविष्टः। सः, पशुपतेः प्राप्तां महतीं मायां प्रविश्य, उद्विग्नः सैन्यमभ्यधावत्। सः, सर्वान् देवतान् परित्यज्य, इन्द्रमेकमेव प्रति युद्धाय प्रधावितः; किन्तु महेन्द्रः तस्य शत्रोः पुत्रं द्रष्टुं न अशक्नोत्। तत्र, महाबलिभिः देवगणैः पीड्यमानः अपि, रावणिः कवचं विना स्थित्वा, न किमपि व्याहरत्। सः मातलिं समीपं यान्तं उत्तमैः बाणैः ताडयामास, पुनः महेन्द्रं बाणवृष्ट्या आच्छादयत्। तदा इन्द्रः स्वं रथं परित्यज्य, सारथिं विसर्ज्य, ऐरावतं समारुह्य रावणिं प्रति जगाम। तत्र, मायाबलेन अदृश्यः, आकाशमार्गे गच्छन्, इन्द्रं मायया परिवृत्य बाणैः प्रहारं कृतवान्। रावणिः इन्द्रं श्रान्तं दृष्ट्वा, तम् मायया बद्ध्वा, स्वसैन्येन परिवृत्य निनय। महतः समरभूमेः बलात् नीतं महेन्द्रं दृष्ट्वा, सर्वेऽमरताः किमिदं स्यात् इति विस्मयं जग्मुः। सः मायापतिः, विजयी शक्रजित्, न दृश्यते; येन, विदुषा अपि, इन्द्रः मायया बलात् नीयते। तस्मिन्नन्तरे, सर्वे देवगणाः क्रुद्धाः, रावणं प्रति बाणवृष्टिं चक्रुः। सः रावणः, आदित्यवसून् अभिमुखीकृत्य, शत्रुभिः पीड्यमानः, युद्धे न योधितुम् अशक्नोत्। पितरं ताडनैः क्लान्तं दृष्ट्वा, रावणिः तत्रैव युद्धे स्थित्वा, पितरं प्रति उवाच—"आगच्छ तात, गच्छामः; युद्धं अस्तु। जयः अस्माकं निश्चितः। प्रशान्तचित्तः भव। त्रैलोक्याधिपः देवानां सेनापतिः मायया बद्धः; देवगणाः अपमानेन दलिताः। बलविजयेन शत्रून् पराजित्य त्रिलोक्यं यथेष्टं भोक्तुम् अर्हसि। किमर्थं व्यर्थं श्रम्यसे? अद्य युद्धं निष्फलम्।" एवं रावणवचनं श्रुत्वा, देवगणाः युद्धं परित्यज्य, स्वं स्वं धैर्यं पुनः प्राप्नुवन्। ततः रात्रिचराधिपतिः सः रावणः, युद्धक्लेशात् विमुक्तः, विजयप्राप्तः, प्रमुदितः स्वनगरं प्रतिनिवृत्तः, पुत्रं पुनरालभ्य, उवाच—"अतिबलसदृशैः कर्मभिः त्वया वंशस्य कीर्तिः वर्धिता; अद्य तव अपरिमितबलस्य प्रभावात् इन्द्रः सर्वे अमराश्च जिताः।" "इन्द्रं रथमारोप्य, स्वसैन्यपरिवृतः, तस्य पुरीं गच्छ; अहम् अपि मन्त्रिभिः सह शीघ्रं तव पृष्ठतः यास्यामि।" ततः महाबलिः रावणपुत्रः, स्वबलवाहनैः परिवृत्य, देवराजं गृहीत्वा, स्वं भवनं प्रत्यागच्छत्, युद्धं समाप्त्य, राक्षसान् विससर्ज। अतिबलेन रावणसुतः इन्द्रं विजित्य, देवगणाः प्रजापतिं पुरस्कृत्य लङ्कां जग्मुः। तत्र, रावणं पुत्रभ्रातृसंघेन परिवृतं दृष्ट्वा, प्रजापतिः आकाशस्थितः सौम्यवाक्यैः तमुवाच—"वत्स रावण, तव पुत्रे युद्धे मम प्रीतिः अभवत्; अस्य वीर्यं दाक्षिण्यं च अद्भुतम्, सः त्वद्रूपः वा, अथवा त्वत्तोऽपि श्रेष्ठः।