तदा सुरसेनायाः अग्रे विशालम् अनन्तम् च सैन्यम् दृष्ट्वा देवसेनासु महान् उद्वेगः उत्पन्नः। ततः देवाः, दानवाः, राक्षसाः च एकत्र युद्धाय समागच्छन्; घोरम्, महान्, विविधायुधैः संनद्धम्, शब्दयन्तम् युद्धम् अभवत्। तस्मिन् समये रावणस्य मन्त्रिणः, वीर्यशालिनः राक्षसाः, भीमाकाराः युद्धाय समवेताः। तेषु मारिचः, प्रहस्तः, महापार्श्वः, महोदरः, अकम्पनः, निकुम्भः, शुकः, सारणः च आसन्। संह्लादः, धूमकेतुः, महादंष्ट्रः, घटोदरः, जम्बुमालीः, महाह्रदः, विरूपाक्षः च राक्षसाः आसन्। सुप्तघ्नः, यज्ञकोपः, दुर्मुखः, दूषणः, खरः, त्रिशिराः, करवीराक्षः, सूर्यशत्रुः च राक्षसाः अभवन्। महाकायः, अतिकायः, देवान्तकः, नरान्तकः च तैः सहितः, बलवान्, शक्तिमान् च तस्थौ। तदा रावणस्य पूर्वजः सुमाली सैन्ये प्रविष्टः; क्रोधात् सः विविधैः तीक्ष्णायुधैः सर्वान् देवगणान् नानाविधैः विनाशयामास, यथा वायुः मेघान् विक्षिपति। हे राम, सा दिव्यशक्ति रात्रिचरैः आहत्या सर्वतः पलायिता, यथा सिंहैः पशवः विद्राव्यन्ते। तस्मिन् काले वसुना मध्ये अष्टमः, सवित्रः नाम प्रसिद्धः, रणभूमिं प्रविष्टः। तथा त्वष्टा, पूषा च आदित्यौ, वीर्यवान्, निर्भयौ, स्वसैन्यैः सह युद्धे प्रविष्टौ। ततः देवाः राक्षसाः च युद्धाय समागच्छन्; तेषां युद्धकीर्ति स्थिरा, घोरा च आसीत्। सर्वे राक्षसाः युद्धस्थाने स्थितान् देवान् विविधैः भीषणायुधैः शतशः सहस्रशः च आघातयामासुः। देवाः अपि, शुद्धायुधैः, घोरान् बलिनः राक्षसान् युद्धे यमसदनं प्रेषयामासुः। तस्मिन् समये, हे राम, सुमाली राक्षसः, क्रुद्धः, विविधैः आयुधैः तद्वै सैन्यं प्रति प्रवृत्तः। सः कोपात् तीक्ष्णायुधैः समस्तां दिव्यशक्तिं विनाशयामास, यथा वायुः मेघं विनाशयति। घोरशरवर्षैः, तीक्ष्णशूलैः च आहत्या, सर्वे देवाः समवेत्य, स्थातुं न शेकुः। तदा सुमाली द्वारा देवाः विद्राव्यमानाः, अष्टमः वसु सवित्रः क्रुद्धः युद्धस्थाने स्थितः। स्वस्य रथवर्गैः परिवृतः, तेजस्वी, पराक्रमेण, रात्रिचरम् आक्रमन्तम् युद्धे निवारयामास। तदा तयोः मध्ये महद् रोमाञ्चनम् युद्धम् अभवत्। सुमाली वसु च, उभौ युद्धे अपराजितौ, तत्र वसु महात्मा, तीक्ष्णशरैः शीघ्रं सर्परथं व्यपातयत्। शतशः शरैः रथं विनाश्य, वसु हस्ते गदां गृह्य तं हन्तुं प्रवृत्तः। तदा सवित्रः, दीप्ताग्रां कालदण्डसदृशीं गदां गृह्य, सुमालेर् शिरसि प्रहारयामास। सा गदा पतिता, उल्कायाः सदृशी, गर्जन्ती, इन्द्रप्रक्षिप्ता इव, महावज्रः पर्वते पतन् इव, दीप्तिमती बभूव। तस्मिन् क्षणे, न हड्डी, न शिरः, न मांसं, किञ्चिदपि दृष्टं; गदया सर्वम् रणभूमौ भस्मीकृतम्। सुमालीं युद्धे हतम् दृष्ट्वा, सर्वे राक्षसाः एकत्र मिलित्वा, वसुना विद्राविताः, सर्वतः पलायिताः, अन्योन्यं प्रचोदयन्तः, स्थातुं न शेकुः। तदनन्तरं, सुमालीं वसुना युद्धे हतम्, भस्मीकृतम् च दृष्ट्वा, स्वसैन्यं देवैः विद्रावितम्, क्लिष्टम् च अवलोक्य, रावणस्य पुत्रः मेघनादः, शक्तिमान्, क्रुद्धः, सर्वान् राक्षसान् स्थापयित्वा स्वयं स्थितः। सुरथनाम्नि स्वेच्छया, अग्निवर्णे, महति रथे आरूढः, सः सैन्ये दावाग्निरिव प्रवृत्तः। विविधायुधानि धारयन्, तस्य आगमनमात्रेण देवाः सर्वतः पलायिताः। तस्मिन् काले, युद्धे इच्छन्तः कोऽपि तस्य पुरः न स्थितः; सर्वान् आघात्य, तान् भयभीतान् दृष्ट्वा, शक्रः देवगणं प्रति उवाच— "मा भैष्ठ, मा पलायध्वम्; युद्धस्थाने स्थिताः। मम पुत्रः, अजितः, युद्धाय इदानीं प्रवृत्तः।" ततः शक्रपुत्रः जयन्तः, दिव्येन रथेन युद्धे प्रविष्टः। तदा सर्वे देवाः शचीपुत्रं परिवृत्य, रावणपुत्रं युद्धे सम्मुखीभूत्य, आघातयामासुः। तदा देवाः राक्षसाः च युद्धे समागच्छन्; महेन्द्रपुत्रस्य बलं राक्षसराजपुत्रस्य च साम्यम् अभवत्। ततः मातलिपुत्रं गोमुखं प्रति राक्षसपुत्रः सुवर्णमालिनः शरवर्षं वर्षयामास, सारथिं आघातयन्। एवं शचीपुत्रः जयन्तः स्वसारथिं आघातयामास, रावणपुत्रः क्रुद्धः तं सर्वतः आक्रमन्। सः क्रोधात्, शक्तिमान्, विशालाक्षः, शक्रपुत्रं शरवर्षैः व्याघातयामास। ततः रावणपुत्रः क्रुद्धः, सहस्रशः तीक्ष्णधारायुधानि देवसेनायाः उपरि प्रक्षिप्य। सः शतघ्नानि, गदाः, शूलानि, मुसलानि, खड्गानि, परशूनि, महान् पर्वतशिखराणि च समारोपयामास।