सुकेतोः धर्मात्मा महाबलः देवरातः अभवत्। स देवरातः राजर्षिः बृहद्रथः इति प्रसिद्धः। बृहद्रथस्य पुत्रः वीर्यवान् महावीरः अभवत्। महावीरस्य पुत्रः सुदृधिः, स्थिरसंकल्पः सत्यवीरः च। सुदृधितः धर्मात्मा महागुणः धृष्टकेतुः अभवत्। धृष्टकेतु राजर्षेः हर्यश्वः नाम किर्तिमान् पुत्रः अभवत्। हर्यश्वस्य पुत्रः मरुः, मरुना प्रतीन्धकः, प्रतीन्धकस्य धर्मात्मा कीर्तिरथः राजा अभवत्। कीर्तिरथस्य पुत्रः देवमीढः, देवमीढस्य पुत्रः विबुधः, विबुधस्य पुत्रः महीध्रकः अभवत्। महीध्रकस्य पुत्रः वीर्यवान् कीर्तिरातः राजा अभवत्। कीर्तिरात राजर्षेः महारोमा अभवत्। महारोमात् धर्मात्मा स्वर्णरोमा अभवत्, स्वर्णरोमात् राजर्षिः ह्रस्वरोमा अभवत्। स ह्रस्वरोमा धर्मज्ञः महात्मा राजा द्वौ पुत्रौ अलभत्। तयोः अहं ज्येष्ठः, मम अनुजः वीर्यवान् कुशध्वजः अस्ति। पितरः माम् ज्येष्ठम् अभिषिक्त्वा, भारम् मयि निक्षिप्य, वनं गतः, कुशध्वजम् अभिषिञ्चत्। तस्य वृद्धस्य पितुः स्वर्गगते, अहं धर्मतः कार्यम् वहन्, सदा देवसमानम् भ्रातरम् कुशध्वजम् स्नेहेन पश्यामि। ततः कालेन शक्तिमान् राजा सुधन्वा सांकाश्यात् आगत्य मिथिलाम् अभ्यवष्टत्। स मे सन्देशम् प्रेषयत् – "शिवधनुः अप्रतिमम् च, सीताम् पद्मलोचनाम् च मे दद।" अहं तौ न ददामि इति, महर्षे, युद्धम् अभवत्; तस्मिन् संग्रामे अहं सम्मुखम् सुधन्वाम् अवधीम्। सुधन्वा नाम श्रेष्ठम् राजानम् हत्वा, महर्षे, अहं वीर्यशालिनम् भ्रातरम् कुशध्वजम् सांकाश्ये अभिषिञ्चम्। एषः मे अनुजः, अहम् ज्येष्ठः, महर्षे; परमसुखेन, उभे कन्ये ते ददामि, विप्रश्रेष्ठ। सौभाग्यम् ते भवतु; अहं सीताम् रामाय, उर्मिलाम् लक्ष्मणाय ददामि – मम कन्या सीता, देवकन्यासमाना, वीर्येण प्राप्ता। द्वितीयम् उर्मिलाम् अपि – त्रिवारम् वदामि, न संशयः – परमसुखेन, उभे कन्ये ते ददामि, विप्रश्रेष्ठ। राजन्, रामलक्ष्मणयोः गौदानम् कुरु, पितृयज्ञः च; ततः सौभाग्यं ते, विवाहम् कुरु। अद्य माघा नक्षत्रम्, महाबाहो, तृतीयदिने उत्तरफाल्गुनी नक्षत्रे, राजन्, विवाहम् कुरु; रामलक्ष्मणयोः शुभदानानि कुरु। शृणु अद्य वाल्मीकीये रामायणे बालकाण्डे द्विषप्ततितमः सर्गः। यदा विदेहराजः एवं उक्तवान्, तदा महर्षिः विश्वामित्रः वसिष्ठेन सह, वीर्यवान् राजानम् इदं वाक्यम् अब्रवीत्। इक्ष्वाकुवंशः च विदेहवंशः च, नरश्रेष्ठ, अगाधः अनन्तः च; तयोः समः नास्ति। रामलक्ष्मणयोः सीताउर्मिलाभ्यां संयोगः, राजन्, धर्मे च शोभायाम् च उचितः। तथा, नरश्रेष्ठ, मम वाक्यम् शृणु – एषः राजा कुशध्वजः, मम अनुजः, धर्मविद्। राजन्, अस्य धर्मात्मनः, पृथिव्याम् अनुपमदर्शिनः, द्वौ कन्ये स्तः; नरश्रेष्ठ, तौ वधूभ्यः इच्छामः। तव पुत्रयोः भरतस्य, बुद्धिमतः शत्रुघ्नस्य च, राजन्, एते द्वौ कन्ये तयोः महात्मनोः याचामि। दशरथस्य एते पुत्राः, रूपयौवनसम्पन्नाः, सर्वे लोकपालसमाः, तेषां वीर्यं देववत्। इक्ष्वाकुवंशः, धर्मकर्मणि राजा, तव वंशेन अस्य संयोगः चिन्तारहितः अस्तु। विश्वामित्रवाक्यं वसिष्ठस्य च उपदेशं श्रुत्वा, जनकः अञ्जलिं कृत्वा द्वौ महर्षी उवाच। अहम् एतं वंशं धन्यं मन्ये, यस्य योगे द्वौ महर्षी स्वयं युक्तम् आदेशयतः। तथास्तु – शुभम् भवतु – कुशध्वजस्य एते कन्ये भरतशत्रुघ्नयोः पत्न्यौ भवतु। एकस्मिन दिने, महर्षे, चत्वारः वीर्यशालिनः राजकुमाराः चत्वारः राजकन्याः हस्तं गृह्णन्तु। अनन्तरदिने, ब्राह्मण, प्राज्ञाः विवाहं फाल्गुनीनक्षत्रे प्रशंसन्ति, यदा भगः प्रजापतिः च अधिष्ठातृ भवतः। एवं मधुरं वाक्यं उक्त्वा, जनकः अञ्जलिं कृत्वा, उभौ महर्षी उवाच। परमधर्मः मयि कृतः; अहं भवतोः शिष्यः अपि। इमे मुख्यासनानि – उपविशताम्, महर्षी। यथा अयोध्या दशरथस्य, तथा एषा नगरी मम; अधिकारस्य न संशयः – यथायोग्यं कुरुताम्। एवं जनकः विदेहः उक्तवान्, तदा राघवः दशरथः हृष्टः भूमिपतिम् प्रत्युवाच। यूवां मिथिलायाः राजा, यौवनसम्पन्नौ, अनन्तगुणयुक्तौ; महर्षयः राजसभाः च भवद्भ्यां पूजिताः। भवद्भ्यां कल्याणं शुभं च भवतु; वयं स्वगृहं गच्छामः, पितृयज्ञं विधिवत् करिष्यामः। राजानम् अनुमाप्य, दशरथः महात्मा शीघ्रं प्रस्थितः, तौ मुख्यौ महर्षी अग्रे स्थापयन्। एवं रामायणस्य बालकाण्डे एते वंशपरम्परा, धर्मयुक्ता विवाहसंविद्, ऋषिसंवादः, राजानां प्रसन्नता च, एकीभूतं कथायाम् सुस्पष्टम् प्रकाशितम्।