यदा राजा गोदानं परमं दानं कृतवान्, तदा वीरः युधाजित् आयोध्यां समागतः। स केकयराजस्य पुत्रः, भरतस्य मातुलः, राजानं दृष्ट्वा तस्य कुशलं पृष्ट्वा एवं अब्रवीत्— केकयराजः स्नेहान्वितः तव कुशलं प्रेषितवान्, येषां तव कुशलं इच्छसि, तेषां सर्वेषां कुशलं प्रेषितम्। हे राजन्, मम मातुलः पृथिव्याः अधिपः, स्वसुः पुत्रं द्रष्टुम् इच्छति; तस्मादर्थम् अहम् आयोध्यां प्राप्तः रघुकुलोत्पन्न। तव पुत्राः विवाहार्थं मिथिलां आगच्छन्ति इति श्रुत्वा, त्वया सह अहम् आयोध्यां प्राप्तः। शीघ्रं आगतः अस्मि, मातुल्याः पुत्रं द्रष्टुम् इच्छन्; ततः दशरथः अतिथिं प्रियं सुस्वागतम् अकरोत्। तं दृष्ट्वा, राजा अतिथिं पूज्यं परमया सत्कार्यया सम्मानितवान्; ततः स पुत्रैः सह तत्र रात्रिं निवेशितवान्। प्रभाते पुनः उत्ताय, सम्यक् कर्माणि कृत्वा, राजा मुनिं अग्रतः स्थापयित्वा यज्ञवाटं गच्छति। विजयमूहूर्ते, रामा भ्रातृभिः सह सर्वाभरणैः भूषितः, उत्सवमङ्गलानि कर्माणि कृतवान्। वासिष्ठं अग्रतः स्थापयित्वा, अन्यैः महर्षिभिः सह, वसिष्ठः राजा विदेहं समीपं गत्वा अब्रवीत्— दशरथः, हे राजन्, पुत्रैः सह उत्सवमङ्गलानि कृतवान्, पुरुषश्रेष्ठः, दातारं इच्छति। दाता-प्रतिग्रहीता इत्येतयोः सर्वार्थः सिद्ध्यति; धर्मं अनुसृत्य उत्तमं विवाहं कुरु। एवं वसिष्ठेन उक्तः, धर्मज्ञः जनकः प्रत्युवाच— कः मे द्वारपालः, कस्य आज्ञया प्रतीक्षते? मम गृहे किम् चिन्तनम् अस्ति, यथा इदं राज्यं तव भवेत्? सर्वमङ्गलानि कृत्य, मम कन्याः वेदीं प्राप्ताः, हे महर्षे, ज्वलन्तदीप्तिः इव दीप्ताः। अहम् वेद्यां स्थितः त्वां प्रतीक्षे; सर्वं निर्विघ्नं भवतु— विलम्बः कुतः? जनकस्य वचनं श्रुत्वा, दशरथः पुत्रान् ऋषिसंघं च समावेशयत्। ततः विदेहाधिपः वसिष्ठं उवाच— हे धर्मज्ञ मुने, सर्वाणि कर्माणि ऋषिभिः सह सम्पादय। राघवस्य विवाहो लोकानन्दः कर्तव्यः, इति जनकस्य वचने "एवमस्तु" इत्युक्त्वा वसिष्ठः... विश्वामित्रं धर्मज्ञं शतानन्दं च पुरः स्थापयित्वा, महातपस्वी मण्डपमध्ये वेदीं सम्यक् निर्मितवान्। वेदीं सर्वतः सुगन्धितैः पुष्पैः, सुवर्णपात्रैः, शाकपात्रैः अलङ्कृतवान्। अंकुरपात्रैः, धूपपात्रैः, शङ्खपात्रैः, स्रुग्भिः, माल्यैः, अर्घ्यपात्रैः, अन्यैः च पूज्यपात्रैः सम्यक् पूजितम्। तण्डुलपात्रैः, पिष्टान्नपात्रैः, कुशान् सम्यक् विस्तार्य, मन्त्रपाठेन सम्यक् विधिना। तत्र वेद्यां अग्निं स्थापयित्वा, विधिवत् मन्त्रैः पूर्वं, वसिष्ठः अग्नौ हविः समर्पितवान्। ततः सीतां सर्वाभरणैः भूषितां आगम्य, राघवस्य पुरतः अग्निसमीपे स्थापयत्। जनकः रामं कौसल्या-नन्दनं उवाच— "एषा सीता, मम कन्या, तव धर्मसखा।" "तां गृहाण, शुभं ते; हस्तं तस्याः तव हस्तेन गृहाण। सा पतिसंयुक्ता, महाभागा, नित्यं तव छायावत् अनुसरति।" इति उक्त्वा, जनकः मन्त्रशुद्धं जलं आविषिञ्चत्; देवाः ऋषयः च "साधु साधु" इति शंसन्ति। दिव्यदुndुभिस्वनः पुष्पवर्षः च अभवत्; जनकः सीतां मन्त्रशुद्धं जलं दत्त्वा अत्यन्तं हृष्टः अभवत्। तदनन्तरं जनकः लक्ष्मणं उवाच— "आगच्छ, शुभं ते; उर्मिला, या मया सज्जीक्रिता, तव।" "हस्तं गृहाण, समयः न यातु;" इति उक्त्वा, जनकः भरतं अपि सम्बोधितवान्। "रघुवंशानन्द, माण्डवीं तव हस्तेन गृहाण;" तथा शत्रुघ्नं अपि उवाच— "महाबाहो, श्रुतकीर्तिं तव हस्तेन गृहाण। सर्वे सौम्याः, सत्यव्रतधारिणः।" "ककुत्स्थाः पत्निभिः सह भवन्तु, समयः न यातु;" जनकस्य वचनं श्रुत्वा, ते हस्तं हस्तेन संयोगितवन्तः। वसिष्ठस्य निर्देशेन चत्वारः चत्वारः सह स्थिताः, अग्निं वेदीं राजानं च प्रदक्षिणं कृतवन्तः। रघुकुलोत्पन्नाः महात्मानः पत्निभिः सह, ऋषिसंघैः सह, विधिवत् विवाहं कृतवन्तः। दिव्यपुष्पवर्षः आकाशात् उज्ज्वलः अभवत्; दिव्यदुndुभिस्वनैः, गीतैः, वाद्यैः च। अप्सरसः नृत्यन्ति, गन्धर्वाः मधुरं गायन्ति; रघुवंशविवाहे तद् अद्भुतं दृश्यते। तत्रैव वाद्यस्वनैः सहितः, महाबलिनः त्रिः अग्निं प्रदक्षिणं कृत्वा, पत्नीं नयन्ति। ततः रघुवंशजाः पत्निभिः सह विश्रामस्थानं गतवन्तः; राजा ऋषिसंघं बान्धवांश्च अनुगच्छन् पश्यन्।